Yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik üretim maliyetlerinin hesaplanması

Dünyada elektrik tüketimi her yıl artış göstermektedir, bu artışta teknolojik gelişmeler ve sanayileşme önemli etkenlerdendir. Elektrik talebinin karşılanabilmesi için alternatif enerji kaynaklarının önemi her geçen gün daha da şiddetli hissedilmektedir. Fosil kaynakların tükenme ihtimali ve çevreye vermiş olduğu zararlar, yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımını hızlandırmış, yenilenebilir enerji kaynaklarının yatırım maliyetleri yanında, elektrik üretim maliyet ve hesaplamalarının yapılması giderek önem kazanmış ve bu maliyetlerin düşürülmesi hususunda çalışmalar yapılmıştır. Fosil kaynakların 2050'li yıllarda tükenme ihtimalinin olması, yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelişi hızlandırmıştır. Gelişen teknoloji ile birlikte elektrik üretim maliyetlerinde de düşüş yaşanmıştır. Yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımı ve yaygınlaşması, enerji arz güvenliğini sağladığı gibi, ülke ekonomisine katkıda bulunurken aynı zamanda çevreci çözüm önerileri getirmektedir. Dünyada son otuz yılda oluşan kritik çevre kirliliği düşünüldüğünde temiz enerjinin ne denli önemli olduğu anlaşılacaktır. Hava kirliliği, çevre kirliliğinin en büyük sorunları arasındadır. Karbon salınımının %98'lik kısmı fosil yakıt kullanılmasından kaynaklanmaktadır. Fosil yakıt kullanımının azaltılması karbon- dioksit ve diğer zehirli gazların oranını azaltacaktır. Karbon ve zararlı gazların oranının düşürülmesi ancak yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanılmasıyla mümkün olacaktır. Yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik üretimi gerçekleştiren santrallerin benzer maliyet kalemleri ile birlikte sadece kendine özgü maliyet kalemleri de bulunmaktadır. Çoğrafi konumun ve doğa koşullarının yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik üretimi maliyetlerinin düşmesinde etkisi oldukça yüksektir. Yenilenebilir enerji kaynaklarından üretim yapacak tesislerin fizibilite ve AR-GE çalışmalarına gereken önemi vermesi elektrik üretim maliyetinin düşmesinde fazlasıyla etkisi olacaktır. Elektrik üretim maliyetlerinin yüksek olmasında amortisman ve finansman giderlerinin etkisi yüksektir. HES ve RES'in elektrik üretim maliyetleri birbirine yakın değerler içerirken, GES'in üretim maliyeti daha yüksek konumdadır. GES üretiminde yaşanan teknolojik gelişmeler ile birlikte elektrik üretim miktarlarında artış beklenirken, üretim maliyetlerinde de düşüş yaşanacaktır. Yenilenebilir enerji kaynaklarının yakın zamanda daha çok kullanılması, hem fosil kaynakların yerini alacak hem de temiz ve doğa dostu tükenmeyen bir enerji olarak gereken önem ve değerini yakalayacaktır. Yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik üretiminin yaygınlaşması için verilen teşvik (USD-Cent) ve alım garantisi iyi hesaplanmalıdır. Gereğinden fazla verilen teşvikler devlet ekonomisine zarar verirken, yetersiz verilen teşvikler ve alım garantisinin olmaması yenilenebilir enerji kaynaklarının gelişimini yavaşlatmaktadır. Elektrik üretimi dışında, elektrik satış işlemlerinde yenilenebilir enerjiye verilen teşvik ödemeleri satış işlemini gerçekleştirecek firmalar tarafından karşılanmaktadır. Yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik üretim tahminlerinin sağlıklı yapılmaması ve dolar kurundaki artış serbest elektrik satış imkânını engellemektedir. Anahtar Kelimeler: Yenilenebilir Enerji, Elektrik Üretim Maliyeti, Hidroelektrik Santrali (HES), Rüzgâr Enerjisi Santrali (RES), Güneş Enerjisi Santrali (GES), Elektrik Hizmet Maliyeti