Türkiye'de çocuk yoksulluğunu etkileyen faktörler

Bu çalışma kapsamında çocuk yoksulluğunun zaman ve bölgesel dinamiklerinin etkileşimini incelemek ve çocuk yoksulluğunun azaltılmasına yönelik politika önerileri sunmak amaçlanmıştır. Öncelikle Türkiye ve AB ülkelerinde çocuk yoksulluğu ile ilgili mevcut durum ve uygulanan politikalar karşılaştırmalı olarak ortaya konulmuştur. Daha sonra literatürde yoksulluğun faktörleri olarak görülen ebeveynlerin eğitim, sağlık, istihdam durumu ve hanenin ev sahipliği durumu ile hanede çocuk işçiliği bulunması durumu göstergeleri Gelir ve Yaşam Koşulları Anketinin 2006 – 2018 yılları mikro verilerinden İBBS düzey 1 bölgesel bazında üretilmiş ve bu veriler ile Genelleştirilmiş En Küçük Kareler Tahmini yöntemi ile sabit etkili panel veri regresyon analizi yapılmıştır. Bulgular, AB ülkelerine kıyasla Türkiye'de yüksek bir oranda olan çocuk yoksulluğunun, yoksulluk faktörlerindeki iyileşmeler ile birlikte 2006 – 2018 döneminde azaldığını göstermektedir. Hane reisinin eğitim seviyesinin artması, sağlık durumunun iyileşmesi ve hane reisinin çalışması ile çocuk işçiliği görülen hanelerin azaltılması ve oturulan evin sahiplik oranının artırılması, yoksulluk oranlarını istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde azaltmaktadır. Yoksulluk faktörlerinin yoksulluğu etkilemesinin yanında kendi aralarında da bulunan ilişkileri panel Granger nedensellik testi ile incelendiğinde, çocuk yoksulluğu, eğitim, sağlık, istihdam, ev sahipliği ve çocuk işçiliği faktörleri arasında da çok yönlü nedensellikler olduğu bulunmuştur. Çocuk yoksulluğunun azaltılması için bölgesel farklılıkları dikkate alan çok boyutlu sosyal politika uygulamalarının koordineli ve sistematik bir şekilde devam etmesi gerekmektedir.