6. sınıf Türkçe ders kitabında yer alan metinlerin değerler eğitimi açısından incelenmesi ve öğretmen görüşleri bağlamında değerlendirilmesi

Çalışmanın amacı, 6. sınıf Eksen Yayınları Türkçe ders kitabındaki metinleri değerler eğitimi açısından incelemek ve öğretmen görüşleri bağlamında değerlendirmektir. Nitel araştırma yöntemine göre düzenlenen bu çalışmada veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme ve doküman inceleme kullanılmıştır. Çalışmada doküman olarak 6. sınıf Eksen Yayınları Türkçe ders kitabı ele alınmıştır. Ayrıca öğretmenlerin değer algılarını öğrenmek ve değer aktarımında 6. sınıf Türkçe ders kitabındaki metinler ile ilgili düşüncelerini belirlemek üzere yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmış, Türkçe öğretmenleriyle görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Bunların sonucunda araştırmacı tarafından yapılan tespitler uzman görüşlerinin alınması ile sonuçlandırılmıştır. 6. sınıf Eksen Yayınları Türkçe ders kitabında bulunan 40 metinde toplam 247 değer cümlesi tespit edilmiştir. 26 değer cümlesi ile metinlerde en çok rastlanan değer sorumluluk değeridir. Metinlerde estetik duyguların geliştirilmesi ve alçakgönüllülük değerlerine ise hiç rastlanmamıştır. Değerlerin en fazla yer aldığı metin türü 116 değerle hikâye edici metinler, en az yer aldığı metin türü ise 46 değerle şiir türünde metinler olmuştur. Bilgilendirici ve hikâye edici metinlerde en fazla sorumluluk değerine, şiirlerde ise en fazla vatanseverlik değerine rastlanılmıştır. Öğretmen görüşleri incelendiğinde değerler eğitimi kavramıyla ilgili öğretmenlerin en sık bahsettiği değerler hoşgörü, sevgi ve yardımseverlik olmuştur. Öğretmenler, olumsuz olarak: değerlerin eğitim boyutuyla sınırlandırılması, değerler eğitimine gerekli önemin verilmemesi ve sistemden kaynaklanan sorunlar nedeniyle değerlerin geri plânda kalması görüşlerini belirtmişlerdir. Öğretmenlerin metinlerde en çok yer verilmesini istedikleri değerin saygı değeri olduğu görülmektedir. Görüşmeler sonucunda değerlerin ders kitaplarındaki metinler aracılığıyla verilmesi gerektiği ayrıca değerleri aktarırken canlandırma, soru-cevap ve tartışma gibi yöntem ve tekniklerin kullanılmasının yararlı olacağı sonuçlarına ulaşılmıştır.