12-14 yaş yıldız taekwondocularda sezinleme zamanının incelenmesi

Bu araştırmada müsabık düzeydeki taekwondo sporcuları ile aynı yaş grubu sedanterlerin sezinleme zamanları karşılaştırılarak, grupların kendi içerisindeki cinsiyet farklılıklarına bakılarak, sporcu grubundaki spor yaşı ve sportif başarıların sezinleme zamanları üzerindeki etkileri incelenmiştir. Araştırmamıza en az 2 yıl spor geçmişine sahip müsabık seviyede olan 50 kadın, 50 erkek olmak üzere toplam 100 taekwondo sporcusu ile aynı yaş grubundaki aktif spor yapmayan 50 kadın, 50 erkek toplam 100 sedanter birey katılmıştır. Araştırma ölçümlerinde Bassin Anticipation Timer cihazı (Lafayette Instrument Company, Model 50575) kullanılmıştır. Ölçümler 5 mph (düşük), 10 mph (orta), 15 mph (yüksek) hızlarda sağ ve sol taraftan gelen uyaranlara göre 5' er kez yapılmıştır. Verilerin normal dağılıma uygun olup olmadığı One Sample Kolmogorov-Smirnov testi ile non-parametrik analiz yöntemleri uygulanarak tespit edilmiştir. Araştırmaya katılan sedanterler ve taekwondo sporcularının yaş, boy uzunluğu, vücut ağırlığı ve cinsiyete göre sezinleme zamanı ölçüm sonuçlarının karşılaştırılması ve sporcu grubunun sportif başarı durumuna göre sezinleme zamanlarının karşılaştırılması için Mann Whitney U analizi yöntemi kullanılmıştır. Sporcu grubunun spor yaşlarına göre sezinleme zamanlarının karşılaştırılmasında ise Kruskal Wallis H testi kullanılmıştır. Yapılan ölçümler ve istatistiki değerlendirmeler sonucunda sezinleme zamanının gruplar arasında cinsiyet açısından etkisinin olmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca düşük hızdaki (5 mph) uyaranlarda sporcuların sedanterlerden daha iyi sezinleme zamanlarının olduğu tespit edilmiştir. Bunun yanında sporcu grubundaki düşük (5 mph) sol, orta (10 mph) sol ve yüksek (15 mph) sağ uyaran ölçümlerine göre sportif başarıya göre ve yüksek (15 mph) sağ ölçüm sonuçlarında ise spor yaşına göre pozitif yönde anlamlılık bulunmuştur. Sonuç olarak bu araştırmada sedanter ile taekwondo sporcularının düşük seviye uyaranlara karşı sezinleme sürelerinin farklılaştığı, fakat uyaran hızı arttıkça farklılığın kaybolduğu bulunmuş. Elde edilen bu sonuçlara istinaden sportif başarısı ve spor yaşı fazla olan sporcuların sezinleme zamanının daha iyi olduğu bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Sezinleme zamanı, taekwondo, yaş, cinsiyet