El Sanatları Anabilim Dalı

Dokusuz yüzey üretiminin hammadde teknik kullanım özellikleri ve alanları yönünden incelenmesi

Bu araştırmanın amacı; İşletmelerde dokusuz yüzey üretiminin hammadde, teknik, kullanım özellikleri ve kullanım alanları araştırılarak teknoloji ile birlikte her gün daha da gelişen dokusuz yüzey üretim özelliklerinin ve gerekli bilgilerin belgelenip arşivlenerek gelecekte yapılacak diğer araştırmalara kaynak olabilecek bilimsel bir doküman hazırlamaktır.Araştırmada; tarama yöntemi kullanılmıştır. Salvin Tekstil ve Dinarsu, Baytesk işletmeleri araştırmanın evreninin oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi işletmelerde çalışan 20 bireydir. Veri toplama aracı olarak anket formları kullanılmıştır. Anketlerden elde edilen veriler çetelenmiş, başlıklara altında toplanarak tablolar oluşturulmuş ve yüzde dağılımları yapılmıştır. İşletmelerden alınan ürünler bilgi formlarında değerlendirilmiştir.Anketlerden ve bilgi formlarından elde edilen veriler değerlendirildiğinde; işletmelerde hijyenik ürünlerden tıbbı ürünlere, geotekstilden halı ya, filtelerden otomotivde kullanılan dokusuz yüzeylerde kadar geniş bir ürün yelpazesine sahip olduğu saptanmıştır. Bu ürünlerin üretiminde kullanılan hammadde ve teknikler işletmelere göre farklılıklar göstermektedir. Kullanılan hammaddeler polyester, viskon, polipropilen vb. elyaflardır. Doku oluşturma tekniklerinden mekanik serme ve sonsuz elyaf serme teknikleri kullanılmaktadır. Doku bağlama tekniklerinden iğneleme, su jeti ile bağlama ve sıcak silindirler ile bağlama teknikleri kullanılmaktadır.Bu araştırmanın amacı; İşletmelerde dokusuz yüzey üretiminin hammadde, teknik, kullanım özellikleri ve kullanım alanları araştırılarak teknoloji ile birlikte her gün daha da gelişen dokusuz yüzey üretim özelliklerinin ve gerekli bilgilerin belgelenip arşivlenerek gelecekte yapılacak diğer araştırmalara kaynak olabilecek bilimsel bir doküman hazırlamaktır.Araştırmada; tarama yöntemi kullanılmıştır. Salvin Tekstil ve Dinarsu, Baytesk işletmeleri araştırmanın evreninin oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi işletmelerde çalışan 20 bireydir. Veri toplama aracı olarak anket formları kullanılmıştır. Anketlerden elde edilen veriler çetelenmiş, başlıklara altında toplanarak tablolar oluşturulmuş ve yüzde dağılımları yapılmıştır. İşletmelerden alınan ürünler bilgi formlarında değerlendirilmiştir.Anketlerden ve bilgi formlarından elde edilen veriler değerlendirildiğinde; işletmelerde hijyenik ürünlerden tıbbı ürünlere, geotekstilden halı ya, filtelerden otomotivde kullanılan dokusuz yüzeylerde kadar geniş bir ürün yelpazesine sahip olduğu saptanmıştır. Bu ürünlerin üretiminde kullanılan hammadde ve teknikler işletmelere göre farklılıklar göstermektedir. Kullanılan hammaddeler polyester, viskon, polipropilen vb. elyaflardır. Doku oluşturma tekniklerinden mekanik serme ve sonsuz elyaf serme teknikleri kullanılmaktadır. Doku bağlama tekniklerinden iğneleme, su jeti ile bağlama ve sıcak silindirler ile bağlama teknikleri kullanılmaktadır.Bu araştırmanın amacı; İşletmelerde dokusuz yüzey üretiminin hammadde, teknik, kullanım özellikleri ve kullanım alanları araştırılarak teknoloji ile birlikte her gün daha da gelişen dokusuz yüzey üretim özelliklerinin ve gerekli bilgilerin belgelenip arşivlenerek gelecekte yapılacak diğer araştırmalara kaynak olabilecek bilimsel bir doküman hazırlamaktır.Araştırmada; tarama yöntemi kullanılmıştır. Salvin Tekstil ve Dinarsu, Baytesk işletmeleri araştırmanın evreninin oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi işletmelerde çalışan 20 bireydir. Veri toplama aracı olarak anket formları kullanılmıştır. Anketlerden elde edilen veriler çetelenmiş, başlıklara altında toplanarak tablolar oluşturulmuş ve yüzde dağılımları yapılmıştır. İşletmelerden alınan ürünler bilgi formlarında değerlendirilmiştir.Anketlerden ve bilgi formlarından elde edilen veriler değerlendirildiğinde; işletmelerde hijyenik ürünlerden tıbbı ürünlere, geotekstilden halı ya, filtelerden otomotivde kullanılan dokusuz yüzeylerde kadar geniş bir ürün yelpazesine sahip olduğu saptanmıştır. Bu ürünlerin üretiminde kullanılan hammadde ve teknikler işletmelere göre farklılıklar göstermektedir. Kullanılan hammaddeler polyester, viskon, polipropilen vb. elyaflardır. Doku oluşturma tekniklerinden mekanik serme ve sonsuz elyaf serme teknikleri kullanılmaktadır. Doku bağlama tekniklerinden iğneleme, su jeti ile bağlama ve sıcak silindirler ile bağlama teknikleri kullanılmaktadır.

İstanbul nakış sanayi işletmelerinde üretim sürecindeki kalite kontrol uygulamaları üzerine bir araştırma

Bilimsel ve teknolojik gelişmelerin sonucu olarak yaşam standardının yükselmesi ile hizmet ve endüstri sektörlerinde meydana gelen gelişmeler nitelikli ürün ihtiyacının karşılanmasını zorunlu kılmıştır. Bu nedenle işletme yönetimleri, müşterilerinin beklentilerini karşılarken rekabet güçlerini arttırmak, iyi üretim ? hizmeti gerçekleştirmek, pazar payını artırmak için toplam kalite kontrol yönetim biçimini benimsemeleri gerekmektedir. Nakış işletmelerinin kalifiye eleman ihtiyaçlarının yanı sıra işletmelerin kuruldukları yerleşim yerleri, kullandıkları araç - gereçler ve üretim süreçlerindeki kalite kontrol ve toplam kalite kontrol uygulamaları için iyi bir planlama yapılması gereklidir. Bu araştırmanın genel amacı; nakış işletmelerinde, üretim sürecindeki kalite kontrol uygulamalarında durum tespiti yaparak süreçteki uygulamalara yönelik öneriler geliştirmektir. Araştırmanın evrenini İstanbul ili İSO ve İNSAD?a kayıtlı nakış işletmeleri oluşturmaktadır.Örneklem olarak nakış işletmelerinde çalışan 55 birey ve kalite sürecini izlemek için Desen Nakış isimli firma seçilmiştir. Veri toplama aracı olarak anket, süreç incelemesi için işlem analizi formları ve ürün inceleme formu kullanılmıştır. Tüm elde edilen veriler değerlendirilerek aşağıdaki sonuçlar elde edilmiştir. Anketlerden elde edilen sonuçlara göre; işletmelerde toplam kalite yöntemlerine uygun olarak belli bir kalite kontrol birimleri bulunmamakla beraber müşteri istekleri doğrultusunda hazırlanan ürünlerde, rekabet durumu, satış politikaları, ürünün kullanılış amacı, tasarımı, malzemesive kontrolü gibi birçok faktörün değişen oranlarda etkisi olduğu anlaşılmıştır. Süreç incelemesi sonucunda genellikle; sıfır hatalı, düşük maliyetli ve müşterinin istediği özelliklere sahip ürünler üretildiği görülmüştür. Nakış sanayinin, özellikle ihracata yönelik çalışan firmaların titiz bir çalışmayı gerektiren, kaliteyi esas alan, istenilen standartlara uygunluğu gözeten bir çalışma prensibi uyguladıkları anlaşılmıştır.

Ankara Yenikent Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumu'nda bulunan hükümlü ve tutukluların iş ve meslek eğitimi etkinliklerine yönelik yetiştirilmesi ve üretilen ürünlerin pazarlanması

Yapılan bu çalışmanın konusu Ankara Yenikent Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda Bulunan Hükümlü ve Tutukluların İş ve Meslek Eğitimi Etkinliklerine Yönelik Yetiştirilmesi ve Üretilen Ürünlerin Pazarlanmasıdır. Hazırlanan anketler kurumda bulunan ve meslek eğitim faaliyetlerinden olan; tekstil, nakış, hasta ve yaşlı bakımı, kuaförlük, saz, resim ve bilgisayar kurslarına katılan toplam 50 kişilik kursiyere uygulanmıştır. Anketler araştırmacı tarafından kursiyerler yüz yüze nicel görüşme türü kullanılarak uygulanmıştır. Uygulanan anketler 5 tane açık uçlu ve 25 tane kapalı uçlu sorudan oluşmaktadır. Bu araştırma Betimsel bir araştırmadır. Araştırmanın genel amacı: Ankara yenikent kadın kapalı ceza infaz kurumunda bulunan tutuklu ve hükümlülerin maddi ve manevi yönden topluma kazandırılması için verilen iş ve meslek eğitimi etkinliklerine yönelik yetiştirilmesi ve kurslarda üretilen ürünlerin pazarlanmasının değerlendirilmesidir. Uygulanan anketin yanı sıra araştırmayı desteklemesi açısından araştırmanın ekler bölümünde kurslarda yapılan ürünlerin, kurum öğretmenlerinin ve atölyelerin fotoğrafları da yer almaktadır. Anketlerin değerlendirilmesi sonucunda elde edilen verilerden; Ankara Yenikent Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda Bulunan araştırmaya katılan Tutuklu ve Hükümlülerin çoğunluğunun 36-45 yaşları arasında olduğu belirlenmiştir. Aynı zamanda bu bireylerin evli ve ev hanımı oldukları anlaşılmaktadır. Araştırmaya katılan kursiyerlerin genellikle üniversite mezunlarından oluştuğu görülmektedir. Bireylerin yüksek oranda meslek eğitim kurslarına katıldığı, burada da çoğunluğun tekstil kursu olduğu bunu hasta ve yaşlı bakımı, nakış ve saz kurslarının izlediği ortaya çıkmaktadır. Katıldıkları bu kurslara çoğunluğun tam gün katılım gösterdiği anlaşılmaktadır. Yapılan bu kurslarda genellikle görsel eğitim materyallerinin kullanıldığı belirlenmektedir. Kurslara katılan bireylerin büyük çoğunluğunun amaçları arasında her koşulda meslek edindirme eğitiminin olabileceği, öncelikli sebeplerinin ise yeteneklerini geliştirmek ve ileride ekonomik gelir elde etmek olduğu anlaşılmaktadır. Araştırmaya alınan bireylerin çoğunluğun kurslarda beklentilerinin karşılandığı, katıldıkları kurslardan başka kurslara katılmak istemedikleri ortaya konmaktadır. Kurslara katılan bireylerin çoğunluğunun öğrenim açısından kurs sürelerinin yeterli olduğu belirtilirken, yeterli değil diyenlerin ise zamanın kısa olması nedeniyle öğrenmede zorluk çektikleri ifade edilmektedirler. Nakış kurslarında öğrenilen tekniklerin bireylerin çoğunluğu açısından yeterli olduğu ifade edilmektedir. Bu tekniklerin zorluk derecesi sorulduğunda ise kursiyerlerin çoğunluğunun zor görünen tekniklerin yanı sıra çok kolay uygulanabilen tekniklerin de olduğu görüşünde hemfikir oldukları anlaşılmaktadır. Bu faaliyetlere katılan bireylerin genelinin bu kurslarda öğrendikleri bilgileri günlük yaşamalarında kullanacakları ortaya çıkmaktadır. Kurslar sonucunda kursiyerlere verilen belgelerin de onların işlerini daha da kolaylaştıracağı düşünülmektedir. Kursiyerlerin kurslardaki öğretmenlerin davranışları açısından görüşleri değerlendirildiğinde; çoğunluğunun öğretmenlerinin kendilerine olan tutum ve davranışlarından memnun oldukları anlaşılmaktadır. Kurumda üretilen ürünlerin sergilenmesi ile ilgili soruya kursiyerlerin büyük çoğunluğu bu ürünleri sergileyemediklerini ifade etmektedirler. Kursiyerlerin kendi yorumlarında ise çoğunluğun katılmadıkları için cevap vermedikleri görülmektedir. Araştırmacının elde ettiği veriler sonucunda kapalı ceza evinde geçerli olan kurallar gereği kursiyerlerin üretilen ürünlerin satış ve sergileri ile bir ilgilerinin olmadığı ancak açık cezaevlerindeki kursiyerlerin bu tür sergilerde yapılan ürünlerin satışında görev aldıkları belirlenmiştir. Kurumda içerisindeki kurslarda üretilen ürünlerin çoğunluğunun kurum içinde ya da kurum dışındaki sergilerde satışa sunulduğu anlaşılmaktadır. Eğitimlerini tamamlayamayan hükümlü ve tutukluların isteğine bağlı olarak tamamına okuma-yazma imkânı verilip, eğitimlerini tamamlattırdıkları verilerin analizi sonucunda ortaya çıkmaktadır.

Bursa ili İnegöl ilçesi ahşap oyma sanatı

Bu araştırmanın amacı yıllardan beri süre gelen ?İnegöl Ahşap Oyma Sanatı?nın tanınmasını sağlamak, bu sanatın İnegöl?deki yeri, günümüzdeki durumu ve pazarlama olanaklarını, kullanılan teknikler ve kullanılan araç-gereçlerini, kullanılan desen ve kompozisyon özelliklerini belirlemek olacaktır.Bu araştırmanın evrenini, İnegöl ahşap oyma atölyeleri oluşturmaktadır. Evrenin tamamına ulaşmada zaman ve mali sorunlar yaşanacağından ahşap oyma ürünleri temsil edecek nitelikte ve sayıda 50 ürün ele alınmıştır. Bu araştırmanın örneklemine İnegöl?deki 25 ahşap oyma atölyesinde görev yapan 50 ahşap oyma ustası katılmıştır. Bu araştırma kapsamında, ustalara anket formu uygulanmış ve anket formu ile elde edilen bulguların frekans ve yüzde analizleri yapılmıştır.Araştırma sonucuna göre, İnegöl?de ahşap oymacılığı daha çok mobilyacılık sektöründe kullanılmaktadır. Bu firmalarda ise el oymaclıığının yapımının uzun sürmesi ve maliyetinin fala olmasından dolayı el oymacılığı yerine daha çok makine oymacılığı yapılmakta olduğu saptanmıştır. Makineli üretimin, üretimi hızlandırması, seri üretimle maliyetin düşmesi ve buna bağlı olarak alıcı kitlesinin artması ve makineli üretimle ucuza daha fazla işçi çalıştırılması makineli işçiliğin artmasında önemli rol oynamıştır. El işçiliğinin çok zaman alması ve emeğin karşılığının alınamaması, el oyması yapan atölyelerin azalmasına sebep olmuştur.Makineli seri üretim yapan üreticiler ile rekabet edemeyecek konuma gelen el oyması yapan atölyelerin alıcı kitlelerinin azalmasından dolayı sayıları gittikçe düşmektedir. Ahşap oyma ustaları emeklerinin karşılığını alamadıkları ve ekonomik kaygılardan dolayı bu mesleği çocuklarına devremediklerinden yakınmaktadırlar. İnegöl?de mobilya oymacılığının tanıtımının ve pazarlama olanaklarının artırılması için yurt içi ve yurt dışı fuarlar düzenlenmektedir. Bu sayede yurt dışına ve Türkiye?nin pek çok yerine ürün gönderilmekte, maliyeti düşük ürünlere talep olmasından dolayı makine üretimiyle üretilen ürünlerde yoğunlaşılmaktadır. Bu ise el oyması yapan atölyelerin azalmasına sebep olmaktadır.İlçe de günümüzde bu sanatı devam ettiren ahşap el oyması ustalar azalmış, baba mesleğini devam ettiren usta neredeyse hiç kalmamıştır. Gerek devlet gerekse bu sanatla uğraşan ustalar tarafından bir iyileştirme yapılmazsa geleneksel sanatlarımızdan biri olan, el oyması Ahşap oyma, makineli seri üretimle yozlaşmaya mahkûmdur ve örnekleri müzelerde kalanlarla sınırlı olacaktır. El işçiliği bitirildiğinde makineli seri üretimin destekleyen ana damardan yoksun kalınacaktır.

Ankara ili piyasalarında bulunan deri giyim aksesuarları üzerine bir araştırma

Araştırmanın amacı günümüzde yapılmakta ve günlük giyimde önemli yeri olan deri giyim aksesuarlarının yerinde incelenerek, çeşitlerinin, yapım aşamalarının, kullanıldığı alanların, kullanılan tekniklerin, renk ve desen özelliklerinin belgelenmesi, rapor haline getirilmesi ve yeterliliğinin ortaya konulmasıdır. Araştırma süresince uzman görüşleri yardımıyla bir anket düzenlenmiş ve bu anket üretim yapılan atölyeler ile satış yapılan işyerlerine uygulanmıştır. Seçilen atölye ve işyerinde çalışan 50 bireye uygulanan ölçme aracı, anket ve bilgi formundan ile elde edilen veriler SPSS 13,0 (Statistical Package For Social Sciences) programına aktarılarak frekans ( f ) ve yüzde (%) dağılımları hesaplanmıştır. Elde edilen değerlere göre tablolar hazırlanmış ve yorumları yapılmıştır. Birden fazla seçenek belirtilen maddelerde toplam belirtilmemiştir. Araştırma, 2012-2013 yıllarında Ankara ili piyasalarında bulunan deri giyim aksesuarlarının, üretimini ve satışını yapan 13 işletme ve bu işletmelerde tespit edilen 120 ürün incelenmiştir. İncelenen bu ürünlerin ayrı ayrı fotoğrafları çekilmiş çeşit, teknik, renk, motif, kompozisyon, kullanım yeri ve kalitesi açısından incelenmiştir.

Bursa ilindeki deri giyim aksesuarlarlarından çanta ve kemerin incelenmesi

Araştırmanın amacı günümüzde yapılmakta olan ve günlük giyimde önemli yeri olan deri giyim aksesuarlarında çanta ve kemerlerin yerinde incelenerek, çeşitlerinin, yapım aşamalarının, kullanıldığı alanların, kullanılan tekniklerin, renk ve desen özelliklerinin belgelenmesi, rapor haline getirilmesi ve yeterliliğinin ortaya konulmasıdır. Bu araştırma, özel ve kamu kuruluşlarına, derneklere, üreticilere ve konu ile ilgili araştırma yapacak kişilere, ürün örnekleri ile bilgiler sunmaktadır. Ayrıca fakültemizde yer alan deri dersi programlarının gelişmesine de katkıda bulunması düşünülmektedir. Araştırmayı, il piyasalarında bulunan el yapımı dekoratif deri giyim aksesuarlarından çanta ve kemer oluşturmaktadır. Araştırmaya 2011 yılında başlanmış, ekte sunulan 33 adet anket sorusundan oluşan anket formu bizzat araştırmacı tarafından incelemeye alınan 20 satış yeri sahibine uygulanarak, piyasada bulunan deri ürün çeşitleri, tüketici kesimin ürünlerde aradığı özellikler, ürünlerin satışını etkileyen faktörler vb. konularda bilgiler edinilmiştir. Araştırma süresince uzman görüşleri yardımıyla bir anket düzenlenmiş ve bu anket yapım atölyeleri ile satış yapılan işyerlerine uygulanmıştır. Araştırmanın çalışma evrenini 2012-2013 yılında Bursa ilinde seçilen giyim aksesuarlarının dikimini ve satışını yapan atölye ve üretilen 40 ürün çeşidi oluşturmuştur. Araştırma sonuçlarının analiz ve yorumlanmasında frekans ve yüzde dağılımları dikkate alınmıştır. Deri ürünlerin tek tek fotoğrafları çekilmiş, çeşit, teknik, renk, motif, kompozisyon, kullanım yeri ve kalitesi açısından incelenmiştir. Veri analizleri tablolar halinde verilmiştir. Bugün deri ürünlerinde uygulanan teknik ve üslup geleneksel kültürümüzün bir esintisi olup devam etmektedir. Ancak gelişen teknolojiyle çağa ayak uydurulmaya çalışılmıştır. Bunun sonucu dekoratif deri ürünlerinde teknik, desen ve kompozisyonlarda bir takım değişiklikler yaşanmış ve yeni yöntemler uygulanmaya başlamıştır. Ayrıca bireylerin ilgi ve ihtiyaçları değişmiştir. Daha önceleri günlük ihtiyaçları karşılamak için yapılan deri ürünleri günümüzde daha çok bireylerin kendilerini ve yaşadıkları yerleri süslemek ve süslenmek amaçlı aksesuar yapılmaktadır. Yeni kullanım alanlarının bulunması, moda ve bunun yanı sıra turistik özelliğe sahip olması, pazar durumunu da olumlu yönde etkilemektedir. Satış yapılan işyerlerinde ürünlerin seri üretim yapan firmalardan temin edildiği bunun yanında başka atölyelerden ve kendi atölyelerinde üretim yapan işyerlerinin de halen bulunmakta olduğu görülmüştür. İşyerleri ürünleri kendi tercihlerinde seçtikleri kadar tüketicilerin isteklerini de dikkate alarak seçmektedir, ayrıca ürünleri seçerken günün modasına uygun olmasına da dikkat etmektedirler. Tüketicilerin ürün seçerken son dönemlerde modaya ve ekonomik sorunlar nedeniyle ürünün fiyatına daha sonra kalite ve görünümüne dikkat ettikleri, tüketicilerin ise işyerlerini seçerken çeşitliliği olan işyerlerini tercih ettikleri görülmüştür. İşyeri sahipleri ve çalışanlarının çoğunluğu yurtdışından ülkemize kalitesiz ve ucuz ithalat ürünlerinin fazlalığı, müşteri memnuniyetsizliği, kalifiye eleman azlığı, hammaddelerin pahalılığı sebebiyle güçlüklerle karşılaşmaktadırlar. Bu gibi sorunlara sahip özelikle üretim yapan işyerlerinin sayısının oldukça azalmakta olduğu gözlemlenmiştir. Deri ve ev giyim aksesuarlarında yapılan ve ürünlerin belgelenmesin de yapılacak olan her türlü araştırma, inceleme ve tanıtım deri sanatımızın gelişmesinde önemli rol oynayacak ve gelecek kuşaklara aktarılmasında bir ışık tutarak milli kültürümüze katkı sağlayacaktır.

Bursa Emir Sultan Camii haziresinde yer alan mezar taşlarının kitabelerinin incelenmesi

Mezar taşları Osmanlıların vazgeçemediği görsel süsleme sanatlarından biridir. Türk kültüründe mezar ve mezar yapıları her zaman ön plana çıkmıştır, "Tarihte Osmanlı Devleti, hakimiyet kurduğu topraklarda çok sayıda anıtsal mezar yapıları inşa etmişdir. Yalnızca Sultanlar için değil toplumun dini ve sosyal önderleri için de anıtsal türbeler, mezarlar, mezar taşları özenle yapılmıştır.Araştırmada Bursa ili Emir Sultan Camii Haziresinde yer alan Mezar Taşlarının Kitabelerinin incelenmesi ele alınmıştır. Mezar taşlarının Osmanlıca kitabeleri okunulmuş, hangi Hat yazı çeşidi ile yazılmış olduğu belirlenmiş, mezar baş taşının hangi teknik ile yazılıp süslendiği belirlenmiş, daha önce yapılmış araştırmalarda Mezar taşlarındaki çevirilerin yanlış olup olmadığı karşılaştırılmış, mezar taşları fotoğraflanıp belgelenmiş, mezar taşlarının en, boy, çap, kalınlık ölçüleri belirlenmiş, hem mezarlığın çevre bakımı, hem baş taşlarının bakımı, orjinallik durumu, onarım görüp görmediği tespit edilmiştir.Araştırmada asıl önemli olan nokta baş taşlarıdır. Kitabelerin baş taşlarında olması sebebinden dolayı özellikle baş taşlarının incelenmesi araştırmanın kapsamına alınmıştır. Ayrıca Bursa ilinin tarihi gelişimi, önemli Camileri, türbeleri, kümbetleri, medreseleri, hanları ve araştırma yapılan Emir Sultan Mezarlığının ve Camiinin tarihi gelişimi ile ilgili bilgi toplanmıştır.Mezarlığa ve Camiye ismini veren Emir sultan (Muhammed Şemseddin) 1368 yılında Buhara' da doğdu. Peygamber efendimizden aldıkları manevi emir üzerine Yıldırım Bayazıd' ın kızı Hundi Fatma Sultan ile evlenmişler bu evlilikten Emir Ali adında bir oğlu ve iki kızı olmuştur. Emir Sultan Hazretleri iki kanatlı yani hem zahiri hem de batıni ilimleri tahsil etmiş ve okutmuşlardır. Bu sebeple kendisine Kerametler Sultanı denmiştir. 63 yaşında iken veba salgınında vefat etmiştir. Emir Sultan Camii altı kubbeli olarak inşaa edilmiş ilk camii 1795 depreminde yıkılmış, 1800 lü yılların başlarında III. Selim döneminde tek kubbeli olarak yenilenmiştir. Caminin giriş kapısı üzerinde 1800'lü yılların başlarında sultan III. Selim han tarafından tamir edildiğini gösteren kitabe yer almaktadır. Camiinin duvarlarında 48, kubbe kasnağında ise 12 olmak üzere toplam 60 penceresi vardır. Minareler kesme taştandır. Kaideleri kare tabanlıdır. 1868 yılında yenilenmiştir.Bursa Emir Sultan Camii Haziresinde yer alan mezar taşlarının kitabeleri incelendiğinde mezar taşlarının çoğunun malzemesinin mermer olduğu görülür. Mezar Taşların tarihleri 1200 ve 1300lü yıllar arasına denk gelmektedir. Bu tarihler arasında mezar taşlarının bazıları onarım görmüştür. Onarım gören mezar taşlarının bazıları aslını kaybetmiştir. Mezarlıklar müdürlüğünün tarafından yaptırılmış olan bir araştırmada mezar taşlarından bir tanesinin kitabesi okunurken bir ayetin yanlış okunulduğu görülmüştür.Mezar taşlarında bulunan sarığın biçimi, ölünün hayattayken işgal ettiği mevkii, sosyal seviyesini veya mezarın yapılış tarihini belli etmektedir. Burada baş taşlarında hangi tür sarığın olduğu, insanların mevkileri ve mezarların bakım durumları da gösterilmiştir. Elde edilen bilgilere göre kullanılan başlıklar içinde Kallavi kavuk, Mahmudi fes, Azizi fes, ve Hamidi fes örneğine çok rastlanmıştır. Kitabeler incelendiğinde Celi talik yazı çeşidi mezar taşlarında çok kullanılmış olup genellikle mezar taşları erkeklere aittir. Hazire orijinalliğini koruyan mezar taşlarını bünyesinde barındırmaktadır.Bursa Emir Sultan Mezarlığı Haziresinde bulunan mezar taşı örnekleri çok değerlidir. Bunun için her bir mezar taşı örneğinin resimleri çekilip; gerekli araştırmaları yapılıp gelecek nesillere aktarılması için katalog kısmında bunlara yer verilmiştir.Anahtar Kelimeler: Mezar Taşı, Yazı çeşidi ve Kitabe

Trabzon ili Düzköy ilçesinde kolan dokumacılık

Bu araştırmanın amacı; Trabzon İli Düzköy İlçesinde unutulmaya yüz tutmuş, günümüze dek kayıt altına alınmamış orijinal el dokuması kolan dokuma örneklerini belgelemek ve özelliklerini ortaya koymaktır. Düzköy İlçe merkezi ve merkeze bağlı 6 köyde bu amaçla kolan dokuma yapan yöreler belirlenmiştir. Düzköy ilçe merkezi, Çayırbağ, Gürgendağ, Çal, Taşocağı, Çiğdemli, Alazlı gibi araştırma kapsamında ulaşılabilen eski ve yeni örneklerden oluşan toplam 26 adet el dokusu kolan dokuma örneği örneklem grubu olarak belirlenmiştir. Örneklem grubu olarak belirlenen kolan dokumaların teknik, renk, desen, motif özelliklerinin en iyi şekilde ortaya koyabilmek için birçok açıdan fotoğrafları çekilerek kaydedilmiştir. Trabzon İli Düzköy İlçe merkezi ve 6 köyde kolan dokuma yapmış veya halen yapmakta olan 110 birey çalışma grubu olarak belirlenmiştir. Bununla birlikte belirlediğimiz örneklem grubundan elde edilen yargısal bilgilerin düzenli kayıt altına alınması için kolan dokuma bilgi formu geliştirilmiştir. Yörede çalışma grubundan elde edilen yargısal verilerin toplanması için anket formu hazırlanmıştır. Anket formlarından elde edilen verilerin frekans analizleri yapılmıştır.Günümüzde yörede kolan dokumacılığı daha çok kıyı kesimden iç kesimlere doğru kaymıştır. Kolan dokuma yapan bireyler genellikle kendi tezgâhlarında boş zamanlarında özellikle genç kızların çeyizlerine koymak için yapmaktadır. Geçmişte bu sanatı, genç yaşlı her evde bilmeyen yokken, günümüzde daha çok orta yaş ve üstü bireyler yapmaktadır. Kolan dokuma yapan bireyler daha çok kendi ihtiyaçlarını giderebilmek için dokuma yapmaktadır. Yörede evlenecek her kızın çeyizinde mutlaka kolan dokuma yer almaktadır. Kolan dokuma yapan bireylerin eğitim durumları incelendiğinde okuma- yazma bilmeyenlerin oranın oldukça yüksek olduğu görülmektedir. Yörede yapılan araştırma doğrultusunda eski örneklerin günümüzde olduğu gibi tahta tezgâhta yapıldığı, kullanılan ipliklerde atkı veçözgüsünün yünden olduğu tespit edilmiştir. Kullanım alanlarına göre farklı ende ve boyda dokuma yapıldığı, renk olarak ise ilçe merkezinde sarı, kırmızı, siyah ve beyazın yoğun olarak kullanıldığı, köylere doğru çıkıldıkça renklerin giderek canlandığı ( pembe, bordo, mavi, yeşil) dikkati çekmektedir. Kolan dokumalarda kullanılan desenlerin çoğu geçmişte yapılan desenler ile bire bir örtüşmesine rağmen bazı desenlerin dokuyucular tarafından tasarlandığı görülmektedir. Yörede dokunan kolan dokumalarda yoğun olarak, geometrik, bitkisel, nesnesel ve hayvansal bezemeler kullanılmıştır.Anahtar Kelimeler: Trabzon-Düzköy, Düzköy Kolan Dokumaları, Çarpana Dokumalar, El sanatları, Dokuma, Tezgah,

Bahtiyar Hıra'nın ebru sanatına ve eğitimine katkısı

Bu araştırmada ebru sanatının günümüzdeki en büyük ustalarından biri olan Bahtiyar Hıra'nın ebru sanatına ve eğitimine yaptığı katkılar ile çalışmaları incelenmiştir.Bahtiyar Hıra'nın geleneksel Türk ebru sanatına ve eğitimine yaptığı katkıları saptayarak belgelemek araştırmanın amacını oluşturmaktadır.Araştırma monografik bir çalışma olup, betimleme yöntemi kullanılmıştır.Gerekli kaynak taraması yapılmış ve görüşme tekniği kullanılmıştır. Araştırmada Bilkent Üniversitesi, Gazi Üniversitesi, Türk Tarih Kurumu, Türk Dil Kurumu Kütüphaneleri ve Milli Kütüphane'ye gidilerek literatür taraması yapılmış, konu ile ilgili kitap, dergi, makale, ansiklopedi; elektronik posta ve internet kaynakları taranmıştır. YÖK'te bulunan ebru sanatı ile ilgili tezler incelenmiştir. Bahtiyar Hıra'nın yetiştirmiş olduğu ulaşabildiğimiz beş öğrencisine anket soruları uygulanmıştır. Kendisinden alınan bilgilere göre bilgi formu hazırlanmıştır. Alınan cevaplar doğrultusunda sanatçının ebru sanatına ve eğitimine yaptığı katkılar tespit edilmeye çalışılmıştır.Araştırmanın çalışma evrenini Bahtiyar Hıra'nın hayatı ve çalışmaları, örneklemini ise ürettiği çeşitli tarzlardaki eserleri oluşturmaktadır.Ebru sanatına gönül vermiş ve bu konuda farklı ve titiz çalışmalara imza atmış olan Bahtiyar Hıra her zaman net, temiz ve sürekli gelişen, yenilik katan ama klasik çizgisinden de vazgeçmeyen eserler ortaya koymaktadır. Bahtiyar Hıra'nın ebruları renk tonlarından ve tarzından ayırt edilebilir. Ebru sanatında genel olarak çalışmalarında dikkat ettiği şeyler; temiz, net, homojen, orantı ve estetiktir. Sanatçı için renk uyumu çok önemlidir. Ebru sanatında geliştirdiği tekniklerin başında çiçekler yer almaktadır, birçok farklı çiçek stilize etmiştir. Bunlar arasında küpeli, çan ve çeşitli lale motifleri yer almaktadır. Bir sürü yeni tarak motifleri keşfetmiştir. Ebruyu katı, tezhip, ve hat sanatlarıyla birleştirerek kompozisyonlar kurmaktadır. Bazı özel çalışmalarında kağıtlarını kendisi boyayarak, bitkilerle kağıt dokuları yapmaktadır. Ayrıca kendi boyadığı kağıtları ebrunun zemininde kullanmaktadır. Sanatçı yenilikçi anlayışla klasik tarzda ebrular ortaya koymaktadır. Eserlerin de klasikten vazgeçmeden, yenilik katarak klasik çalışmaları günümüze başarılı bir şekilde uyarlamıştır.Ebru sanatı çeşitli konularda yeniliğe açık olduğu halde ebru konusunda klasik anlayışa bağlı kalan ve bu konudaki modern uygulamalara iltifat etmeyen Bahtiyar Hıra, Kamile Akdede, Timuçin Tanarslan ve Fuat Başar'dan devraldığı bu sanatı büyük gayretler sonucu günümüze taşımaktadır.Ebru sanatının zamanımıza kadar hiç bozulmadan gelmesinde, bu sanatın tanınmasında ve gelişmesinde büyük katkıları olmaktadır. Ayrıca birbirinden değerli öğrenciler yetiştirerek bu sanatın unutulmasını önlemekte ve gelecek nesillere bu sanatın doğru bir şekilde aktarılmasını sağlamaktadır.

Ebru sanatının tekstilde kullanımı

Bu araştırmanın amacı, ebru sanatını tekstilde uygulayan ebru ustalarının, ebruyu tekstile uygularken izledikleri yol, kullandıkları boyar maddeler, kumaş çeşitleri, tekstilde ki kullanım alanları, renk ve kompozisyon özellikleri ve kumaşa uyguladıkları ebru çeşitlerini incelemektir.Bu araştırmada, betimleyici araştırma yöntemi kullanılmış ve veriler nitel yöntemlerle (ebru ustalarının görüşlerinin alındığı görüşme formları) elde edilmiştir.Araştırma, görüşmeyi kabul eden ebru ustalarına (N=6) görüşme formunda bulunan soruların yöneltilmesi ile yürümüştür.Araştırmacı tarafından hazırlanan görüşme formunda yer alan sorular, ebru ustaları ile görüşme anında yöneltilerek veriler toplanmıştır. Ebru ustalarının tekstile uygulamış oldukları ürünler hazırlanan gözlem fişi ile değerlendirilmiştir.Bulgular, her ebru ustasının ebruyu tekstile uygularken farklı metodlar denedikleri, farklı ebru çeşitleri, boyar maddeler ve kumaş çeşitleri kullandıklarını göstermektedir. Boyaların kumaşa kalıcılığını sağlamak için çeşitli yöntemlerin geliştirildiği tespit edilmiştir.Bu bulgular ışığında ebru sanatının çeşitli materyallerde yeniden hayat bulmasına ve tekstilde kullanılmasının yaygınlaşmasına yönelik ve ileride yapılabilecek bilimsel araştırmalara dair öneriler sunulmuştur.Anahtar Kelimeler: Ebru sanatı, tekstil, ebru ve tekstil

Fethiye ilçesi Eldirek köyü kilim dokumacılığı ve yöresel özellikleri

Dokumalar, Türk halkının doğumundan ölümüne kadar hayatının her alanında bir kullanım eşyası olmuştur. Son yolculuğuna uğurlanırken bile bu dokumalardan birine sarılarak çıkmıştır.Kilim, düz dokuma yaygılar arasında en tanınmış olan, çözgülerin atkılar tarafından tamamen gizlendiği atkı yüzlü dokumalar olarak da tanımlanmaktadır. Kilim, terimi her ne kadar, çok geniş anlamda bütün havsız dokuma yaygıları kapsamı içinde alıyorsa da cicim, sili, sumak gibi dokuma yaygılar, apayrı tekniklerde dokunmuş yaygılardır. Kilim dokumacılığı Anadolu da çok eski çağlardan beri uğraşılan bir el sanatıdır(Akpınarlı,1997).Eldirekli kadınların anasından, ninesinden öğrendiği kilim dokuma tekniklerini ne zamandan beri kullandıkları hakkında yazılı bir kaynak yoktur. Dokunan kilimler yündür. Kadınlar bu yünü eğirir, ipi boyar ve kilimi dokurlar.Eldirek'de genel olarak seccade, yaygı, tuz torbası ve aksesuar olarak kullanılan kilimler dokunur.Bu araştırma; Eldirek kilim dokumacılığında kullanılan araçlar, dokuma tekniği, motifler ve yöresel özelliklerini belirlemek amacı ile yapılmıştır.Araştırmada yazılı kaynaklardan, müzelerden ve yöreden elde edilen veriler, uygun başlıklar altında sunulmuştur. Araştırma için uzman görüşleri alınarak bir anket düzenlenmiş ve bu anket sahadaki kişilere uygulanmıştır. Araştırmanın evrenini yörede kilim dokuyan kadınlar, müzelerden alınan örnekler üzerinde inceleme yapılmıştır.Elde edilen her örneğin fotoğrafı çekilerek bu ürünlerin bilgi formlarında analiz edildikten sonra tablolar haline getirilerek değerlendirilmiş ve yorumlanmıştır.Günümüzde bulunabilen kilim örneklerinin model, teknik ve yöresel özellikleri belirlenmiştir. Bu sanatın sahip olduğu geleneksel değerlerin kurulması ve gelecek kuşaklara tanıtılması hedeflenmiştir. Turistik değeri olan yurt içinde ve yurt dışında kullanılabilir nitelikte kaliteli ve sanatsal değeri olan dokumanın geliştirilmesine çalışılmıştır. Araştırmada geliştirilen Anket ve bilgi formlarının kullanıldığı veri toplama yöntemi kullanılmıştır.

Kars müzesinde bulunan Ani harabelerinden çıkarılan Selçuklu seramiklerinin süsleme ve kompozisyon özellikleri

Bu araştırmada Ani Ören Yeri kazılarından çıkarılmış Kars Müzesinde sergilenen Selçuklulara ait seramikler incelenmiştir. Konuyla ilgili yayınlardan farklı olarak bu çalışmada evreni oluşturan 20 adet eserlerin motif, kompozisyon özellikleri, süsleme ve renk unsurları belgelenerek Geleneksel Sanatlarımıza katkı sağlamak amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda belirlenen eserlerin fotoğraf çekimleri, ölçümleri, renk ve desen tespitleri, bilgi formları hazırlanarak yapılmıştır.Araştırma sonucu elde edilen bulgulara göre; Örneklem olarak alınan 20 eser; 5 testi, 2 kâse, 2 küp, 6 tabak,1 çanak ve 2 çini parçası olarak sınıflandırılmıştır. Renk dökümüne göre; ağırlıklı olarak mavi, kobalt ve kahverenginin kullanıldığı görülmektedir. Araştırmada yer alan eserler içinde gerek zemin gerek bezeme rengi olarak açık mavi, krem rengi, sarı, siyah, açık yeşil, kobalt mavisi, yeşil, kahverengi, beyaz ve firuzenin kullanıldığı belirlenmiştir. Bezeme tablosuna bakıldığında ağırlıklı olarak geometrik bitkisel süslemeler ve insan figürlerinin ( 6 adet) yanı sıra hayvan figürlerinin de kullanıldığı görülmüştür.

Konya Sahip Ata Camii süslemelerine genel bir bakış

Konya Anadolu Selçuklularının payitahtı olması nedeniyle imar faaliyetlerinin en yoğun yaşandığı yerlerden biri olmuştur. Bu dönemde pek çok alanda eser verilmiş olup en müstesna örnekler ise cami mimarisinde kendini göstermiştir.13.yy.ın başlarında yapılan Sahip Ata Cami dönemin en güzel örneklerinden biridir. Muhteşem taçkapısı, çinilerle kaplı minare ve mihrabı ile dikkatleri çeken caminin süslemeleri tez konumuzu oluşturmuştur. Caminin taş, tuğla ve çini ile bezenmiş mimari elemanlarının teknik, malzeme, motif, kompozisyon ve üslûp özellikleri açısından incelenmesi, yapıldığı dönemin üslûp özelliklerinin ortaya konması bakımından gelecek kuşaklara aktarılabilmesi için kaynak oluşturulması amaç edinilmiştir. Araştırmada betimsel yöntem kullanılmış, verilerin toplanması ise fotoğraf, ölçüm ve çizimlerle gerçekleştirilmiştir.Yapılan incelemeler sonucunda caminin genelinde geometrik kompozisyonların bitkisel kompozisyonlardan daha fazla kullanıldığı, geometrik ve bitkisel süslemenin aynı kompozisyon içerisinde beraber kullanılmadığı saptanmıştır. Geometrik süslemede altı, sekiz ve on kollu yıldızlarla, geçmeler; bitkisel süslemede ise kıvrık dallar, akantus yaprağı ve rumîler kullanılmıştır. Taş süslemelerde alçak ve yüksek kabartma teknikleri, tuğla tezyinatta sırlı tuğla ve kakma çiniler, mihrapta ise mozaik çini tekniğinde yapılmış süslemeler yer almaktadır.Konya Sahip Ata Cami, değerlendirmeler sonucu mimari öğeleri ve süslemeleri bakımından eşsiz bir eser olduğu ancak yeterli korunamaması ve yanlış restorasyon çalışmaları nedeni ile orijinalliğinin bozulduğu anlaşılmaktadır.

Aplike tekniğinin bilgisayar destekli nakış makineleri için eos-compucon nakış desen programında desen kalıbı hazırlanması ve öğretim programı önerisi

Bu çalışmada aplike tekniği; desen, konu, kompozisyon, kullanılan gereç, teknik, renk ve kenar temizleme özellikleri açılarından incelenerek, belirlenmiştir. Çalışmada aplike tekniğini bilgisayarlı nakış makinelerinde uygulamak için desen kalıbı hazırlama ve tüm aşamaları içeren öğretim programı önerisi hazırlama amaçlanmıştır.Piyasada bulunan 82 adet aplike ile işli ürün incelenmiş fotoğrafları çekilerek belgelendirilmiştir. Ürünlerin uygulama alanları, kullanılan tutturma teknikleri, kullanılan renkler, bezeme konuları, kullanılan kumaşlar, kullanılan yardımcı gereçler ve kompozisyon özellikleri bilgi formuna kaydedilmiştir.Yapılan inceleme sonucunda piyasada bulunan aplike ile işli ürünlerin çoğunlukla çocuk badisi olduğu belirlenmiştir. Aplike ile işli ürünlerinin zemininde kullanılan kumaşların %54'ü penyedir. Bunun yanı sıra kadife, penye, kot, keten, terikoton, örgü, polar, saten, havlu, nylon, akfil ve tül kullanılmıştır. Aplike ile işli ürünlerde aplikelik kumaşların %42'si penyedir. Aplike işli ürünlerin işlemelerinde kullanılan yardımcı gereçlerin % 78'i floş ipliktir. Aplike ile işli ürünlerin işlemelerinde çoğunlukla sarma, dekoratif dikiş, dikiş tutturma teknikleri kullanılmıştır. Yardımcı iğne olarak genellikle dikiş ve çin iğnesi kullanılmıştır. Aplike ile işli ürünleri işlemelerinin zemininde ağırlıklı olarak açık renkler kullanılmıştır. Aplike ile işli ürünlerin işlemelerinde ise pembe, krem, beyaz vb. kullanılmıştır.EOS-Compucon Nakış Desen Sisteminde aplike tekniği öğretim programında bilişsel, duyuşsal ve psikomotor hedefler belirlenmiştir. Bilişsel hedefler için bilgi listesi ve bilgi yaprakları; psikomotor hedefler için işlem listesi ve işlem yaprakları; duyuşsal hedefler için alışkanlık tutum ve değerler listesi hazırlanmıştır. EOS-Compucon Nakış Desen Sisteminde aplike tekniği öğretim programının değerlendirilebilmesi için de ölçme ve değerlendirme araçları hazırlanmıştır.Anahtar Kelimeler: Aplike Tekniği, Bilgisayar Destekli Nakış Makineleri, EOS-Compucon Nakış Desen Programı

Zerdeçal bitkisinden elde edilen pigmentin yün, pamuk ve ipek kumaşlardaki boyama özelliklerinin incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, Zerdeçal bitkisinden elde edinilen pigmentin sulu ve alkollü çözeltilerin üç farklı kumaş türü üzerinde nasıl bir boyama etkisi göstereceğini araştırmak, ışık, sürtünme ve yıkama haslık derecelerini saptamak ve günümüz tekstil endüstrisinde kullanılabilirliğini incelemektir.Araştırma evrenini doğada yetişen ve boyarmadde özelliği olan bitkiler ve bitkilerle boyama yapılan işletmeler oluşturmaktadır. Boyama özelliği olan Zerdeçal bitkisi ve işletme-laboratuar olarak Kale Naturel, Berteks işletmeleri ve İstanbul Üniversitesi Tekstil- Boya laboratuarı örneklem olarak seçilmiştir. Zerdeçal bitkisi pigment haline getirilmesi sırasında sürecin tespit edilmesinde işletmedeki 13 çalışana görüşme formu uygulanmıştır. Kale Naturel işletmesinden, elde edilen pigmentin kumaşları boyama özelliğinin tespit edilmesinde Bursa ilinde bulunan Berteks tekstil işletmesi ve İstanbul Üniversitesi Tekstil- Boya laboratuarında araştırmacı tarafından boyama ve haslık ölçümleri yapılmıştır.Zerdeçal bitkisinin köklerinden elde edilen pigmentin belirlenen kumaşlarda boyama işleminde kullanılması için su ve alkol çözeltili boyama reçeteleri hazırlanmıştır. Hazırlanan boyama reçetelerine göre yün, pamuk ve ipekten dokunmuş, desensiz ve bezayağı örgülü, kumaşlar boyanmıştır. Yapılan boyama işleminde su ve alkol çözeltili ekstraktlar ile şap, kil suyu mordanlı ve mordansız olmak üzere 18 deney yapılmıştır.Boyama sonrasında kumaşların ışık, sürtünme ve yıkama haslıkları ölçülmüş ve değerlendirilmiştir. Zerdeçal pigmentinin su ve alkol çözeltilileri ve iki farklı mordan kullanılarak boyanan kumaşların renk tonlarının değerlendirilmesinde renk ölçüm cihazı olan ``Colorimeter'' kullanılmış ve renk farklılığı (?E) değerleri objektif olarak tespit edilmiştir.Zerdeçal pigmenti ile boyanan yünlü, pamuklu ve ipek kumaşların renk farklılığı değerleri sulu ve alkol çözeltili boyamalarda yün lifinden elde edilen kumaşlarda daha iyi sonuç verdiği tespit edilmiştir. Boyama işlemleri sonucunda ölçülen ışık, sürtünme ve yıkama haslıkları alkollü çözeltilerle boyanan numune kumaşlarda istenilen düzeyde ve uygulanabilir durumdadır. Bu sonuca göre zerdeçal pigmenti ile yapılan alkol çözeltili boyama işlemlerinin yün, pamuk ve ipek liflerinden elde edilen kumaşlarda uygulanabilirliğini söylemek mümkündür.Anahtar Kelimeler: Zerdeçal Pigmenti, Doğal boyama, Işık Haslığı, Sürtünme Haslığı, Yıkama Haslığı,

Deri giyim ve aksesuarlarının incelenmesi

Bu araştırmanın genel amacı, İzmir ili merkezinde deri giyim aksesuarlarını çeşitli özellikler açısından(üretiminde kullanılan teknikler, araç-gereçler, süsleme şekilleri, renkleri, desenleri, kompozisyonları, kullanım amaçları ve çeşitleri) incelenmesidir.Bu amaç doğrultusunda belirtilen İzmir ilindeki 25 deri çanta üretim atölyesi araştırmanın kapsamına alınmıştır. Bu atölyelerdeki üretilen 80 ürün incelenmiş ve buralarda çalışan usta ve işçi ile görüşme yapılmıştır. Görüşmede kullanılan anket ve ürün gözlem formu araştırmacı tarafından hazırlanmıştır. Elde edilen verilerin frekans ve yüzde analizleri yapılmıştır.Araştırmada elde edilen veriler değerlendirildiğinde, deri çanta ile uğraşan bireylerin çoğunluğunun ilköğretim mezunu ve erkek olduğu görülmektedir. Deri çanta üreticilerinin çoğunluğu bu mesleği baba mesleği olduğu için yapmaktadır. Deri çanta işletmelerinde üreticilerin çoğunluğu 1-5 yıldır bu işle ilgilendiği ve işletmelerde çalışan eleman sayısının çoğunluğu 1-3 kişi arasında olduğu görülmektedir. . Deri çanta üreticilerinin çoğunluğu klasik çanta yapmakta ve tasarımlarını kendi atölyelerinde tasarladıkları görülmektedir. Deri çanta üreticilerinin çoğunluğu çantaların kaliteli olmasına dikkat etmektedir. Deri çantaların modellerinin çoğunluğu tüketicilerin istekleri doğrultusunda seçildiği görülmektedir. Deri çantalar tüketiciler tarafından ürünün fiyatına göre seçtikleri görülmektedir. Deri çantaların çoğunlukla suni deriden yapılmaktadır ve modelleri çoğunlukla modaya göre seçilmektedir. Deri çantaların model ve kalıplarını çoğunlukla kendi atölyelerinde hazırlamaktadırlar. Deri çantalarda kullanılan desenlerin çoğunluğu üreticilerin kendi tasarımlarından elde ettikleri görülmektedir. Deri çantalar çoğunlukla metaller kullanılarak süslenmektedir ve birleştirmede çoğunlukla makine dikişiyle birleştirme tekniği kullanılmaktadır. Deri çanta yapımında çoğunlukla siyah rengin kullanıldığı görülmektedir ve bunları modaya göre seçtikleri görülmektedir. Deri çanta tasarımında çoğunlukla geometrik motif ve kompozisyon kullanılmaktadır. Deri çanta yapımında çoğunlukla sentetik iplikler kullanıldığı görülmektedir. Deri çanta üreticilerinin aylık gelirinin çoğunlukla 1.000TL-10.000TL arasında olduğu görülmektedir. Deri çanta yapımında çoğunlukla yurt dışından ülkemize ucuz ve kalitesiz ithalatın fazlalığı gibi güçlüklerle karşılaşılmakta olduğu görülmektedir.

Kahramanmaraş, Gaziantep ve Kilis ilindeki yöresel ayakkabıların incelenmesi

Bu araştırmanın amacı Kahramanmaraş, Gaziantep ve Kilis İllerindeki yöresel ayakkabıların bazı özellikler açısından (kullanılan araç-gereçler, kullanılan yapım teknikleri, renk, desen özellikleri, kompozisyon özellikleri, kullanım alanları, üretilen ürün çeşitleri) incelenmesidir.Bu amaç doğrultusunda belirtilen 3 ildeki yöresel ayakkabı atölyelerinin tamamı araştırma kapsamına alınmıştır. Bu atölyelerdeki üretilen ürünler incelenmiş ve buralarda çalışan 35 usta ve işçi ile görüşme yapılmıştır. Görüşmede kullanılan anket ve ürün gözlem formu araştırmacı tarafından hazırlanmıştır. Elde edilen verilerin frekans ve yüzde analizleri yapılmıştır.Araştırmada elde edilen veriler değerlendirildiğinde, yöresel ayakkabı ile uğraşan bireylerin geneli ilköğretim mezunu ve erkektir. Üreticilerin büyük kısmı bu mesleği baba mesleği olduğu için yapmaktadır ve bulundukları iş yerlerinde işletme sahibi ve aynı zamanda ustadır. İşletmede çalışanların10 kişiden fazla olduğu ve bu işle 16?20 yıl arasında ilgilendiği görülmektedir. Üreticiler bütün yöresel ayakkabı türlerinde üretmektedirler ve tasarımlarını kendi atölyelerinde yapmaktadırlar. Yöresel ayakkabı modellerinin çoğunluğu üreticilerinin isteği doğrultusunda seçilmekte, geleneksel özelliğe uygun olmasından dolayı tercih edilmekte ve satışlar yaz mevsiminde yoğunlaşmaktadır. Yöresel ayakkabı üreten atölyelerin genelinin ortamı yeterli düzeydedir. Yöresel ayakkabılarda kullanılan desenlerin büyük kısmını üreticilerin kendi tasarımlarından elde edildiği, ayakkabıların elde çeşitli teknikler kullanılarak süslenildiği ve birleştirmede çoğunlukla elde dikerek birleştirme tekniği kullanıldığı gözlemlenmiştir. Yöresel ayakkabı yapımında kullanılan derilerde bütün ana ve ara renkler, tasarımında çoğunlukla geometrik motif ve kompozisyonlar kullanılmaktadır. Yöresel ayakkabı parçalarını birleştirmede yapıştırıcı olarak çiriş, iplik olarak da bitkisel iplikler kullanılmaktadır. Ayakkabı yapımında çoğunlukla hammaddelerin pahalılığı gibi güçlüklerle karşılaşılmaktadır, karşılaşılan güçlüklerin giderilmesi için ise ayakkabıların yurtiçi ve yurtdışında tanıtılması gerektiği görülmektedir. Ayakkabı üreticilerinin aylık gelirinin çoğunlukla 1001- 1500 TL arasındadır.

Kızılçam kabuğundan elde edilen pigmentin pamuk, yün, ipek ve sentetik kumaşlardaki boyama özelliklerinin incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, Kızılçam bitkisinden elde edinilen Pigmentin farklı elyaf türlerinden yapılmış kumaşlar üzerinde nasıl bir boyama etkisi göstereceğini araştırmak, bazı haslık derecelerini saptamak ve özellikle tekstil endüstrisinde kullanılabilirliğini incelemektir.Araştırma evrenini doğada bulunan ve boyarmadde özelliği olan bitkiler ve kumaş boyayan tekstil işletmeleri oluşturmaktadır. Örneklem olarak bitkisel boyarmadde özelliği olan Kızılçam ağacından elde edilen pigment ve işletme olarak Balaban Palamut, Kale Naturel ve Berteks Tekstil işletmeleri seçilmiştir. Balaban Palamut ve Kale Naturel işletmelerinde, Kızılçam kabuklarının pigment haline getirilme sürecinin incelenmesi için bu işletmelerde çalışan 26 kişiye görüşme formu uygulanmıştır. Kumaşların boyanması ve haslık ölçümleri de Berteks tekstil işletmesinde ise yapılmıştır.Kızılçam ağacının kabuğundan elde edilen pigmentin kumaş boyama işleminde kullanılması için boyama reçeteleri hazırlanmıştır. Bu boyama reçetelerine göre pamuk, yün, ipek ve polyester elyaftan oluşan bezayağı örgülü, desensiz kumaşlar boyanmıştır. Boyama işleminde şap, krem tartar, tanen, sodyum sülfat, kil suyu mordanları kullanılarak ve mordansız olmak üzere 24 deney yapılmıştır.Boyama sonrasında kumaşların yıkama, sürtünme ve ışık haslıkları ölçülmüş ve değerlendirilmiştir. Kızılçam pigmenti ve farklı mordanlar kullanılarak boyanan kumaşların renk ve renk tonlarının objektif olarak değerlendirilmesi için renk ölçüm cihazı ``colorimeter'' kullanılmış ve renk farklılığı (dE) değerleri tespit edilmiştir.Kızılçam pigmenti ile yapılan boyama işlemleri sonucunda ölçülen ışık, yıkama ve sürtünme haslıkları pamuk, yün ve ipek kumaşlarda istenilen düzeyde ve kullanılabilir durumdadır, polyester kumaşta ise kullanılabilir düzeyde değildir. Buna göre kızılçam pigmenti ile yapılan boyama işlemlerinin doğal liflerden elde edilen kumaşlarda uygulanabileceğini söylemek mümkündür.Anahtar Kelimeler: Kızılçam Pigmenti, Işık Haslığı, Yıkama Haslığı, Sürtünme Haslığı.

Döşemelik kumaşlarda ileri terbiye teknolojileri ile kazandırılan fonksiyonel özellikler hakkında tüketici tutumları

Bu araştırmanın amacı, döşemelik kumaşlarda ileri terbiye teknolojileri ile kazandırılan fonksiyonellik özellikleri hakkında tüketici tutumlarını tespit etmektir. Aynı zamanda bu özellikler hakkında tüketicilerin farkındalık düzeylerini belirlemek ve konu ile ilgili bilgilendirici bir kaynak oluşturmaktır.Bu araştırma, tarama modelinde bir betimleme çalışmasıdır. Araştırma evreni 2009-2010 yıllarında Kayseri ilinde, ileri terbiye teknolojileriyle muamele görmüş döşemelik dokuma kumaş kullanımına ilişkin tüketicilerden oluşmaktadır. Araştırma anketi bu bilinçli tüketicilerden seçilen toplam 150 kişilik örneklem grubuna uygulanmıştır.Anketlerin istatiksel analizler yapılarak çıkan sonuçlar tablolar halinde hazırlanıp yorumlanmıştır. Bulgulardan elde edilen sonuçlara göre; tüketicilerin döşemelik kumaşlardaki ileri terbiye teknolojileri uygulamaları hakkında kısmen bilgi sahibi olduklarını, özellikle kadın tüketicilerin bu konuya önem verdikleri ve en çok tercih ettikleri özelliği olarak kir iticiliği ifade ettikleri belirlenmiştir.

Eskişehir ili Sivrihisar ilçesi yöresel takıları

Bu araştırmada, Eskişehir il merkezinde ve Sivrihisar ilçesinde üretilen cebe bileziğinde ve incili küpesinde kullanılan hammadde, ürünlerin üretim teknikleri ve model özellikleri incelenmiştir.Araştırmada, Eskişehir il merkezinde ve Sivrihisar ilçesinde bulunan takı ustalarının görüşlerine başvurulmuş, yörede üretilen takılar incelenmiş ve gözlem formları ile belgelendirilmiştir.Araştırmanın evrenini, Eskişehir ilinde üretim yapan 5 usta ile, Sivrihisar ilçesinde üretim yapan 1 usta oluşturmaktadır. Ancak 1 usta cebe ve incili küpe yapımının öğrenilmesini istemediği için görüşmeyi kabul etmemiştir. Bu araştırma kapsamında, ustalar için anket formu geliştirilmiştir. Anket formu ile elde edilen bilgilerin frekans ve yüzdeleri hesaplanarak tablo şeklinde belirtilmiştir.İncili küpe ve cebe bileziğinin üretim aşamalarının analizi yapılmıştır. Yörede incili küpe ve incili küpeden esinlenilerek üretilen 14 adet küpe, 2 adet yüzük, 1 adet bilezik, 1 adet kolye, 1adet kolye ucu, 5 adet cebe bileziği, 3 adet cebe kolyesi, 1 adet cebe örgüsü kullanılarak yapılmış terlik, 1adet cebe baskılı bilezik vb ürünler olmak üzere, toplam 29 ürün hazırlanan gözlem formları ile araştırmada tanıtılmıştır.Araştırma ile, ?Sivrihisar yöresinde kullanılan incili küpe ve cebe bileziğinin üretim aşamaları, takıların üretiminde kullanılan teknikler ve araç gereçler nelerdir??, ?Takılarda kullanılan motifler nelerdir??, ?İncili küpe ve cebe bileziğinin üretiminde kullanılan süsleme teknikleri nelerdir??,? Bölge açısından bu takıların önemi nedir?? sorularının yanıtlanması ve belgelenmesi amaçlanmıştır.Araştırma sonucunda, Sivrihisar ilçesinin eski yerleşim yeri olduğu geçmişten günümüze eski medeniyetleri bünyesinde taşıdığı, bu nedenle kültürel mirasının çok çeşitli ve önemli olduğu görülmüştür.Eskişehir il merkezinde ve Sivrihisar ilçesindeki ustalar cebe ve incili küpe yapımını saklamakta. bu sanatı öğretirlerse işsiz kalacaklarını, bu sanatın ellerinden alınacağını düşünmektedirler. İncili küpe ve cebe bileziğinin yurt içi sergi ve fuarlarla tanıtımı sağlanırsa satış oranlarının artacağı belirtilmiştir.Yöresel takılarda en çok geometrik motifler kullanılmıştır. Bölgede faaliyet gösteren üreticilerin ürünlerini kendi atölyelerinde üretip, yöre halkına sattıkları saptanmıştır. Araştırma sonucunda bu takıların yöre halkı dışında fazla bilinmediği ve genellikle yöre insanı tarafından gelinlerine hediye etmek için alındığı görülmüştür.Araştırmada elde edilen bulgulara dayanarak ,araştırmacı tarafından ortaya konulan önerilere yer verilmiştir.

Balıkesir Gönen ilçesinde üretim yapılan deri çeşitlerin incelenmesi

Araştırma, Balıkesir ili Gönen ilçesi merkezindeki deri sanayi bölgesinde bulunan tabakhanelerde üretimi yapılan; deri çeşitlerinin incelenmesi üzerine yürütülmüştür. Araştırma kapsamında 5 ana bölüm altında; Balıkesir iline bağlı Gönen ilçesi deri sanayi bölgesinde üretimi yapılan deri çeşitleri incelenerek sunulmuştur. Araştırmada, Balıkesir Gönen ilçesi merkezindeki deri sanayi bölgesinde bulunan tabakhanelerde üretimi yapılan; deri çeşitleri ve üretimlerinin incelenerek belgelenmesi amaçlanmıştır. Balıkesir ili Gönen ilçesi merkezindeki deri sanayi bölgesindeki 44 tabakhane, araştırmanın evrenini oluşturmuştur. Araştırma örneklemi, 44 tabakhane arasından rast gele seçilen 3 adet tabakhaneden oluşmuştur. Araştırmada işlenti basamakları 4 ana grup altında toplanarak tabaklama öncesi işlemler, tabaklama işlemleri, mekanik işlemler, bitirme işlemleri ve bu işlentilerde kullanılan makineler incelenmiştir. Araştırmada işverenlere uygulanan anketlerden elde edilen bilgiler sonucunda işçi sayıları, kullanılan ham deri ve üretimi yapılan mamul deri çeşitlerine bulgular kısmında yer verilmiştir. Araştırma kapsamında incelenen 32 adet derinin bilgi formları ve işlem basamakları bulgular kısmında verilmiştir. Gönendeki tabakhanelerin tanıtımı ile ilgili çalışmalara ağırlık verilerek yeni pazar alanlarına yönelmeleri gerekmektedir. Yapımı devam eden Gönen organize deri sanayi bölgesinin inşaat çalışmaları bitmiş olup, arıtma tesislerinin yapımının 2010 yılında bitirilmesi hedeflenerek 2013 yılında çevreye duyarlı ve daha iyi ortamlarda çalışmalarını sürdüreceklerdir.

Konvansiyonel ve organik penye pamuk ipliklerinin fiziksel özelliklerinin incelenmesi

Araştırmada organik pamuk ipliklerinin fiziksel özellikleri hakkında yeterli bilgi olmaması problem olarak görülmüş, bu nedenle konvansiyonel ve organik penye pamuk ipliklerin düzgünsüzlük, tüylülük, mukavemet ve elastikiyet özelliklerinin tespit edilmesi ve karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır.Araştırmanın evreni konvansiyonel ve organik penye pamuk iplikleridir. Örneklem olarak araştırma kapsamına Eren Tekstil San. Tic. A.Ş. işletmesinde mümkün olduğu ölçüde eşit üretim şartlarında üretilen konvansiyonel (Yunan) ve organik (Nazilli) Ne 20/1, Ne 24/1, Ne 30/1 ve Ne 40/1 penye pamuk iplikleri alınmıştır. Üretilen ipliklerin düzgünsüzlük ve tüylülüğü Uster Tester 3, mukavemet ve elastikiyeti Uster Tenso Rapid cihazında test edilmiştir.Araştırma sonucunda elde edilen verilerin, ortalama değerleri ve t-testi sonuçları SPSS istatistik programında alınmış, bulgular 0,01 ve 0,05 anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiştir.Araştırma sonucunda organik penye pamuk ipliklerinin düzgünsüzlük ve tüylülük değerlerinin tüm numaralarda, mukavemet değerlerinin Ne 20/1, Ne 24/1 ve Ne 30/1 ipliklerde yüksek olduğu, elastikiyet değerlerinin ise tüm numaralarda konvansiyonel penye pamuk ipliklerinden düşük olduğu tespit edilmiştir.

Beypazarı gümüş kolyeleri

Araştırmanın amacı Ankara'nın Beypazarı yöresinde halen devam ettirilen geleneksel Türk el sanatı ve gümüş işleme yöntemlerinden biri olan telkari tekniği ile yapılmış gümüş kolyelerin incelenmesidir.Araştırmanın evreni, Beypazarı yöresinde yıllardır varlıklarını sürdüren kuyumcular, gümüşçüler ve atölyeler oluşturmaktadır. Atölyelerde çalışan kişiler ile görüşülmüş ve fotoğrafları çekilen örnekler sonucunda 100(yüz) adet örneği bulunan bir gözlem formu oluşturulmuştur.Araştırma kapsamında Beypazarı'nın tarihine, geleneksel Türk takılarına, kuyumculuk araç-gereçlerine, takı çeşitlerine, Beypazarı el sanatlarına, telkari yapım tekniği, aşamaları ve çeşitlerine değinilmiştir.Araştırmanın örneklemini oluşturan Beypazarı gümüş kolyeleri ile ilgili fotoğraflar bulunmaktadır. Ayrıca gözlem formunda fotoğraflara ait bilgiler yer almaktadır.Araştırma sonucunda; Beypazarı yöresinde bulunan bu atölyelerde çalışanların çıraklıktan yetiştikleri ve mesleklerini severek icra ettikleri görülmüştür. Atölyelerde temel araç ve gereçlerin yeterli sayılarda bulunduğu ve imkânların üretim için yeterli olduğu görülmüştür. Tasarım konusunda da kendilerini hayli ilerleten atölyelerin isteklerinin yurtdışına da açılabilmek olduğu gözlenmiştir.Beypazarı'nda ve piyasada yapılan ürünlere bakılarak Beypazarı'nda kuyumculuğun çok ilerlemiş olduğu ve bu ilerlemenin telkari sanatının yapımından, meşakkatli bir iş olmasından da kaynaklandığı da görülmüştür. Kısacası telkari sanatı özveri ve sabır gerektiren bir iştir.

Kuyumculukta mum kalıba alma ve döküm tekniği

Araştırmanın amacı, ?Kuyumculuk sanatında kullanılan mum kalıba alma ve döküm tekniğinde yapılan işlem basamaklarının neler olduğunu ortaya koymaktır. Çalışan kişilerin bu konudaki görüşlerini belirlemektir?.Araştırmanın örneklemini, İstanbul ve Ankara'dan rastgele seçilen 30 kuyumcu atölyesi ve çalışanları oluşturmaktadır. Bu çalışanlara araştırmacı tarafından hazırlanan anket formları uygulanmıştır. Ayrıca atölyelerden seçilen 40 adet ürün önceden hazırlanan gözlem formlarına göre incelenmiş ve ürün analizi yapılmıştır.Gözlem formundan ve anketlerden elde edilen verilerden frekans ve yüzde hesaplamaları yapılmıştır.Araştırma sonucunda; İstanbul ve Ankara'da bulunan döküm atölyelerinde döküm makinelerinin gelişmiş olduğu, atölye araç ve gereçlerinin yeterli sayıda bulunduğu görülmüştür. Gelişen teknolojinin de katkılarıyla tasarım ve döküm tekniğinin de hayli ilerlediği görülmüştür.Altın ve gümüş dökümcülüğünün eskiye oranla şimdi daha iyi olduğu saptanmıştır. Ayrıca incelenen atölyelerde kişilerle görüşme sonucunda pazarlamada işçilik kalitesi ve fiyatın önemli birer unsur olduğu düşünülmektedir.Gözlem formu ile incelenen takılara bakıldığında gümüş ilk sırada yer almaktadır. Ardından altın takılar gelmektedir. İncelenen takılarda teknik olarak en çok mıhlama tekniği kullanılmıştır. Takılarda en çok kullanılan desen bitkisel süslemedir. Takı tasarımlarını oluştururken daha çok sipariş üzerine çalıştıkları saptanmıştır.

Ankara ili Beypazarı ilçesi geleneksel hamam kültüründe kullanılan işlemeli ürünler

Bu çalışmada, Ankara ili Beypazarı ilçesi geleneksel hamam kültüründe kullanılan işlemeli ürünler incelenmiştir. Araştırmayla bu alanda yapılacak eğitim öğretim çalışmalarına katkıda bulunmak amaçlanmıştır.Araştırma materyalini Ankara ili Beypazarı ilçesinde bulunan ve geleneksel hamam kültüründe kullanılan 58 adet işlemeli ürün oluşturmaktadır. Çalışma tarama modeline dayalı betimsel bir araştırmadır.Araştırma kapsamında literatür taraması yapılarak; Beypazarı ilçesinin tarihi gelişimi, ilçenin kültürel yapısı, kültür, hamam kültürü, Beypazarı yöresi hamam kültürü ve hamamda kullanılan malzemeler, sanat, el sanatları, işleme, işlemenin tarihçesi ve Türklerde işlemenin tarihçesi incelenmiş Beypazarı yöresi hamam kültüründe kullanılan ürünler tespit edilmiş ve işleme teknikleri araştırılmıştır.Hazırlanan bilgi formları doğrultusunda tespit edilen ürünlerin özellikleri incelenerek belirlenmiştir. İnceleme sonucu elde edilen verilere göre; Beypazarı hamam kültüründe kullanılan işlemeli ürünlerin çeşit, boyut, kullanılan gereç, teknik, renk, motif ve kompozisyon özellikleri ile bugünkü durumları tespit edilmiştir.Araştırmanın sonuç bölümünde bilgi formlarının değerlendirilmesi yapılmıştır. İlgili bulgular doğrultusunda elde edilen sonuçlar ve sonuçlara bağlı olarak öneriler sunulmuştur.Anahtar Kelimeler: Beypazarı, El Sanatları, İşleme, Kültür, Hamam,

İstanbul ve Antalya ilinde bulunan mimarilerin süslemelerinde kullanılan vitrayların incelenmesi

Araştırmanın amacı, İstanbul ve Antalya ilinde bulunan otellerde, okullarda, özel mülklerde, iş yerlerinde Pastanelerde, sinemalarda ve sanatçıların özel koleksiyonlarında bulunan vitrayların yerinde incelenerek, çeşitlerinin, yapım aşamalarının, kullanıldığı alanların, kullanıldığı tekniklerin, renk ve desen özelliklerinin ortaya konulmasıdır.Araştırmanın içinde veri toplamak amacıyla uzman görüşleri yardımıyla bir anket düzenlenmiş ve bu anket öğrenciler, vitray sanatçıları ve eğitmenlerden oluşan toplam 50 kişiye uygulanmıştır. Araştırmanın çalışma evrenini 2008?2009 yılında İstanbul ve Antalya ilinde seçilen vitray yapan atölyeler, yüksek okullar ve üretilen 100 ürün çeşidi oluşturmuştur. Araştırma sonuçlarının analiz ve yorumlanmasında frekans ve yüzde dağılımları dikkate alınmıştır.Vitray sanatı ile ilgilenen kişilerin çoğunlukla ön lisans düzeyinde olduğu, vitray sanatını yüksek öğretim kurumlarından öğrendikleri ve en çok iç dekorasyon alanında uyguladıkları belirlenmiştir. Vitraylarda bitkisel desenlerin ön planda olduğu, en çok kullanılan tekniğin Tiffany tekniği olduğu belirlenmiştir.Meslek liselerinde ve yüksek öğretim kurumlarında verilen eğitimin, vitray sanatını öğrenmekte yeterli olduğu tespit edilmiştir. Piyasadaki vitrayların en çok Marmara üniversitesi ve Akdeniz üniversitesinde bulunan meslek yüksek okullarına ait olan atölyelerde tasarlanıp yapıldığı belirlenmiştir.Araştırma bulgularına dayalı olarak; vitray üreten ve satış yapan atölyelerde karşılaşılan güçlüklerde kalifiye eleman azlığı, buralarda kullanılan araç ve gerecin teknolojinin gerisinde kaldığı, vitray sanatıyla ilgilenen kişilerin iş ve sosyal güvenliklerinin sağlanmaması sebebiyle sanata eskisi gibi rağbet olmadığı ve bu sanatı araştırıp belgelemek isteyen araştırmacıların kaynak bulmada güçlüklerle karşılaştıkları belirlenmiştir. Bu gibi sorunlara sahip özellikle üretim yapan atölyelerin sayısının oldukça azalmakta olduğu gözlemlenmiştir.

Gazi üniversitesi mesleki eğitim fakültesi Prof. Ülker Muncuk Müzesi'nde bulunan metal ipliklerle işlenmiş ürünlerin incelenmesi

Bu çalışmada Gazi Üniversitesi Mesleki Eğitim Fakültesi Prof. Ülker Muncuk Müzesi'nde bulunan metal ipliklerle işlenmiş ürünlerin kullanım alanları, işlemelerde kullanılan metal iplik türleri, işleme teknikleri ile renk, motif ve kompozisyon özellikleri incelenmiştir. Araştırmanın çalışma evrenini, Gazi Üniversitesi Mesleki Eğitim Fakültesi Prof. Ülker Muncuk Müzesi'nde bulunan işlemeli ürünler oluşturmaktadır. Araştırma örneklemine ise metal ipliklerle işlenmiş 111 adet ürün alınmıştır. Araştırmaya veri toplamak üzere işlemeli eserleri incelemeye yönelik bir bilgi formu hazırlanarak kullanılmıştır. Bilgi formlarından elde edilen bilgiler araştırmanın amaçları doğrultusunda uygun konu başlıkları altında tablolaştırılarak, istatistiksel yöntemlerle değerlendirilmiş ve yorumlanmıştır.Araştırma sonucunda,1. Müzede bulunan metal ipliklerle işlenmiş ürünlerin sayısal olarak büyük çoğunluğunu bindallıların oluşturduğu tespit edilmiştir. Bindallılardan sonra kullanım alanı bakımından en fazla ürün cepkenlerdir.2. İncelenen ürünlerde kullanılan metal iplik türünün yoğun olarak klaptan olduğu ve bunu yakın değerlerle sırmanın takip ettiği belirlenmiş, kırma telin kullanımının ise daha az olduğu anlaşılmıştır.3. İncelenen ürünlerin işlemesinde yoğun olarak dival işinin kullanıldığı tespit edilmiştir. Bunu yakın değerlerle sarma ve kordon tutturma tekniklerinin takip ettiği görülmüştür. Ancak sarmanın genellikle başka iğne teknikleri ile birlikte kullanımının oldukça yaygın olduğu tespit edilmiştir.4. Ürünlerin işlemelerinde yoğun olarak altın renginin kullanıldığı görülmüştür. Ürünlerin zemininde ise koyu renklerin kullanımının açık renklere göre daha fazla olduğu belirlenmiştir.5. Araştırma kapsamında incelenen ürünlerde yoğun olarak bitkisel kaynaklı motiflerin kullanıldığı tespit edilmiştir. İşlemelerde geometrik kaynaklı motifler ile vazo, fiyonk, püskül gibi nesnel kaynaklı motiflerin genellikle bitkisel kaynaklı motiflerle beraber kullanıldığı görülmüştür. Sembolik ve figürlü bezemelerin ise çok az kullanıldığı belirlenmiştir.6. Araştırma kapsamında incelenen ürünlerde daha çok bağlantılı sıralamalarla düzenlenmiş kompozisyonların kullanıldığı tespit edilmiştir. Bunu ürünün şekline göre oluşturulmuş serbest kompozisyonlar ile düzgün sıralamalarla düzenlenmiş kompozisyonların takip ettiği görülmüştür.Araştırma sonunda ortaya çıkan sorunlara dayalı olarak araştırmacı tarafından ortaya konulan önerilere yer verilmektedir.

Gazi üniversitesi mesleki eğitim fakültesi'nde okutulan şapka yapım teknikleri I ve II'nin ders programının incelenmesi

Araştırmanın amacı Gazi Üniversitesi Mesleki Eğitim Fakültesinde Okutulan Şapka Yapım Teknikleri I ve II'nin ders programının, öğrenci görüşlerine göre incelenmesidir.Araştırmanın evrenini, Mesleki Eğitim Fakültesi Şapka Yapım Teknikleri I ve II derslerinin programlarında 2006-2007 yılları arasında eğitim alan 103 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada evrenin tümüne ulaşıldığı için örneklem alınmamıştır. Bu araştırma kapsamında, öğrencilere anket formu uygulanmıştır. Anket formu ile elde edilen bulguların frekans ve yüzde analizleri alınmıştır.Araştırma sonucunda Şapka Yapım Teknikleri (ŞYT) derslerine giren öğrencilerin bu derslere kısmen ilgi gösterdikleri görülmüştür. ŞYT derslerinin belirlenen hedeflere ulaşılmak adına kısmen yeterli olduğu bu yüzden belirlenen hedeflere kısmen ulaşıldığı, ders programlarının içerik açısından yeterli olduğu ve beklentilere yine kısmen cevap verildiği görülmüştür.Atölyelerin büyüklük, teknik donanım, araç gereçlerin sayısı bakımından yeterli olmadığı tespit edilmiştir. Derslerde yeterli araç ve gereç kullanılmadığı ve ürün yapımında kullanılan malzemelerin temin edilmesinde kısmen güçlük çekildiği saptanmıştır.Yeterli derecede yazılı kaynağın bulunmadığı ve yabancı yazılı kaynaklara ulaşılamadığı tespit edilmiştir.Piyasada bulunan şapka çeşitlerinin derslerde uygulanan ürünlere kısmen yansıtıldığı, uygulanan öğretim yöntemlerinin yeterli olduğu söylenmiştir. Derslerde öğrencilerin yaratıcılıklarının gelişmesine imkan verilmediği ve derslerde yurt dışındaki gelişmelerin takip edilmediği görülmüştür.Derslerde yapılan şapkalar ile mağazalarda yapılan şapkalar ve malzemeleri arasında kısmen benzerlik olduğu tespit edilmiştir.Derslerde yapılan ürünlerin okul dışında kısmen ilgi gördüğü söylenmiştir. Yapılan ürünlerin satıldığı ve sergilendiği tespit edilmiştir. Buna karşın derslerde üretilen ürünlerin pazarlanmasına destek veren kurum ve kuruluş olmadığı saptanmıştır.

Gazi Üniversitesi Mesleki Eğitim Fakültesinde okutulan yapma bebek teknikleri ders programının incelenmesi

Araştırmanın amacı, Gazi Üniversitesi Mesleki Eğitim Fakültesinde okutulan Yapma Bebek Teknikleri ders programının, öğrencilerin görüşlerine göre incelenmesidir.Araştırmanın evrenini, Mesleki Eğitim Fakültesinde Yapma Bebek dersini almış olan 104 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada evrenin tümüne ulaşıldığı için örneklem alınmamıştır. Bu araştırma kapsamında, öğrencilere anket formu uygulanmıştır. Anket formu ile elde edilen bulguların frekans ve yüzde analizleri alınmıştır.Araştırmanın sonucunda, Yapma Bebek Teknikleri (YBT) dersinin öğrenciler tarafından ilgi görmediği, öğrencilerin ders programında bu ders için ayrılan süreyi hedefe ulaşmak için yeterli bulmadıkları, YBT dersleri için belirtilen hedefleri ve içeriği yetersiz gördükleri ve derslerde yer alan konuların beklentilerine kısmen cevap verdiği tespit edilmiştir.Atölyelerin büyüklük, teknik donanım, kullanılan araç-gereç sayısı açısından yeterli bulmadıkları tespit edilmiştir. Piyasada bulunan yapma bebeklerdeki gelişmelerin YBT derslerinde uygulanan ürünlere yansıtılmadığı, uygulanan öğretim yöntemlerinin yetersiz olduğu, öğrencilerin yaratıcılıklarını geliştirmelerine imkân verilmediği ve yurt içi ve yurt dışındaki gelişmelerin takip edilmediği saptanmıştır.Yapma Bebek Teknikleri derslerinde yapılan bebeklerin turizm sektörüne sunulan bebeklerle kısmen benzerlik gösterdiği, piyasada yapma bebek üretimi yapan kişilerin aldıkları eğitimin, bu fakülte öğrencilerinin almış olduğu eğitim ile karşılaştırıldığında ise yeterli olmadığı tespit edilmiştir.Yapma Bebek Teknikleri derslerinde yapılan bebekler ile piyasadaki bebeklerde kullanılan malzemelerin kısmen benzer nitelikte oldukları ve bu derste yapılan bebeklerin geleneksel özellikleri yansıttığı tespit edilmiştir.Yapma Bebek teknikleri derslerinde yapılan bebeklerin okul dışında da ilgi gördüğü, yapılan ürünlerin sergilendiği görülmüştür.Yapma Bebek Teknikleri derslerinde üretilen bebeklerin pazarlanmasına destek veren kurum ya da kuruluşların olmadığı ve bu kurum ve kuruluşların Yapma Bebek teknikleri derslerinin geliştirilmesinde rol almadığı yapılan değerlendirme sonucunda tespit edilmiştir.

Antep yöresi işlemeleri ve öğretim programı önerisi

Bu araştırma da Antep Yöresinde yapılan Geleneksel Türk İşlemelerinden Antep İşinin teknik özelliklerini belirlemek ve yozlaşmadan teknik özelliklerini bozmadan aktarılmasını sağlamak amacıyla bir öğretim programı hazırlanmıştır.Bu araştırmanın evrenini Gaziantep İlinde yapılan Antep işi, örneklemini Gaziantep İlinde yapılan Antep işinin teknik özelliklerini temsil edecek ürünler oluşturmuştur.Gaziantep İlinde yapılan Antep işinin incelenmesinde bilgi formu kullanılmıştır. Yörede yapılan Antep İşinin teknik özelliklerini, Antep İşi'nde kullanılan renk, desen,kompozisyon, kullanılan araç-gereçlerini belirlemek amacı ile Gazi Üniversitesi Mesleki Eğitim Fakültesi Öğretim görevlilerinden alınan uzman görüşü doğrultusunda bilgi formu hazırlanmıştır. Yörede yapılan ürünlerde farklı model ve kompozisyon özelliklerine dikkat edilerek Antep işini temsil edecek 50 ürün seçilmiştir. Bu ürünlerin fotoğrafları çekilerek belgelendirilmiş ve bilgi formlarına gereken bilgiler kaydedilmiştir.Öğretim programı analizi için genel hedef saptanıp, bu programın uygulanacağı bireylerde bulunması gereken ön koşul davranışlar belirlenmiştir. Antep İşi öğretim programı önerisi için bilişsel, devinişsel, duyuşsal hedefler belirlenip, hedefleri tanımlayan davranışlar, bu hedefleri gerçekleştirmek için gerekli olan bilgi listesi, bilgi yaprakları, işlem listesi, işlem yaprakları, alışkanlık, tutum ve değerler listesi hazırlanmıştır. Öğretim programının uygulanması için gereken süre, öğrenci sayısı, kullanılacak öğretim yöntemleri ve fiziksel ortam özellikleri belirlenmiştir. Zamanlama çizelgesi hazırlanarak verilecek konular haftalara bölünmüştür. Antep İşi öğretim programının değerlendirilebilmesi için bilişsel, devinişsel, duyuşsal davranışları ölçme araçları hazırlanmıştır. Araştırma sonunda ise araştırmacı tarafından ortaya konulan önerilere yer verilmiştir.

Döner gücü sistemi ve eğitim amaçlı armürlü dokuma tezgahlarına uyarlanabilirliği

Araştırma da döner gücü sistemlerinin yeterince tanınmadığı problem olarakgörülmüş, konu ile ilgili olanlara bir başvuru kaynağı hazırlamak ve eğitim öğretimde ve işletmelerin desen hazırlama kısımlarında kullanılan armürlü tezgâhlarınauyarlanması ve dokuma desen olanaklarını artırmak amaçlanmıştır.Araştırmada döner gücü sistemli dokumalar ele alınmış, ayrıca bu sistemlerinarmürlü tezgâhlara uyarlanabilirliğine bakılmıştır. Araştırmanın evrenini, ulaşılabilenliteratür ve döner gücüleri üretimde kullanan işyerleri oluşturmuş, örneklem olarakAnkara ilinde bulunan literatür ve işletmeler alınmış, üretimde döner gücülerinkullanımına bakılmış, elde edilen verilerden yararlanılarak armürlü dokumatezgahlara uyarlama çalışmaları yapılmıştır. Araştırma kapsamında, Ankara ilindebulunan kütüphane ve işletmelerle üniversitelerin tekstil bölümlerinden veinternetten yararlanılmıştır.Araştırma sonucunda;1) Dokumacılık yeniden tanımlanarak sınıflandırılmıştır.2) Döner gücüler sınıflandırılarak, desenlendirme yöntemleri ortaya konmuş,ayrıca kullanım alanları detaylı olarak irdelenmiştir3) Armürlü tezgâhlara uyarlama olanakları araştırılmış, çelik telli gücüsisteminin uyarlanabileceği belirlenmiş, farklı özelliklerdeki dokumaörnekleri çalışılmıştır.4) Karşılaşılan güçlükler ve çözüm önerileri sunulmuştur.

Bursa ili Gemlik yöresi geleneksel Türk işlemelerini renk, desen ve kompozisyon özellikleri yönünden araştırılması ve öğretim analizlerinin yapılması

Böylece ortaya çıkan yenilikleri kaybolupgiden özellikleri. Kırılma ve sapma noktalarında ki değişimi görürüz.Sanatı tanımlamak istersek;Bir duygunun bir tasarının veya güzelliğin anlatımda kullanılan yöntemlerintamamı veya bu anlatım sonucunda ortaya çıkan yaratıcılık.Her türlü malzemeden sanat eseri yaratılabilir. Buradan yola çıkarakGeleneksel Türk el sanatları Anadolu'nun binlerce yılık tarihinden gelen çeşitliuygarlıkların kültür mirasıyla kendi öz değerlerini birleştirerek zengin bir mozaikoluşturmuştur.İşleme giyecek ve kullanılacak eşyaları bezemek arzusuyla kullanılan işlemeve süsleme sanatlarının en eskisidir.İşleme iğne iplik yardımıyla her çeşit kumaş üzerine yapılan süslemedir.Dikiş tekniğinin dekorasyonu olarak çıkmış ve kullanılmıştır.Araştırma konusu olarak Geleneksel Türk işlemeleri ve öğretim analizleriseçilmiştir. Araştırılan işlemeler Türk işi, Maraş işi, Hesap işidir. Türk işi atkı veçözgü ipliği sayılabilen kumaşlara sayarak işlenen ya da çizilen desenin dış hattınagöre işlenen işlem tekniğidir.Hesap işi atkı ve çözgü ipliği sayılabilen kumaşlara sayılarak yapılan ikiyönlü işleme tekniğidir. Maraş işi sık dokunuşlu kumaşlara işlenen bir tekniktir.Maraş işi kumaşa yapıştırılan desen çizili kartonun üzeri sarılarak yapılan işlemtekniğidir.Araştırma yaptığım bölgede bulduğum Geleneksel Türk işlemelerinin öğretimanaliz tablolarını yapmak ve elde ettiğim verileri bölümüme kazandırmak ve dahasonra yapılacak araştırmalara kaynak teşkil etmesi amaçlanmıştır.Yapılan araştırmada bilgilerin elde edilmesinde 4 bireyden ve bu bireylerdenelde edilen 29 ürün incelemeye alınarak değerlendirilmiştir.Bursa İli Gemlik Yöresinde bulunan ürünlerin belgelenmesi amacıylafotoğrafları çekilmiş ürünlere ait bilgiler gözlem formalarına kaydedilmiş, ve eldeedilen bilgilerin öğretim analizleri yapılarak genel sonuçlara varılmaya çalışılmıştır.İncelemeye alınan ürünlerin işlemesinde altın yassı tel, ipek iplik, muline,koton iplik, kumaş olarak ise ham ipek, yünlü dokuma, pamuklu dokuma ve kadifekullanılmıştır.İncelenen ürünlerde genelikle bitkisel motifler kullanılmış birkaç üründe isefigürlü bezeme kullanılmıştır. Ürünlerde çoğunlukla bağlantılı sıralı ve düzgün sıralışekilde yerleştirilmiştir. Ürünler çoğunlukla Çevre olarak işlenmiştir.İncelen ürünlerde çoğunlukla düz sarma, düz hesap iğnesi, verev hesap iğnesi,düz pesent, muşabbak, gözeme tekniği kullanılmıştır.İncelen ürünlerde dallarda siyah ve yassı tel yapraklarda yeşil, yassı tel, çiçekve mine, gül ve figürlü bezemelerde yavruağzı, pembe, mavi, şarap rengi, sıklamen,kırmızı, sarı, gözemelerde koyu kırmızı, lacivert, koyu yeşilin yoğu olarakkullanıldığı görülmüştür.Ürünlerin kenar temizlemesinde çoğunlukla iğne oyası iğne tekniklerindenzürefa tekniği, saçak bağlama, hazır harç ve iğne oyası kullanılmıştır.

Halk eğitim merkezlerinin makine nakışında toplumsal işlevleri

Eğitim ; Bireyin davranışlarında kendi yaşantıları yoluyla ve kasıtlı olarak istendik değişme meydana getirme sürecidir. Okullarda, işyerlerinde yapılan eğitim amaçlıdır, planlıdır ve kasıtlıdır. Eğitim, kısaca davranış değiştirme sürecidir. 19.y.y. eğitim eski kuşakların yeni kuşaklar üzerinde bir amaca yönelik davranış değiştirmeye yarayan eylemler olarak ele alınıyordu. Çağımızda eğitim doğumdan ölünceye değin sürmektedir. Yaşlıların eğitimi, velilerin eğitimi, ana-baba eğitimi gibi. Bilgi patlamasıyla meslek alanları da yeni bilgiler öğrenmek için sürekli eğitim almaktadır. Bu nedenle eğitim yalnız okulda değil okul dışında da verilmektedir. Ailede, iş yerinde, askerde vb. sürekli eğitim verilmektedir. Literatürde değişik tanımlar yapılmaktadır. Eğitim, toplumun yaratıcı gücü ve verimini arttıran bireye yeteneklerini geliştirme imkanı veren sosyal adalet ,fırsat ve olanak eşitliği ilkelerini gerçekleştiren en etkili araçtır. Çağımızda eğitim yalnızca bilgi arttırmak değil aynı zamanda yaşam biçimini oluşturmak için yapılan tüm faaliyetleri kapsamaktadır. Bireylere yeteneklerini geliştirmek için ortam eğitimle sağlanır. Kişisel ve toplumsal gelişim açısından böylesine büyük önem arz eden bir yapılanmanın zaman ve mekan ile sınırlandırılamaması kaçınılmazdır.Belli yaşta ortak özellikleri taşıyan bireylere süreli olarak verilen örgün eğitim, yaş, cinsiyet, eğitim durumu; zaman, mekan sınırı tanımayan yaygın eğitim ile desteklenmeli ve ömür boyu gelişimin devam etmesi sağlanmalıdır. Bu araştırmanın genel amacı, Halk Eğitim Merkezlerinde düzenlenen merkez ve çevre kurslarının toplumsal ihtiyaçlara cevap verilebilmesi yönünden değerlendirilerek Halk Eğitim Merkezlerinin niteliklerini, eğitim kalitesini, kursiyerlerin yaşam kalitesinde meydana gelen değişiklikleri belirleyerek yaygın eğitim kurumlarının toplumsal işlevlerinin tespit edilmesidir Makine nakışı kurslarının teknolojik gelişmelere ayak uyduramadığı ve teknolojik gelişmelerin yaygın eğitim kurumlarında yeterince kullanılmaması problem olarak görülmektedir. Bu araştırma da Yaygın Eğitim Kurumları içerisinde yer alan Halk Eğitim Merkezlerinin uyguladığı eğitim programları içerisinde yer alan makine nakışı kurslarının, değişen Toplumsal yapıya paralel olarak toplumun ve bireylerin ihtiyaçlarını karşılama da üstlendiği işlevsel yapının araştırılması değerlendirilmesi ve daha sonra oluşturulacak plan ve programlara aktarılmasından hareketle. Halk Eğitim Merkezleri bünyesinde açılan makine nakışı kurslarının toplumsal işlevleri ve kursların etkinliği araştırılacaktır Ankara İl Sınırları içerisinde bulunan 16 Halk Eğitim Merkezinden tesadüfi yöntemle seçilecek 3 Halk Eğitim Merkezinde açılan 3 merkez ve 7 çevre kursunun araştırma kapsamına alınarak kursiyerlerin öğretmenlerin ve yöneticilerin görüşleri değerlendirilecektir. Bu konu için önce ilgili Literatür taranacak, ve yapılmış olan araştırmalar incelenecektir. Araştırmacı tarafından geliştirilen anket taslağı uzman ve uygulayıcılardan oluşan bir gruba uygulanacak görüşleri alınacak ve gerekli düzeltmeler yapılacaktır. Gerekli düzeltmeler yapıldıktan sonra son şekli verilen anket araştırmacı tarafından örneklem gurubunu oluşturan öğretmen ,öğrenci ve idarecilere uygulanacaktır. Anket uygulaması sonucunda elde edilen veriler uygun istatistiki yöntemlerle çözümlenerek elde edilen bulgular doğrultusunda araştırmacının düşüncelerini de içeren sonuç ve öneriler sunulacaktır. Son olarak araştırmada kullanılan literatürlerin kaynakçaları ve bireylere uygulanan anketlerin birer nüshası ekler bölümünde sunulacaktır.

Dokuma kumaşlarda son bitim işlemleri ve örgün eğitim kurumlarının takstil programlarındaki durumu

ÖZETDOKUMA KUMAŞLARDA SON B T M ŞLEMLERVE ÖRGÜN EĞ T M KURUMLARININTEKST L PROGRAMLARINDAK DURUMU(Macit)Atak SevdaYüksek Lisans, El Sanatları Anabilim Dalı Tekstil Dokuma ve Örgü EğitimiTez Danışmanı: Yrd.Doç.Dr. H.Feriha AKPINARLIKasım-2006Bu araştırma kumaş dokumacılığında boya ve baskı sonrasında dokunmuşmamule uygulanan Son Bitim şlemleri bu işlemlerin özellikleri, örgün eğitimkurumlarında okutulan Son Bitim şlemleri derslerinin tekstil programlarındakidurumunu incelemek amacıyla yapılmıştır.Araştırma, 2005-2006 yıllarında Bursa ili sanayi bölgelerinde Son Bitimşlemleri üniteleri olan işletmeleri ve Kız Teknik Öğretim, Erkek Teknik Öğretim'ebağlı örgün eğitim kurumlarının ders programlarını kapsamaktadır.Dokuma kumaşlara uygulanan Son Bitim şlemleri (apre) hakkındaliteratürden taranmış ve Bursa sanayi bölgelerindeki dokuma işletmelerinden ve websitelerinden bilgi ve örnek kumaşlar, makine vb. resimleri tespit edilmiştir.Araştırmada;Bursa ili tekstil işletmeleri Son Bitim şlemleri üniteleri bulunanişletmelerde çoğunlukta sentetik ve pamuklu elyaftan dokunan giysilik kumaşüretiminin yapıldığı, bu kumaşlara çoğunlukta yumuşatma (kimyasal) ve şardonlama(mekanik) aprelerinin uygulandığı, bu apre işlemlerinde ise araç olarak ramöz, gereçolarak ise polikarbon kullanıldığı tespit edilmiştir.Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı örgün eğitim kurumlarında Son Bitimşlemleri ile ilgili derslerin çoğunlukla, K.T.Ö bağlı okullarda ?Hazır Giyim? ,E.T.Ö. bağlı okullarda ise ?Boya -Apre? bölümlerinde işlendiği, bu okullarda dersadı olarak ise ?Apre? ve ?Apre Teknolojisi? dersi olarak işlendiği gözlenmiştir

Triko ürünlerde kullanım etiketlerinin özellikleri ve triko eğitimi veren öğretim kurum proğramlarındaki durumunun incelenmesi

Araştırmanın amacı; triko ürünlerde kullanım etiketlerinin özellikleri ve trikoeğitimi veren öğretim kurum programlarındaki durumunun incelenerek,araştırmacılara ve triko eğitimi veren bireylere öğretim kurumlarına kaynakoluşturmaktır.Araştırmanın evrenini; Ankara merkez ve ilçelerinde bulunan örgün veyaygın eğitim kurumlarında görev yapan trikotaj öğretmenleri ve Ankara bölgesindeüretilen ve satılan triko ürünler oluşturmaktadır. Yapılan incelemelerde 11 ilçedebulunan Anadolu Meslek, H.E.M. Kız Meslek ve Meslek okullarında çalışan 42öğretmen örneklem grup olarak alınmıştır.( Evrenin az olması nedeniyle tümöğretmenler örneklem gruba dahil edilmiştir.) Triko üretimi yapan farklıişletmelerden, kullanım etiketlerinin incelenmesi için farklı özelliklerde 47 adet trikoürün örneklem olarak seçilmiştir.Verilerin toplanmasında; literatür taraması, 33 soruluk 4'lü likert tipi anket vegözlem formu kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde; sonuçlar tablolar halinegetirilmiş ve ortalamaları alınarak yeterlilik dereceleri ortaya konulmuş veyorumlanmıştır. Triko ürünlerin kullanım etiketleriyle beraber fotoğrafları çekilerektür, teknik, renk, kompozisyon ve kullanım etiketi özelliklerini içeren gözlemformları hazırlanmış ve değerlendirilmiştir. Elde edilen tüm verilerin çözümlenmesiyapılarak ilgili kaynaklara dayalı yorumlanmıştır.

Gazi Üniversitesi Mesleki Eğitim Fakültesi El Sanatları Bölümü atölyelerinin donanımı ve organizasyonu konusunda yaşanan güçlükler ve çözüm önerileri

Bu araştırmada Gazi Üniversitesi Mesleki Eğitim Fakültesi £1 Sanatları Bölümü eğitim atölyelerinin donanımı ve organizasyonu konusunda karşılaşılan güçlükleri belirlemek ve çözüm önerileri sunmak amaçlanmıştır. Araştırmada anket-survey yöntemi kullanılmıştır. Araştırma evrenini, mesleki eğitime öğretmen yetiştiren Gazi Üniversitesi Mesleki Eğitim Fakültesi bünyesinde yer alan El Sanatları Eğitimi Bölümü Dekoratif Sanatlar ve Nakış Öğretmenliği programlarmm 1. ve 3. sınıf öğrencilerinden 30'ar, Tekstil Dokuma örgü öğretmenlik programının ise 1. ve 2. sınıf öğrencilerinden 30'ar olmak üzere toplam 180 öğrenci ile bu programların öğretim elemanları oluşturmuştur, ölçeğin uygulanması sonucunda elde edilen veriler SPSS 10.0 paket programında değerlendirilmiştir. Araştırmanın kuramsal temelini oluşturmak amacıyla konu ile ilgili kaynaklar taranmış, elde edilen bilgiler doğrultusunda, araştırmanın amaçlarına paralel olarak, El Sanatları Bölümü öğretim elemanlarına ve öğrencilerine uygulanmak üzere ölçme aracı hazırlanmıştır, öğretim elemanları ölçeği kişisel bilgileri ve eğitim verdikleri öğretmenlik programı atölyelerine ilişkin görüşleri alacak şekilde, öğrenci ölçeği ise kişisel bilgileri, şu anda eğitim gördükleri öğretmenlik programı eğitim atölyelerine ve mezun oldukları liselerdeki eğitim atölyelerine ilişkin görüşlerini yansıtacak şekilde düzenlenmiştir, ölçeklerde atölyelere ilişkin görüşler; fiziki şartlar ve donanım, planlama ve kullanım, sağlanan fayda olmak üzere üç başlık altında ele alınmıştır. Bunun yanında eğitim atölyelerinin donanımlarına ilişkin yetersizlikleri belirleyebilmek üzere atölyede olması gereken makine ve teçhizatı kapsayan listeler oluşturulmuş mevcut durum belirlenmeye çalışılmıştır. Literatürden elde edilen bilgiler, Marmara Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Tekstil Bölümünde yapılan gözlem ve incelemeler, öğretim elemanlarından alınan bilgiler doğrultusunda bir dokuma atölyesinde olması gereken fiziki şartlar, donanım ve işleyiş saptanmaya çalışılmıştır. Araştırma sonuçlarım yorumlamak için verilerin analizinde, kişisel bilgiler için frekans ve yüzde dağılımları, öğrencilerin şu anda eğitim gördükleri ve mezun oldukları liselerdeki, öğretim elemanlarının ise şu anda eğitim verdikleri eğitim atölyelerinin fizikî şartlar ve donanım, planlama ve kullanım ile sağlanan faydan aşamalarında yeterliğine ilişkin görüşlerinin sayı (N), aritmetik ortalama (X), standart sapmaları (S) alınarak gruplar arasındaki farklılık tek yönlü varyans analizi ile 0.05 anlamlılık seviyesinde tespit edilmiştir. Öğrenci ve öğretim elemanlarının bireysel durumlarına göre araştırma kapsamına alınan toplam öğrenci sayısı 180, öğretim elemanı sayısı 37'dir. El Sanatları Bölümüne gelen öğrencilerden yansından fazlası (%59.4) Kız Meslek Lisesi çıkışlıdır. Dekoratif Sanatlar öğretmenlik programına gelen öğrencilerin tamamına yakım (%91.6) Kız Meslek Lisesi mezunu, Tekstil Dokuma ve örme öğretmenlik programına gelen öğrencilerin yarısına yakınının (%46.4) Anadolu Meslek Lisesi mezunu olduğu ve Nakış Eğitimi öğretmenlik programına gelen öğrencilerin tamamına yakınının (%86.6) Kız Meslek Lisesi mezunu oldukları saptanmıştır. Mesleki Eğitim Fakültesi El sanatları Eğitimi Bölümünde iki profesör, iki doçent, on üç yardımcı doçent, sekiz öğretim görevlisi ve on 3d araştırma görevlisi bulunduğu belirlenmiştir, öğretim elemanlarının yansına yakım 6-10 yıl (%21.6) ve 26 yıl ve üzeri (%27.02) öğretim elemanlığı görevini sürdürdüklerim belirtmişlerdir. öğrencilerin mezun olduklan ve öğrenim gördükleri öğretmenlik programlarının eğitim atölyelerinin yeterliğine ilişkin algı ve değerlendirmelerine göre fiziki şartlar ve donanım, Planlama ve kullanım ve sağlanan fayda açısından mezun olduklan lise atölyelerinin şu anda eğitim aldıktan üniversite atölyelerinden daha iyi durumda olduğunu düşündükleri sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin mezun olduklan liseye ve öğrenim gördükleri öğretmenlik programına göre eğitim atölyelerinin yeterliğine ilişkin algı ve değerlendirmelerinde üniversite ve lise atölyeleri arasında fiziki şartlar ve donanım, planlama ve kullanım ile alan eğitiminde sağlanan fayda açısından anlamlı bir farkın olduğunu ortaya çıkmıştır. öğretim elemanlarının bölüm eğitim atölyelerinin yeterliğine ilişkin algı ve değerlendirmelerinde fiziki şartlar ve donanım ile planlama ve kullanım açısından atölyeleri yeterli bulmadıkları, sağlanan fayda açısından atölyeleri olumlu bulduklan tespit edilmiştir. Öğretmenlik programlarına göre, öğretim elemanlarının eğitim atölyelerine ilişkin algı ve değerlendirmelerinde planlama ve kullanım ile genel eğitimdeIll sağlanan ayda açısından bir fark olmadığı görülmektedir. Fiziki şartlar ve donanım açısından bakıldığında Dekoratif Sanatlar-Tekstil Dokuma örgü ve Tekstil Dokuma Örgti-Nakış öğretmenlik programı öğretim elemanları arasında, alan eğitiminde sağlanan fayda açısından bakıldığında ise yine Dekoratif Sanatlar-Tekstil Dokuma örgü ve Tekstil Dokuma Örgü-Nakış öğretmenlik programı öğretim elemanları arasında da anlamlı bir fark olduğu belirlenmiştir. öğrencilerin ve öğretim elemanlarının eğitim atölyelerinin yeterliğine ilişkin görüşlerinin karşılaştırılmasında öğrencilerin ve öğretim elemanlarının atölyelerin yeterliğine ilişkin görüşlerinde planlama ve kullanım ile genel eğitimde ve alan eğitiminde sağlanan fayda açısından anlamlı bir farkın olduğu görülmektedir (p>0.05). Fiziki şartlar ve donanım açısından ise öğrencilerin ve öğretim elemanlarının görüşleri paralellik göstermektedir (p<0.05). Yapılan araştırma ve görüşmeler sonunda elde edilen bilgiler doğrultusunda eğitim ihtiyaçlarına cevap verebilecek nitelikte bir dokuma atölyesi tasarımına çalışmada yer verilmiştir.

Mesleki eğitim fakültelerinden mezun dokuma derslerini yürüten öğretmenlerin iş yaşamında karşılaştıkları güçlüklerin bitirdikleri fakültelere bağlı olarak değişip değişmediğine ilişkin bir çalışma

ÖZET Bu araştırma Mesleki Eğitim Fakültelerinden mezun, Milli Eğitim Bakanlığına bağlı orta dereceli meslek okullarında görev yapan ve burada dokuma derslerini yürüten öğretmenlerin iş yasanımda karşılaştıkları güçlüklerin ve bu güçlüklerin bitirdikleri fakültelere bağlı olarak değişip değişmediğini belirlemek amacıyla hazırlanmıştır. Araştırmada temel bilgi toplama aracı olarak anket tekniği kullanılmıştır. Milli Eğitim Bakanlığına bağlı orta dereceli meslek okullarında görev yapan ve dokuma dersini yürüten ve Mesleki Eğitim Fakültelerinden mezun öğretmenlere uygulanmıştır. Anket sorulan ile öğretmenlerin iş yaşamında hangi güçlüklerle karşılaştıkları, bu güçlüklerin mezun oldukları fakültelerdeki almış oldukları eğitim ile ne derecede ilişkili olduğu ve bu güçlükleri yenmede almış oldukları eğitimin ne derecede yararlı olduğu tespit edilmiştir. Uygulanan anket sonucunda elde edilen veriler SPSS paket programında analiz edilmiştir. Veriler tablolar halinde dökümü yapılarak x2 analizine göre yorumlanmıştır. Önem düzeyi 0.05 değerinin altında bulunanlar anlamlı, büyük değerler ise anlamsız olara yorumlanmıştır. Araştırmamızda elde edilen sonuçlara bakıldığında dokuma dersini yürüten öğretmenlerin iş yasanımda karşılaştıkları güçlüklerde mezun oldukları üniversiteler ve cinsiyetleri arasında farklılık olmadığı, karşılaşılan güçlüklere üniversitelerde almış oldukları alan ve eğitim bilgisi derslerinin etkili olduğu ve üniversiteler arasında bu etkinin farklılaştığı anlaşılmaktadır. Yine öğretmenlerin mezun oldukları fakülteleri değerlendirmede ve çalıştıkları kurum ile mezun oldukları üniversitelerdeki atölye ve laboratuar ortamının karşılaştırılmasmda üniversiteler arasında farklılıkların olduğunu anlaşılmaktadır.

Afyon ili geleneksel kadın giysileri ile bu giysileri ellerinde bulunduran bireylerin bazı özellikleri üzerine bir araştırma

Köklü bir geçmişin ürünü olan ve çok zengin çeşitleri bulunan Türk el sanatları, maddi kültürümüzün değerli belgeleridir. Bu belgeler, plastik sanatlardaki estetik değerlerin yanı sıra, aktardığı mesajlar, yansıttığı duygular, taşıdığı anlamlar, düşünceler ve beğeniler açısından, folklorda da önemli bir yer kazanan el sanatlarını, gereği gibi tanımamakta, yararlanmamakta ve ulaştığı düzeyi tam olarak bilememekte olduğumuzu göstermektedir (Barışta 1987). Yukarıda belirtilen bu düşünce, Afyon'un ilçe ve köylerinde yapılan bu araştırmayı oldukça doğrulamaktadır. Bu çalışmay'la, yöredeki kadın kıyafetlerinin varlığı, giysilerle, giysiler üzerindeki el sanatlarının bolluğu ve çeşitliliği ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Arastama yöresi olark Afyon merkez ilçe ve diğer ilçe merkezleri ile bunlara bğlı 17 köy seçilmiştir. Araştırmanın materyalini, ellerinde geleneksel giysi bulunan 410 bireyden anket yoluyla sağlanan bilgiler oluşturmuştur. Bu kişilere kendileriyle ve ellerinde bulunan giysilerle ilgili 27 soru sorulmuş olup, bunlardan 11 tanesine cevap alınamamıştır. Ellerinde geleneksel giysi bulunan bireylerden araştırmaya alınanların % 46.34 ü okur-yazar olmayan kadınlardır. Bu bireylerin aile fertleri sayısı 1-14 arasında değişmektedir. Giysiler genellikle diktirilerek ve satın alınarak temin edilmektedir. Giysiye sahip olma nedenleri çoğunlukla gelin olma ve düğün-nişan gibi özel günlerdir. Geleneksel giysilerin % 80.73 gibi çoğunluğunda hiçbir değişiklik yapılmamıştır. Çok az sayıdaki giyside yapılan değişiklik nedenleri ise, yıpranması, kullanım zorluğu ve modanın etkisidir. Afyon ili geleneksel giysilerinin bütününün tek bir adı olmayıp kullanım amacına, kullanılan malzemeye, bulunduğu yörenin coğrafi konumuna göre, üç etek, fistan, entari, elbise, bindallı ve gelinlik gibi yöresel adlar almaktadır. Yine bu giysileri oluşturan parçalan, kullanılan kumaş, süsleme ve kullanım amaçlarına göre şu adlan almaktadır.îç Çamaşırı : Zıbın, dikorta, iç göğnek, top don (diz bezi). Gömlek : İç fistan, entari. Şalvar : Don, şalvar. Entari : Siğli entari, peşli entari, saya, entari, fistan, elbise, üç etek. Yelek : Sıkma, pullu sıkma, delme, yelek. Ceket : Sarka, güdük, bolka. Önlük : Önücek, peştemal. Kemer-Kuşak : Acem şak, şal kuşak, gudulu kuşak, gümüş kursak, kemer. Şapka (başlık) : Fes, takke, terlik. Baş Örtüsü : Pullu, çenber, poçu, tülbent, krep, tirşe, duvak, erbi, şifon, çeki, yazma, vala, uçtu, keten, yağlık. Takı : Ciril, zavatlı bilezik, arabeli, istifan, karanfil, penez. Çorap : Yün çorap (nakışlı çorap), ip çorap. Ayakkabı : İskarpin, kundura, pabuç, mes, garçın. Yörede kadınlar sokağa çıkarken geleneksel giysilerin üzerine futa (fita), car, ferace, mahrana, kıvrak, çevre ve bürde giymektedir. Afyon ili geleneksel giysi parçalarından iç çamaşırında : Basma, pazen, patiska ; gömlekte : basma, pazen, şetari ; şalvarda : basma, kutnu, kadife, şip, pazen, şetari, Bursa çekmesi ; entaride : şetari, kutnu, Bursa çekmesi, kadife, çuha, basma, ipekli, şip ; yelekte : ipekli, pazen, kadife, basma, saten, Bursa çekmesi ; cekette : kadife, ipekli kumaş, saten, çuha, kutnu ; önlükte : saten, pamuklu dokuma, kadife, pazen, basma ; kemer-kuşakta : ipekli kumaş, şal kuşak, gümüş, boncuk ; şapka (başlık) : çuha, keçe, patiska, porselen tabak ; baş örtüsünde : şifon, krep, pamuklu kumaş, ipekli kumaş ; takıda : gümüş, alün, karanfil, boncuk ; çorapda : yün, orlon, pamuklu iplikler ; ayakkabıda : şaplı deri ve lastik kullanılmaktadır.Ill Araştırma sırasında elde bulunan geleneksel giysilerde kullanılan malzemelerin, kısmende olsa değişmesine karşın, üzerindeki oyalar, süslemeler ve giysi modelleri aslını korumaktadır. Yörede kullanılan ayakkabılar ise tamamen değişmiştir. Afyon ilinde yapımı gittikçe azalan el sanatları, geleneksel giysilerde kullanılan, el tezgâhlarında dokunan önlüklerle, elde örülen yün çoraplar, oyalar ve yeleklerle önlül işlemeleriyle az da olsa devam etmektedir. Kuşkusuzla bu araştırmanın sonuçlarında bazı eksiklikler bulunmaktadır. Fakat, Afyon ili ve diğer yöreler için yapılan bu ve benzeri araştırmaların giderek çoğalması oldukça önemli görülmektedir. Bu araştırmalar çoğalırken, Türk kültürünün diğer alanlarında olduğu gibi, el sanallarının gelişimi de incelenmeli ve ulaştığı düzey büyük bir titizlikle belirlenmelidir. Türk dilinde yapıldığı gibi, Türk el sanatları içinde, il il tarama yapılmalı, tarama katologlart düzenlenmeli ve bunların yapılmasından sonra da bölgesel giyim atlasları düzenlenmelidir. Böyle bir çalışma yapılırken, mutlaka disiplinler arası bir yaklaşım sağlanmalı, çalışmalar bir merkezden denetlenmeli, ileriye dönük planlar çerçevesinde ve belli bir zaman diliminde projeler gerçekleştirilmelidir. Bu çalışmaların yapılması aşamasında, yurdun her tarafina dağılmış meslektaşlarım olan el sanatları öğretmenlerinden de büyük ölçüde yararlanılacağı inancını yüreğimde taşımaktayım.

Ankara ilinde nazar ve nazarlıklar

Bu bölümde sırasıyla, önceki bölümlerin kısa bir özeti, bulgulara dayalı olarak elde edilen sonuçlar ve bu sonuçlardan kaynaklanarak oluşturulan öneriler verilmiştir. Özet Nazar inancının halk yaşamında köklü bir yeri vardır. Halk tüm yeni dini inançlara rağmen eskiye bağlıdır. Geleneğe, göreneğe bağlılık halk yaşamında zaman, zaman mutlak tanrı inancından daha etkin olmuştur. Nazar inancının Türkiye'de pek yaygın olduğu ve gün lük yaşamın her anma girdiğini kanıtlayacak gelenekler var dm?. Bun ları şöyle sıralıyabiliriz. Çocuklara ve güzel olan, beğenilen her- şeye bakarken, "maşallah" v.b. sözler söylenmesi, nazarlık, taşımak yemek yerken etrafta olan herkesi yemek yemeğe davet ederek yiyecek lere kötü bakışların sinip vücuda girmesini önlemek v.b. nazar inan cı çeşitli olaylarla alanını genişleterek yeni değerlere de yol aç maktadır. Halkın arasında yaygın olan bu inanışlar, akılsa! düşüncenin karşıtı olarak dikkati çekmekle beraber bu inanışlar halkımızın dü şüncesini biçimlendiren tutum ve davranışlarını etkileyen toplumsal gerçeklerdir. Halk arasında çok taraftar bulan nazardan korunmak için çeşit li önleyici ve tedavi edici işlemler yapılmaktadır. Bu işlemlerin en çok kullanılanı ise nazarlıklardır. Türkler en iyi koruyucu olarak mavi boncuğu seçmişlerdir.Na- zarlıklardaki çeşitli cisimlerin kullanılması zamanla çoğalmış ve yaj gınlaşmıştır. 87JXQ- Günümüzdeki bilim teknik ve teknolojideki gelişmelere rağmen inanç, boşinanç ve batıl itikat denilen nazar ve korunma yöntemi olan nazarlıklar halen kullanılmaktadır. Nazarlıklarda şekil kullan ma ve materyal yönünden farklılıklar olup olmadığı incelenmiştir. Araştırımda, "Ankara yöresinde nazar ve nazarlıklar" konusu incelenmiştir. Araştırmanın genel amacı altında yanıtlanacak sox"ular ortaya konularak, bu.sorular üzerinde çalışılmıştır. Araştırım betimleme yöntemi ile yapılmış. Evreni, Ankara ili sinix'larmdaki aileler oluşturmaktadır, örn eki em olarakta, Ankara ilindeki 6 bölgeden aileler seçilmiştir (13kz. Tablo 6. s. 41). Veri toplama, literatür taraması, anket ve nazarlık örnekle rinden oluşan gözlem formlarıyla elde edilmiştir. Lit arat Ur d en elde edinilen bilgiler amaçlar doğrultusunda hazırlanmıştır. Anket ile toplanan verilerin frekansları ve yüzdeleri hesaplanarak tablolar haline Getirilmiştir. Nazarlık örnekleri ile ilgili gözlem formları hazırlanarak, Ankara Etnografya müzesindeki, nazarlık satan dükkan- lardaki, kollekciy oncular nüce t uygulanan »ilelerdil& nazarlıklar, incelenmiş fotoğrafları çekilmiş ve aranılan sorulara cevaplar alı narak bilgiler düzenlenmiştir. Elde edinilen bulgular ve cevaplana cak sorular d o£r\ıl tuşunda yoruma 'gidilmiştir. Araştırmadaki cevaplanacak sorularla ilgili aşağıdaki sonuçla ra varılmıştır. Kazar inancı ile ilgili olarak; nazarın halk arasındaki inanç ların içeririnde en yaygın olan inanç olduğu, kişilerin hislerinin ve duygu, düşüncelerinin yansıması olduğu, özellikle çocuklara ve be ğenilen h erseye nazarın dendiği ortaya çıkmaktadır. Nazardan korunma yöntemleri; nazar değmeden önce ve nazar.değdikten. «sonra kullanılan yöntemler olarak iki gruba ayrılmaktadır. Kazar değmeden önce yapılanlar} nazarlık taşımak, muska, taşımak, kötü dilli, gözlü kişilerden uzak durmak, hocaya okutmak, tütsülemek v.b. nazar değdik-89 ten sonra alınan önlemler ise; kurşun dökme, hocaya okutma, muska, tuz patlatma ve t üts elemedir. Bu yöntemleri çoğunlukla hocalar, ocak lar yapmakta, bazılarını bilen herkes yapabilmektedir. Nazardan korunmak için kullanılan nesnelere nazarlık denmekte dir. Nazarlık olarak en çok kullanılan ve yaygın olan göz boncuğudur, Türkler eskiden beri hayvanlarda, çocuklarda göz boncuğu kullanraışlaa dır. Nazarlıkların yakaya, omuza takılarak, beşiğe boyuna, ev ve dükkanlara asılarak kullanılmaktadır. Nazarlıkları takarkende bir tö renin yapılmadığı ve takma sürelerinin olmadığı ortaya çıkmaktadır. Nazar ile ilgili ilginç olaylar araştırmada anketi cevaplayan kişiler tarafından anlatılmıştır (Bkz. bulgular s."Şfe.îo). Eski nazarlıklarla günümüzdeki nazarlıklar arasında kullanma yönünden bir farklılık yoktur. Materyaller yönünde de farklılıklar vardır. Geleneklerimizde önemli bir yer tutan nazarlıklar günümüzde önemini sürdürmektedir. Ortaya konulan sonuca göre; probleme çözüm getirici bazı öne riler geliştirilerek araştırma rapor haline getirilmiştir. Sonuç Araştırman amaçlarından, ortaya koyduğu bulgular ve bunlardan ortaya çıkan yorumlardan yararlanılarak şu sonuca varılmaktadır. 1- Literatür taramasından ve anket sonuçlarından anlaşıldığı na göre; toplum içindeki kötü niyetli kimselerin, keskin gözlü, ve kuvvetli dilli olanları baktıklar ive methettikleri canlıların hasta lanarak ölmelerine, cansız varlıkların yanıp yıkılıp yokolmalarma sebop olmaktadırlar. Bu olayada nazar değme, göz değme, kemgöze uğra ma denmektedir. Toplumda kırılan, dökülen, cansız varlıklarla ve has talanan ölen canlı varlıkların karşılaştıkları bu olaylar nazar değ- mes ine bağlanmakt adır.

Ayaş ilçesinde çorap örücülüğü

Yarışma ile motivasyon

All-pay auctions have received considerable attention since they provide insight about wide range of competitions where effort is costly regardless of winning or losing. Unlike other types of auction, auctioneer could benefit from these sunk costs depending on his objective. The problem of maximizing total expected effort in all-pay auctions has been studied to manage the sunk costs favoring the designer. However, current literature lacks identifying dependence of prize valuation in ones effort in these games. This dependence is interesting to analyze for two reasons. First, from the designer's perspective, conditioning the prize on the effort could be profitable. Second, the equilibrium characteristics of such a game could be helpful in understanding bidding behavior by identifying the relation between the perception of the prize and their efforts. The result of our analysis show that the equilibrium characteristics significantly differ from the current literature where the prize is predetermined. Moreover, in motivating higher total effort, our model achieves higher designer surplus. Therefore, endogenous prize model could be a valuable tool in experimental studies for understanding players' valuation of their action. Moreover, conditioning prize on the total effort can be beneficial for a designer interested in maximizing the total effort.