Анализ лингвистических аспектов перевода Романа Якобсона

Bu çalışmada, Roman Jakobson tarafından ilk olarak 1959'da yayımlanan "O lingvistiçeskih aspektah perevoda" (Çevirinin Dilsel Yönleri Üzerine) başlıklı klasik çalışmasında tanımladığı çevirinin dilsel yönleri ve onun çeviriyi – a) dil içi çeviri, b) diller arası çeviri, c) göstergeler arası çeviri veya transmutasyon – şeklinde üçe ayırarak incelemesi ve bu konuda dilbilimcilerin görüşleri detaylı bir şekilde incelenmektedir. Bu yüksek lisans tezi altı bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde tezin konusu, içeriği, güncelliği, amacı, özgünlüğü, uygulamaya yönelik önemi, metodolojik ve teorik altyapısıyla ilgili açıklamalar ele alınmaktadır. İkinci bölümde, çeviride karşılaşılan sorunlarla ilgili kuramsal kavramlar konusuna ve Roman Jakobson'un çeviri konseptine odaklanılmaktadır. Üçüncü bölümde, dil içi çeviri, yani Roman Jakobson'a göre yeniden adlandırma konusu ile dil içi çevirinin dilbilimciler tarafından art ve eş zamanlı olarak iki tür şeklinde değerlendirmelerinin ayrıntılı analizlerine değinilmektedir ve farklı bilim insanlarının bakış açılarından yorumlama kavramının tanımı verilmektedir. Dördüncü bölümde, Roman Jakobson ve diğer dilbilim uzmanlarının diller arası çeviri kavramları konusundaki görüşleri üzerine odaklanılmaktadır. Bu bölümde eşdeğerlik, çevrilemezlik, üstdilbilim ve üstdil konularıyla diller arası çeviride teklik/çokluk, tür, cins kategorileri konusunda araştırmacıların farklı bakış açıları ve şiir çevirisiyle ilgili görüşleri ele alınmaktadır. Beşinci bölümde, göstergeler arası çeviri diğer bir adıyla transmutasyon konusu ele alınmaktadır. Göstergeler arası çeviride reklam ve ekrana uyarlama konularına odaklanılmaktadır. Bu bölümde, göstergeler arası çevirinin sözel olmayan gösterge sisteminden (müzik) sözel gösterge sistemine geçişi incelenmektedir. Altıncı bölüm olan sonuç bölümünde ise ulaşılan bulgular özetlenmektedir.