Comparative education
190 theses under this subject heading
Ortaokul matematik öğretim programlarının matematik okuryazarlığıaçısından karşılaştırılması: Singapur, İngiltere, Kanada, Türkiye örneği
Bu araştırmada, PISA ve TIMSS gibi uluslararası sınavlarda başarılı olan Singapur, İngiltere ve Kanada ülkeleri ile Türkiye ortaokul matematik dersi öğretim programları benzerlik ve farklılıklarını matematiksel okuryazarlık çerçevesinde ortaya çıkarmak amacıyla incelenmiştir. Karşılaştırmalı çalışmaların amacı ülkelerin; kendi eğitim politikalarına yön vermeleri için diğer ülkelerdeki öğretim programlarını sınıf içi uygulamalarda karşılaştırma ve sonuçlar çerçevesinde kendilerine uygulanabilir birtakım sonuçlar çıkartabilmektir. Bu çalışmada karşılaştırma yapılan ülkeler bulundukları kıtalarda PISA sonuçlarına göre yüksek puan alan ülkelerdir. Araştırmada, nitel araştırma desenlerinden biri olan doküman inceleme yöntemi benimsenmiştir. Ortaokul matematik dersi öğretim programları için kazanımlar ve programların genel yapısı, vizyonları hedefleri üzerinden incelemeler yapılmıştır. Ülkelerin öğretim programları PISA matematik okuryazarlığı değerlendirme çerçevesinin genel içerik alanları, matematiksel içerik alanları matematiksel süreçler ve matematiksel yetenekler bağlamında ele alınmıştır. Öğretim programlarını belli özellikler doğrultusunda sınıflandırabilmek için içerik analizi ve betimsel analiz kullanılmıştır. Türkiye, Singapur, İngiltere, Kanada(Ontario) matematik dersi öğretim programlarında dersin hedef kazanımları, öğrenme alanları ve konulara göre ayrılmış olarak öğretmenlere faydalı birtakım açıklamalarla birlikte yayınlanmıştır. İngiltere matematik dersi öğretim programı fazla ayrıntıya yer vermeyen çekirdek bir program olarak karşımıza çıkmaktadır. Türkiye ve Singapur matematik dersi öğretim programları her sınıf düzeyi için ayrı ve ayrıntılı olarak hazırlanmıştır. Ontario matematik dersi öğretim programı ise her sınıf düzeyi için ayrı hazırlanmış ve diğer üç ülkenin programına göre öğrenme alanları, kazanım sayıları, öğretmen açıklamaları bakımından oldukça kapsamlı olarak hazırlandığı görülmüştür. Çalışmadan elde edilen sonuçlara göre, farklı ülkelerin kullandıkları öğretim programları matematik okuryazarlığı bakımından değerlendirildiğinde matematik okuryazarlığı içerikli öğrenme hedeflerinin ve ders içi etkinliklerin ülkelerin öğretim programlarında daha fazla yer alması gerektiği önerilmiştir.
A comparison regarding the educational system through Dickens and Kingsley Amis
In 'Hard Times' by Charles Dickens, the Gradgrind family and their sorrowful experiences are narrated. Towards the end of the novel, the readers realize that a rational education system as a guideline to reach the ideal of 'Merry England' actually misguides the family members and turns their lives to grief. In this study, various views and examples of 'Hard Times' are provided in order to demonstrate the proposal that education solely cannot always bring people to happiness. 'Lucky Jim', an English Campus Novel written by Kingsley Amis, can present a comparison to the teaching approaches in 'Hard Times'. In the novel, the academics' cruel rivalry can be seen as influential in their moral corruption. In this academic circle, Jim Dixon, an inexperienced history lecturer, presents a free willed, relaxed character as quite contrary to the academic principles of the 'Post War England'. In this thesis, unlike disregarding of such individuality by the contemporary academics, it is stressed that Dixon can overcome the difficulties in his new working place thanks to his distinguishing characteristics, and his sincerity facilitates him in the quest for happiness. As a result of this thesis; it will be predicted that paying attention to such lively people's personalities as Dixon has can be resulted in directly or indirectly a happiness in everyone's life and as an outcome of an analysis; the reader will also be presented what sorts of education method can be effective to have a pleasant life. Keywords: Mechanization, Science, Strictness, Disregard, Alienation, Happiness, Wonder, Self-Realization, Fancy, Imagination.
Kanada (Alberta) ve Türkiye matematik programlarının ve ders kitaplarının ortaokul sekizinci sınıf doğrusal denklemler ve grafikleri ünitesi bağlamında karşılaştırılması
Bu çalışmanın amacı Kanada (Alberta) ve Türkiye ortaokul matematik programlarının ve ders kitaplarının ortaokul sekizinci sınıf doğrusal denklemler ve grafikleri ünitesi bağlamında karşılaştırılmasıdır. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi tekniği kullanılmıştır. Kanada (Alberta) ve Türkiye ortaokul matematik programları ve ders kitaplarının benzerlikleri ve farklılıkları bağlamında karşılıklı olarak incelenmiştir. Türkiye ortaokul matematik programı sadece kazanımlardan oluşmuştur. Kanada (Alberta) ortaokul matematik programı ise kazanımlarla birlikte bu kazanımların nasıl verilmesi gerektiği bağlamında bir öğretmen rehber kitabı mahiyetindedir. Kanada (Alberta) ortaokul sekizinci sınıf ders kitabında "az kazanım, çok örnek, örnekler arası geçişin uyumluluğu ve model kullanımı" görülmüştür. Türkiye ortaokul sekizinci sınıf ders kitabında ise "çok kazanım, az örnek, örnekler arası geçişin uyumsuzluğu ve daha az model kullanımı" görülmüştür.
Ortaokul sosyal bilgiler ve Türkiye Cumhuriyeti inkılap tarihi ve Atatürkçülük dersi öğretim programlarının Azerbaycan ve Türkmenistan'daki eşdeğer derslerin öğretim programlarıyla karşılaştırılması
Eğitim ülkelerin gelişmişlik düzeylerini gösteren en önemli ölçütlerden biridir ve her ülke eğitim düzeyini çağdaş standartlara ulaştırmayı amaçlamaktadır. Ülkeler farklı ülkelerin eğitim programlarını inceleyerek, faydalı yanlarını kendi ülkelerinin eğitim programlarına entegre etmek için büyük çaba sarf etmektedirler. Bu sebeple bu çalışmanın amacı; Türkiye'deki Sosyal Bilgiler dersi ve Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük dersi öğretim programları ile Azerbaycan ve Türkmenistan'daki Sosyal Bilgiler dersi ile eşdeğer derslerin öğretim programlarını karşılaştırarak, öğretim programları arasındaki benzerlikleri ve farklılıkları ortaya koymaktır. Ayrıca Türkiye'deki Sosyal Bilgiler dersi kapsamındaki derslerin öğretim programlarını değerlendirerek mevcut Sosyal Bilgiler öğretim programının eksikliklerini gidermeyi ve ilerisi için yol göstermeyi de amaçlamaktadır. Karşılaştırmalı eğitim çalışması olan bu çalışma nitel bir çalışmadır ve bu çalışmada nitel araştırma modellerinden doküman incelemesi metodu kullanılmıştır. Ayrıca araştırmada var olan bir durum ortaya konmak amaçlandığından tarama modeli kullanılmıştır. Bu çalışmada araştırmaya dahil edilen Azerbaycan ve Türkmenistan'ın hali hazırda uygulanmakta olan Sosyal Bilgilerle eşdeğer derslerin (5. 6. 7. ve 8. sınıflar) öğretim programları ile Türkiye Cumhuriyeti'nde hali hazırda uygulanan Sosyal Bilgiler ve Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük dersi öğretim programları karşılaştırılmıştır. Araştırmaya dahil edilen ülkelerin Sosyal Bilgilerle eşdeğer derslerin öğretim programları incelenerek; programların amaçları, içerikleri, öğrenme-öğretme süreçleri ve ölçme-değerlendirme durumları incelenerek benzerlik ve farklılıkları ortaya konmuştur. Elde edilen bulgular yorumlanarak şu sonuçlara ulaşılmıştır: Araştırmaya dahil edilen ülkeler amaç, içerik, öğrenme-öğretme süreci ve ölçme-değerlendirme boyutlarında birbirleriyle karşılaştırıldığında; ulusal değerleri yansıtması, toplumsal ve kültürel değerleri koruyup geliştirmesi, diğer ulusların kültürleri hakkında bilgi vermesi, bilimsel, esnek, uygulanabilir, açık ve net olması, günlük hayatla bağ kurulabilmesi, öğrencilere rehber olup öğrencileri geliştiren nitelikte olması, lakin velilerle işbirliğine vurgu yapmaması bakımından benzerdirler. Ayrıca bu çalışmaya dahil edilen Azerbaycan ve Türkmenistan'ın hali hazırda uygulanmakta olan Sosyal Bilgilerle eşdeğer derslerin (5. 6. 7. ve 8. sınıflar) öğretim programlarının genel yapıları ile Türkiye Cumhuriyeti'nde hali hazırda uygulanan Sosyal Bilgiler ve Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük dersi öğretim programlarının öğeleri karşılaştırılmıştır. Araştırmaya dahil edilen ülkelerin Sosyal Bilgilerle eşdeğer derslerin öğretim programlarının öğeleri incelenerek; öğretim programlarının öğrenme alanları, üniteleri, kazanımları, kavramları, becerileri ve değerleri incelenerek benzerlik ve farklılıkları ortaya konmuştur. Elde edilen bulgular yorumlanarak şu sonuçlara ulaşılmıştır: Türkiye'de müfredatta yer alan Sosyal Bilgiler ve Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük derslerinin öğretim programlarının öğeleri Azerbaycan ve Türkmenistan'da müfredatta yer alan Sosyal Bilgiler ile ilişkili derslerin programlarının öğelerine göre daha geniş ve kapsamlı olduğu görülmektedir. Elde edilen bulgular sonucunda araştırmaya dahil edilen ülkelerin amaç, içerik, öğrenme-öğretme süreci ve ölçme-değerlendirme boyutlarında bazı farklılıkların da olduğu görülmektedir. Türkiye'de ve Türkmenistan'da müfredatta yer alan Sosyal Bilgiler ve Sosyal Bilgiler ile eşdeğer derslerin amaç, içerik, öğrenme-öğretme süreci ve ölçme-değerlendirme boyutlarında özel gün ve haftaların öneminden bahseden bilgilere yer verilmezken Azerbaycan'da müfredatta yer alan Sosyal Bilgiler ile eşdeğer derslerin amaç, içerik, öğrenme-öğretme süreci ve ölçme-değerlendirme boyutlarında özel gün ve haftaların öneminden bahseden bilgilere yer verilmektedir.
Türkiye ve Yunanistan'da yetişkin eğitimi sistemi: Karşılaştırmalı bir inceleme
Bu araştırmada Türkiye ve Yunanistan'ın yetişkin eğitimi sistemleri incelenerek, benzerlik ve farklılıklarının neler olduğu belirlenmeye çalışılmıştır. Yetişkin eğitimi ile ilgili bazı temel kavram ve yaklaşımlara değinilmiş, yetişkin eğitimi sistemlerinin tarihsel gelişim aşamaları, yasal dayanakları, amaç ve hedefleri, finansal kaynakları, yetişkin eğitimi uygulamaları ve bu uygulamalara katılım oranları karşılaştırılmış, bulgulara dayalı olarak yorumlar yapılmış ve elde edilen sonuçlara dayalı öneriler geliştirilmiştir. Bu çalışma, bir karşılaştırmalı eğitim araştırmasıdır. Araştırmada, nitel araştırma modeline dayalı doküman analizi tekniği kullanılmıştır. Veriler bu tekniğe uygun olarak toplanmış, araştırma soruları çerçevesinde elde edilen veriler, betimsel analiz tekniği ile çözümlenmiştir. Araştırma sonucunda; yetişkin eğitimi sistemlerinin tarihsel gelişimi açısından Türkiye'nin daha eski bir geçmişe sahip olduğu, yetişkin eğitiminin finansmanının büyük bir kısmının her iki ülkede de devlet tarafından sağlandığı, Türkiye ile kıyaslandığında, Yunanistan'ın Avrupa Birliği fonlarından daha fazla yararlandığı bulunmuştur. Yetişkin eğitimi uygulamalarının, ağırlıklı olarak, her iki ülkede de kamu kesimince finanse edildiği ve gerçekleştirildiği, uygulama türlerinin her iki ülkede de önemli oranda benzerlikler taşıdığı ve bu uygulalamaların ağırlıklı olarak mesleki eğitime yönelik olduğu bulunmuştur. Uygulamalar Türkiye'de Milli Eğitim Bakanlığı bünyesindeki kurumlar aracılığıyla gerçekleşirken, Yunanistan'da uygulamaların büyük bölümünün Eğitim ve Din İşleri Bakanlığı bünyesinde yer alan kurumlarca gerçekleştirildiği saptanmıştır. Yetişkin eğitimine katılım oranları her iki ülkede de, Avrupa Birliği ortalamasına göre, oldukça düşük düzeydedir. Her iki ülke için de, yetişkin eğitimine erişim fırsat ve olanaklarının çoğaltılması, kamu kaynaklarının arttırılması ve yerel birimlere daha fazla destek ve teşvik verilmesi, iki ülkenin birikim ve deneyimlerinden yararlanılabilmesi amacıyla karşılıklı görüş alışverişi ve işbirliğine gidilmesi önerilmiştir.
Moğolistan ve Türkiye ortaöğretim sistemlerinin karşılaştırmalı olarak incelenmesi
Eğitim sistemlerinin karşılaştırılması, benzerlik ve farklılıkların ele alınması eğitimsel problemlerin çözümünde önemli rol oynamaktadır. Ortaöğretim, ülkenin eğitim sisteminde önemli bir yer almaktadır. Bu nedenle bu araştırma Moğolistan ve Türkiye'nin ortaöğretim sistemlerinin tarihsel gelişim aşamalarının, örgütsel yapılarının ve yönetsel işleyişlerinin nasıl yapılandırdıklarını, benzer ve farklı yönlerinin neler olduğunu incelemek amacıyla yürütülmüştür. Araştırmada nitel veri toplama tekniklerden doküman analizi kullanılarak konu ile ilgili çeşitli kaynaklardan, iki ülkenin ortaöğretim sistemleriyle ilgili olan mevzuattan, internet ağı bilgilerinden, tez, kitap, dergi, makale gibi basılı bilimsel çalışmalardan yararlanmıştır. Araştırma sonucunda her iki ülkenin bugünkü ortaöğretim sistemleri tarihsel süreç içerisinde ülkelerin eğitim sistemlerine etkileyen sosya-ekonomik değişimlerine dayalı olarak kurulduğu gözlenmiştir. Her iki ülkenin eğitim sistemlerinin 1920'ler sonrası tarihsel süreçleri ve örgütsel yapıları yüksek oranda benzemektedir. Yönetsel işleyişleri açısından Türkiye daha 'merkeziyetçi', Moğolistan 'yerel yönetim' ağırlıklı olduğu, ortaöğretim sistemlerin örgütsel yapılarında ve öğretim kurum türlerinde farklılıklar olduğu tespit edilmiştir. Eğitim harcamaları konusunda Moğolistan'ın eğitime yapılan harcamaları Türkiye'ye göre oransal olarak daha yüksek olduğu bulunmuştur. Ayrıca, hem Türkiye hem de Moğolistan'da eğitim bakanlığın yapısında ve yönetsel işleyişlerinde sık sık değişiklikler yapıldığı ve bu gibi değişikliklerin de ortaöğretim kurumlarına düzensizlik ve belirsizliklerine yol açabildiği belirlenmiştir. İki ülkenin ortaöğretim sistemi daha da geliştirmek ve yaygınlaştırmak için ilk ve yükseköğretim sistemleri ile düzenli işbirliğinde bulunması ve ortaöğretim sistemlerine yönelik yapılan stratejik planlamaları düzenli izleme ve denetleme sistemi uygulanması gerekmektedir.
Göçmenlerle ilgili eğitim politikaları: Türkiye ve Almanya örneği
Eğitim, bireylerin yasal statü ne olursa olsun, topluma eşit oranda katılabilmelerini sağlayan en temel insan hakkıdır. Bu yüzden özellikle son yıllarda evlerini ve ülkelerini terk etmek zorunda bırakılan insanların sayısının dünya genelinde rekor düzeylere ulaşması ve birçok problemi beraberinde getirmesi, göç olgusunu günümüz dünyasının önemli sorunları arasında sayılmasına sebep olmuştur. Bu açıdan bakıldığında bu araştırmanın konusu, son elli yılın en büyük insanlık dramına tanıklık eden Türkiye ve Almanya'nın Suriyeli mültecilere yönelik eğitim politikaları ve uygulamalarıdır. Bu araştırma karma yöntemle gerçekleştirilmiş olup, birinci bölümünde nitel araştırma ikinci bölümünde ise nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın birinci bölümünde Türkiye ve Almanya'nın mülteci eğitim politikaları tartışılmış, ikinci bölümünde ise, tespit edilen farklı uygulamalar maddeler haline çıkarılarak anket oluşturulmuş ve kartopu örnekleme yöntemiyle belirlenen Türkiye'deki Suriyeli velilere hangi politika uygulamalarının kendileri için uygun gördükleri sorulmuştur. Anket sonucunda çalışma grubundaki katılımcıların devlet okullarına paralel okullarda Arapça eğitimi tercih ettikleri ya da bundan farklı olarak çocuklarının aynı okullarda fakat ayrı sınıflarda eğitim görmelerini istedikleri görülmüştür. Bu yönüyle araştırmada, özellikle bu çocukların eğitimine yönelik politikalara ilişkin öneriler getirilerek karar vericilere ışık tutacak çözüm önerileri tartışılmaktadır.
Türkiye, Finlandiya ve Kanada'da matematik ders kitaplarındaki bazı ortak konuların göstergebilimsel analizi
Matematik eğitim ve öğretiminde görselliğe ve görsel argümanlara eğilim son yıllarda ciddi oranda artmıştır. Matematikteki soyut kavramların öğretilmesinde ve öğrenilmesinde görsel materyaller çok fazla kullanılmaktadır. Matematiksel kavramlar idealdir, genel bir yapıları vardır ve kavramları temsil etmek ve onlarla etkileşimde bulunmak için göstergeleri bir araç olarak kullanmak zorunludur. Bu anlamda geliştirilen göstergeler kendileri matematiksel nesneler değildir ama herhangi bir şekilde onların yerini tutarlar. Bu nedenle matematiksel kavram yapılarını oluştururken göstergebilimin kazandırdığı gösterge kavramını bilinçli ve bilimsel yöntem farkındalığı ile öğrencilere aktarmanın çok önemli bir başarıyı ortaya koyacağı düşünülmektedir. Bu çalışmada, Türkiye, Finlandiya ve Kanada'da okutulan birer tane seçilmiş ortaöğretim (lise) matematik ders kitabının Doğal Sayılar, Tam Sayılar, Ondalık Sayılar, Rasyonel Sayılar, Üslü Sayılar, Köklü Sayılar ve Fonksiyon konularının göstergebilim açısından analizinin yapılması amaçlanmıştır. Araştırmada bahsi geçen ülkelerdeki matematik ders kitaplarında bulunan göstergelerin (fotoğraf, resim, şekil, vb.) konuların öğretilmesinde, öğrenilmesinde ve kavramsal bir yapı oluşturmasındaki etkisini ortaya koymak amaçlanmıştır. Bu çalışmada, karma yöntem seçilmiştir. Karma yöntemde, döküman inceleme modeli ve anket tekniği kullanılmıştır. Konularının anlatımında görselliğin nasıl verildiği, kavramların hangi işaret, sembol ve görsellerle ortaya konulduğu, Charles Sanders Peirce'in geliştirdiği göstergebilim (semiotics) üçgen modeli ile incelenmiştir. Anket uygulamasında, matematik ders kitaplarında yukarıda bahsi geçen konuların öğretilmesinde, öğrenilmesinde ve kavramsal bir yapı oluşturmasında sunulan göstergelerin faydalı olup olmayacağı öğretmen görüşü alınarak belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre, Peirce' in gösterge türü sınıflandırmasına ait olan göstergelerin (görüntüsel, belirtisel ve sembolik) diğerlerine göre anlamlandırma sürecinde daha etkili olduğu görülmüştür. Kavramsal yapı oluşturma sürecinde en etkili gösterge türünün ise görüntüsel gösterge olduğu saptanmıştır.
Öğretmenlerin mesleki kabul alanlarının öncülleri ve sonuçları: Kültürlerarası bir karşılaştırma
Bu karşılaştırmalı durum çalışmasının odak noktası, okul yöneticilerinin yetkisine ilişkin öğretmenlerin kabul alanının öncüllerini ve sonuçlarını bireycilik, belirsizlikten kaçınma ve güç mesafesi toplumsal normları çerçevesinde irdelemektir. Araştırma dört farklı kıtada yer alan ve tipik durum örnekleme yöntemiyle belirlenen Almanya, Amerika Birleşik Devletleri, Gana ve Türkiye'de yürütülmüştür. Belirlenen ülkelerdeki araştırma süreçleri, her ülke için uygun örnekleme yöntemiyle seçilen bir ortaokul ve bir lise olmak üzere iki farklı okulda gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın katılımcıları ise maksimum çeşitlilik örneklem yöntemiyle belirlenen her ülkeden 16 öğretmen olmak üzere toplam 64 öğretmenden oluşmaktadır. Veriler, araştırmacı tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formuyla elde edilmiş, içerik analizi tekniğiyle çözümlenmiştir. Araştırma sonuçları, çalışmanın yürütüldüğü dört farklı ülkede de okul müdürlerinin kullandıkları yetki türlerinin ve yönetim anlayışlarının öğretmenlerin kabul alanlarını önemli ölçüde şekillendirdiğini göstermektedir. Gelecek araştırmaların, bu çalışmanın bulgularında belirlenen ancak daha önce kabul alanı kavramı ile ilişkisi araştırılmayan motivasyon, stres, memnuniyet ile mesleki ve örgütsel bağlılık gibi kavramları ele alması önerilmektedir.
Ortaöğretim biyoloji öğretim programının üreme, çoğalma ve gelişme konuları açısından değerlendirilmesi
Biyoloji alanı eğitiminde edinilen bilgilerin, doğrudan insan yaşamını etkilediği göz önünde bulundurulursa gelecek nesilleri, dolayısıyla da toplumu bu denli yakından ilgilendiren konuların öğretimi gün geçtikçe önem kazanmaktadır. Biyolojinin konularından olan "üreme, çoğalma ve gelişme", temel olarak insanın ve diğer canlıların nesillerinin devamı için kendi gen bileşimlerini sonraki kuşaklara nasıl aktardıklarına ilişkin bilgiler içerir. Yaşantımızla iç içe ve yaşantımızı bu denli yakından ilgilendiren konuları içeren biyoloji dersinin eğitiminde bir kılavuz olarak kullanılan ülkemizdeki öğretim programlarında sık sayılabilecek değişiklikler yaşanmaktadır. Bu çalışmayla 2018 yılında uygulamaya konulmuş olan ortaöğretim biyoloji öğretim programının 9, 10, 11 ve 12. sınıflarında yer alan üreme, çoğalma ve gelişme konularının öğretim programındaki durumunun incelenmesi amaçlanmıştır. Bu bağlamda ortaöğretim biyoloji dersi öğretim programı; üreme, çoğalma ve gelişme konularına ilişkin yer alan üniteler, kazanımlar, sınıf düzeyi, içerik açısından ve referans olarak alınan birkaç ülkenin biyoloji dersi öğretim programlarıyla karşılaştırmalı olarak incelenerek değerlendirilmiştir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi kullanılmıştır. Doküman olarak Milli Eğitim Bakanlığı'nca uygulanmakta olan biyoloji dersi öğretim programı ile Finlandiya, Almanya ve İngiltere'nin biyoloji dersi öğretim programları ele alınmış, içerik analizine tabii tutulmuştur. Çalışmadan elde edilen sonuçlara göre, ortaöğretim biyoloji dersi öğretim programında üreme, çoğalma ve gelişme konularına ayrılan kazanımların ve ders saatinin yetersiz olduğu, öğretim programında 11. sınıfta yer alan üreme konusunun ikinci döneme denk gelmesinin öğrenciler açısından dezavantajlı durumlar oluşturabileceği tespit edilmiştir. Araştırma, Türkiye'deki biyoloji dersi öğretim programlarının referans olarak ele alınan ülkelerin biyoloji dersi öğretim programlarına içerik açısından benzediği halde, programların uygulanmasında etkili olmadığının belirli sebeplerden kaynaklandığını göstermektedir.
UNESCO hedef ve ilkeleri ışığında Türkiye'de yaşam boyu öğrenmenin bugünkü durumu ve Finlandiya, Portekiz, İtalya karşılaştırılması
Bu araştırmanın amacı Türkiye, Finlandiya, Portekiz ve İtalya'da yaşam boyu öğrenmenin bugünkü durumunun yapı, süreç ve anlayış bakımından ortaya konması ve Türkiye'de yaşam boyu öğrenmenin Finlandiya, Portekiz ve İtalya ile farklılıklarının ve benzerliklerinin ele alınmasıdır. Araştırma nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi yöntemi kullanılarak yapılmıştır. Yaşam boyu öğrenme konusu ile ilgili olarak yazılmış olan yurt içi ve yurt dışındaki tez, makaleler ile Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü ve Avrupa İstatistik Ofisi'nin erişime açık ilgili verileri incelenmiştir. Karşılaştırılacak ülkelerin seçiminde Fatma Lorcu'nun "Avrupa Birliği Eğitim Hedefleri Açısından Türkiye ve Üye Ülkelerin Yakınlıklarının Değerlendirilmesi" isimli çalışmasından yararlanılmıştır. Araştırmanın evrenini sözü geçen çalışmadaki yirmi sekiz Avrupa Birliği ülkesi oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemi için bu evren içerisinden 2020 yılında AB ülkelerinin eğitim alanında ulaşması beklenen hedefler doğrultusunda Türkiye'ye en yakın, en uzak ve orta uzaklıkta olan üç ülke seçilmiştir. Araştırmanın analizinde doküman analizi kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre Finlandiya, Türkiye ve diğer iki ülke arasında Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü'nün hedef ve ilkelerine en fazla yaklaşan ülkedir. Portekiz eğitim alanında Türkiye'ye en yakın ülke gibi görünmesine rağmen, yaptıkları iç ve dış denetimler ve öz eleştirilerle, farkındalığın artması ve ürettikleri çözümler ile bu alanda hem nitelik hem nicelik bakımından Türkiye'nin önüne geçmiştir. Finlandiya 2035 yılı eğitim hedeflerini belirlemiş ve bu konuda çalışmalara başlamıştır. Türkiye'de ise yaşam boyu öğrenme alanında yapılan çalışmaların nitelik ve de nicelik bakımından yeterli olmadığı görülmüştür.
Gelişmiş ülkelerin bilişim teknolojileri ve yazılım dersleri hedeflerine Türkiye'de 8. ve 12. sınıf öğrencilerinin ulaşma düzeyleri
Bu araştırmada, erken yaşlardan itibaren bilişim teknolojileri ve yazılım eğitiminin önemine dikkat çeken gelişmiş ülkelerden İngiltere, Avustralya ve Birleşik Devletler'in bilişim teknolojileri ve yazılım dersleri öğretim programlarında öğrencilere kazandırılması hedeflenen ortak özelliklerin belirlenmesi ve Türkiye'de bu özelliklere 8. ve 12. sınıf sonuna kadar öğrencilerin ne düzeyde ulaştıklarının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Araştırma, Kayseri iline bağlı merkez ilçelerdeki okullarda öğrenim gören 468 sekizinci sınıf, 450 on ikinci sınıf öğrencisi ve bu okullarda görev yapan 58 bilişim teknolojileri ve yazılım öğretmeni ile yürütülmüştür. Araştırmanın nitel veri toplama yöntemlerinden yararlanılan kısmında öğretmen görüşme formu kullanılmıştır. Nicel verilerin elde edilmesinde ise 8. ve 12. sınıf düzeyleri için geliştirilen "Düzey Belirleme Testi" ve "Akademik Özgüven Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmada; (1) gelişmiş ülkelerin programlarının aşamalı ve sarmal bir yapıda tasarlandığı ve öğrencilerin ön öğrenmeleri üzerine yeni bilgi ve becerilerin kazandırılmasının hedeflendiği, Türkiye'deki programda ise aşamalılık ve sarmallık ilkelerine dikkat edilmediği, öğrencilere kazandırılması hedeflenen özelliklerin gelişmiş ülkelere göre binişik ve sayıca fazla olduğu, (2) öğrencilerin gelişmiş ülkelerin programlarında yer alan ortak hedef davranışların hiçbirine %75 düzeyinde ulaşamadığı, (3) öğrencilerin ortak hedef davranışlara ulaşma düzeylerinin bilişim teknolojileri ve yazılım dersinin okulda alındığı toplam yıl sayısına ve bilişim teknolojileri ve yazılım ile ilişkili okul dışı öğrenme süreçlerine katılma durumlarına göre anlamlı fark gösterdiği, (4) öğrencilerin bilişim teknolojileri ve yazılım dersine ilişkin akademik özgüvenlerinin orta düzeyde olduğu, (5) öğretmen görüşleri doğrultusunda Türkiye'de uygulanan programın çağın gerekliliklerine göre yeniden gözden geçirilmesi gerektiği ortaya çıkmıştır.
Türkiye, Kanada ve Singapur matematik öğretim programlarının geometri ve ölçme öğrenme alanının karşılaştırılması
Bu araştırmanın temel amacı, Türkiye, Kanada ve Singapur Matematik Dersi Öğretim Programı (MDÖP) ortaokul düzeyi geometri ve ölçme öğrenme alanlarının karşılaştırılarak benzerlik ve farklılıkların ortaya konulmasıdır. Araştırmada nitel veri toplama yöntemlerinden doküman incelemesiyle veriler toplanmıştır. Türkiye, Kanada ve Singapur MDÖP dokümanlarına ilgili ülkelerin erişime açık resmi web sayfaları üzerinden ulaşılmıştır. Ulaşılan Kanada (Ontario) ve Singapur MDÖP dokümanları araştırmacı tarafından Türkçeye çevrilmiş ve üç uzmandan görüş alınmıştır. Araştırmada nitel veri analiz yöntemlerinden betimsel analiz yöntemi kullanılarak veriler karşılaştırılmıştır. Elde edilen bulgularda Türkiye, Kanada (Ontario) ve Singapur MDÖP ortaokul düzeyi geometri ve ölçme öğrenme alanı genel hedefleri arasında farklılıklar tespit edilmiştir. İncelenen öğretim programlarının alt öğrenme alanlarında isim olarak farklılıklar olsa da içeriklerinin önemli bölümünün birbirine benzer olduğu belirlenmiştir. En fazla geometri ve ölçme kazanımına Türkiye MDÖP, en az ise Kanada (Ontario) MDÖP sahip olduğu sonucuna varılmıştır. Ayrıca Türkiye MDÖP ortaokul düzeyi geometri ve ölçme kazanımlarının, Kanada (Ontario) MDÖP ortaokul düzeyi ile içerik açısından daha uyumlu olduğu tespit edilmiştir. Türkiye MDÖP'de kavramların tarifinin yapıldığı, Kanada (Ontario) ve Singapur MDÖP içeriklerinde ise kavramlar arası ilişkilerin vurgulandığı sonucuna varılmıştır. Bu sonuca bağlı olarak Türkiye MDÖP ortaokul düzeyi geometri ve ölçme öğrenme alanına ilişkin sınıf düzeyleri arasında geçişlerin ve geometrik kavramlar arası ilişkilerin daha az olduğu söylenebilir. Elde edilen bulguların Türkiye MDÖP ortaokul düzeyi geometri ve ölçme öğrenme alanının geliştirilmesi açısından önemli olabileceği düşünülmektedir.
Türkiye ile Brezilya'da yükseköğretime geçiş sistemlerinin karşılaştırılması ve Brezilya'da üniversiteye giriş sınavlarında başarıyı etkileyen faktörlerin incelenmesi
Araştırmanın amacı, Türkiye eğitim sistemi ile Brezilya eğitim sisteminini incelemek ve iki eğitim sisteminin benzerlik ve farklılıklarını ortaya koymaktır. Aynı zamanda, Brezilya'da yükseköğretime geçiş amacıyla yapılan Ulusal Lise Sınavı (ENEM) verisinden faydalanarak matematik, fen bilimleri, sosyal bilimler ve dil derslerindeki akademik başarıya etki eden değişkenlerin modellenmesi amaçlanmıştır. Çalışmanın evrenini 2017 yılında yapılan ENEM'e giren 6731341 kişi oluşturmaktadır. Analiz yapılırken bu evrenden rastgele 10000 kişilik bir örneklem seçilmiş ve kayıp veriler temizlendikten sonra 9336 kişilik bir örneklem elde edilmiştir. Çalışma kapsamında oluşturulan akademik başarı modellerinin incelenmesinde yapısal eşitlik modeli analizi bu modellerin kadın ve erkeklerde benzer şekilde çalışıp çalışmadığını incelemek amacıyla çok gruplu yapısal eşitlik modeli kullanılmıştır. Türkiye eğitim sistemi ile Brezilya eğitim sistemin incelenmesi ve eğitim sistemlerindeki benzerlik ve farklılıkların ortaya konulması amacıyla doküman analizi yapılmıştır. Sonuç olarak Brezilya eğitim sisteminde yükseköğretime geçiş için ENEM sınavı ve Türkiye eğitim sisteminde ise YKS sınavı yapılmaktadır ve her ikisi de ulusal düzeydedir. ENEM sınavında çoktan seçmeli soruların yanı sıra öğrencilerin kompozisyon becerilerini belirlemek amacıyla bir açık uçlu soru bulunurken YKS 2019 sınavında ise sadece çoktan seçmeli soruların bulunduğu görülmüştür. Matematik, fen bilimleri, sosyal bilimler ve dil derslerindeki akademik başarıyı açıklamak için bu derslerden birinin temel alındığın akademik başarı modeli kurulmuş ve seçilen dersler dışındaki dersler diğer derslerdeki akademik başarı olarak ele alınmıştır. Oluşturulan akademik başarı modellerinde okul teknolojisi, sözel beceri, sosyoekonomik durum değişkenlerinin ilgili başarı modelindeki temel dersi etkilemez iken diğer derslerdeki başarının ilgili başarı modelindeki temel dersi etkilediği tespit edilmiştir. Ayrıca oluşturulan modellerdeki ilişkilerin kadın ve erkeklerde benzer olduğu saptanmıştır.
Türkiye ve Güney Kore eğitim sistemlerinin karşılaştırmalı olarak incelenmesi
Bu araştırmanın amacı, Türkiye ve Güney Kore eğitim sistemlerinin tarihsel gelişim aşamalarının, örgütsel yapılarının, yönetim ve denetim alt sistemlerinin işleyişlerinin nasıl, benzer ve farklı yönlerinin neler olduğunu karşılaştırmalı olarak incelemektir. Araştırma, bilimsel araştırma yöntemlerinden tarama yöntemine dayalı olarak yürütülmüştür. Taranan kaynaklardan, iki ülkenin eğitim sistemleriyle ilgili yürürlükteki mevzuattan, resmi internet sayfalarında kayıtlı bilgi, belge ve dokümanlardan, uluslararası kuruluşların ilgili raporlarından, karşılaştırmalı eğitim alanına ait kitaplar, tezler ve yayımlanan makalelerden yararlanılmıştır. Paris'te Türkiye Cumhuriyeti ve Güney Kore UNESCO Daimi Temsilcilikleri, Ankara'da Güney Kore Ankara Büyükelçiliği ve Ankara Kore Kültür Merkezi, Doha'da Güney Kore Doha Büyükelçiliği'nden uzmanlarla irtibat kurulmuş, yardımlarıyla birincil kaynaklara ulaşılmıştır. T.C. Kültür Bakanlığı Milli Kütüphane Kore Kitaplığı ile çeşitli üniversite ve devlet kütüphanelerinin kaynakları taranmıştır. Türkiye ve Güney Kore eğitim sistemleri bazı alt problemler çerçevesinde ele alınmıştır. Öncelikle iki ülke eğitim sistemlerinin tarihsel gelişim aşamalarına ilişkin bulgu ve yorumlara yer verilmiştir. Ardından eğitim sistemlerinin örgütsel yapıları incelenmiş, yasal mevzuata değinilmiş ve teşkilat yapılarına yer verilmiştir. Son olarak, Türkiye ve Güney Kore eğitim sistemlerinin yönetim ve denetim alt sistemleri ile finansmanları hakkında araştırma bulguları paylaşılmıştır. Çalışmada, her iki ülkenin de tarihsel süreçte ülke eğitimine etki eden zorluklarla karşılaştığı tespit edilmiştir. Örgütsel yapılanmalarında yasal mevzuat çerçevesinde merkeziyetçi yapıları olduğu gözlenmiştir. Ancak uygulamada, Güney Kore'nin yerel yönetimlere çeşitli yetkiler verdiği öğrenilmiştir. Ayrıca, sık değişen yasal düzenlemelerin düzensizliklere yol açtığı, eğitime ayrılan finansman miktarlarının yüksekliğinin eğitimi olumlu etkilediği sonuçlarına ulaşılmıştır. Çalışmada ortaya çıkan bir diğer sonuç ise, merkeziyetçiliğin ve bürokrasinin azaldığı kurumlarda sorun çözme, denetleme ve gelişim çalışmalarının daha kolay yapılabildiğidir.
Türkiye ve Singapur'un 3. sınıf fen öğretimi programlarında sorgulamaya dayalı öğrenme unsurları
Fen bilimleri dersinin donanımlı bireylerin yetiştirilmesinde büyük önem taşıdığı düşünülmektedir. Fen bilimleri derslerinde öğrencilerin fen başarısını artırmak için yapılan araştırmalarda, "Sorgulamaya Dayalı Öğrenme Yaklaşımı"nın önemi vurgulanmıştır. Sorgulamaya dayalı öğrenmeyle, öğrencilere, gerçek bir bilim insanı gibi kendi deneyimleri aracılığıyla, dünyayı anlama ve bilgilerini yapılandırma olanağı sağlanmaktadır. Bu gerekçe ile son yıllarda Türkiye'nin de içerisinde bulunduğu birçok ülke tarafından fen öğretimi programlarında, sorgulamaya dayalı öğrenmenin benimsendiği görülmektedir. İlköğretimin ilk kademesinde öğrencilerin ilk defa karşılaştıkları fen dersi olma özelliği ile kritik öneme sahip olduğu düşünülen 3. sınıflar fen bilimleri dersinde, takip edilen öğretim programının sorgulamaya dayalı öğrenme unsurlarının varlığı bakımından incelenmesi bu araştırmanın çıkış noktasını oluşturmaktadır. 2018-2019 Eğitim ve Öğretim Yılı itibari ile yürürlüğe giren 3. Sınıflar Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı'nda sorgulamaya dayalı öğrenme unsurlarının varlığını incelemek için nitel araştırma yaklaşımı benimsenmiştir. Veri toplama aracı olarak, öğretim programlarının, sorgulamaya dayalı öğrenmeye uygunluğunu ortaya koymak amacıyla bir kontrol listesi geliştirilmiştir. Çalışmanın derinliğini artırmak adına Türkiye'nin 3. Sınıflar Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı ile programında sorgulamaya dayalı öğrenmeye yer veren ve PISA 2015 bilim başarı sıralamasında ilk sırada yer alan Singapur'un 3. Sınıflar Bilim Programı, geliştirilen kontrol listesi ile incelenmiştir. Her iki programa dair bulgular karşılaştırmalı olarak yorumlanmıştır. Türkiye'nin 3. Sınıflar Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı'nda, sorgulamaya dayalı öğrenme unsurlarına sınırlı düzeyde yer verildiği görülmüştür. Program'da, sorgulamaya dayalı öğrenmeyi destekleyecek nitelikteki ifadelere yeterince yer verilmediği sonucuna ulaşılmıştır. Sorgulamaya dayalı öğrenmede gerçek anlamda başarılı ve etkili olmak için program geliştirme çalışmalarında dikkat edilecek hususlar üzerine çeşitli önerilerde bulunulmuştur.
Türkiye'deki Türk halkbilimi lisans programları ile Amerika Birleşik Devletleri'ndeki folklor lisans programlarının içerik açısından karşılaştırılması
Bu araĢtırmada, Türkiye'de halkbilimi alanında eğitim veren lisans programları ile Amerika BirleĢik Devletleri'ndeki folklor alanında eğitim veren lisans programlarının içerik açısından karĢılaĢtırılması amaçlanmaktadır. AraĢtırmada nitel araĢtırma yöntemlerinden doküman analizi yöntemi kullanılmıĢtır. AraĢtırma, Hacettepe Üniversitesi Türk Halkbilimi, Gazi Üniversitesi Türk Halkbilimi, Cumhuriyet Üniversitesi Türk Halkbilimi ve NevĢehir Hacı BektaĢ-ı Veli Türk Halkbilimi lisans öğretim programlarının içerik kısımları ile Harvard Üniversitesi Folklor & Mitoloji, Indiana Üniversitesi Folklor & Etnomüzikoloji ile Oregon Üniversitesi Folklor lisans öğretim programlarının içerik kısımlarından oluĢmaktadır. AraĢtırmada veri analiz yöntemi olarak betimsel analiz kullanılmıĢtır. AraĢtırmadan elde edilen bulgular incelendiğinde, Türkiye'de Türk Halkbilimi alanında eğitim veren lisans eğitim programlarının birbiriyle oldukça benzer olduğu ortaya çıkarken ABD'de folklor alanında eğitim veren lisans öğretim programlarında birbirinden farklı derslerin ve ders içeriklerinin bulunduğu gözlemlenmiĢtir. Türkiye'de Türk Halkbilimi alanında eğitim veren lisans öğretim pr ogramlarında zorunlu derslerin oldukça geniĢ yer tuttuğu gözlemlenmiĢtir. Özellikle lisans eğitiminin ilk dört döneminde seçmeli ders seçenekleri yok denecek kadar azdır. ABD'de folklor alanında eğitim veren lisans öğretim programlarında seçmeli veya zorunlu ders ayrımının olmadığı gözlemlenmiĢtir. ABD'de folklor alanında eğitim veren lisans öğretim programlarının ders sayılarının çok olması ve öğretim programları arasında benzer ders ve ders içeriklerinin az olması sebebiyle daha fazla seçenek ve özgürlüğe sahip olduğu ifade edilebilmektedir
Avustralya-Waldorf ve Türkiye ortaöğretim matematik dersi öğretim programlarının karşılaştırmalı olarak incelenmesi
Bu çalışmanın amacı, Waldorf Pedagojisi temel alınarak geliştirilen ve Avusturalya Steiner Ortaöğretim Matematik Dersi Çerçeve Öğretim Programı (SOMP) ile Türkiye Ortaöğretim Matematik Dersi Öğretim Programının (TOMP) temel öğelerinin (amaçlar/hedefler, içerik, öğrenme-öğretme durumları ve sınama durumları) karşılaştırmalı olarak incelenmesi ile benzerlik ve farklılıkların ortaya konulmasıdır. Doküman analizine dayalı olarak gerçekleştirilen bu çalışmanın veri kaynakları Avustralya Steiner Eğitimi (Steiner Education Australia [SEA]) tarafından 2011 yılında geliştirilen ve son olarak 2014 yılında güncellenen SOMP ile Türkiye'de 2018-2019 eğitim-öğretim yılı itibariyle Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı (TTKB) tarafından onaylanarak uygulamaya konulan TOMP'tur. Doküman incelemesi aracılığıyla toplanan nitel veriler, betimsel analiz ile çözümlenmiştir. Elde edilen bulgularda, SOMP'un genel amaçlar ve yetkinlikler açısından TOMP'a göre daha detaylı, kapsamlı ve matematik dersine özgü olarak yapılandırıldığı görülmüştür. SOMP'ta bilişsel alan yanında, psikomotor ve duyuşsal alan kazanımlarına yer verildiği; TOMP'ta duyuşsal alan kazınımlarına yer verilmediği tespit edilmiştir. SOMP'un öğrenme-öğretme durumlarına ilişkin bulgularda, bu sürecin öğrenci merkezli uygulamalar odağında; TOMP'ta ise öğretmen merkezli bir anlayışla yapılandırıldığı bulgusuna ulaşılmıştır. Ancak her iki programda da matematiğe özgü ölçme ve değerlendirme süreçlerine ilişkin olarak sunulan açıklama veya örneklere rastlanamamıştır. Bu çalışmanın, alternatif eğitim yaklaşımlarından biri olan Waldorf Pedagojisinde program anlayışının kuramsal açıdan derinlemesine incelenmesi, kuramın uygulamaya aktarılmasında birincil kaynak olan resmi/yazılı programın, yapısı ve öğelerinin detaylı bir şekilde incelenerek, ülkemizde uygulanan ortaöğretim matematik dersi öğretim programı ile karşılaştırılması, program geliştirme alanında yürütülen çalışmalara farklı bir perspektif kazandırması beklenmektedir.
Azerbaycan ve Türkiye'de sınıf öğretmeni yetiştirme programlarının karşılaştırılması
Bu araştırmada Azerbaycan ve Türkiye'deki sınıf öğretmenliği programı incelenmiş ve söz konusu programlar karşılaştırılmıştır. Karşılaştırmalı analiz yönteminin kullanıldığı bu çalışmada nitel araştırma durum çalışması desenlerinden bütüncül çoklu durum deseni kullanılmıştır. Ayrıca yine nitel araştırma yöntemlerinden Doküman analizi ve açık uçlu görüşmeler yapılmıştır. İnternet aracılığı ile elde edilen belgeler de bir araya getirilerek Azerbaycan ve Türkiye'nin eğitim sistemleri, tarihi gelişimi ve sınıf öğretmenliği yetiştirme programları incelenmiş ve ikisi program arasında olan benzerlik ve farklılıklar ortaya konulmuştur. Alanyazın taraması kapsamında günümüzdeki küreselleşme konuları ile birlikte karşılaştırmalı eğitim alanında kullanılan metotlar yurtdışı ve yurt içi çalışmalar ele alınmıştır. Azerbaycan ve Türkiye'nin sınıf öğretmeni yetiştirme programları karşılaştırılırken, her iki ülkenin genel eğitim sistemleri incelenmiştir. Bu kapsamda sınıf öğretmeni yetiştirme programları amaç, kapsam ve içerik yönleri ile incelenmiştir. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular doğrultusunda yorum ve öneriler yapılmış, bu bağlamda bağımsızlığına yeniden kavuşan Azerbaycan'ın; eğitim alanında da SSCB'nin etkisinden kurtulması için Azerbaycan Sisteminde ve özellikle sınıf öğretmeni yetiştirme programlarında yeniden yapılanmaya gidilmesinin uygun olacağı kanaatine varılmıştır. Bu süreçte özellikle "Küreselleşme ve Eğitim" ilişkisi göz önünde bulundurulmalı ve yapılacak düzenlemelerde bu olgunun dikkate alınması önerilmiştir.
Türkiye'de fen bilimleri öğretim programı çalışmalarının karşılaştırılması (2000-2020)
21. yüzyılda bilim ve teknolojide meydana gelen gelişmeler tüm dünyada olduğu gibi Türkiye'de de öğretim programlarının güncellenmesini gerektirmiştir. Bu araştırmada, Türkiye'de 2000- 2020 yılları arasında uygulanan 2000 Fen Bilgisi Dersi Öğretim Programı, 2005 Fen ve Teknoloji Dersi Öğretim Programı, 2013 Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı ve 2018 Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programlarının karşılaştırılmasının yapılması amaçlanmıştır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi yöntemi kullanılmış olup veriler 2000-2018 yılları arasında yürürlükte olan fen öğretim programlarından elde edilmiştir. 2000, 2005, 2013 ve 2018 yıllarında kabul edilip yürürlüğe konulan fen dersi öğretim programları tarihi tarama yöntemine göre analiz edilerek incelenmiştir. Araştırmada 2000, 2005, 2013 ve 2018 yıllarında uygulanan fen dersi öğretim programları; içerik, amaç, kazanım, öğrenme-öğretme durumları ve ölçme/değerlendirme durumları bakımından incelenmiştir. İçerik bakımından 2000 fen bilgisi dersi öğretim programının 4-8. sınıfları, 2005 fen ve teknoloji dersi öğretim programının 4-8. sınıfları, 2013 ve 2018 fen bilimleri dersi öğretim programlarının 3-8. sınıfları kapsadığı görülmektedir. 2000 fen bilgisi dersi öğretim programında 4-7. sınıf düzeyinde dört; 8. sınıf düzeyinde beş ünite yer almaktadır. 2005 fen ve teknoloji dersi öğretim programında 4 ve 5. sınıf düzeyinde yedi; 6 ve 8. sınıflarda sekiz ve 7. sınıfta yedi ünite bulunmaktadır. 2013 fen bilimleri dersi öğretim programında 3-5. sınıflarda yedi; 6 ve 8. sınıfta sekiz; 7. sınıfta yedi ünite vardır. 2018 fen bilimleri dersi öğretim programında ise tüm sınıflarda yedişer ünite bulunmaktadır. Ünite isimleri değişmekle birlikte içeriğinin aynı kaldığı söylenebilir. Amaçlar göz önüne alındığında 2000 fen bilgisi dersi öğretim programı problem çözümünde bilimsel yöntem kullanılmasını, çeşitli düşünme becerilerinin önemini; fen ve teknolojiye yönelik ilgiyi, bilimin doğasını, doğa korumayı, sağlıklı yaşamı, bilimsel bilgi edinmeyi içermektedir. 2005 fen ve teknoloji dersi öğretim programı bilimsel bilgi edinmeyi, Fen- Teknoloji- Toplum- Çevre (FTTÇ) ilişkisini anlamayı, bilimsel yöntemi, kariyer bilincini, problem çözmeyi, etik değerleri, ekonomik verimliliği hedeflemektedir. 2013 fen bilimleri dersi öğretim programı bilimsel bilgiyi, problem çözümünde bilimsel yöntem kullanılmasını, FTTÇ'yi, sürdürülebilir kalkınma ve kariyer bilincini, bilimin doğasını; doğa olaylarına merakı, bilimsel çalışmalarda güvenlik tedbiri almayı ve sosyobilimsel konuları içermektedir. 2018 fen bilimleri dersi öğretim programında bilimsel bilgi, Fen ve Mühendislik Uygulamaları, problem çözümünde bilimsel yöntem kullanılmasını, FTTÇ'yi ve sürdürülebilir kalkınma bilincini, kariyer bilinci ve girişimcilik becerilerini, bilimin doğasını, doğal olaylara ilgi ve merakı, güvenli çalışma bilincini, sosyobilimsel konuları, değer ve bilimsel etiği içermektedir. 2000'den itibaren programlara ulusal ve uluslararası durum belirleme çalışmaları ve gelişen bilgi ve iletişim teknolojileri nedeniyle fen okuryazarlığı yanında teknoloji okuryazarlığı da dahil edilmiştir. Ölçme ve değerlendirme açısından 2000 fen bilgisi dersi öğretim programında gözleme dayalı, öz ve grup değerlendirmeyi; 2005 fen ve teknoloji dersi öğretim programı alternatif ölçme ve değerlendirme yaklaşımlarını; 2013 fen bilimleri dersi öğretim programında öz ve akran değerlendirme ile tamamlayıcı ölçmeyi görmekteyiz. 2013 ve 2018 programlarında süreç değerlendirme önemsenmektedir. Bu boyutta 2018 programının zenginliği göze çarpmaktadır. Öğrenme yaklaşımları yönünden 2000 fen bilgisi dersi öğretim programının öğrenci merkezli, 2005 fen ve teknoloji dersi öğretim programının yapılandırmacı; 2013 ve 2018 fen bilimleri dersi öğretim programlarının araştırma ve sorgulamaya dayalı olduğu görülmektedir. 2018 fen bilimleri dersi öğretim programı ayrıca disiplinler arasıdır. Fen dersi öğretim programları karşılaştırıldığında müfredatın çeşitli aralıklarla düzenli olarak güncellendiğini söylemek mümkündür. Programlar, tüm program boyutları düşünülerek hazırlandığından okullarımızda daha etkili bir fen öğretimi yapılmasını sağlayacaktır. Öğretim ve değerlendirme boyutlarındaki uyum bakımından son programlarda bu iki boyut dengelenmiştir. Ancak, 2000 fen bilgisi dersi öğretim programı öğrenci merkezli olmasına rağmen ölçme ve değerlendirme bakımından yetersiz kalmıştır. Son iki programa disiplinler arası, araştırma sorgulama ve performansa dayalı ölçme-değerlendirme yaklaşımlarının ve özellikle son programa STEM eğitimi ve Avrupa Yeterlikler Çerçevesini odak alan Türkiye Yeterlikler Çerçevesi eklenmesi nedeniyle Türkiye'deki program çalışmaları "program geliştirme" olarak ifade edilebilir.
Fransa, İngiltere ve Türkiye'de ilköğretim yabancı dil öğretim programlarının karşılaştırılması
Bu çalışmanın amacı; Fransa, İngiltere ve Türkiye'de ilköğretim okullarında uygulanan yabancı dil öğretim programlarının karşılaştırmalı olarak incelenmesidir. Araştırmada, ülkelerin yabancı dil öğretim programlarını karşılaştırmak amacıyla betimsel model kullanılmıştır. Araştırmada, Fransa, İngiltere ve Türkiye'de ilköğretim okullarında uygulanan yabancı dil öğretim programlarının genel özellikleri, yapısı ve işleyiş, hedef ve davranışlar, içerik, öğretim süreçleri, değerlendirme sistemleri açısından benzerlikler ve farklılıklar belirlenmiştir. Veri kaynağı oluşturulurken amaçlı örnekleme tekniklerinden biri olan ölçüt örnekleme tekniği kullanılmıştır. Araştırma verilerinin elde edilmesinde nitel veri toplama yöntemlerinden doküman incelemesi tekniği kullanılmış, verilerin analizinde ise betimsel analiz yöntemi kullanılarak veriler karşılaştırılmıştır. Araştırmanın sonucunda ilköğretim yabancı dil öğretim programlarında farklı yöntem, teknik ve stratejilerin kullanıldığı gözlemlenmiştir. Ayrıca yabancı dil öğretimi sürecinde tek bir yöntemin yeterli olmadığı, bu süreçte takip edilen öğretim programları başta olmak üzere öğretmen eğitimi, materyal seçimi, ders kitapları ve yabancı dil öğrenmeye başlama yaşı gibi faktörlerinde etkili olduğu sonucuna varılmıştır. Anahtar kelimeler: Yabancı dil öğretim programı, yabancı dil eğitimi, karşılaştırmalı eğitim, Fransa, İngiltere, Türkiye.
Türkiye, Kazakistan ve Rusya'daki ortaöğretim edebiyat ders kitaplarının değerler açısından karşılaştırmalı analizi
Bu çalışmada Rusya, Kazakistan ve Türkiye'deki ortaöğretim edebiyat dersi kitaplarındaki değerler incelenmiş ve karşılaştırmalı bir değerlendirme yapılmıştır. Çalışma içerisinde iki temel sorunun cevabı aranmaktadır. Birincisi; Rusya, Kazakistan ve Türkiye'deki ortaöğretim edebiyat dersi kitaplarında en çok vurgulanan değerler hangileridir ve bu değerler hangi içeriklere sahip ve hangi bağlamda kullanılmaktadır? İkincisi ise; Türkiye ile ortak dil, kültür, tarih bağlarına sahip, Rusya ile Sovyet dönemini bir arada yaşamış olan Kazakistan değerler açısından diğer örnek ülkelerden hangisine yakın bir konumda yer almaktadır. İkinci soru bağlamında bir diğer alt soru ise; Kazakistan'daki değerler açısından Sovyet etkileri bağımsızlık sonrasında ne kadar değişim göstermiştir? Bu soruların cevabı aranırken çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden içerik metin analizi yöntemi kullanılmıştır. 1990 öncesi edebiyat kitaplarında tespit edilen değerler ile 1990 sonrası edebiyat dersi kitaplarında tespit edilen değerler büyük oranda benzerlik göstermektedir. Ancak bazı değerlerin içerikleri, bu değerlere yüklenen anlamlar ve değerlerle ilgili verilen örnekler değişkenlik gösterebilmektedir. Değerlerin tespiti ve tasnifinde Schwartz'ın değer tasnifi esas alınmış ve bu bağlamda tespit edilen değerler güvenlik ve uyarılım, öz yönelim, geleneksellik, hazcılık ve maneviyat, iyilikseverlik, uyma, evrenselcilik başlıkları altında ele alınmıştır.
Türkiye ile Portekiz'in ilkokul İngilizce öğretim programlarının karşılaştırılmalı olarak incelenmesi
Bu çalışmanın amacı, Portekiz ve Türkiye'nin ilkokul İngilizce dersi öğretim programlarının hedef, içerik, eğitim durumları ve değerlendirme ögeleri bakımından karşılaştırılması yoluyla benzerlik ve farklılıklarını ortaya koyarak; yabancı dil öğretiminde istenilen sonuçları elde edemeyen Türkiye'nin İngilizce öğretim programlarının geliştirilmesine dair kuramsal ve uygulama bağlamında katkı getirebilecek bir takım önerilerde bulunabilmektir. Bu çalışma, doküman analizi yöntemiyle gerçekleştirilen nitel bir çalışma, konusu itibari ile karşılaştırmalı eğitim çalışmasıdır. Araştırmanın bulguları ise şu şekilde özetlenebilir: Portekiz'de zorunlu ders olarak İngilizce dersi Türkiye'ye göre bir yıl geç başlamakta olduğu ve ilkokul İngilizce öğretim programında hedefler açısından her iki ülkede de hedeflenen dil seviyesi aynı olduğu belirlenmiştir. İngilizce öğretiminde hedeflenen dil becerileri yönünden Türkiye'de konuşma ve dinleme becerilerine yönelik kazanımlar yer alırken Portekiz'de dinleme, konuşma, okuma, yazma becerilerinin yanı sıra kültürel farkındalık konusunda da hedeflere yer verildiği görülmüştür. İçerik açısından her iki ülkenin programında benzer temalar yer aldığı farklı olarak Portekiz'de içeriğin sadece temalar şeklinde çerçeve olarak verildiği, Türkiye'de ise detaylandırıldığı görülmüştür. Eğitim durumları açısından karşılaştırıldığında her iki ülkede de çocukların gelişim dönemleri gereği oyun şarkı vb. etkinliklerle öğrenci merkezli yöntemlerin önerildiği görülmüş; bu konuda Türkiye'de Toplam Fiziksel Tepki yöntemi tavsiye edilirken Portekiz'de bu konunun uygulayıcıya bırakıldığı belirlenmiştir. Değerlendirme ögesi bakımından da her iki ülkede de benzer değerlendirme süreçlerinin önerildiği görülmüştür.
Azerbaycan ve Türkiye'deki ortaokul öğrencilerinin matematik dersi özyeterlik algılarının incelenmesi
Bu araştırmanın amacı, Azerbaycan ve Türkiye'de öğrenim gören ortaokul öğrencilerinin matematik dersi özyeterlik algılarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesidir. Araştırmada betimsel ve ilişkisel tarama yöntemleri kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Ankara, Antalya ve Bakü şehirlerinde 10-14 yaş arasındaki ortaokul öğrencileri oluşturmuştur. Araştırmada, araştırmacı tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu ile Umay (2001) tarafından hazırlanan Matematiğe Karşı Özyeterlik Algısı Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmaya ait veriler SPSS 26.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Veri analizinden önce yapılan normallik testinde verilerin normal dağılım gösterdiği belirlenmiştir. Verilerin çözümlenmesinde ortalama, frekans, standart sapma gibi betimsel istatistiksel yöntemlere yer verilmiş ayrıca ölçek toplam puanı bağımsız değişkenler arasındaki ilişkilerin belirlenmesinde parametrik testlerden t-testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Araştırma bulgularında her iki ülkede öğrenim gören ortaokul öğrencilerinin matematik dersi özyeterlik algıları orta düzeyde çıkmıştır. Ölçek alt boyutlarına göre yapılan analizde matematik benlik algısı alt boyutunda özyeterlik algısı hem Azerbaycan hem de Türkiye'de yüksek düzeyde, matematik konularında davranışlarındaki farkındalık ve yaşam becerilerine dönüştürebilme alt boyutunda özyeterlik algıları orta düzeyde bulunmuştur. Azerbaycan'da öğrenim gören ortaokul öğrencilerinin özyeterlik algıları sadece yaş değişkenine göre anlamlı olarak farklılaşmaktadır. Türkiye'de öğrenim gören ortaokul öğrencilerinin özyeterlik algıları ise sadece anne çalışma durumuna göre anlamlı olarak farklılaşmaktadır. Ölçek alt boyutlarına göre yapılan analizlerde Azerbaycan'da öğrenim gören öğrencilerin yaş değişkenine göre matematik benlik algısı ve matematik konularında davranışlarındaki farkındalık alt boyutunda özyeterlik algıları anlamlı olarak farklılaşmaktadır. Yaşam becerilerine dönüştürebilme alt boyutunda sadece Türkiye'de öğrenim gören öğrencilerin yaş değişkenine ve anne eğitim durumu değişkenine göre özyeterlik algıları anlamlı olarak farklılaşmaktadır. Matematik özyeterlik algısının hem Azerbaycan hem de Türkiye'de orta düzeyde çıkması her iki ülkede de özyeterlik algısının artırılmasına yönelik çalışmalara ihtiyaç duyulduğunu göstermektedir.