Farmakoloji Anabilim Dalı

DNA metiltransferaz inhibitörü RG108 ve histon deasetilaz inhibitörü trikostatin a'nın nörit gelişiminde epigenetik etkilerinin karşılaştırılması

Nörodejeneratif hastalıkların nöropatolojisi genel olarak, beynin spesifik bölgelerindeki spesifik nöronların kaybı veya atrofisi ile ilişkilendirilir. Rejenerasyonun olmayışı; hasarlı nöronların ölümü, rejenerasyon kapasitesindeki düşüş, büyümeyi destekleyen nörotrofik faktörlerin eksikliği, rejenerasyon ve büyümeyi engelleyici santral sinir sistemi ortamı gibi nedenlerden kaynaklanmaktadır. Nörojenezin başlıca morfolojik karakteristiği, akson uzaması ve dendrit dallanmasının takip ettiği nörit gelişimidir. Nöritojenik maddeler, nöronal hücrelerdeki nörit gelişimini stimüle edebilme yetenekleri nedeniyle nöronal hasarların tedavisinde umut vadetmektedir. Susturulmuş genlerin aktivasyonu, kromatinin yeniden düzenlenmesi ve transkripsiyon gibi hücresel mekanizmalar üzerine etkili ve küçük moleküllü epigenetik ilaçların, nörotrofik faktörler ile kombinasyonu, nöronal hasarlarda alternatif bir yaklaşımdır. Bu çalışmada, iki yeni epigenetik ilaç olan, bir histon deasetilaz inhibitörü Trikostatin A ve bir DNA metiltransferaz inhibitörü RG108'in PC-12 Adh hücre hattı üzerindeki nöronal farklılaşma ve nörit gelişimi üzerine etkilerini karşılaştırmak amaçlanmıştır. İki ilacın sitotoksisitesi MTT yöntemiyle belirlenmiştir. Hücre farklılaşması, migrasyon ve invazyon analizleri için Gerçek Zamanlı Hücre Analiz Sistemi (RTCA DP) kullanılmıştır. Hücre migrasyonu verileri morfolojik olarak da test edilmiştir. Nörit gelişimi sonrasında hücrelerdeki Matriks metalloproteinaz-2 (MMP-2) miktarı, ELIZA tekniğiyle ölçülmüştür. Son olarak, nörit gelişimi immünofloresan boyalar yardımıyla fotoğraflanmış ve PC-12 Adh hücre hattı nörit analizi yapılmıştır. Deney sonuçlarına göre, hem Trikostatin A hem de RG108'in, sinir büyüme faktörü ile kombine halde, PC-12 Adh hücre hattında nöronal farklılaşma ve nörit gelişimini indükleyici etkileri bulunmuştur. Hücre farklılaşması, migrasyon, invazyon ve nörit gelişimi üzerine Trikostatin A, RG108'den daha etkili bulunmuştur.

Agomelatinin antihiperaljezik ve antiallodinik etkilerinin deneysel diyabetik nöropati modeli ile araştırılması

Bu tez çalışmasında, agomelatin'in streptozotosin (STZ) ile diyabet oluşturulmuş sıçanlarda gelişen hiperaljezi ve allodini üzerine terapötik etkinliği çeşitli deneysel ağrı metotları ile araştırılmıştır. Agomelatin'in akut ve subakut antinosiseptif etkinliği kuyruk sıkıştırma ve sıcak plaka testleri ile değerlendirilmiştir. Bu ilacın nöropatik ağrı üzerine olan etkisi ise mekanik ve termal uyaranların uygulandığı farklı deneysel modellerde incelenmiştir. Bu kapsamda, mekanik allodini ölçümleri için dinamik plantar aesthesiometer testi; mekanik hiperaljezi ölçümleri için Randal-Sellito testi; termal allodini ölçümleri için ılık plaka (38oC) testi ve termal hiperaljezi ölçümleri için de Hargreave's ve soğuk plaka (4oC) testleri uygulanmıştır. Elde edilen veriler agomelatin'in 40 ve 80 mg.kg-1 dozlarda akut uygulamasının, normoglisemik sıçanlarda opioid mekanizmaların aracılık ettiği güçlü bir antinosiseptif etkiye neden olduğunu göstermiştir. Diyabetik hayvanlar ile yapılan çalışmalardan elde edilen bulgular da agomelatin'in 40 ve 80 mg.kg-1 dozlarda subakut (7 ve 14 gün) uygulamalarının nöropatiye bağlı olarak gelişen hiperaljezi ve allodini yanıtlarını anlamlı biçimde düzelttiğini ortaya koymuştur. Agomelatin tedavisi, hiperaljezi ve allodini yanıtlarını normoglisemik kontrol hayvanlarının seviyesine geri dönecek ölçüde düzeltmiştir. Antihiperaljezik ve antiallodinik etki açısından agomelatin referans ilaç pregabalin (10 mg.kg-1) kadar etkili bulunmuştur. Agomelatin'in antihiperaljezik ve antiallodinik etkileri de, akut antinosiseptif etkisine benzer biçimde, nalokson uygulaması ile ortadan kalkmıştır. Bu bulgu, bu ilacın tekrarlı uygulamalarının nöropatik ağrı üzerindeki terapötik etkinliğine de opioid mekanizmaların katıldığına işaret etmiştir. Bu tez çalışması ile yeni bir antidepresan olan agomelatin'in hem akut ağrı ve hem de diyabetik nöropatik ağrı üzerine opioid mekanizmaların aracılık ettiği güçlü terapötik etkinlik gösterdiği ilk kez ortaya konulmuştur. Agomelatin'in antidepresan, anksiyolitik ve antinosiseptif etkileri aynı anda taşıdığı göz önünde bulundurulduğunda, bu ilacın diyabetik nöropatik ağrının yanı sıra, diyabetik hastalarda insidansı oldukça yüksek olan depresyon ve anksiyete gibi duygu-durum bozukluklarını da aynı anda tedavi etmek gibi bir avantaja sahip olabileceği ortadadır. Bu durum klinisyenlere polifarmasiden kaçınma olanağı sağlaması açısından önemlidir.

Organofosfatlı bileşiklerle akut zehirlenme tedavisinde resveratrolün koruyucu etkisi

Bu tez çalışmasında, sıçanlarda fenthion ile oluşturulan akut toksisite sonrasında farklı dozlarda resveratrol (RES) ve pralidoksimin (PAM) tek başına veya birlikte kulanımının fenthionun sebep olduğu oksidatif hasarlara karşı antioksidan ve koruyucu etkileri biyokimyasal, immünohistokimyasal ve histopatolojik yöntemlerle araştırılmıştır. Akut fenthion toksisitesi sonrasında sıçan kan örneklerinde malondialdehit (MDA), glutatyon (GSH), askorbik asit, retinol, β-karoten düzeyleri, eritrositlerde süperoksit dismutaz (SOD), katalaz (KAT), glutatyon peroksidaz (GSH-Px) enzim aktiviteleri ve karaciğer, kalp, böbrek, beyin, akciğer dokularında MDA ve GSH düzeyleri biyokimyasal yöntemlerle incelenmiştir. Bununla birlikte karaciğer dokusunda immünohistokimyasal ve histopatolojik incelemeler yapılmıştır. Tüm toksikasyon gruplarında LPO belirteci MDA'nın arttığı görülmüştür. Tüm tedavi gruplarında RES ve PAM MDA düzeyini düşürerek lipit peroksidasyonunu (LPO) azaltmıştır. RES ve PAM fenthionun sebep olduğu retinol ve β-karoten kaybını önlemiştir. Fenthion SOD, GSH-Px ve KAT aktivitesini arttırmıştır. Ancak tedavi gruplarında kontrole göre anlamlı bir değişiklik olmamıştır. Fenthionun karaciğer, beyin, böbrek ve kalp dokularında LPO'nu arttırdığı, RES'un karaciğer, beyin ve kalpte oluşan LPO'nu anlamlı şekilde azalttığı görülmüştür. Karaciğerin histopatolojik incelemesinde tedavi gruplarında, toksikasyon grubunda meydana gelen lezyonların azaldığı tespit edilmiştir. İmmunohistokimyasal incelemede zehirlenme tüm gruplarda apoptozise kadar varan seviyeye ulaşmasa da fenthionun yol açtığı apoptozisi RES artan dozlarda durdurmuştur. PAM da RES kadar başarılı olmuştur. Sonuç olarak, RES, fenthionun sebep olduğu LPO'nu ve oksidatif hasarı önlemiş, karaciğerde oluşan doku hasarını azaltarak OF zehirlenmesinin zararlarına karşı koruyucu etki göstermiştir.

Bazı piperazin alkanol türevlerinin antinosiseptif etkinliklerinin araştırılması

Bu tez çalışmasında, piperazin-alkanol türevi kimyasal bileşikler sentezlenmiş ve bileşiklerin olası antinosiseptif etkinlikleri bazı nosiseptif test modellerinde araştırılmıştır. Piperazin-alkanol bileşikleri, 1-fenil-2-(4-sübstitüepiperazin-1-il)propanon türevlerinin sodyum bor hidrür ile redüksiyonu sonucu sentezlenmiştir. Bileşiklerin kimyasal yapıları, 1H-NMR ve Elemental analiz bulguları ile aydınlatılmıştır. Sentezlenen bileşiklerin mekanik, termal ve kimyasal ağrılı uyarana karşı potansiyel antinosiseptif etkileri kuyruk sıkıştırma, sıcak plaka, asetik asid kıvranma ve formalin testleri ile araştırılmıştır. Test edilen bileşiklerin farelerin motor koordinasyonları üzerine olası etkinliğini değerlendirmek üzere Rota-Rod testi yapılmıştır. Referans ilaç olarak kullanılan morfin kuyruk sıkıştırma, sıcak plaka, asetik asid kıvranma ve formalin testlerinde beklenen analjezik etkiyi göstermiştir. 20 mg.kg-1 dozda uygulanan C3, C6, C7, C8, C9, C10 ve C11 kodlu test bileşikleri kuyruk sıkıştırma ve sıcak plaka testlerinde mekanik ve termal ağrılı uyarana karşı farelerin reaksiyon sürelerini artırmıştır. Aynı test bileşikleri asetik asid kıvranma testinde ve formalin testinde, kimyasal uyarı aracılıklı nosiseptif cevapları azaltmıştır. C7, C8 ve C11 kodlu test bileşiklerinin antinosiseptif etkileri C3, C6, C9 ve C10 kodlu test bileşiklerinden istatistiksel olarak daha anlamlı bulunmuştur. Non-selektif opioid reseptör antagonisti nalokson 5 mg.kg-1 dozda tüm nosiseptif testlerde gözlenen antinosiseptif etkiyi tamamen antagonize etmiştir. Rota-Rod testinin sonuçları antinosiseptif etkinin herhangi bir motor koordinasyon bozukluğu ile ilişkili olmadığını ortaya koymaktadır. Bu bulgular, C3, C6, C7, C8, C9, C10 ve C11 kodlu test bileşiklerinin antinosiseptif etkilerini ortaya koymuş ve bu etkinin hem santral hem de periferik mekanizmalar ile ilişkili olduğuna işaret etmiştir. Diğer yandan, nalokson antagonizması söz konusu aktiviteye opioid mekanizmaların katılımını göstermektedir. Bu çalışmada elde edilen bulgular, çeşitli piperazin-alkanol türevlerinin antinosiseptif aktivitelerini bildiren önceki çalışmaların sonuçlarını destekler niteliktedir.

Rosmarinik asit analjezisine serotonerjik ve noradrenerjik modülasyonun katkısı

Rosmarinik asit antioksidan, anti-inflamatuvar ve nöroprotektif özelliklere sahip bir polifenoldür. Analjezik etkinliğinin sınırlı sayıda gösterilmiş olduğu çalışmalarda etki mekanizmasının yeterince aydınlatılmamış olduğu görülmektedir. Tez çalışmasında, 0.3, 1 ve 3 mg/kg (p.o.) rosmarinik asitin santral analjezik etkinliğinin farelerde sıcak-plaka ve kuyruk-batırma testleri ile zamana bağlı olarak, periferal analjezik etkinliğinin ise asetik asit ile indüklenen kıvranma testi ile değerlendirilmesi ve bu etkinlikte inici inhibitör yolaklarda yer alan serotonerjik sistemin rolünün 5HT2A/2C reseptör antagonisti ketanserin (1 mg/kg, i.p.) kullanılarak ve adrenerjik sistemin rolünün α2-adrenerjik antanogisti yohimbin (1 mg/kg, i.p.) kullanılarak araştırılması amaçlanmıştır. Antagonist uygulaması test maddesi uygulamasından 30 dakika önce yapılmıştır. Sıcak-plaka testinde 1 mg/kg rosmarinik asit 45 dakikada, 3 mg/kg rosmarinik asit ise 30, 45 ve 60 dakikada, kuyruk-batırma testinde 1 ve 3 mg/kg rosmarinik asit 45 ve 60 dakikada termal uyarana karşı verilen cevabının süresini uzatmıştır. Kıvranma testinde ise, rosmarinik asit 45. dakikada tüm dozlarda kıvranma sayılarını anlamlı olarak azaltmıştır. Ketanserin, rosmarinik asitin oluşturduğu etkiyi sıcak-plaka testinde değiştirmemiş, kuyruk-batırma testinde anlamlı olarak geri çevirmiştir. Kıvranma testinde ise rosmarinik asit uygulaması ile azaltılan kıvranma sayısı üzerine etkili olmamıştır. Yohimbin, rosmarinik asitin oluşturduğu etkiyi sıcak-plaka testinde göreceli olarak, kuyruk-batırma testinde ise anlamlı olarak geri çevirmiştir. Kıvranma testinde de, rosmarinik asit uygulaması ile azaltılan kıvranma sayısını anlamlı olarak arttırmıştır. Rosmarinik asit hem inici inhibitör yolakta yer alan serotonerjik ve noradrenerjik sistemi değişik düzeylerde modüle ederek hem de periferik noradrenerjik sistemi stimüle ederek santral ve periferal analjezik etki sağlamaktadır. Dolayısıyla, ağrının eşlik ettiği rahatsızlıklarda tek başına veya yardımcı ilaç olarak güvenle kullanılabilecek doğal bir ajandır.

Moringa stenopetala ekstrenin farmakolojik etkileri

Moringa stenopetala çok amaçlı kullanımı olan bir bitki, yaygın olarak gıda desteği ve hipertansiyon, baş ağrısı, mide rahatsızlıkları, astım, diyabet ve sıtma gibi çeşitli rahatsızlıkların tedavisi için halk hekimliğinde kullanılmaktadır. Bu bitkinin en önemli kullanım alanlarından birisi de ağrı tedavisidir. Bu tez kapsamında, M.stenopetala yapraklarının %80 metanol ekstresinin analjezik etkisi ve etki mekanizmasının araştırılması amaçlanmıştır. Her iki cinsiyetten Swiss albino fareler rastgele onbir gruba ayrıldı. Negatif kontrol grubuna 0,1ml serum fizyolojik oral olarak verildi. Pozitif kontrol olarak Dipron (500mg/kg) kullanılırken, M. stenopetala yapraklarından elde edilen % 80 metanol ekstresi 50, 100 ve 200 mg/kg doz oral olarak uygulandı. Maddeler uygulanmadan önce ve uygulandıktan 45 dk. sonrasında fareler sıcak plaka, kuyruk daldırma ve asetik asit kıvranma testlerine tabi tutulmuştur. Analjezik etki mekanizmasını incelemek amacıyla, nalokson (opioid antagonisti, 5mg/kg, i.p.), ketanserin (5-HT2 reseptör antagonisti, 1mg/kg, i.p.) ve yohimbin (α2 reseptörü antagonisti, 1 mg/kg,i.p.) varlığında 100mg/kg M. stenopetala %80 metanol ekstresi uygulandı. M. stenopetala ekstresi tüm deneysel ağrı modellerinde önemli bir analjezik etki göstermiştir. Sıcak plaka ve kuyruk daldırma testlerinde analjezik etki mekanizmasını incelemek amacıyla uygulanan antagonistlerden ketanserin ve yohimbin varlığında analjezik etkinlikte anlamlı bir geri dönüş görülürken nalakson uygulamasında geri dönüş gözlenmemiştir. Kıvranma testinde ise nalakson ve yohimbin uygulaması yapılan gruplarda analjezik etki anlamlı düzeyde antagonize olmuştur. Bu tez kapsamında, oral uygulanan MSE'nin test edilen dozlarda hem periferik hem de santral antinosiseptif etkisi olduğu ortaya konmuştur. MSE'nin santral antinosiseptif etkisinde noradrenerjik ve serotonerjik yolakların anlamlı derecede rol oynadığı görülürken, opioderjik sistemin ise kısmen etkisi olduğu belirlenmiştir. Periferik antinosiseptif etkiyi belirlemek için kullanılan kıvranma testinde ise opioderjik ve noradrenerjik yolağın daha etkili olduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak M. stenopetala bitkisi hem içerisindeki antinosiseptif etkisinde rol oynayan maddeler açısından değerlendirilebileceği hem de bu bitki daha ileri çalışmalarla ağrı tedavisinde kullanıma sunulabileceği düşünülmeketedir

Bazı flavoidlerin antitrombotik etkilerinin değerlendirilmesi

Tromboz oluşumu pek çok kardiyovasküler hastalığın oluşumuna neden olmaktadır. Çeşitli tıbbi bitkiler kardiyovasküler hastalıkların tedavisinde kullanılmaktadır ve Crataegus türleri bunlardan biridir. Apigenin, viteksin, kersetin ve hiperozit pek çok tıbbi bitkinin bileşiminde yer almaktadır ve farklı analjezik, antiinflamatuvar ve kardiyoprotektif gibi farmakolojik etkiler gösterdikleri bildirilmektedir. Tromboz oluşumunun engellenmesi ve tedavisi bu hastalıkların önlenmesinde büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada seçilmiş olan flavonoidlerin antitrombotik etkilerinin karegen ile indüklenen kuyruk tromboz testi kullanılarak araştırılması amaçlanmıştır. Apigenin, viteksin, kersetin ve hiperozit 50, 100 ve 200 mg/kg dozda intraperitoneal olarak farelere uygulanmıştır. Madde enjeksiyonundan 45 dakika sonra 40 μl (1%) karegen (tip 1) farenin arka pençesine enjekte edilmiştir. Daha sonra farelerin kuyruğunda oluşan koyu renkli bölge 24., 48. ve 72. saatlerde ölçüldü. Sonuçlar tüm flavonoidlerin antitrombotik etki potansiyeline sahip olduğunu göstermiştir. 200 mg/kg dozda kersetin ve hiperozitin her üç günde de önemli ölçüde (P <0.001) kuyruk tromboz uzunluğunu azaltmıştır. Apigenin ve viteksin 50 ve 100 mg/kg dozlarda (P <0.001) 200 mg/kg doza (P <0.05) göre daha etkili olduğu belirlenmiştir. Apigenin ve viteksin tüm dozlarda antitrombotik etki gösterirken, kersetin ve hiperozit sadece yüksek dozlarda etki göstermiştir. Bu sonuçlara göre, çalışılan flavonoidlerin yeni antitrombotik ilaçlar olarak ya da diğer antikoagülan ajanlarla beraber tamamlayıcı ajanlar olarak kullanılabileceği ümit edilmektedir. Anahtar kelimeler: Apigenin, Viteksin, Kersetin, Hiperozit, Antitrombotik etki

Capparis ovata var. palaestina bitkisinin farelerde hipoglisemik etkilerinin ve mekanizmasının araştırılması

Diabetes mellitus (DM), insülinin salgılanması ve/veya insülinin hedef dokulardaki etkisi üzerinde gelişen bozukluklardan kaynaklanan, özellikle hiperglisemi ile karakterize, karbonhidrat, lipid ve protein metabolizması bozuklukları ile seyreden kronik, metabolik bir hastalıktır. Dünyada hızla yayılan diyabet hastalığına karşı alternatif yardımcı tedavi yollarının geliştirilmesi amacıyla bu çalışmada, Capparis ovata var. palaestina bitksinin muhtemel hipoglisemik etkisi ve diyabet komplikasyonlarına karşı etkileri araştırılmıştır. Bunun için bitkinin tomurcuk ve meyvelerinin, etanol, metanol ve sulu ekstreleri hazırlanmıştır. Çalışmamız dişi BALB/c farelerden oluşacak şekilde yirmibir gruba ayrıldı. Etanol, metanol ve sulu ekstrelerin 100, 300 ve 500 mg/kg dozlarının uygulandığı grupların yanı sıra pozitif ve negatif kontrol grubu (glibenklamid ve serum fizyolojik) ve sağlıklı kontrol grubu oluşturuldu. Sağlıklı kontrol grubu dışındaki tüm farelerde alloksan ile diyabet oluşturulmasını takiben eksteler belirtilen dozlarda intraperitonal (i.p) olarak uygulanmıştır. Tüm hayvanların uygulama öncesi ve sonrasında, 0., 1., 2., 4. ve 6. saatlerde kuyruk veninden açlık kan şekeri ölçülmüştür. Tüm ekstrelerde; ısı kaynaklı hemoliz yöntemi ile anti-inflamatuar etki tayini, DPPH ve ABTS serbest radikal süpürme yöntemi ile antioksidan etki tayini ve toplam flavonoid ve fenolik madde miktarı tayinleri yapılmıştır. Tüm ekstrelerde YBSK yöntemi ile rutin maddesi miktar tayini yapılmıştır. Ayrıca tüm ekstrelerin agar well difüzyon testi ve minimum inhibitor konsantrasyon (MIC) testi ile antimikrobiyal etkileri karşılaştırılmıştır. Çalışma sonucu diyabetli farelerde ; meyve-metanol (500 mg/kg; 6. saat) ve tomurcuk-metanol (300 mg/kg; 6. saat, 500 mg/kg; 4.-6. saat) ekstreleri ile meyve-sulu (100 mg/kg; 1.-2. saat, 300 mg/kg; 1.-2.-4.-6. saat) ve tomurcuk-sulu (500 mg/kg; 1.-2.-4.-6. saat) ekstrelerinin hipoglisemik etkisi tespit edilmiştir. Fareler üzerinde anlamlı etki gösteren ekstreler; antioksidan testler ile de etkili bulunmuştur. Capparis ovata var. palaestina bitkisinin tomurcuğunun sulu ve metanol ekstreleri ile meyvenin sulu ve metanol ekstrelerinin diyabetli farelerde oluşturduğu hipoglisemik etki ile bu ekstrelerdeki antioksidan etki, anti-inflamatuar etki arasında ilişki olabileceği düşünülmektedir.. Özellikle antioksidan etkinlik, bu ekstreler için ortak nokta olarak dikkat çekmektedir. Bunun yanında ekstrelerden elde edilen rutinden farklı, etkili bileşiklerin araştırılması hipoglisemik etkinin aydınlatılması için faydalı olacağı düşünülmektedir. Ayrıca tespit edilen antimikrobiyal etkinliğin de hipoglisemik etkide ve diyabetin komplikasyonlarının önlenmesinde etkisi olabileceği düşünülmektedir.

Ferulik asitin anksiyolitik etkinliğine aracılık eden mekanizmalar

Anksiyete bozuklukları, küresel boyutta ciddi sosyal ve ekonomik sonuçları olan bir sağlık yükü oluşturmaktadır. Günümüzde anksiyete bozuklukları için çeşitli ilaçlar bulunsa da, mevcut ilaçların sahip oldukları yan etkiler veya tolerans problemleri nedeniyle anksiyete tedavisi için yeni ilaç arayışları halen devam etmektedir. Bitkisel tedavilere artan bir ilgi bulunmaktadır ve anksiyete bozuklukları için bitkisel ilaçlar ilgiyi hak etmektedirler. Bu tez çalışmasının amacı, farelerde 100 mg/kg (p.o.) dozda ferulik asitin delikli-tahta, açık-alan ve yükseltilmiş labirent testinde gözlenen anksiyolitik etkisine; 3 mg/kg (i.p.) flumazenil kullanılarak GABAerjik modülasyonun katkısı ve 5-HT1A antagonisti 1 mg/kg (i.p.) WAY-100635 kullanılarak serotonerjik modülasyonun katkısının araştırılmasıdır. Ferulik asit delikli-tahta ve açık-alan testlerinde anksiyolitik etki göstermiş, bu etkinlik flumazenil ön-uygulaması ile geri çevrilemezken WAY-100635 ön-uygulaması ile anlamlı olarak antagonize edilmiştir. Bu bulgulardan hareketle ferulik asit etkinliğine söz konusu sistemlerden 5-HT1A aracılıklı serotonerjik sistem katılımının belirgin olduğu sonucuna varılmıştır. Ferulik asitin anksiyetede tek başına veya kombine ilaç olarak kullanılabilecek güvenilir potansiyel bir ilaç adayı olduğu söylenebilir. Kullanımda olan ilaçların önemli yan etki ve diğer dezavantajlarının tamamen giderilememiş olması gibi nedenlerden dolayı, etki mekanizmalarının saptanmasına yönelik çalışmalar, daha etkili ilaçlar keşfedilmesi için önemli bir temel oluşturmaktadır. Etki profillerinin daha detaylı olarak aydınlatılması için farklı etki mekanizması çalışmalarına ve mevcut diğer ilaçlara kombine olarak kullanımının klinik kullanıma sağlayabileceği faydaları öngörebilmek adına ise yeni deneysel çalışmalar yapılması önerilebilir.

Sisplatin ile oluşturulan nefrotoksisite modelinde saf likopen ile aynı miktarda likopen içeren karpuz suyunun renoprotektif etkilerinin karşılaştırılması

Amaç: Sisplatin ile oluşturulan deneysel nefrotoksisite modelinde likopen ve karpuz suyunun böbrek fonksiyon parametreleri, serum elektrolit düzeyleri, oksidatif stres ve böbrek hasarını yansıtan biyokimyasal ve histopatolojik belirteçler üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesi hedeflendi. Materyal ve Metod: Sıçanlar kontrol, sisplatin, sisplatin+likopen ve sisplatin+karpuz suyu olmak üzere dört gruba ayrıldı. 7 mg/kg sisplatin tek doz intraperitoneal yolla, 4 mg/kg likopen ve HPLC ile miktar tayini yapılarak elde edilen 4 mg/kg likopen eşdeğeri karpuz suyu 10 gün boyunca oral yolla verildi. Deney sonunda serum örneklerinden BUN, Cr ve elektrolitler; böbrek dokularından MDA, GSH, SOD ve CAT düzeyleri ölçüldü. Ayrıca glomerüler hasar, tübüler dejenerasyon, nekroz/apoptoz, lümen tıkanıklığı, interstisyel yangı ve tübüler bazal membran kalınlığı histopatolojik olarak değerlendirildi. Bulgular: Sisplatin uygulanan grupta biyokimyasal parametrelerde bozulma, elektrolit dengesizliği ve oksidatif stres artışı gözlendi (p<0,05). Karpuz suyu, BUN ve Cr düzeylerinde belirgin düşüş sağlarken, elektrolit dengesini kısmen düzeltdi ve oksidatif stres göstergelerinde anlamlı iyileştirme oluşturdu (p<0,05). Histopatolojik incelemede, sisplatin grubunda glomerüler hasar ve tübüler nekroz ile lümen tıkanıklığı belirgin iken, karpuz suyu ve likopen uygulanan gruplarda özellikle tübüler lümen tıkanıklığı ve interstisyel yangıda kısmi iyileşme gözlendi; likopen grubunda en belirgin histolojik düzelme lümen tıkanıklığının azalması şeklindedir. Sonuç: Karpuz suyunun antioksidan bileşenleri, sisplatine bağlı nefrotoksisiteyi biyokimyasal ve histopatolojik düzeyde azaltmaktadır. Bu bulgular, karpuz suyunun böbrek fonksiyonlarını koruyarak nefrotoksisiteyi önlemede veya şiddetini azaltmada destekleyici bir rol oynayabileceğini göstermektedir. Anahtar kelimeler: Karpuz suyu, Likopen, Nefrotoksisite, Oksidatif Stres, Sisplatin.

Diyabetli sıçanlarda anjiotensin dönüştürücü enzim inhibisyonunun lipit peroksidasyon ve mikronukleus oluşumu üzerine etkisi

Bu çalışmada, kaptoprilin diyabette oksidatif stres ve mikronükleus (MN) oluşumunu değerlendirmek için Sprague Dawley cinsi erkek sıçanlar kullanıldı. Sıçanlar 3 gruba ayrıldı; Kontrol grubu, Streptozotosin grubu (45mg/kg STZ, ip) ve STZ+Kaptopril (45 mg/kg STZ, ip. + 50mg/kg/L içme suyu içinde). Sekiz hafta sonunda eter anestezisi altında kesilen sıçanların kan, karaciğer, kalp ve böbrekleri alındı. Serum ALT, AST, LDH, CK ve CKMB düzeyleri ile doku TBARS, GSH ve TSH düzeyleri değerlendirildi. Ayrıca, Lenfositlerde mikronükleus oluşumu değerlendirildi.Serum ALT, AST ve LDH değerleri ile karaciğer ve böbrekte lipit peroksidasyonun arttığı (sırasıyla p<0.05 ve p<0.001) gözlendi. Ayrıca, karaciğerde GSH düzeyinin anlamlı bir şekilde azalmıştır (p<0.001). Mikronükleus oluşum sıklığı üzerinde anlamlı bir azalma (p<0.01) oluşturmuştur.Çalışmamızın sonuçları, diyabette oksidatif stresin arttığını ve diyabette gelişen komplikasyonlardan serbest radikal artışının sorumlu olabileceğini göstermektedir. Ancak, bir anjiotensin dönüştürücü enzim inhibitörü (ADEİ) olan Kaptoprilin, total tiyol gruplarının artışına katkı sağlamakla birlikte antioksidan etkisinin anlamlı olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Kaptopril uygulamasının diyabetik nefropati ve kardiyovasküler komplikasyonlardaki koruyucu etkisinin olduğu konusu ileri çalışmalarla yeniden değerlendirilmelidir.

İzole kurbağa atriumunda Dopamin'e bağlı muhtemel etkilerin mekanizmasına yönelik bir çalışma

ÖZET Çalışmamızda spontan çalışan izole kurbağa atriumunda dopamin etkilerinin muhtemel mekanizması araştırıldı. Bu amaçla sağ ve sol atriumlar bütünlüğü bozulmadan uçlarından bağlanarak, ısısı 20°C de sabit tutulan ve kurbağa Ringer solüsyonu içeren izole organ banyosuna 0.15 g tansiyon altında asıldı. Spontan çalışan dokunun kontraksiyon boyundaki veya gücündeki değişmeler izotonik ve izometrik transducerler aracılığı ile bir poligrafa kaydedildi. Dopamin 'e bağlı pozitif inotrop etki propranolol tarafından güçlü ve doza bağımlı bir tarzda inhibe edildi; ancak dopamin antagonisti bir madde olan metoklopramid 'den anlamlı bir şekilde etkilenmedi. Preparatın dopamin veya adrenalin ile yarım saat ön inkübasyona maruz bırakılması işlemi, anılan iki agonist ilaca karşı doku duyarlığında bir değişikliğe neden olmadı. 30 dk aralar ile 3 kümü latif izoprenalin ( lO"*?, 10-e, 10"5 ve 10~4 M ) uygulanması cevaplarda giderek bir azalmaya yol açtı. Bundan sonra aynı dokuya uygulanan dopamin 'in etkilerinde de belirgin azalma gözlemlendi. Diğer yandan 3 kez kümülatif dopamin ( 10-7, 10-8, 10-5 ve 10-4 M ) uygulanması dokuda desensitizasyona neden o lmad ı. Bu bulgular spontan çalışan izole kurbağa atrium dokusunda dopamin 'in pozitif inotrop etkisinin 0 reseptörler aracılığı ile geliştiğini telkin etmektedir. 16

The

ABSTRACTThe Contribution of Serotonergic and Noradrenergic System to the Antidepressant-like Effect of Tramadol in the Unpredictable Chronic Mild Stress ModelTramadol is a centrally acting clinically effective analgesic which inhibitsnoradrenaline (NA) and serotonin (5-HT) reuptake. This study was planned toinvestigate the possible antidepressant-like effects of tramadol (20 mg/kg) in theunpredictable chronic mild stress (UCMS) model of depression in BALB/c miceand we also searched the participation of serotonergic and noradrenergic system.Desipramine was used like a positive control. Tramadol and desipramine reversedthe physical and behavioural abnormalities induced by the UCMS. Furthermore,the lesion of the dorsal raphe magnus (DRN) by 5, 7-dihydroxytryptamine (5,7-DHT) antagonized the antidepressant-like effects of tramadol and desipramine onthe coat state, in the splash test in stressed mice but not non-stressed mice.The results obtained by High Pressure Liquid Chromatography (HPLC)showed that level of the 5-HT and its metabolite 5-hydroxyindolacetic acid (5-HIAA) was reduced by the 5,7- DHT lesion in some brain regions. In contrast, thelevel of NA, Dopamine (DA), Homovanillic acid (HVA) and 3, 4dihydroxyphenylacetic acid (DOPAC) did not change by the 5, 7-DHT lesion.Moreover the UCMS regimen diminished the level of 5-HT, 5-HIAA, NA and DAin some brain regions.Furthermore, the contribution of the 5-HT1A receptors to theantidepressant-like effects of tramadol was searched by the 5-HT1A/1B receptorantagonist pindolol (10 mg/kg); we observed neither significant acceleration nordiminution by pindolol on the actions of desipramine and tramadol.In the last part, we measured the NA and its metabolite 3-methoxy-4-hydroxy-phenylglycol (MHPG) levels via HPLC in stressed mice. The chronictreatment with desipramine and/or tramadol significantly augmented MHPGand/or NA level in the locus coeruleus (LC), hypothalamus and hippocampus butnot in cerebellum. Moreover, desipramine and tramadol induced antidepressant-like effects in the UCMS model can be blocked by propranolol (non-selective β-adrenoreceptor antagonist, 5 mg/kg), ICI 118,551 (selective β2-adrenoreceptorantagonist, 2 mg/kg) and yohimbine (selective α2-adrenoreceptor antagonist, 2mg/kg).Taken together these results suggest that tramadol has an antidepressant-like effect in the UCMS model, which is mediated by both serotonergic andnoradrenergic system.Key Words: Unpredictable chronic mild stress, tramadol, serotonergic system,noradrenergic system, micexxvii

İzole fare özofagus çizgili kasının karbakole verdiği cevablar üzerinde kadmiyumun etkisi

ÖZET izole Fare Özofagus Çizgili Kasının Karbakole Verdiği Cevaplar Üzerinde Kadmiyumun Etkisi Çalışmamızda izole fare özofagus çizgili kası üzerine karbakol uygulaması ile elde edilen kasılma cevaplarının, kadmiyum tarafından artırılmasında rol alan mekanizmalar araştırıldı. İzole fare özofagus dokusunun 1/3 alt ve üst kısmı uzaklaştırıldı, mukozası sıyrıldı ve 1-1.5 cm boyutlarında preparat hazırlandı. Doku 250 mg ön gerim altında, %95 O2 ve %5 CO2 ile gazlandırılmış Krebs solüsyonu içeren, sıcaklığı 37 °C olan, organ banyosuna asıldı. Kolinomimetik bir ilaç olan karbakol (2x10^ M) uygulandı ve boyutları gittikçe azalan kasdmalar elde edildi. İlk karbakol uygulamasından sonra ortama iki değerlikli bir metal ve kalsiyum kanal antagonisti olan kadmiyum (2x1 0"5 M) eklendikten sonra karbakol kasılma cevaplarının boyutunda artma saptandı. Kalsiyum kanal antagonisti ve iki değerlikli bir katyon olan nikel (4xl0"s M) karbakol kasılmalarını değiştirmedi. Presinaptik nikotinik reseptör blokörü hekzametonyum (3x1 0"4 M) karbakol kasılmalarını azalttı. Asetilkolinesteraz inhibitörü fizostigmin (5x1 0"7 M) kadmiyumlu ortamdaki karbakol kasılmalarının küçülmesine neden oldu. Postsinaptik nikotinik reseptör blokörü tubokürarin (10~7 M) hem karbakol kasılmalarını hem de kadmiyumlu ortamdaki karbakol kasılmalarını azalttı. Ancak tubokürarinli ve kadmiyumlu ortamdaki cevapların karbakol kontrol kasılmalarına göre artmış olduğu gözlendi. Voltaja duyarlı kalsiyum kanal antagonistleri verapamil (10"6 ve 10"5 M) ve nifedipin (10"6 ve 10"5 M) karbakol kontrol kasılmalarını ve kadmiyum kontrol kasılmalarını 10"5 M konsantrasyonda azalttı. Kalsiyum konsantrasyonu değiştirildiğinde 1.875 mM ve 1.25 mM'de karbakol kasılma cevapları değişmedi ancak 1.25 mM'de kadmiyumlu ortamdaki kasılmalar arttı. Kalsiyumsuz ve EGTA'ü (2xl0"3 ve 10"2 M) ortamda hem kontrol hem de kadmiyumlu ortamda elde edilen karbakol kasılmaları inhibe oldu. Kalsiyum konsantrasyonu 5 mM ve 7.5 mM iken kasılmalar azaldı. Sarkoplazmik retikulum Ca2+ ATPaz enzim inhibitörü siklopiyazonik asit (10"s M) karbakol kasılmalarını artırdı. Tiyol modülatörü olan glutatyon (10"3 M) ve 1-sistein (10"4 M ve 5x1 0"4 M) kadmiyumlu ortamdaki karbakol kasılmalarını azalttı. Tiyol okside edici ilaçlar etakrinik asit (10^ M) ve diamid (10~5 M) karbakol kasılmalarını artırdı. Kalmodulin antagonisti trifluoperazin (10~5 M) kasılma cevaplarını azalttı. Bu sonuçlar kadmiyumun, miyojenik etki göstererek, hücre dışı ve hücre içi kalsiyum konsantrasyonuyla etkileşerek, sarkoplazmik retikulum Ca2+ ATPaz'ı inhibe etmesi sonucu hücre içi kalsiyum konsantrasyonunu artırarak, tiyol gruplarına bağlanarak ya da tiyol depolarını boşaltarak ve kalsiyum gibi fonksiyon gösterip kalmoduline bağlanarak karbakol kasılmalarının artmasına neden olabileceğini göstermektedir. Anahtar Sözcükler: Özofagus, karbakol, kadmiyum, çizgili kas XVI

Alkol bağımlı farelerden izole edilen korpus kavernozum düz kasında nitrerjik gevşemelerin araştırılması

ÖZETAlkol Ba ımlı Farelerden zole Edilen Korpus Kavernozum DokusundakiNitrerjik Gev emelerin Ara tırılmasıKronik etanol inhalasyonu yapılan farelerden izole edilen korpus kavernozumdokusunda kronik alkol alımının nitrerjik gev emeler üzerindeki etkisi ara tırıldı.Farelere kronik etanol uygulaması 7 ve 14 gün süresince inhalasyon yoluyla yapıldı.Kontrol grubu ve kronik etanol grubuna ait farelerden izole edilen korpus kavernozumpreparatı 200 mg tansiyon altında, %95 O2 ve %5 CO2 ile gazlandırılmı Krebssolüsyonu içeren, sıcaklı ı 370C olan, 15 ml'lik organ banyolarına asıldı. Dokularfenilefrin (5x10-6 M) ile kastırılarak plato fazı olu turulduktan sonra ardı ık olarakelektriksel saha stimülasyonu (ESS; 8 Hz, 30 V, 0.5 msn, 15 sn), ekzojen nitrik oksid(NO; 10-4M) ve asetilkolin (10-7 M) gev emeleri elde edildi. Etanole 7 gün maruz kalangrubun ESS, ekzojen NO ve asetilkolin gev eme cevapları ile kontrol grubunun ESS,ekzojen NO ve asetilkolin gev eme cevapları arasında anlamlı bir fark bulunmadı.Ancak, 14 gün süresince etanol uygulanan grubun asetilkolin gev emelerinde anlamlıbir azalma gözlendi. Kontrol ve 14 gün süresince etanol inhalasyon yapılan gruba aitdokularda, nitrik oksit sentaz inhibitörü olan L-nitroarjinin (10-4 M) ESS ve asetilkolingev emelerini anlamlı olarak azalttı; ekzojen NO gev emesini de i tirmedi. L-nitroarjinin'in ESS ve asetilkolin gev emeleri üzerindeki inhibitör etkisi, L-arjinin (10-4M) ile geri döndü. Ayrıca, guanilat siklaz inhibitörü ODQ (10-4 M) ESS, ekzojen NO veasetilkolin gev emelerini inhibe etti. Kontrol ve14 gün süresince etanol inhalasyonuyapılan gruptan elde edilen korpus kavernozum dokularının endotelyumu elektronmikroskobu ile histolojik olarak incelendi; alkol grubunda endotelyum hasarı tespitedildi.Sonuç olarak, 14 gün süresince inhalasyon yoluyla kronik etanole maruzbırakılan farelerden izole edilen korpus kavernozum dokusunda ESS ve ekzojen NOgev emelerinde de i me olmaksızın asetilkolin gev emelerinde azalma gözlenmesi vehistolojik incelemelerde endotelyumda hasar tespit edilmesi, kronik etanolünendotelyum hasarına ba lı olarak NO salıverilmesini azaltması sonucu erektildisfonksiyona neden olabilece ini dü ündürmektedir.Anahtar sözcükler: Fare, korpus kavernozum, kronik etanol, nitrerjik gev eme, nitrikoksid

Statin uygulanan farelerin aorta ve korpus kavernozum dokulurında rho-kinaz enziminin ekspresyonu ve aktivitesinin incelenmesi

Bu çalısmada, bir HMG-KoA redüktaz inhibitörü olan rosuvastatinin (30 mg/kg/gün, 30 gün boyunca) kronik olarak uygulamasının fare torasik aorta ve korpus kavernozum (CC) dokularında Rho-kinaz enzim ekspresyonu ve aktivasyonu üzerine olası etkileri hem Western blot analizleri hem de izole organ banyosu deneyleri ile incelendi. 30 günlük uygulama sonrasında rosuvastatin verilen farelerin serum total kolesterol düzeyleri, rosuvastatin verilmeyen farelere göre anlamlı olarak düsüktü. Rosuvastatin verilen farelerden izole edilen aortta bir 1 adrenoseptör agonisti olan fenilefrine verilen kasılma yanıtları degismezken, bu grupta KCl yanıtlarının azaldıgı görüldü. Bu farelerin CC'larında rosuvastatin uygulaması fenilefrine ait EC50 degerini arttırdı. Rosuvastatin alan gruptan izole edilen hem aorta hem CC dokularında Rho-kinaz enziminin selektif inhibitörü olan Y- 27632'ye verilen gevseme yanıtları kontrole göre anlamlı bir sekilde arttı. Bununla birlikte rosuvastatin alan farelerin torasik aorta ve CC dokularında Rho-kinaz enzim ekspresyonu veya aktivasyon düzeyleri kontrole göre farklı degildi. Çalısmamızın sonuçları, farelerde rosuvastatin uygulamasıyla HMG-KoA redüktaz enziminin kronik inhibisyonunun bu hayvanlardan izole edilen korpus kavernozum dokusunda, fenilefrine verilen kasılma yanıtlarında bir baskılanmaya ve torasik aortasında KCl'ye verilen kasılma yanıtlarında bir azalmaya neden oldugunu ve bu uygulamanın her iki dokuda Rho-kinaz enziminin selektif inhibitörü olan Y-27632'ye verilen gevseme yanıtlarını arttırdıgını göstermektedir.

Deneysel akut ağrı modelinde tramadol - agmatin etkileşmesi ve olası mekanizmalarının araştırılması

Santral analjezik etkili bir ilaç olan tramadol'ün etkilerini kısmen opiaterjik, noradrenerjik ve serotonerjik mekanizmalarla gösterdiği kabul edilmektedir. Bu alanda devam eden çalışmalar, tramadol'ün etkisinde henüz aydınlatılmamış başka mekanizmaların da olabileceğine işaret etmektedir. Fakat bu mekanizmalar tam olarak henüz belirlenememiştir. Diğer taraftan, beyinde yeni bir nörotransmiter olarak saptanan agmatin adlı biyojenik aminin nöropatik ağrıda antiallodinik ve antihiperaljezik etkiler gösterdiği ve morfin analjezini artırdığı bildirilmektedir.Bu çalışmanın amacı, farelerde akut analjeziyi ölçmek için kullanılan yöntemlerden biri olan tail flick testi kullanılarak agmatin ve agmatin-tramadol kombinasyonunun olası antinosiseptif etkilerini ve etki mekanizmalarını araştırmaktır. Bu amaçla nitrerjik sistemin katkısını araştırmak için L-arjinin ve L-NAME gibi nitrik oksid modülatörleri ve glutamat-NMDA reseptörlerinin katkısını incelemek için de NMDA reseptör blokörü MK-801 kullanılmıştır.Tüm deneylerde Balb/c erkek fareler kullanıldı. Antinosiseptif etki tail flick testi kullanılarak belirlendi. İlaçlar 30 dakikalık aralıklarla uygulandı. Son ilaç uygulanmasından 30 dakika sonra tail flick testi yapıldı. Tail flick latensileri (TFL) saniye olarak kaydedildi ve sonuçlar anlamlılıklarına göre değerlendirildi. Sonuçların istatistiksel analizi tek yönlü ANOVA, post-hoc Student Newman-Keuls testi kullanılarak yapıldı.Tramadol ve agmatin, kontrol gruplarıyla karşılaştırıldığında farelerin TFL yanıtlarını anlamlı bir şekilde artırdı. Agmatin tramadol'ün antinosiseptif etkisinde bir artışa neden oldu. L-arjinin ve L-NAME, agmatinin TFL yanıtlarında değişikliğe neden olmadı. Öte yandan agmatin + tramadol kombinasyonunun antinosiseptif etkisi L-arjinin tarafından azaltılırken L-NAME tarafından artırıldı. MK-801, ne agmatin ve tramadol'ün tek kullanıldıklarında ne de agmatin + tramadol kombinasyonunun etkilerini değiştirmedi.Bu sonuçlardan elde edilen bilgilere göre, akut ağrıda tek başına yeterli analjezik etkisi olmayan agmatin, tramadol'ün antinosiseptif etkisini artırmaktadır ve bu etkide nitrerjik sistemin veya NMDA reseptörlerinin aracılık etmediği söylenebilir. Ayrıca, agmatine-tramadol ve/veya agmatin-tramadol-L-NAME kombinasyonları gelecekte ağrının tıbbi tedavisi için etkili bir terapötik yaklaşım olarak önerilebilir.

İzole fare mide fundusunda etanole bağlı gevşemelerin mekanizmasının araştırılması

Bu çalışmada her iki cinsten (Swiss albino) fare kullanıldı. Fareler servikal dislokasyon ile öldürüldükten sonra longitudinal insizyon suretiyle gastrik fundal stripler hazırlandı ve içinde Tyrode solusyonu olan organ banyosuna 0.5 g tansiyon altında asıldı. Banyo ortamı 37 oC'de sabit tutuldu ve %95 O2 ve %5 CO2 ile gazlandırıldı. Deneysel veriler izometrik transdusır ile kaydedildi.Etanol(164 mM) izole fare mide fundus şeritlerinde tekrarlanabilir gevşemelere neden oldu. Bu gevşemeler L-tipi Ca2+ kanal blokörü verapamil (10-5,10-4 ,5x10-4 M), ryanodin reseptör (intraselüler kalsiyum kanal) blokörü rutenyum red (10-5, 5x10-5 ,10-4 M), adrenerjik nöron blokörü guanetedin (10-6,10-5 ve 10-4 M), kolinerjik muskarinik reseptör blokörü atropin (10-6, 10-5, 10-4 M), fosfolipaz C inhibitörü neomisin (10-5 ,10-4 ,5x10-4 M), siklooksijenaz inhibitörü indometazin (10-6, 5x10-6,10-5 M), nitrik oksid (NO) sentaz inhibitörü Nw-nitro-L-arginin (10-5, 10-4 ,5x10-4 M) ve K+ kanal blokörü tetraetilamonyum (5x10-5, 10-4, 5x10-4 M) tarafından istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde azaltıldı. Fosfolipaz A2 inhibitörü manoalid (10-6) bu gevşemelerde anlamlı olmayan bir azalmaya neden oldu. Bunun yanı sıra, Na+- K+ ATPaz blokörü uvabain (10-5, 5x10-5,10-4 M) ve Ca2+- ATPaz blokörü siklopiazonik asit (10-6 ,5x10-6 ,10-5 M) bu gevşemeleri etkilemedi.Deneysel bulgular, izole fare mide fundus şeritlerinde etanol (164 mM) ile oluşturulan gevşemelerde Ca2+'un adrenerjik nöron ve kolinerjik muskarinik reseptörlerin, buna ek olarak fosfopliaz C ve araşidonik asit ? siklooksijenaz yolaklarının ayrıca nitrik oksid ve potasyum kanallarının rolü olabileceğini telkin etmektedir. Buna karşılık, deneysel bulgular Na+- K+ ATPaz ve Ca2+- ATPaz'ın etanole bağlı bu gevşemelerde rollerinin olmadığını telkin etmektedir.Anahtar sözcükler: Etanol, fare mide fundusu, farmakolojik etki, gevşemeİzole Fare Mide Fundusunda Etanole Bağlı Gevşemelerin Etki Mekanizmasının AraştırılmasıBu çalışmada her iki cinsten (Swiss albino) fare kullanıldı. Fareler servikal dislokasyon ile öldürüldükten sonra longitudinal insizyon suretiyle gastrik fundal stripler hazırlandı ve içinde Tyrode solusyonu olan organ banyosuna 0.5 g tansiyon altında asıldı. Banyo ortamı 37 oC'de sabit tutuldu ve %95 O2 ve %5 CO2 ile gazlandırıldı. Deneysel veriler izometrik transdusır ile kaydedildi.Etanol(164 mM) izole fare mide fundus şeritlerinde tekrarlanabilir gevşemelere neden oldu. Bu gevşemeler L-tipi Ca2+ kanal blokörü verapamil (10-5,10-4 ,5x10-4 M), ryanodin reseptör (intraselüler kalsiyum kanal) blokörü rutenyum red (10-5, 5x10-5 ,10-4 M), adrenerjik nöron blokörü guanetedin (10-6,10-5 ve 10-4 M), kolinerjik muskarinik reseptör blokörü atropin (10-6, 10-5, 10-4 M), fosfolipaz C inhibitörü neomisin (10-5 ,10-4 ,5x10-4 M), siklooksijenaz inhibitörü indometazin (10-6, 5x10-6,10-5 M), nitrik oksid (NO) sentaz inhibitörü Nw-nitro-L-arginin (10-5, 10-4 ,5x10-4 M) ve K+ kanal blokörü tetraetilamonyum (5x10-5, 10-4, 5x10-4 M) tarafından istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde azaltıldı. Fosfolipaz A2 inhibitörü manoalid (10-6) bu gevşemelerde anlamlı olmayan bir azalmaya neden oldu. Bunun yanı sıra, Na+- K+ ATPaz blokörü uvabain (10-5, 5x10-5,10-4 M) ve Ca2+- ATPaz blokörü siklopiazonik asit (10-6 ,5x10-6 ,10-5 M) bu gevşemeleri etkilemedi.Deneysel bulgular, izole fare mide fundus şeritlerinde etanol (164 mM) ile oluşturulan gevşemelerde Ca2+'un adrenerjik nöron ve kolinerjik muskarinik reseptörlerin, buna ek olarak fosfopliaz C ve araşidonik asit ? siklooksijenaz yolaklarının ayrıca nitrik oksid ve potasyum kanallarının rolü olabileceğini telkin etmektedir. Buna karşılık, deneysel bulgular Na+- K+ ATPaz ve Ca2+- ATPaz'ın etanole bağlı bu gevşemelerde rollerinin olmadığını telkin etmektedir.Anahtar sözcükler: Etanol, fare mide fundusu, farmakolojik etki, gevşeme

Bakır ve endojen tiyollerin yenidoğan ile erişkin sıçan mesanesindeki purinerjik etkilerinin deneysel olarak incelenmesi

Çalışmamızda, izole yenidoğan ve erişkin sıçan mesane dokusunda, bakır ve endojen tiyollerin, purinerjik etkileri, tüm mesane tekniği ile araştırıldı. Bu amaçla yapılan deneysel çalışmalarda, izole yenidoğan sıçan tüm mesane dokusunda, tiyol yapısında bir madde olan L-sistein (1 mM), bazal spontan kasılma cevaplarını anlamlı bir şekilde artırırken, izole erişkin tüm mesane dokusunda ise herhangi bir değişikliğe sebep olmadı. Ayrıca bakır (1) bağlayıcı bir ajan ola neokuprin (NK) uygulaması da yenidoğan sıçan tüm mesane dokusunda, bazal spontan kasılma cevaplarının anlamlı bir şekilde artmasına sebep olurken, erişkin tüm mesanesinde ise, bazal tonus üzerinde belirgin bir tonik kasılmaya neden oldu.İzole yenidoğan sıçan tüm mesane dokusunda, 1mM L-sistein veya 50 µM NK ile artan spontan kasılma cevaplarının amplitüdü ve eğri altında kalan alanı (EAA), ortama 1 µM nifedipin, 200 µM diamid, 50 µM ATP, veya 30 µM NS1619 eklenmesi ile anlamlı bir şekilde azaldı. L-sistein veya NK varlığında azalan spontan kasılmaların sayısı ise bu maddeler varlığında geri döndü. P2X reseptör antagonisti olan süramin (100 ve 200 µM) ise L-sistein veya NK ile artan spontan kasılma cevaplarının amplitüdü ve EAA'sını, doza bağımlı bir şekilde azalttı. Fakat L-sistein varlığında oluşan, frekans üzerindeki anlamlı azalmayı geri çevirmedi. Bununla birlikte yenidoğan sıçan mesanesinden elde edilen dokularda, ortama 100 µM L-nitroarginin (L-NA) ilave edilmesi, L-sistein veya NK ile artan spontan kasılma cevaplarının amplitüdü, EAA'sı ve frekansı üzerinde anlamlı bir etkiye sebep olmadı.İzole erişkin sıçan tüm mesane dokusunda ise, diamid uygulaması (200 µM), tonik kasılma cevabına sebep oldu ve bu tonik kasılma cevabı 1 mM L-sistein varlığında anlamlı bir şekilde azaldı. Ayrıca NK varlığında elde edilen tonik kasılmalar, ortama 1 µM nifedipin, 50 µM ATP, 100 µM süramin veya 30 µM NS1619 ilave edilmesi ile anlamlı bir şekilde azaldı. Bununla birlikte ortama 100 µM L-NA eklenmesi NK ile oluşan tonik kasılmalar üzerinde anlamlı bir etkiye sebep olmadı.Bu bulgular, çalışmamızda, izole yenidoğan sıçan tüm mesane dokusunda L-sistein'in spontan aktiviteyi artırıcı etkisinde, purinerjik yolağın ve Ca2+ ile aktive edilen K+ kanallarının bir rolü olabileceğini ve tiyollerin yenidoğan mesane fonksiyonunda önemli bir role sahip olabileceğini göstermektedir. Ayrıca yenidoğan da NK'ye bağlı fazik aktivite ile erişkindeki tonik aktivitenin de aynı şekilde purinerjik yolakla ilgili olduğunu ve bakır(1)'in bu etkide önemli bir rolü olabileceğini göstermektedir.Anahtar sözcükler: ATP, Bakır, Mesane, Purinerjik sistem

Sıçanlarda siklofosfamid ile oluşturulan sistit üzerinde yeni bir antioksidan olan Silimarin'in etkisi

Silimarin, deve dikeni bitkisinden elde edilen bir flavonoid karışımıdır. Antioksidan, antiinflamatuvar özelliklere sahiptir. Siklofosfamid mesane hiperaktivitesi ile karakterize hemorajik sistite neden olmaktadır. Çalışmada 92 adet Wistar Albino türü erişkin dişi sıçan kullanıldı. Çalışmada, sıçanlarda intraperitoneal siklofosfamid enjeksiyonunu takiben 72 saat sonra oluşan hemorajik sistitte, 7 gün ağızdan intragastik kanül ile verilen silimarin'in etkisi araştırıldı. 56 sıçana i.p siklofosfamid uygulandı. Uygulamadan 72 saat sonra mesane fonksiyonları; 1. izole tüm mesane preparatlarında, 2. izole mesane striplerinde ve 3. üretan anestezisi altında devam eden serum fizyolojik solüsyonu infüzyonu ile yapılan sistometrogram ölçümleri ile değerlendirildi. Siklofosfamid muamelesi izole tüm mesane ve mesane striplerinde oluşan spontan kasılmaları kontrole göre önemli ölçüde arttırdı. Diğer yandan kolinerjik reseptör agonisti karbokol ile oluşturulan kasılmalar ile elektriksel saha stimülasyonu ile oluşturulan nörojenik kasılmalar, kontrole göre anlamlı görülmedi. Siklofosfamid enjeksiyonu anestezi altındaki sıçanlarda yapılan sistometrogram ölçümlerinde idrar yapma aralıklarını anlamlı derecede kısalttı ve mesane basıncını ise anlamlı olarak arttırdı. Siklofosfamid uygulanan sıçanlarda izole tüm mesane preparatlarında ve izole mesane striplerinde sponton kasılmaların amplitüdü, eğri altında kalan alanları ve frekansları silimarin ile anlamlı olarak azaldı. Aynı şekilde silimarin uygulaması anestezi altındaki sıçanların sistometrogram ölçümlerinde idrar yapma aralıklarını anlamlı olarak uzattı, mesane kasılma basınçlarını ise azalttı. Silimarin uygulanan sıçanların mesanelerinin histopatolojik incelenmesinde kısmi düzelme görüldü. Silimarin'in bu etkisi, güçlü anti-inflamatuvar ve antioksidan etki özelliğine bağlı olabilir. Silimarin, bu özellikleri nedeni ile siklofosfamid ile oluşan mesane hiperaktivitesi tedavisinde yeni bir stratejik hedef olabilir.

İzole perfüze sıçan mezenterik damar yatağında "shear stress" etkisi ile indüklenen NOS inhibitörlerine duyarlı ve duyarsız NO aktivitesinde Kaveolin-1' in modülatör rolü

Bu çalışmada izole perfüze sıçan mezenterik damar yatağında shear stress ile indüklenen eNOS inhibitörlerine duyarlı ve duyarsız NO aktivitesinde kaveolin-1' in olası modülatör rolü araştırıldı.Mezenterik damar yatağının basıncı kümülatif fenilefrin uygulamalarıyla konsantrasyona bağımlı şekilde arttırıldı, dokuların bir kaveol deplesanı olan Metil-ß-siklodekstrin (MßCD) ile ön muamelesi fenilefrine bağlı basınç artışlarını kontrole göre güçlendirdi. Bu dokularda elektron mikroskopu ile yapılan ölçümlerde kaveol sayısının kontrole göre azaldığı gözlenirken, mikroelisa yöntemiyle yapılan incelemelerde nitrik oksid sentaz (NOS) miktarının arttığı gözlendi. ?1 adrenoseptör agonisti fenilefrin, NOS inhibitörleri Nw-nitro-L-arjinin (L-NA) ve Nw-nitro-L-arjinin metil ester (L-NAME) varlığında veya endotel yokluğunda perfüzyon basıncını kontrole göre daha güçlü bir şekilde arttırdı. MßCD ile ön muamele edilmiş dokularda L-NA veya L-NAME varlığında kasılmaları, sadece MßCD ile muamele edilenlerle karşılaştırıldığında, daha büyüktü. Endotelyumsuz dokuların MßCD ile ön muamelesi ise bu kasılmaları azalttı.MßCD ile ön muamele edilmiş dokularda, tek doz fenilefrinle oluşturulan submaksimal basınç üzerinde NOS inhibitörleri ve onların varlığında hidroksikobalamin (HK) nin birlikte uygulamasına bağlı gelişen ilave artışların, MßCD uygulanmamış olanlara göre anlamlı bir şekilde azaldığı görüldü.Bu bulgular, 1) izole perfüze sıçan mezenterik damar yatağında, fenilefrinle oluşturulan vazokonstriksiyona bağlı olarak sentez ve salınımı uyarılan NO' nun NOS inhibisyonuna duyarlı ve duyarsız olmak üzere iki ayrı bileşeninin olduğunu, 2) bu bileşenlerin, damar yatağının kasılma ve buna bağlı gelişen basınç artışlarının modülasyonunda önemli bir role sahip olabileceğini, 3) bu modulasyonun kolesterolden zengin membran kaveollerini de içerdiğini, 4) bu yapıların bir kolesterol deplesanı olan bu MßCD tarafından bütünlüğünün bozulmasının fenilefrine bağlı basınç artışlarını güçlendirdiğini, 5) basınç artışlarındaki bu büyümenin kaveolle birlikte, bu yapıda yerleşik, NOS enzim düzeylerindeki azalmadan kaynaklanabileceğini ve 6) kaveol düzeylerindeki bu azalmanın NOS inhibisyonuna hem duyarlı hem de duyarsız NO etkisine paralel olduğunu telkin etmektedir.

Sigara dumanı maruziyetine bağlı damar hasarının moleküler temeli ve yeni tedavi yaklaşımı: Alfa-linolenik asit

Sigara dumanı maruziyeti damar hasarına neden olmaktadır. Ve bu hasarın mekanizması moleküler düzeyde yeterince aydınlatılmamıştır. Bundan dolayı şimdiki çalışmada farelerde antiinflamatuar etkisi olduğu bilinen ve doğal olarak gıdalarda bulunan alfa-linolenik asid'in sigara dumanı maruziyeti ile oluşan damar hasarını önleyip önleyemeyeceğini araştırmayı planladık. Bu amaçla fareler çeşitli gruplara ayrıldı: Kontrol (duman varlığında ve yokluğunda), alfa-linolenik asit (duman varlığında ve yokluğunda) grupları oluşturuldu. Bu gruplara ayrı ayrı 2 ay boyunca (haftada 5 gün) sigara dumanı ve ilgili ajanlar uygulandı. 2 ay sonunda uygulama yapılan fareler servikal dislokasyon ile öldürülerek torasik aortları izole edildi. İzole edilen torasik aortların bir bölümü endotel fonksiyonlarını değerlendirmek için organ banyosuna asıldı. Daha sonra dokular fenilefrin ile kastırılıp asetilkolin ile gevşetildi. Alfa-linolenik asit uygulaması asetilkolin gevşemelerini artırdı. Duman uygulaması gevşeme yanıtlarını azaltırken duman ile birlikte Alfa-linolenik asit uygulaması bu azalmayı geri çevirdi. Düz kas fonksiyonlarını değerlerlendirmek için ise KCl ile kastırıldıktan sonra papaverine verdiği gevşeme yanıtları ölçüldü. Sigara dumanı, alfa-linolenik asit ve indometazin uygulaması papaverin ile oluşturulan gevşeme yanıtlarını değiştirmedi. Torasik aortların bir bölümü de nitrik oksid sentaz, fosfolipaz A2 ve siklooksijenaz enzimlerinin düzeyleri belirlemek için kullanıldı. Sigara dumanı siklooksijenaz-2 ve fosfolipaz A2 enziminin miktarında artışa neden oldu. Alfa-linolenik asit bu artışı azalttı. Sigara dumanı endotelyal nitrik oksit sentaz enziminin miktarında azalmaya neden oldu ancak bu azalma anlamlı bulunmadı. Çalışmamız, sigara kullanımı ve duman maruziyeti kardiyovasküler hastalıklar için risk faktörü olduğu ve alfa-linolenik asit içerikli besin kullanımının bu hastalıkların riskini azaltabileceğini göstermiştir.

Farelerde oluşturulan deneysel nöropatik ağrıya karşı tramadol ve agmatinin etkilerinde nitrerjik sistemin rolü

Yaşam kalitesini belirgin olarak düşüren nöropatik ağrının tedavisinde antikonvülsanlar, antidepresanlar, lokal anestezikler, NMDA antagonistleri, sodyum kanal blokörleri, narkotik analjezikler gibi çeşitli ilaçlar kullanılmakla birlikte alternatif tedaviler üzerine de yoğun olarak çalışılmaktadır. Üzerinde çalışılan ilaçlardan birisi olan tramadol?un, nöropatik ağrı semptomlarını azalttığı bildirilmiştir. Santral sinir sisteminde yeni bir nöromediyatör olarak bilinen agmatin?in ise deneysel akut ve kronik ağrı çalışmalarında antinosiseptif etkileri bildirilmiştir. Bu tez çalışmasında siyatik sinir parsiyel sıkı ligasyonu ile oluşturulan nöropatik ağrı modelinde tramadol ve agmatinin tek ve kombine kullanıldıklarında antiallodinik etkileri ile bu etkilerde nitrerjik sistemin rolünün incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada Balb/c türü erkek farelerde anestezi altında sağ siyatik sinir bağlanarak nöropati oluşturuldu. Naive, sham, NP kontrol ve NP + İlaç grupları oluşturuldu. Nöropatik ağrı, soğuk allodini (cold-plate) yöntemi ile siyatik sinir ligasyonundan iki hafta sonra test edildi. Tramadol ve agmatin?in antiallodinik etkileri incelendi. Bu etkilerde nitrerjik sistemin rolünü araştırmak üzere nitrik oksid prekürsörü L-arjinin (LA), nitrik oksid sentaz inhibitörleri L-NAME, L-NMMA ve 7-NI kullanıldı. Son olarak tramadol ve agmatin kombinasyonunun antiallodinik etkisi incelendi. Deneylerin sonuçlarına göre tramadol ve agmatin nöropati oluşturulan farelerde cold-plate latensini uzatarak antiallodinik etki oluşturdu. LA her iki ilacın antiallodinik etkisini değiştirmedi. Uygulanan üç NOS inhibitörü tramadol?un antiallodinik etkisini artırırken, agmatinin etkisini ise sadece L-NAME artırdı. Kombine uygulanan tramadol ve agmatin, tek başlarına göstermiş olduklarından daha yüksek bir antiallodinik etki gösterdiler. Bulgularımıza göre tramadol ve agmatin?in nöropatik ağrıda ümit veren bileşikler olduğu ve iki bileşiğin kombine kullanımının daha etkili olacağı söylenebilir. Bu maddelerin antiallodinik etkilerinde NOS inhibisyonunun rolü farklı derecelerdedir ve etkilerinde sadece NOS inhibisyonu değil, farklı mekanizmalar da rol oynayabilir.

Lavandula angustifolia uçucu yağı ve bor içeren nanoyapıların yeşil sentezi ve biyolojik aktivite potansiyellerinin değerlendirilmesi

Lavandula angustifolia (tıbbi lavanta), geleneksel tıpta uzun süredir kullanılan, aromatik ve terapötik etkileri güçlü bir bitkidir. Bor elementi ise, son yıllarda nanoteknoloji ve biyomedikal uygulamalarda artan bir öneme sahip olup; düşük toksisite, biyouyumluluk, antikanser ve antimikrobiyal özellikleriyle nanoyapıların sentezinde değerli bir ajan olarak kullanılmaktadır. Öte yandan, dünya genelinde en yaygın ve ölümcül kanser türlerinden biri olan kolorektal kanser, etkili ve hedefe yönelik tedavi yaklaşımlarına olan ihtiyacı artırmaktadır. Bu tez çalışmasında, Lavandula angustifolia uçucu yağı ve borik asit kullanılarak yeşil sentez yöntemiyle hidrotermal reaktör aracalığıyla bor bazlı nanoyapılar elde edilmiş; nanoyapılanın karakterizasyon analizleri ve hücre kültürü çalışmaları yapılmıştır. Sentezlenen nanoyapılar; Zeta (–48,2 mV), dinamik ışık saçılımı (DLS; ortalama partikül boyutu ~344nm), UV-Vis, XRD, FTIR, ve ICP-MS gibi çeşitli teknikler kullanılarak karakterize edilmiştir. Elde edilen bor-lavanta nanoyapılarının sitotoksik etkileri, HT-29 kolorektal adenokarsinom ve L929 sağlıklı fibrobl ast hücre hatlarında karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Nanoyapıların, doz-bağımlı bir etkiyle hücre canlılığını azalttığı belirlenmiş; MTT testi sonuçlarına göre HT-29 hücrelerinde LC₅₀ değeri 11 µM, LC₁₀₀ değeri 22 µM, L929 hücrelerinde LC₅₀ değeri 22 µM, LC₁₀₀ değeri ise 44 µM olarak hesaplanmıştır. Bu sonuçlar, sentezlenen nanoyapıların özellikle kanser hücrelerinde daha belirgin sitotoksik etki gösterdiğini ortaya koyarak hedeflenebilir antikanser ajan potansiyelini desteklemektedir.

Üriner sistem enfeksiyonlarında antibiyotik duyarlılıklarının ve ilaç tercihlerinin akılcı ilaç kullanımı bakımından değerlendirilmesi

Bu çalışma, üriner sistem enfeksiyonlarında (ÜSE) antibiyotik duyarlılıklarını ve ilaç tercihlerinin akılcı ilaç kullanımı açısından değerlendirilmesini amaçlamaktadır. Antibiyotik direncinin artışı, uygun tedavi protokollerinin belirlenmesini zorlaştırmaktadır. Araştırmamız kapsamında, Yozgat Şehir Hastanesi'nde yatan hastalara ait retrospektif veriler incelenmiş, hastaların demografik özellikleri, klinik bulguları ve idrar kültürü sonuçları analiz edilmiştir. ÜSE'ye neden olan mikroorganizmaların dağılımı ve antibiyogram testleri değerlendirilerek antibiyotik direnç oranları belirlenmiştir. Bunun yanı sıra, rastgele seçilen hastalara ait antibiyogram sonuçları baz alınarak yazılan reçeteler, akılcı antibiyotik kullanımı açısından incelenmiştir. Elde edilen bulgular, E. coli'nin en yaygın etken olduğunu ve birçok antibiyotiğe karşı yüksek direnç gösterdiğini ortaya koymuştur. E. coli suşlarına yönelik antibiyotik reçeteleme uygunluğu %65,2 olarak belirlenmiştir. Siprofloksasin (%56,8) ve piperasilin/tazobaktam (%53,5) gibi geniş spektrumlu antibiyotiklerde orta seviyede direnç gözlemlenmiş olup, bu durumun meropenem kullanımını (%22,8) artırdığı düşünülmektedir. Ancak, meropenem (%32,9) ve seftriakson (%56,8) gibi sık kullanılan ajanlarda yüksek direnç oranları saptanmıştır. Buna karşın, amikasin (%15,7 direnç, %83,7 duyarlılık) ve nitrofurantoin (%36,6 direnç, %63,4 duyarlılık) daha uygun seçenekler olarak öne çıkmaktadır. Gram-pozitif enfeksiyonlarda linezolid (%98,7), tigesiklin (%95,9) ve vankomisin (%95,1) yüksek duyarlılık göstermektedir. Çalışma, yüksek direnç oranlarına rağmen klindamisin, sefoksitin ve ampisilinin hala reçetelendiğini ortaya koymaktadır. Ampirik antibiyotik seçiminde duyarlılık testlerinin dikkate alınması, dar spektrumlu ajanların tercih edilmesi ve hastane bazlı direnç izlem çalışmalarının sürdürülmesi kritik öneme sahiptir. Sonuç olarak, bu çalışma, ÜSE tedavisinde akılcı ilaç kullanımının önemini vurgulamakta ve antibiyotik direnciyle mücadelede kanıta dayalı yaklaşımların gerekliliğini ortaya koymaktadır.

Kuersetin'in fare nöroblastoma hücre dizinindeki (NB2A) nöroprotektif etkinliğinin araştırılması

Çalışmamızda Kuersetinin muhtemel olan nöroprotektif etkileri fare nöroblastoma hücre (Nb2a) dizin' üzerinde araştırıldı. Kuersetin, stok çözeltisi kullanmadan önce çözücü (DMSO, %0,2) içerisinde çözdürülüp medyum ile seyreltildi. Kuersetinin toksik etkileri Nörotoksisite Tarama Testi (NTT) ve hücre canlılık ve proliferasyonu testi ile incelendi. NTT testinde; hücre kültürüne 25 µM konsantrasyonlarda klorpirifos (CPS) eklendi ve nörotoksisite oluşturuldu. Kuersetin 1, 3, 10, 30, 50 ve 100 μM konsantrasyonlarında eklenerek nörit inhibisyonuna etkisi incelendi. Kuersetinin sitotoksisitesini değerlendirmek için CellTiter-Glo® luminesans hücre canlılığı ölçüm yöntemi (Promega, Madison, WI) kullanıldı. Kuersetinin sitotoksisite ve hücre çoğalması üzerine olan etkisinin değerlendirilmesi amacıyla, fare kaynaklı nöroblastoma hücreleri (Nb2a) kuersetinin 1, 3, 10, 30, 50 ve 100 μM konsantrasyonları ile inkübe edilerek, kuersetin uygulanmayan kontrol grubu ve çözücü (DMSO, %0,2) ile karşılaştırıldı. Elde edilen sonuçların istatiksel analizleri yapıldı ve p<0,05 olan değerler istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.

Fare nöroblastoma (NB2A) hücre kültüründe, sevofluran ile ön ve ard koşullama yapılan hücrelerde oksijen-glukoz yoksunluğu/ reoksijenizasyon hasarı üzerine dexmedetomidin'in etkileri

Amaç Çalışmanın amacı, Dexmedetomidin (Dex)' in, sevoflurana (Sevo) maruz kalmış fare nöroblastoma hücrelerinde oksijen ve glikozdan yoksun (OGY) ve reoksijenlendirme hasar modelinde, hücre nörit büyümesini (NTT), hücre canlılığı (MTT), apopitozis (Anneksin V) ve inflamasyon (IL-1β, IL6, TGF Beta) üzerine etkileirni aratırmak. Yöntem Dex' nin farklı konsantrasyonlarının hücre canlılığı ve toksisitesi üzerine etkileri MTT ve NTT ile analiz edildi. Kontrol gruplar (K): hücreler normo-glukozlu (GN, positif kontrol) ve düşük glukozlu (GL, negative control) medyumda, normoksik koşullarda 3 saat tutuldu. Grup OGY+Sevo: Hücreler, oksijen ve glukozdan yoksun (OY+GL) medyumda 5% CO2, 1% O2 and 92% N2 and 4%Sevo içeren hipoksik ortamda 3 saat hipoksik çember içinde tutuldular. Grup PreDex: OGY+Sevo işlemi öncesi, hücreler Dex 3 and 10 µM ile 4 saat normoksik koşullarda tedavi edildiler. Grup PostDex: After the OGY+Sevo işlemi sonrası, hücreler Dex 3 ve 10 µM ile 4 saat tedavi edildiler. hours. İnflamatuar etkiler IL1β, IL6, and TGF-β spesifik antikorlar kullanılarak immunohistokimyasal değerlendirildi. Dex' in apopitotik etkileri, Annexin V ile değerlendirildi. Veriler Data one-way ANOVA ve Kruskal-Wallis ile değerlendirildi. Veriler mean±SD olarak verildi. p<0.05 istatistiksel olarak anlamlılıktı. Bulgular Hipoksik koşullar öncesi dexmedetomidin verilmesi 0.5, 1, 3, ve 10 µM konsantrasyonlarda, hem düşük hem de normal glukoz medyumda, OY ve % 4 sevoflurana maruz kalmış hücrelerde, hücre canlılığını artırdı. (p<0.01) Hipoksi sonrası verilen dexmedetomidin de normal glukozlu medyumda yalnızca 3 ve 10 µM konsnatrasyonlarda ve düşük glukozlu medtumda 0.5 µM konsanatrasyonda hücre canlılığını artırdı. Pre-Dex grupta 3 ve 10 µM konsantrasyonlarda apopitotik hücre sayısı kontrol grundakine benzerdi. (p>0.05) Sonuç Nb2a hücrelerinde artan konsantrasyonda tek başına Dex uygulaması hücre canlılığı ve proliferasyonunu artırdı. Dexmedetomidin 0.5, 1, 3, and 10 µM konsnatrasyonlarda hem düşük hem de normal glucose medyumda OY ve 4% sevoflurana maruz kalmış hücrelerde hücre canlılığını artırdı. (p<0.01), fakat apopitotik hücre sayısını değiştirmedi. IL-1β immunoreaktivitesi, dexmedetomidinin artan konsantrasyonları ile düşerek kontrole yaklaştı. IL 6, kontrol grubuna benzerdi, TGF-ß, Dex konsantrasyonuna bağlı olarak istatistiksel anlamlı olarak arttı. Sevo ve OGY uygulaması sonrası Dex ile tedavi, hücre canlılığı ve proliferasyonunu değiştirmedi ve apopitotik hücre sayısını artırdı.

Hiperisin GLP-1 agonistik etkiye sahip midir? Fare nöroblastoma hücre dizininde (NB2a) nöroprotektif etkideki rolünün araştırılması

Amaç: Bu çalışmada fare nöroblastoma hücre kültüründe hiperisinin olası nörotoksik ve klorpirifos ile oluşturulan nörotoksisitedeki olası nöroprotektif etkilerinin nörit uzaması, hücre canlılığı ve apoptozise olan etkileri üzerinden değerlendirilmesi ve bu etkilerde olası GLP-1 reseptörü etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Hiperisin ve GLP-1 reseptör antagonisti exendin 9-39'un toksik etkileri nörotoksisite tarama testi (NTT), apopitotik etkileri Annexin V yöntemi, hücre canlılık ve proliferasyonu luminoscan testi ile incelendi. Hiperisinin bu etkilerinde olası GLP-1 reseptörünün etkisi ise hiperisin ve GLP-1 reseptör antagonisti exendin 9-39 kombine uygulamaları ile değerlendirildi. Bulgular: Hiperisin yüksek konsantrasyonlarda (30 ve 100 μM) hücre canlılığını belirgin şekilde azaltmaktadır (p<0.001). Bu gruplara, 30 μM exendin 9-39 ilave edildiğinde, exendin 9-39'un istatistiksel anlamı olmasa da bu gruplarda hücre canlılığını arttırdığı gözlendi. Apopitoz analizlerinde ise, 30 ve 100 μM hiperisin toplam apoptoz miktarını artırmış, ancak bu artış istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. NTT verilerine göre, fare nöroblastoma hücrelerinde, hiperisin uygulanan en düşük konsantrasyon olan 0,1 μM dozundan itibaren doza bağlı olarak artan nörotoksik etki göstererek nörit uzamasını inhibe etmiştir. Yüksek dozlarda (30 ve 100 μM) hiperisin uygulanan gruplara 30 μM exendin 9-39 ilavesi yapıldığında, exendin 9-39'un hiperisinin nörotoksik etkisini istatistiksel olarak anlamlı düzeyde inhibe ettiği gözlendi (p<0.005). Klorpirifos ile oluşturulan nörit uzmasının inhibisyonu şeklindeki nörotoksisite üzerine ise hiperisinin herhangi bir etkinliği gösterilememiştir. Sonuçlar: Bu çalışmada, hiperisinin fare nöroblastoma hücre kültüründeki yüksek konsantrasyonlarının hücre canlılığını belirgin şekilde azalttığı gösterilmiş olup, bu etkinin hiperisinin antikanser etkinliği ile ilişkili olabileceği düşünülmektedir. GLP-1 antagonisti exendin 9-39'un hücre canlılığındaki azalmayı geri çevirmesi ise, antikanser etkinlikte GLP-1'in katkısının olabileceğini düşündürmektedir. Hiperisinin hücre canlılığını değiştirmeyen düşük konsantrasyonlarında dahi nörit uzamasını inhibe etmesi ise, hiperisinin kendisine ait bir nörotoksik etkinliğinin olabileceği düşündürmektedir. Etken maddesi hiperisin olarak kabul edilen sarı kantaronun, depresyon, anksiyete gibi santral sinir sistemi hastalıklarında çok yaygın olarak kullanılması nedeniyle, yeni çalışmalara ihtiyaç olmakla beraber, dikkatli kullanımı önerilebilir. Anahtar kelimeler: Hiperisin, Exendin 9-39, NB2a, Nörotoksisite

Fare mide fundusunda karamel boyasının moleküler etki mekanizmaları ve zerdeçal ile olan etkileşmeleri

Bu çalışmada, amonyum sülfit karamel boyası (E150d)'nın izole fare mide fundusu üzerindeki etkileri araştırıldı. Buna ilave olarak, Ayurvedik drog olan zerdeçal (Curcuma longa)'ın E150d ile olan etkileşmeleri kalitatif ve kantitatif olarak analiz edildi. Bütün deneylerde erkek fareler (Swiss albino) kullanıldı. Fareler servikal dislokasyon ile öldürüldükten sonra gastrik fundus izole edilerek içinde Tyrode solüsyonu bulunan, 37 oC'de muhafaza edilen ve %95 O2+%5CO2 ile havalandırılan ortamlarda muhafaza edildi. Kalitatif deneysel çalışmalarda gastrik fundus şeritleri longitudinal olarak hazırlandı ve organ banyosuna 0.35g tansiyon altında asıldı. Deneysel veriler izometrik transducer ile kaydedildi. Karbamilkolin klorür (Karbakol; 50 µM) ile önkastırma yapılan izole fare mide fundus şeritlerinde Karamel boyası olan E150d (14 mg/ml) bariz tekrarlanabilir gevşemelere neden oldu. Ayurvedik drog zerdeçal (Curcuma longa; 10 µl/ml), E150d ile indüklenen gevşeme cevaplarında istatistiksel olarak anlamlı olmayan bir artışa neden oldu. E150d (14 mg/ml)'ye bağlı gevşeme cevapları nitrik oksid sentaz inhibitörü olan Nw-nitro-L-arginin (L-NOARG; 10 µM) tarafından istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde inhibe edildi. Zerdeçal (10 µl/ml), L-NOARG'ın oluşturduğu inhibisyonu tersine çevirerek E150d'ye bağlı gevşeme yanıtlarında istatistiksel olarak anlamlı bir artışa neden oldu. Na+/K+-ATPaz blokörü uvabain (10 µM) ise, E150d (14mg/ml) gevşemelerinde hafif bir azalmaya neden olurken, zerdeçal (10 µl/ml) uvabain varlığındaki gevşeme cevabını anlamlı olmayan bir şekilde artırdı. Bununla birlikte, E150d (14 mg/ml) ile indüklenen gevşeme cevapları potasyum kanal blokörü tetraetilamonyum (TEA; 50 µM) tarafından istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde inhibe edildi ve zerdeçal (10 µl/ml) bu inhibisyonu istatistiksel olarak anlamlı olmayan bir şekilde tersine çevirdi. Fakat L-tipi kalsiyum kanal blokörü verapamil (10 µM) veya ryanodin reseptör (intraselüler kalsiyum kanal) blokörü rutenyum kırmızısı (10 µM), E150d (14 mg/ml)'ye bağlı olan gevşeme cevaplarında istatistiksel olarak anlamlı etki oluşturmadılar. Buna benzer şekilde, zerdeçal da verapamil veya rutenyum kırmızısı varlığındaki E150d gevşemeleri üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etki oluşturmadı. Kantitatif deneysel çalışmalarda, ELISA (Enzyme Linked Immunosorbent Assay) yöntemi kullanıldı. Çalışılan izole fare mide fundus dokuları ayrı guruplar halinde kontrol, zerdeçal (10 µl/ml), E150d (14mg/ml) ve zerdeçal(10µl/ml)+E150d(14mg/ml) içeren ve 37 oC'de muhafaza edilen Tyrode solüsyonlarında 40 dk inkübe edildikten sonra bu guruplarda ayrı ayrı olarak SOD, COX enzim aktiviteleri ve nitrit konsantrasyonları kantitatif olarak ELISA yöntemi ile ölçüldü. ELISA metodunun prensibi özgül antijen-antikor reaksiyonuna dayanır. Zerdeçal (10µl/ml) tek başına kullanıldığında, izole fare mide fundus dokusundaki süperoksid dismutaz (SOD) aktivitesinde kontrol gurubuna göre istatistiksel olarak anlamlı bir değişiklik oluşturmadı. Bunun zıttında, E150d (14mg/ml) ilgili dokudaki SOD aktivitesinde istatistiksel olarak anlamlı olan çok belirgin bir artışa neden oldu. E150d (14mg/ml)'nin SOD aktivitesinde oluşturduğu bu artış zerdeçal (10µl/ml) tarafından tamamen ortadan kaldırıldı. Diğer taraftan zerdeçal, (10µl/ml) tek başına uygulandığında izole fare gastrik fundusundaki nitrit seviyesi üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir değişiklik oluşturmadı. E150d (14mg/ml) ise ilgili dokuda nitrit konsantrasyonunda belirgin bir azalmaya neden olmakla birlikte bu azalma istatistiksel olarak anlamlı değildi. Zerdeçal (10µl/ml), karamel boyasının nitrit konsantrasyonunu azaltıcı etkisini ortadan kaldıramadı. İzole fare mide fundus dokusundaki COX enzim aktivitesi üzerinde ise, zerdeçal (10µl/ml), E150d (14mg/ml) veya zerdeçal (10µl/ml)+E150d (14mg/ml) istatistiksel olarak anlamlı bir etki oluşturmadı. Sonuç olarak, deneysel veriler izole fare mide fundus şeritlerinde E150d ile indüklenen gevşeme yanıtlarında nitrerjik sistemin ve potasyum kanallarının rol oynadığını göstermektedir. Ayrıca E150d'nin ilgili dokuda süperoksid anyonlarını artırmak suretiyle SOD aktivitesini artırdığını, Ayurvedik drog zerdeçalın E150d ile antioksidan olarak etkileştiğini ve E150d'ye bağlı zararlı oksidatif stresin zerdeçal ile tedavi edilebileceğini telkin etmektedir.

İnsan nöroblastoma hücre hattında (SH-SY5Y) amiloid beta ile oluşturulan nöroinflamasyon modelinde pirfenidonun etkisinin araştırılması

Amaç: Bu çalışmada insan nöroblastoma hücre kültüründe amiloid beta ile nöroinflamasyon oluşturularak pirfenidonun olası nöroprotektif ve anti-inflamatuvar etkilerinin hücre canlılığı, apopitozis ve inflamatuvar sitokinler üzerinden değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Pirfenidonun hücre canlılığı ve proliferasyonu üzerine etkileri luminoscan testi, apopitotik etkileri Annexin V yöntemi, antiinflamatuvar etkileri immunositokimya yöntemi ile incelendi. Çalışmada 3,10,30,100 M pirfenidon, 20 M amiloid beta, 10 M pirfenidon + 20 M amiloid beta ve 30 M pirfenidon + 20 M amiloid beta şeklinde deney grupları oluşturuldu. Bu uygulamalarda pirfenidonun amiloid beta ile oluşturulan nöroinflamasyonu geri çevirme potansiyeli değerlendirildi. Bulgular: Pirfenidon tek başına hücre canlılığında anlamlı bir değişiklik oluşturmadı. Amiloid beta ile kombine edildiğinde hücre canlılığını istatistiksel olarak anlamlı şekilde azalttı (p<0.01). Apopitoz analizlerinde ise hücre canlılığı sonuçlarıyla paralel şekilde pirfenidon tek başına hücre apopitozunda anlamlı bir değişiklik oluşturmadı, amiloid beta ile kombine edildiğinde hücre apopitozunu istatistiksel olarak anlamlı şekilde artırdı (p<0.01). İmmunositokimyasal incelemelerde pirfenidon, amiloid beta uygulaması ile artan IL-1, IL-6 ve TGF- sitokin düzeylerini istatistiksel olarak anlamlı şekilde azalttı (p<0.01) ancak kontrol grubu düzeylerine gerilemedi (p<0.001). Sonuçlar: Pirfenidon, SH-SY5Y hücre hattında tek başına herhangi bir etki göstermedi. Amiloid beta uygulanmış SH-SY5Y hücrelerinde apoptozu artırırken inflamatuvar sitokinleri azaltması, Alzheimer'daki nöroinflamasyon açısından çift yönlü bir etkiyi göstermektedir. Amiloid beta maruziyeti hücre içi stres yanıtlarını ve inflamatuvar sitokinleri belirgin biçimde artırırken, pirfenidon bu aşırı aktivasyonu baskılayarak IL-1β, IL-6 ve TGF-β düzeylerinde anlamlı bir düşüş sağladı. İnsan beyninde nöroinflamasyonun mikroglia ve astrositlerin katılımıyla sürdürülen döngüsel bir durum olduğu düşünüldüğünde, pirfenidonun bu eksen üzerindeki düzenleyici etkisi teorik olarak kronik inflamatuvar yükün azaltılmasına katkı sağlayabilir. Bununla birlikte glial hücrelerin hem inflamatuvar yanıt hem de amiloid beta temizliği ve sinaptik destek gibi koruyucu fonksiyonlar üstlendiği göz önünde bulundurulduğunda, pirfenidonun olası terapötik etkisinin doku düzeyindeki yaygın hücresel etkileşimler içinde nasıl şekilleneceği daha kapsamlı çalışmalarla netleştirilmelidir. Anahtar kelimeler: Pirfenidon, amiloid beta, SH-SY5Y, nöroinflamasyon

Levosimendan'ın NB2A hücre kültürü üzerine etkileri

Amaç: Bu projenin amacı, levosimendan'ın (LVS) fare nöroblastoma kanser hücre dizininde (NB2a) nörotoksik etkilerinin olup olmadığının araştırılmasıdır. LVS' nın çeşitli mekanizmalar aracılığı ile etki ettiği bilinmektedir. Fosfodiesteraz III'ü inhibe ettiği ve mitokondride K+ duyarlı ATP kanallarını açtığı, böylece kardiyoprotektif etkili olduğu iyi bilinmektedir. Levosimendan, kalbin kasılma gücünü oksijen tüketimini artırmadan kuvvetlendirir ve anti-oksidan, anti-inflammatuar, inotropik ve vazodilatatör özelliklere sahiptir. Levosimendan, kalp cerrahisi sırasında kalbin pompa gücü azalmış olgularda kullanımı tercih edilmektedir. Levosimendan'ın nöronları indirek olarak koruduğu gösterilmiştir, ancak direct neuronlar üzerine etkisi bilinmemektedir. Bu çalışmada, LVS'nın nörotoksik etkileri olup olmadığı fare kaynaklı Nöroblastoma (NB2a) dizin hücrelerinde araştırıldı. Gereç ve Yöntem: Bu amaçla LVS' nın (0,1, 0,3, 1, 3, 10, 30 ve 100 µM) toksik etkileri Nörotoksisite Tarama Testi (NTT) ile, apopitotik etkileri TUNEL yöntemi ile ve hücre canlılık testi MTT yöntemi ile incelendi. Bulgular: NTT testinde, Levosimendanın tüm konsantrasyonlarında (0,1, 0,3, 1, 3, 10, 30 ve 100 µM) ılımlı nörotoksik etkileri saptanmadı. İlaveten, 1 µM konsantrasyonda nörit inhibisyonu yapmadığı gibi nörit uzamasını anlamlı bir derecede artırdı. Hücre proliferasyonunu olumsuz yönde etkilemedi ve apopitotik hücre sayısı kontrol grubundan farklı değildi ( p>0.05). Sonuçlar: Levosimendanın direk nöroprotektif etkileri K+ açıcı kanallar üzerinden yaptığı olumlu etkiler, genetik transkripsiyon mekanizmalarını düzenleyerek gösterdiği hipotezleri ile açıklanabilir. Ayrıca fosfodiesteraz inhibisyonu, kalsiyum desensitizasyonu ile de nöronal koruyucu etkiye sahiptir. Levosimendan, kalp cerrahisi anında kalbin pompa gücü azalmış olgularda özellikle tercih edilir. Levosimendan, hasatlığın doğasına bağlı olarak veya işlemin kendisinden kaynaklanan risklere bağlı olarak beyin hasarı riskine sahip hastalarda güvenle kullanılabilir. Anahtar Sözcükler: Nörotoksisite, in vitro, levosimendan, NB2a, MTT

2008-2015 yılları arasında gebelikte antiepileptik ilaç kullanan hastaların retrospektif değerlendirilmesi

Bu projenin amacı 2008-2015 yılları arasında Manisa Celal Bayar Üniversitesi Farmakoloji Anabilim Dalı'na antiepileptik ilaç kullanımı nedeniyle başvuran gebelerin retrospektif değerlendirilmesidir. Epilepsi nöbetlerinin olduğu gibi epilepsi hastalığının tedavisinde kullanılan antiepileptik ilaçların da birtakım yan etkileri bulunmaktadır ve bunlar gebelik döneminde kullanımda teratojenik etkiler olarak ortaya çıkmaktadır. Bu çalışmada gebeliği sırasında antiepileptik ilaç kullanan kadınlara gebeliği, doğum süreci ve çocuğun genel sağlık durumu ile ilgili sorular soruldu ve cevaplar kayıt altına alındı. Sağlıklı bebeklerin yanı sıra düşük, ölü doğum, sonlandırılmış gebelik ve doğumsal malformasyonlara rastlandı. Politerapi gebelerde teratojenik riskleri artırdığından tedavide en az sayıda, en düşük dozda ve teratojenik risklerin olabildiğince az olduğu ilaçlar tercih edilmelidir. Anahtar Sözcükler: Antiepileptik ilaçlar, gebelik, teratojenite

Yaygın beyin hasarı sonrasında pioglitazon'un nöroprotektif etkisi

Amaç: Çalışmamızda, deneysel kafa travması modeli oluşturulan sıçanlara üç farklı dozda verilen Pioglitazon'un beyinde koruyucu (nöroprotektif) etkisinin araştırılması amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Deneyde erkek sıçanlarda ağırlık düşürme yöntemi ile travma oluşturuldu. Denekler; kontrol, travma, travma+serum fizyolojik su (SF), travma+1 mg/kg PG, travma+10 mg/kg PGve travma+30 mg/kg PG olmak üzere altı gruba ayrıldı. İlk ilaç uygulaması kafa travmasıdan 30 dak önce yapıldı. PG, 100µl serum fizyolojik suda hazırlanarak 1mg/kg, 10mg/kg ve 30mg/kg dozlarında intraperitoneal olarak 5 gün süreyle günde tek doz olarak verildi. İlaç uygulamaları sonrası 7. ve 28.günlerde genel anestezi altında hayvanlardan beyin örnekleri çıkarılarak %10'luk formalinde tespit edildi. Doku örneklerinden kesitler alınıp histopatolojik incelemeler yapıldı. Bulgular: Beyin dokusu örnekleri histolojik açıdan incelendiğinde, travma ve travma+SF gruplarında belirgin doku hasarının meydana geldiği, nöronlarda piknozis ve sitoplazmada vakuollerin varlığı görüldü. PG uygulaması sonrası, hasarın 28.gün örneklerinde 7.gün örneklerine göre belirgin şekilde azaldığı izlendi. Yüksek dozdaki PG uygulamasının, diğer dozlara oranla daha etkin olduğu saptandı. Sonuçlar: PG uygulamasının, kafa travması modelinde hayvanlarda doku hasarına karşı koruyuculuğu gösterildi. Bu nöroprotektif etkinin moleküller mekanizmalarının araştırılması, tedavi etkinliğinin ve hasta yaşam kalitesinin arttırılmasında yeni bir yaklaşım oluşmasını sağlayacaktır.

Nöroblastoma hücre kültüründe glutamat aracılı oluşturulan nörotoksisiteye oksitosinin etkileri

Amaç: Bu çalışmada insan nöroblastoma SH-SY5Y hücre kültüründe glutamat ile oluşturulan nörotoksisitede, oksitosinin nörit büyümesi, hücre canlılığı, hücre proliferasyonu ve apoptozise olan etkileri araştırılması ve olası nöroprotektif etkinliğinin gösterilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Oksitosin ve glutamatın toksik etkileri Nörotoksisite Tarama Testi (NTT), apopitotik etkileri TUNEL yöntemi ve hücre canlılık testi MTT yöntemi ile incelendi. NTT testinde; hücre kültürüne glutamat 32 µM konsantrasyonunda eklenerek nörotoksisite oluşturuldu. Oksitosin 1, 3, 10, 30 ve 100 µM konsantrasyonlarında eklenerek nörit inhibisyonuna etkisi incelendi. SH-SY5Y hücre hattında glutamat uygulamasının apoptozise neden olduğu TUNEL yöntemi ile gösterildi. glutamat ile birlikte oksitosinin farklı dozlarda verildiğinde ortaya çıkan antiapoptotik etki apoptotik indeks ile değerlendirildi. Bulgular: Glutamatın SH-SY5Y hücre kültüründe doz bağımlı nörotoksik etki gösterdiği ve 32 μM konsantrasyonda nörit uzamasını %50 oranında azalttığı saptandı. SH-SY5Y hücrelerinde glutamat ile oluşan nörit uzaması inhibisyonunun oksitosin uygulanarak doza bağımlı olarak azaldığı gösterildi. Özellikle oksitosinin 10 µM konsantrasyonlarından itibaren anlamlı olarak nörit inhibisyonunu azalttığı ve nöroprotektif etki gösterdiği tespit edildi. MTT sonucuna göre glutamatın hücre proliferasyonunu %50 azalttığı konsantrasyon 54 µM olarak belirlendi. Ardından oksitosin uygulaması ile glutamatın hücre proliferasyonuna olan olumsuz etkisini doza bağımlı olarak anlamlı olarak azalttığı görüldü. Sonuçlar: Glutamatın farklı konsantrasyonlarda hücre çoğalması ve canlılığı üzerinde anlamlı toksik etkiye sahip olduğu; oksitosinin ise glutamat ile oluşan nörit inhibisyonunu azalttığı, nöroprotektif etkisi olduğu ve antiapoptotik etkilerinin olduğu gösterildi. Ayrıca önceden oksitosin uygulanan SH-SY5Y hücrelerinde glutamatın nörotoksik etkisini oksitosinin engellediği ve hücre canlılığını arttırdığı saptandı.

Lipödemli olgularda yağ dokusu metabolitleri ile yağ doku kalınlığı arasındaki ilişki

Adipokinler ve disfonksiyonel yağ dokusu ilişkisinde subkütan yağ dokusundan ziyade, viseral yağ dokusundaki değişiminin rolüne dikkat çekilmiştir. Özellikle subkütan yağ dokusunun etkilendiği lipödemde, adipokinlerle ilgili bilgiler yetersizdir. Bu çalışmada lipödemli olgularda adiponektin, ghrelin, resistin ve visfatin düzeylerinin ve yağ dokusu kalınlığı ile aralarındaki ilişkinin araştırılması amaçlandı. Bu amaçla subkütan yağ dokusu kalınlığı objektif olarak ultrasonografi ile değerlendirildi. Çalışmaya lipödem tanısı alan 19 kadın olgu ve aralarında yaş bakımından fark olmayan 15 sağlıklı kadın dahil edildi. Cilt ve subkütan yağ dokusu kalınlığı ultrasonografik olarak ölçüldü. Tüm olgulardan adiponektin, ghrein, resistin ve visfatin serum düzeyleri Eliza cihazında sandawich yöntemi kullanılarak ölçüldü. Lipödemli olgularda kontrollere kıyasla uylukta cilt kalınlığı hariç, uyluk ve baldırda cilt altı subkütan doku kalınlığı ve toplam cilt- cilt altı kalınlığı anlamlı olarak artmış bulundu (P<0,000). Lipödemli olgular ve kontroller arasında adiponektin, ghrelin, resistin ve visfatin serum düzeyleri bakımından anlamlı fark saptanmadı (P>0,05). Lipödemli olgularda ve kontrollerde adiponektin, ghrelin, resistin ve visfatinle ultrasonla cilt, cilt-altı ve toplam kalınlık ölçümleri arasında anlamlı ilişki saptanmadı (P>0,05). İstatistiksel olarak anlamlı olmamakla beraber, detaylı olarak irdelendiğinde gruplar arasında adipokinler ve ultrason ölçümleri ilişkisinde, pozitif veya negatif yönde birbirinden ayrışan korelasyonlar izlendi. Bulgularımıza göre adipokinlerin serum düzeyi ile subkütan yağ dokusu kalınlığı arasında anlamlı ilişki bulunamamakla beraber, tamamen ilişkisiz olduğu tartışmalıdır. Daha geniş serilerde yapılacak ileri çalışmalar adipokinler ve subkütan doku kalınlığı ilişkisine ve ultrasonografinin önemine ışık tutacaktır. Anahtar Kelimeler: Adipokinler, Lipödem, Ultrason

Rapamisin'in fare nöroblastoma (NB2a) hücre kültürü üzerindeki etkilerinin araştırılması

Amaç: Bu projenin amacı bir mTOR inhibitörü olan Rapamisin adlı etken maddenin fare nöroblastoma hücre dizininde (NB2A) nörotoksik veya nöroprotektif etkilerinin araştırılmasıdır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamızda Rapamisin'in olası nörotoksik etkileri fare nöroblastoma hücre (NB2A) dizininde araştırıldı. Hücreler flask içinde DMEM eklenerek etüvde çoğaltıldılar. Rapamisin, stok çözelti kullanılmadan önce DMSO içerisinde çözüldü ve medyum ile seyreltildi. CellTiter-Glo® luminesans hücre canlılığı ölçüm yöntemi, kullanılarak doz yanıt eğrisi oluşturuldu. 1. gün, tüm kuyucuklara NB2A hücresi konularak 24 saat inkübasyona bırakıldı. 24 saat sonra ilk üç kuyucuk hariç kalan tüm kuyucuklardaki medyum çekilerek farklılaşma medyumu eklendi. Farklılaşma medyumu içeren kuyucukların ilk üçü hariç (+ kontrol), diğerlerine farklı konsantrasyonlarda Rapamisin konuldu. Hücreler inkübe edildi ve 1 gün bekletildi. Daha sonra çukurlar Coomassie Blue ile boyandı ve image analiz programı kullanarak ölçümler gerçekleştirildi. Hücre proliferasyonunun değerlendirilmesi amacıyla MTT ve Rapamisin'nin nöron kültürü üzerindeki etkilerini araştırmak amacıyla klorprifos 25 µM konsantrasyonlarda eklenerek NTT testi yapıldı. İstatistiksel analizler gerçekleştirildi ve p<0,05 anlamlılık düzeyi olarak seçildi. Bulgular: NTT testinde anlamlı olmayan nörit uzaması, MTT testinde ise anlamlı hücre proliferasyonu azalması gözlendi. Nörotoksik etkili klorprifos ile de NB2A hücrelerinde istatiksel olarak doza bağlı bir şekilde azalma gözlemlendi. Sonuçlar: Rapamisin adlı etken maddemizin nörotoksik olduğu, nöronal harabiyet ve ölüme sebebiyet verebileceği anlaşılmıştır. Fakat kullandığımız hücre kültürünün kanser hücrelerinden oluşmasından dolayı antikanserojen etki gösterebileceği düşünülmüştür. ix Anahtar Kelimeler: Rapamisin, fare, nöroblastoma, hücre kültürü, mTOR, MTT, NTT, Klorprifos, nörotoksisite, nöron, nörodejeneretif hastalıklar Title: Investigation of the Effects of Rapamisin on Mouse Neuroblastoma (NB2A) Cell Culturesından dolayı antikanserojen etki gösterebileceği düşünülmüştür.

Tip II diyabet oluşturulmuş sıçanlarda melatonin ve L-carnitin tedavisinin oksidatif stres ve damar yanıtları üzerine etkilerinin incelenmesi

Tip 2 diyabet çok yaygın görülen bir sağlık sorunudur. Vasküler disfonksiyon diyabetik kardiyo vasküler hastalıkların patogenezinde major rol oynar. Hiperglisemi, oksidatif stres ve dislipidemi gibi bir çok önemli faktörün vasküler disfonksiyona neden olduğu düşünülmektedir. Antioksidan parametrelerdeki azalma ve serbest radikal oluşumunda artma oksidatif strese neden olur ve bu durum diyabetik komplikasyonların gelişmesine katkıda bulunur. L- karnitinin melatonin kadar güçlü bir antioksidan özelliğine sahip olduğu görülmüştür. Melatonin triptofandan derive edilen bir lipofilik indolamindir, esas olarak pineal bezden üretilir ve en güçlü antioksidan ajanlardan biri olarak kabul edilir. Daha önce melatoninin streptozosin ile indüklenen diyabetik ratlarda bozulmuş oksidatif durumu etkili bir şekilde normalleştirebildiği gösterilmiştir. L- Karnitin küçük bir suda eriyen kuaterner amin olup, lipit metabolizmasında çok önemli rol oynar. Diyabette plazma karnitin düzeylerinde belirgin bir azalma gösterilmiştir bu da diyabetik komplikasyonların patofizyolojisinde L- karnitinin önemli bir rol oynayabileceğini akla getirmektedir. Bu çalışmada düşük multipl doz intraperitoneal STZ enjeksiyonu (2 kez, 30 mg/kg/ i.p) ve 8 haftalık yüksek yağlı diyet ile diyabet indüklenmiştir. Daha sonra diyabetik hayvanlar ; Kontrol (K), yüksek yağlı diyet (HFD) ve STZ ile indüklenen diyabetik grup (HFD + STZ), melatonin (10mg/kg/g i.p) tedavisi alacak diyabetik grup (HFD+STZ+MLT), L- karnitin (0.6 g/kg i.p) tedavisi alacak diyabetik grup (HFD+STZ +LC) ve glibenklamid (5mg/kg/g oral) tedavisi alacak diyabetik grup (HFD+STZ+GB) olmak üzere rastgele gruplara ayrılmıştır. Serumda açlık kan şekeri, insülin ,total kolesterol, HDL- kolesterol, LDL kolseterol, trigliserit ve malodialdehid (MDA) seviyeleri ölçüldü. Aortadaki endotel fonsiyonunun belirlenmesinde, endotel bağlı gevşeme için asetilkolin , endotelden bağımsız gevşeme için isee sodyum nitroprussid ile indüklenen yanıtlara bakıldı. Ayrıca sıçan karaciğer örneklerinde, glutatyon peroksidaz, süperoksid dismutaz ve nitrik oksit aktivitelerine bakıldı. Sonuçlarımıza göre melatonin ve l- karnitin tedavisi kan şekeri, total kolesterol ve LDL düzeylerini belirgin olarak arttırdı. MDA düzeyleri melatonin tedavisi ile anlamlı olarak azalırken SOD düzeyleri gruplar arasında değişiklik göstermedi. Sonuçlara göre özellikle melatoninin diyabette damar yanıtları ve endotel disfonksiyonu üzerine olumlu etkileri gösterildi.

Evaluation of drug use habits of university students during the COVID-19 pandemic period

Introduction: In late 2019 a new virus called Coronavirus SARS-CoV-2 has been identified. The virus that started to spread locally in some parts of China, has spread in an overwhelming speed across the globe and has caused a pandemic of respiratory illness. The pandemic has huge effect on the Rational drug use (RDU) which is defined by the World Health Organization (WHO); as the ability of individuals to obtain the appropriate drug, at the appropriate time and dose, at the lowest price and easily, according to their clinical findings and individual characteristics. It is shown that during the Covid-19 pandemic, confusion and misunderstanding of information about the pandemic, disease, and drugs has spread widely among the public. This study was conducted to evaluate the knowledge-attitudes-behaviors of university students regarding rational drug use during the COVID-19 epidemic. Materials & Methods: The ethics committee approved a 24-questions survey study which was filled by study participants with a total of 401 surveys collected. The collection was done by face-to-face interviews with enrolled students at Çukurova university campus's main Squares, Dining Hall, Library, Different faculties, and cafeterias. In this study, answers were collected of questions about demographic information, general attitude towards COVID-19 and drugs use, vitamins use, mineral and herbal medicines use, antibiotic drugs use, and the use of antidepressant drugs. After the data collection process, the data of each questionnaire was entered in the SPSS software for evaluation and statistical analysis. Results: In this study 401 university students participated, including 239 (59.6%) women and 162 (40.4%) men. 117 (29.2%) medicine students, 99 (24.7%) engineering students, 185 (46.1%) literature students. Regarding the general attitude and drug use regarding COVID-19, 378 (94.3%) of the participants stated that they had COVID-19 vaccine, and 23 (5.7%) did not. Of the vaccinated participants, 244 (64.5%) reported two doses, 123 (32.5%) three doses, and 11 (2.9%) one dose. Regarding the participants' use of vitamin, mineral and herbal medicines, 335 (83.5%) reported that they did not use any supplements, and 66 (16.5%) reported that they used supplements for protection against COVID-19. The participants' use findings of antibiotic drugs were follows; 381 (95%) reported that they did not use antibiotic drugs, and 20 (5%) reported that they used antibiotic drugs. Plus, the participants' use of antidepressant drugs were as follows; 389 (97%) reported that they did not use any antidepressant drugs, and 12 (3%) reported that they used antidepressant drugs during the COVID-19 pandemic. Conclusion: The results indicate high level of knowledge and positive attitudes and behaviors among students enrolled at Çukurova university in Adana, Turkey toward rational drug use during the COVID-19 pandemic. Keywords: Rational Drug Use, COVID-19, Pandemic, Coronavirus, Pharmacology

Azadirachta indica bitkisinin sekonder metaboliti olan azadiraktin'in lösemi hücre hatlarında proliferasyon üzerine etkisinin araştırılması

Amaç: Azadiraktin'in insan akut lenfoblastik lösemi (ALL) ve kronik lenfositik lösemi (KLL) hastalıklarında ilaç olarak kullanılma potansiyelinin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Azadiraktin'in ALL ve KLL hücre hatları üzerindeki anti-proliferatif etkileri ve etki mekanizmaları incelenmiştir. Çalışmamızda; MTT, Hoechst / Propidium iodide (HO/PI) boyama yöntemi ve hücrelerin direk sayımı ile Western Blotlama yöntemleri kullanılmıştır. Apopitoz üzerindeki etkileri; APAF-1, kaspaz-9, Bcl-2, Bax, kaspaz-8, nükleer faktör κB, aktif kaspaz-3 düzeylerine bakılarak gösterilmiştir. Hücre döngüsü üzerine olan etkileri için siklin D1, Rb, siklin A, siklin B1 ve p53 proteini düzeylerine bakılmıştır. Tübülin formasyonu üzerindeki etkileri için α-tübülin ve asetile – α-tübülin düzeylerine bakılmıştır. Bulgular: Azadiraktin'in Kaspaz 3, Kaspaz 8, Kaspaz 9, APAF-1, Bax ve IκB-α düzeylerinde artış ile birlikte Bcl-2, NFκB-p105, NFκB-p50 ve NFκB-p65 düzeylerinde azalma sonucunda apoptotik uyarımı artırdığı; p53, p21, ve Rb proteinlerinde artış ile birlikte Siklin A, Siklin B1, Siklin D1 ve PCNA düzeylerinde azalma sonucunda hücre döngüsünü yavaşlatıcı / kırıcı etki gösterdiği, hem ALL hem de KLL hücre hatlarında doz bağımlı etkilere sahip olduğu görülmüştür. Sonuçlar: Bu sonuçlar Azadiraktin'in tedavi protokolüne yardımcı ve özellikle nüksleri önleyici bir ilaç olarak kullanılabileceğini düşündürmektedir.

Fransız sahil çamı (pinus maritima) ekstresi'nin yüksek yağ içerikli diyet ve düşük doz streptozotosinle diyabet oluşturulmuş sıçanlarda etkinliğinin araştırılması

Bu projenin amacı, Fransız sahil çamı (FSÇ) kabuğu ekstresinin, yüksek yağlı diyet (YYD) ve düşük doz streptozotosinle (STZ) tip 2 diyabet modeli oluşturulan sıçanlardaki etkinliğinin araştırılmasıdır. Tip 2 diabetes mellitus (Tip 2 DM), çağımızın en hızlı büyüyen epidemik hastalıkların biri olup, insülin direnciyle karakterize kronik metabolik bir hastalıktır. DM'un başlıca komplikasyonları arasında, kardiyovasküler komplikasyonlar, nöropati, retinopati, nefropati ve vasküler patolojiler bulunmaktadır. Diyabete bağlı artmış oksidatif hasar, oluşan komplikasyonlarda önemli rol oynamaktadır. DM'taki morbitide ve mortalitenin başlıca nedeni kardiyovasküler bozukluklardır. Diyabetik nefropati ve bunun sonucunda gelişen böbrek yetmezliği de, diyabete bağlı morbitide ve mortalitenin ana nedenlerinden birisidir. Mevcut tedavi yaklaşımları ise, böbrek yetmezliği gelişimini engellemede yetersiz kalmaktadır. Öte yandan, FSÇ ekstresi, biyoflavonoidlerin bir karışımı olup, esas olarak oligomerik proantosiyanidinleri (OPS) içerir. OPS'nin birçok antioksidanlar içerisinde, en güçlü serbest radikal yakalayıcı ajanlardan biri olduğu bildirilmiştir. Bu bitkisel ekstrenin, diabetes mellitus üzerine yararlı etkileri de birkaç deneysel ve klinik çalışmada rapor edilmiştir. Bu çalışmada, diyabet oluşturmak amacıyla, 4 hafta süreyle YYD ile beslenen sıçanlara düşük doz intraperitoneal STZ enjeksiyonu (35 mg/kg) uygulandı. Deney hayvanları rastgele olarak; kontrol grubu (standart diyet), YYD grubu, YYD ve STZ ile indüklenen diyabetik gruplara ayrıldı. Ayrıca, diyabetik gruplar da alt gruplara ayrıldı: Bu gruplara 4 hafta süreyle oragastrik olarak; serum fizyolojik (SF, diyabetik kontrol) veya metformin (300 mg/kg/gün, pozitif kontrol) veya farklı konsantrasyonda (10, 50 ve 100 mg/kg/gün) FSÇ ya da FSÇ ekstresi (50 mg/kg/gün) ile (300 mg/kg/gün) metformin kombinasyonu verildi. Çalışma sonunda, sıçanların serumlarında, açlık kan şekeri, insülin, total kolesterol, LDL-kolesterol, HDL-kolesterol, trigliserid, HbA1c, üre, kreatinin, C-reaktif protein (CRP), serum nitrit/nitrat ve malondialdehid (MDA) düzeyleri tayin edildi. Ayrıca, sıçanların böbrek örneklerinde, lipid peroksidasyonunun göstergesi olarak MDA düzeyi ölçüldü. Sıçanların torasik aortalarında endotel fonksiyonunun belirlenmesi amacıyla, endotele-bağımlı gevşeme yanıtları değerlendirildi. İlave olarak, pankreas ve böbreklerde histopatolojik değerlendirmeler yapıldı. FSÇ ekstresi, diyabetik sıçanlardaki artmış olan açlık kan şekeri, HbA1C ve HOMA-IR değerlerinde anlamlı iyileştirme göstermiştir. Serum CRP ve MDA değerleri ve böbrekte MDA düzeyleri diyabetik sıçanlarda artmış olup, istatistiksel olarak anlamlı farklılık sadece serum MDA düzeyleri için bulunmuştur. Tedavi uygulamaları ise, artmış olan bu parametrelerde azalmaya neden olmuştur. Pankreas ve böbrek histopatolojisi üzerine yapılan çalışmalarda da, diyabete bağlı gelişen hasar üzerine tedavi uygulamalarının olumlu etkileri tespit edilmiştir. Bu çalışma sonucunda elde edilen olumlu etkiler, FSÇ ekstresinin, diyabetin komplikasyonlarının önlenmesi amacıyla, tek başına ya da diğer antidiyabetik ilaçlarla kombine olarak kullanılmasına katkı sağlayabilir.

Bir kentsel bölgede hipertansiyon hastalarında tedavi uyuncu ve bunu etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi

Bir Kentsel Bölgede Hipertansiyon HastalarındaTedavi Uyuncu Ve Bunu Etkileyen Faktörlerin Değerlendirilmesi Giriş: Hipertansiyon gibi sürekli ilaç alımı ve düzenli kontrol gerektiren kronik hastalıklarda tedavi uyuncunun olmaması, etkin kan basıncını sağlamanın önündeki önemli engellerden biridir. Bu çalışma ile uyumla ilişkili değişkenleri tespit etmek, kentsel bir bölgede aynı aile hekimine kayıtlı bir grup hastada antihipertansif tedavi uyuncunu ölçmek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem. Bu çalışmada, İzmir Konak Bölgesinde aynı aile hekimine 1 Ocak 2014 tarihi itibarıyla kayıtlı 3594 bireyden, 40 yaş üstü hipertansiyon tanısı almış 535 eski ve yeni hipertansiyon hastalarından basit rastgele örneklemeyle seçilmiş 300 hastaya; niteliksel ve niceliksel verileri toplamayı amaçlayan anket ve Kronik hastalık bakımını değerlendirme ölçeği (PACIC) ve Morisky 8 maddeli ilaca uyum anketi (MMAS-8) içeren anket formları yüzyüze uygulanmışır. Minimum örnek büyüklüğü Patent 2 çalışmasına göre Hipertansiyon prevelansı % 30,3 olarak alındığında, % 5 sapma ile 300 olarak hesaplanmıştır. Bulgular: Morisky 8 soruluk anket ölçeğine göre hastaların %74 ü tedaviye uyumlu iken %22,7 sinin tedaviye uyumsuz olduğu saptandı. Kronik hastalık bakım değerlendirme ölçeğinin(PACİC) ortalaması 3,5 ±028 olduğu saptandı.Araştırma sonucunda yaş,medeni durum, iş-eğitim durumu ve sosyoekonomik düzey ve uyum arasında bir ilişki bulunmadı. Hipertansiyon hakkında doğru ve geniş bilgiye sahip ve özellikle hekim tarafından bilgilendiren ,yaşam tarzı değişikliklerinden sigara bırakma ,tuz ve yağ kısıtlama davranışını gösteren ,iyi uyku düzenine sahip hastaların tedavi uyumunun daha iyi olduğu saptandı. Düzenli izlemin önündeki en büyük engelin tedaviye ulaşamama ile ilgili örgütsel sorunlardan kaynaklandığı saptandı. Her ne kadar hastaların büyük çoğunluğunun hastalıklarının kontrol altında olduğunu düşünmeselerde, teşhis ve tedavisi ikinci basamakta düzenlenen hastaların daha uyumlu olduğu saptandı. Sonuçlar: Hasta uyumunu arttırmada hekimin rolü çok önemlidir. Birinci basamak, hipertansiyon değerlendirme ve kontrol oranlarını arttırmaya yönelik desteklenmeli ,tedaviye ulaşmanın önündeki engeller sağlık sistemi üzerinden iyileştirilmeli, Uyku bozukluğu olan hastalar ve tedavi uyumu arasında ilişki incelenmelidir. Anahtar Kelimeler : Hipertansiyon, Uyum, Kronik hasta bakım değerlendirme ,MMAS-8 Antihipertansif tedavi

Epilepsi tedavisinde kullanılan levetirasetamın xenopus laevis embriyoları üzerindeki teratojenik etkisi

İlaçlar teratojeneziste önemli etkenlerden biridir. Bu durum birçok ilacın gebelikte klinik kullanımı sınırlamaktadır. Epilepsi tedavisinde kullanılan levetirasetamın gebelikte kullanımı ile ilgili yeterli çalışma bulunmamaktadır. Bu çalışmada levetirasetamın teratojenik etkisi araştırıldı. Bu amaçla, Xenobiyotiklerin etkisini %89 oranında doğru öngördüren, FETAX ( Kurbağa Embriyo Teratogenez Deneyi: Xenopus) testi kullanıldı. Bu çalışmada 6 adet kontrol, 9 adet deney grubu olmak üzere 15 adet ergin Xenopus leavis kullanıldı ve embriyolar 96 saat 1.2, 12, 24, 48 µg/mL levetirasetam konsantrasyonlarına maruz bırakıldıktan sonra tüm gruplarda ölüm oranları tespit edildi, ayrıca bu gruplar mikroskop altında incelendi, boyları ölçüldü ve anomaliler mikroskop bağlantılı kamera ile fotoğraflandı. Xenopus laevis erken embriyo gelişiminde rol oynayan ve mRNA ekspresyonunda spesifik genler olan ESR1, PAX6, BMP4, MYF5 ve HSP70 gen analizi yapıldı. Ayrıca embriyoların histopatolojik analizi incelendi. Çalışmalar sonucunda anomali oranı (%1.45) bulundu ve kontrolle (%0.8) aralarında bir farklılık gözlenmedi. Boy uzunluklarında kontrol grubu (10.8mm) ile aralarında tüm konsantrasyonlarda boyca farklılık gözlenmedi (10.7 mm). Histopatolojik analizde birkaç anormal embriyo haricinde hem kontrol ve hem de deney gruplarında elde edilen organlarda bir anomali gözlenmedi, sadece levetirasetametirasetam uygulanan tüm gruplarda hipopigmentasyon gözlendi. Son olarak erken gelişim döneminde önemli genler olan ESR1, BMP4, MYF5 ve HSP70'in ekspresyonunda azalma, PAX6 ekspresyonunda ise artma görüldü. Ancak ekspresyon düzeylerindeki bu değişmeler istatistiksel olarak anlamlı değildi. Bu sonuçlar bir antiepileptik ajan olan levetirasetamın, incelenen parametreler açısından Xenopus laevis embriyolarında teratojenik etkisinin olmadığını göstermektedir.

Tiazolidindion grubu pioglitazonun NB2A hücre kültürü üzerindeki etkilerinin araştırılması

Amaç: Fare beyin hücre hatı (NB2a) üzerine pioglitazon in vitro sitolojik, biyokimyasal ve farmakolojik etkilerinin ilk defa araştırılması amaçlanmıştır. Ayrıca literatürde tez kapsamında test edilen pioglitazon maddesinin beyin tümörü hücrelerinde çoğalmayı baskılayıp baskılamadığı konusunda herhangi bir araştırmaya rastlanmamıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamızda pioglitazon çeşitli konsantrasyonlarda kültür ortamına ilave edilerek hücre çoğalması üzerine etkileri 3-(4,5 dimetylthiazol-2-yl) - 2,5 diphenltetrazolium bromide (MTT) yöntemi kullanılarak belirlenmiştir. Bulgular: Bulgularımız sözkonusu bileşiklerin düşük konsantrasyonlarda antioksidan aktivitelerinin varlığını ve yüksek konsantrasyonlarda ise sitotoksik etkili olduklarını ortaya koydu. Sonuçlar: Nörotoksik etkiye sahip moleküllerin oluşturacakları nöron hasarları PG ile önlenebileceği ve toksik maddelerin santral sinir sisteminde oluşturduğu hasarının niteliği de araştırılacağı için oluşmuş hasarın tedavisi ile hasarın gelişmesinin önlenmesi için yardımcı tedavilerin bulunması için de bir çıkış kaynağı olabilecektir. Anahtar kelimeler:NB2a, MTT, Nörotoksisite, klorpirofos, apoptozis, nörotoksisite tarama testi.

Metabotropik glutamat reseptör antagonistlerinin sıçanlarda kinpirol ile oluşturulan kompulsif kontrol davranışı üzerine etkileri

AMAÇ: Obsesif kompulsif bozukluk yoğun işlev bozukluğu ve yaşam kalitesi düşmesine neden olan bir psikiyatrik bozukluktur. Obsesif kompulsif bozukluğun etiyolojisinde glutamat sistemin aktivasyon artışına ilişkin kanıtlar bulunmaktadır. Özellikle daha önceki çalışmalarda anksiyolitik benzeri etkisi gösterilmiş olan Grup I metabotropik Glutamat 5 reseptör antagonistleri obsesif kompulsif bozukluk tedavisinde etkili olabilir. Bu çalışmada sıçanlarda D2/D3 agonisti olan kinpirol ile oluşturulan obsesif kompulsif modeli üzerinden bir Grup I mGlu5 reseptör antagonisti olan 2-metil-6-(feniletinil) piridinin (MPEP) kinpirole bağlı olarak gelişmesi beklenen kompulsif kontrol davranışları üzerindeki etkisinin araştırılması amaçlanmıştır.YÖNTEM: Kinpirol haftada iki ve toplam on kez 0.5 mg/kg subkutan yolla verilmiştir. Kinpirol uygulamasından 15 dakika önce 1 mg/kg ve 5 mg/kg dozlarda MPEP uygulaması yapılmış, aktif kontrol ilacı olarak 10 mg/kg sitalopram kullanılmıştır. 1., 5. ve 10. enjeksiyonlardan sonra 55 dakikalık video kaydı yapılmış ve kompulsif kontrol davranışları değerlendirilmiştir.BULGULAR: MPEP 5 mg/kg doz uygulaması kinpirole bağlı olarak kompulsif kontrol davranışlarının gelişmesini azaltmış, 1 mg/kg doz ile bu şekilde bir etki elde edilmemiştir.SONUÇLAR: Bu çalışmanın sonuçları özellikle bazal gangliyonlardaki dopaminerjik nörotrasmisyonun mGluR5 reseptör antagonistleri ile kontrol altında tutulduğun ilişkin önceki preklinik çalışma sonuçlarını desteklemektedir. Bu ilaç grubu obsesif kompulsif bozukluk tedavisi için umut vadeden bir ilaç sınıfını oluşturmaktadır.Anahtar Sözcükler: Obsesif kompulsif bozukluk, sıçanlar, compulsive control, kinpirol, MPEP

Amanita phalloides ekstraklarının antimikrobiyal etkisinin araştırılması

En zehirli mantar türlerinden olan Amanita phalloides isimli şapkalı mantar türünün kloroform, aseton, metanol ve distile su ile hazırlanan ekstraklarının, Candida parapsilosis, Candida albicans, Metisilin duyarlı Staphylococcus aureus (MSSA), Enterococcus faecalis, Escherichia coli, Pseudomonas aeruginosa ve Metisilin dirençli Staphylococcus aureus(MRSA) türlerine karşı antimikrobiyal etkisi araştırıldı. Yöntem olarak in vitro disk difüzyon yöntemi kullanıldı. Bulgulara göre; en yüksek antibakteriyel aktivitesi MRSA ve MSSA türlerine karşı bulunmakla birlikte diğer bakterilere karşı da farklı seviyelerde antibakteriyel aktivite gösterdiği saptandı. Sonuç olarak; sadece Amanita phalloides'in distile su ile hazırlanan ekstraktının bakterilere karşı etkisi olduğu fakat antifungal etki göstermediği saptandı.

Obez ve obez olmayan yetişkin astımlı hastalarda serum vitamin D ve vitamin b12 düzeylerinin değerlendirilmesi

Obez ve Obez Olmayan Yetişkin Astımlı Hastalarda Serum Vitamin D ve Vitamin B12 Düzeylerinin Değerlendirilmesi Amaç: Bu çalışmada obez ve obez olmayan erişkin astımlı hastalarda D vitamini ve B12 vitamini düzeylerini karşılaştırmayı amaçladık. Gereç ve yöntem: Çalışmaya vücut kitle indeksi (VKİ)>30 olan 41 obez astımlı ve VKİ<30 olan 32 obez olmayan yetişkin astımlı hasta dahil edildi. Hastaların demografik, klinik ve laboratuar verileri kaydedildi. Obez ve obez olmayan astım grupları arasında serum vitamin D3, vitamin B12 düzeyleri, solunum fonksiyon testleri (SFT) ve demografik özellikler karşılaştırıldı. Bulgular: Obez astım grubunun %78'i, obez olmayan astım grubunun %50' kadın idi. Yaş ortancası obez astımlı hastalarda 50 iken, obez olmayanlarda 43.5 bulundu. Cinsiyet ve yaş ortancası bakımından gruplar arasında anlamlı farklılık tespit edildi (sırasıyla p=0.012, p=0.013). Serum vitamin D3, B12 düzeyleri ve SFT açısından gruplar arasında anlamlı farklılık bulunmadı (p>0.05). Ayrıca D3 vitamini eksikliği ve B12 vitamini eksikliği olan obez ve obez olmayan gruplar arasında da anlamlı bir fark bulunmadı (p>0.05). Sonuç: Obez ve obez olmayanlar astımlılar arasında Vitamin D3, vitamin B12 düzeyleri ve SFT açısından farklılık tespit edilmedi. Bu verileri doğrulayabilmek için daha geniş ölçekli araştırmalara ihtiyaç bulunmaktadır. Anahtar Kelimeler: astım, obezite, vitamin D, vitamin B12

Dopamin Reseptör-2 (DRD2) gen polimorfizmlerinin obeziteye yakalanma riski ile ilişkisi

Obezite vücutta aşırı yağ depolanması olarak tanımlanmaktadır. Obezitenin mekanizması tam bilinmemekle birlikte sosyal, kültürel, psikolojik, metabolik ve genetik faktörlerin önemli roller oynadığına dair kuvvetli deliller vardır. Dopaminerjik sistem, beyindeki ödüllendirme ve pekiştirici mekanizmalar üzerindeki etkileri göz önüne alındığında, obeziteye yatkınlık açısından önemli bir genetik aday olduğu bildirilmektedir. Bu çalışmada dopamine reseptör 2 (DRD2) geni, TaqIA ve TaqIB polimorfizmlerinin obezite hastalığına yakalanma riski arasında olası bir ilişkinin varlığı araştırıldı. 140 obez hasta ve 110 sağlıklı gönüllünün venöz kanlarından DNA izole edildi. Polimorfizmlerin tespit edilmesinde polimeraz zincir reaksiyonu (PCR) ve restriksiyon parça uzunluk polimorfizmi (RFLP) yöntemi kullanıldı. DRD2 Taq1A gen polimorfizmi ve obezite hastalığına yakalanma riski arasında anlamlı bir ilişki bulundu (p<0.05). Fakat, DRD2 Taq1B gen polimorfizmi ve obezite hastalığına yakalanma riski arasında anlamlı bir ilişki bulunamadı (p>0.05).Sonuçlarımız, obezite hastalığına olan yatkınlığın DRD2 Taq1A polimorfizmi ile ilişkili olabileceğini, fakat DRD2 Taq1B polimorfizmi ile ilişkisi olmadığını göstermiştir. Bu bulguların değerlendirilmesi ve desteklenmesi için yeni klinik çalışmaların yapılmasına ihtiyaç vardır.Anahtar Kelimeler: Obezite, Dopamin, Dopamin reseptör geni, Polimorfizm

Erişkin astma hastalarında NAT2 alel ve genotiplerinin dağılımı ve sıklığı

Bir Türk populasyonunda sitokrom P-450 2C9 (CYP2C9) mutasyon sıklığının ve fenitoin kullanılarak genotip/fenotip korelasyonunun incelenmesi

ÖZET Yüksek Lisans Tezi BİR TÜRK POPULASYONUNDA SİTOKROM P450 2C9 (CYP2C9) MUTASYON SIKLIĞININ VE FENİTOİN KULLANILARAK GENOTİP / FENOTlP KORELASYONUN İNCELENMESİ Ecz. Pınar GÜZELBEY Gaziantep Üniversitesi- Sağlık Bilimleri Enstitüsü Farmakoloji Anabilim Dalı Danışman: Doç. Dr. A. Şükrü AYNACIOĞLU Nisan 2000 Sitokrom P-450 2C9 (CYP2C9) enzimi, polimorfik olduğu saptanan enzimlerden biridir. Fenitoin, S-varfarin, tolbutamid, fluoksetin, amitriptilin ve meloksikam da dahil birçok nonsteroidal antiinflamatuvar ilacın (NSAİ) metabolizmasından sorumlu bu enzimin aktivitesi bireyler arası ve toplumlar arası önemli farklılıklar göstermektedir. CYP2C9 aktivitesini etkilediği belirlenen iki önemli mutasyon, sistein144 (CYP2C9*2) ve Iözin359 (CYP2C9*3) aminoasit varyantlarıdır. Türk toplumunda CYP2C9 polimorfizmi daha önce araştırılmamış olduğundan bu çalışmada Türk bireylerindeki CYP2C9*2 ve CYP2C9*3 mutasyon sıklıkları saptanmaya çalışılmıştır. Ayrıca fenitoin kullanarak fenotip ve genotip arasında bir korelasyon bulunup bulunmadığının araştırılması amaçlanmıştır. Çalışmamızda 101 Türk bireyinden (30 kadın, 71 erkek ) izole edilen DNA örneklerinde söz konusu iki mutasyonun sıklığı polimeraz zincir reaksiyonu (polymerase Chain reaction: PCR) ve restriksiyon parça uzunluk polimorfizmi (restriction fragment length polymorphism: RFLP) yöntemleri ile araştırıldı. Aynı gruptaki deneklere bir defada, oral yoldan 300 mg fenitoin verilerek fenotiplemeyapıldı. Fenotipleme için fenitoin uygulamasından 12 saat sonra kan örnekleri toplandı. Ayrılan serumda fenitoin ve metaboliti 5-(4 p-hidroksifenil)-5-fenilhidantoin (p-HPPH)'in konsantrasyon analizlerinde yüksek performanslı likit kromotografisi (High Performance Liquid Cromotography: HPLC) yönteminden yararlanıldı. p-HPPH/fenitoin oranının CYP2C9 mutasyonları ile fonksiyonel ilişkisi değerlendirildi. Çalışma sonucunda CYP2C9 genotip sıklıkları CYP2C9*1/1, CYP2C9*1/2, CYP2C9*2/2, CYP2C9*1/3 için sırasıyla %67, %13, %3 ve %16 olarak bulundu. Aktiviteyi en fazla etkileyen CYP2C9*3/3 için ise bu sıklığın yaklaşık %1 olduğu belirlendi. Ortalama fenitoin düzeyleri (mg/L"1) CYP2C9*1/1 genotipinde 4.16, CYP2C9*1/2 genotipinde 5.52 ve CYP2C9*1/3 genotipinde 5.65 olarak saptandı. p-HPPH/fenitoin oranları ise CYP2C9*1/1, CYP2C9*1/2, CYP2C9*2/2, CYP2C9*1/3 ve CYP2C9*3/3 için sırasıyla 0.43, 0.26, 0.14, 0.21 ve 0.02 olarak bulundu. Bulgularımızdan CYP2C9 mutasyonlarının görülme sıklıklarının diğer bazı Avrupa toplumları için bildirilen değerlerden farklı olmadığı saptandı. Bunun yihlı sıra fenitoin serum düzeylerindeki bireyler arası değişkenliğin yaklaşık %30'unun genotiplerle açıklanabileceği, 12 saat sonraki serum fenitoin düzeyinin rutin fenotiplemede kullanılabileceği ve p-HPPH/fenitoin oranının CYP2C9 aktivitesinin in vivo göstergelerinden biri olabileceği sonuçlarına varıldı. Anahtar Kelimeler: Sitokrom P450 2C9 (CYP2C9), polimorfizm, fenitoin, farmakogenetik, Türk populasyonu. &

Dopamin reseptör gen polimorfizmlerinin (DRD2, Taq1A ve Taq1B)) glokom hastalığı patogenezindeki rolü

Glokom hastalığı dünya çapında başlıca körlük sebebidir. Primer açık açılı glokom (PAAG) en sık görülen glokom tipidir ve sekonder bir neden olmaksızın glokoma özgü optik nöropatinin varlığı ile karakterizedir. Göz içi basıncındaki (GİB) anormal yükseliş hastalık için majör risk faktörüdür. Hastalığın gelişmesinde hem genetik hem de çevresel faktörlerin rolü olduğu düşünülmektedir.Dopamin (DA) insanda ödül, motor etkinlik, ruh hali, hafıza, prolaktin salgılanması ve görme olayında yer alan bir maddedir. Çalışmalar DA'nın GİB'in düzenlenmesinde katkısı olduğunu ve gözde GİB'in kontrolünde yer alan dokularda DA reseptörlerinin bulunduğunu göstermiştir. Bu çalışmalara göre D1 reseptörleri uyarımı GİB'de artışa, D2 reseptörleri uyarımı ise GİB'de düşüşe sebep olmaktadır. Buna göre bir polimorfizm sonucu D2 reseptör fonksiyonunda meydana gelebilecek bir değişiklik PAAG hastalığındaki GİB artışında rol oynayabilir. Bu araştırmada Türk PAAG hastalarında DRD2 geni Taq1A ve Taq1B polimorfizmleri araştırılmıştır. Bu amaçla 99 PAAG hastası ve 135 kontrol bireyde polimeraz zincir reaksiyonu restriksiyon parça uzunluk polimorfizmi (PZR-RPUP) yapılmıştır. Dünyada ilk defa yapılan bu çalışmada DRD2 geni Taq1A polimorfizmiyle PAAG hastalığı arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Sonuçlarımız DRD2 geni Taq1A polimorfizminin PAAG hastalığı gelişmesinde bir risk faktörü olabileceğini düşündürmektedir.