Türk moda giyim endüstrisinde deri tasarımların gelişim ve değişim parametreleri üzerine bir araştırma

Deri, ilkçağlardan itibaren insanoğlunun hayatında yer alan en önemli malzemelerden biri olmuştur. Önceleri sağlam yapısından dolayı işlevsel ürünlerde kullanılan deriye, zamanla estetik değerler kazandırılmıştır. Bunda etken olan sebeplerin başında insanoğlunun deriye form kazandırabilmesi, işleyebilme ve daha uzun kullanabilme özelliği kazandıran tabaklamayı öğrenmesi yer almaktadır. Böylelikle derilerin kullanım alanları da genişlemiştir. T ü r klerin dericilik konusunda neredeyse her dönemde öncü olmalarının temeli Orta Asya Türklerine dayanmaktadır. Hayvancılığın günlük yaşamda önemli bir yer tutmasının yanı sıra, soğuk iklim koşulları da, deri işlemeciliğine ortam sağlamıştır. Bu dönemlerde dericilik ve deri zanaatı konusunda edindikleri bilgi birikimlerini, Anadolu'ya gerçekleştirdikleri göç ile taşıyan Orta Asya Türkleri, Anadolu'nun bu konuda önemli bir merkez olmasında etkili olmuştur. Anadolu'nun toplumsal ve kültürel yapısı da, sanat ürünlerinin biçimlenmesinde ve çeşitlenmesinde önemli bir rol oynamıştır. Anadolu'nun ev sahipliği yaptığı Selçuklular ve Osmanlılar gibi Türk toplumları da dericiliğin ve deri zanaatının gelişmesinde büyük katkılar sağlamıştır. Selçuklular döneminde kurulan Ahilik örgütü gibi, Osmanlılarda da deri zanaatçılarının İstanbul'da bir çatı altında toplanarak birlik oluşturması, dericilik ve deri zanaatını üst seviyelere taşımıştır. Bunun yanı sıra, deri her dönemde çeşitli kültürlerde kullanılmış olmasına rağmen, kullanım alanları, kullanım şekli ve sembolik değerleri bakımından farklılıklar göstermiştir. Derinin sağlam yapısı yine en önemli kullanım sebebi olmuştur. Ancak daha sonraları deri, çeşitli etkileşimlerden dolayı daha geniş alanlarda da benzer şekillerde kullanılmaya başlamış, özellikle de giysilerde farklı ideolojik görüşlerin sembolü olmaya başlamıştır. Bunda medya-iletişim kaynaklarının gelişmesinin önemi büyük olmuştur. Derinin giysilerde moda kavramını kapsayarak kullanılması 1960'lı yıllara dayanmaktadır. Bu dönemde yeni arayışlar içinde olan İtalyan moda giyim tasarımcıları, deri üreten firmaları yönlendirerek giysilerde rahatlıkla kullanılabilecek deri üretiminin yapılmasını sağlamışlardır. Böylelikle deri, dünya moda platformundaki yerini almaya başlamıştır. Köklü bir geçmişe sahip olan Türk dericiliği de böylelikle dünya moda arenasına kaliteli ve uygun maliyetli ürünler sunarak dahil olmaya başlamıştır. Türkiye'nin özellikle kuzeyinde yer alan ve soğuk iklim koşulları nedeniyle, giysilerde deri kullanmayı mutlak kılan ülkeler, Türk deri sektörünün en önemli pazarını oluşturmaktadır. Deri giysi tasarımlarını büyük ölçüde etkileyen Rusya ve Doğu Avrupa ülkelerinde, bugün çok sayıda Türk deri giyim firması, mağazalarıyla satışlarını gerçekleştirmekte ve böylelikle Türk ekonomisine de büyük katkı sağlamaktadır. Gelişen teknolojiye paralel olarak, bugün Türk deri sektörü, hem deri hem de deri giysi tasarımlarının kalitesiyle dünya standartlarını yakalamış durumdadır.