7. sınıf sosyal bilgiler dersi konu ve kazanımlarının tarihsel düşünme becerileri açısından değerlendirilmesi

Araştırmada 7. sınıf sosyal bilgiler ders kitabı konularının, öğretim programı kazanımlarının ve çalışma fasiküllerinde bulunan ölçme ve değerlendirme sorularının tarihsel düşünme becerilerine göre değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Tarihsel düşünme becerileri öğrencilerin tarihi her yönden algılayabilmeleri ve anlamlandırabilmeleri için kritik düzeyde önem arz etmektedir. Bu yüzden öğrencilerin en kolay ulaşabildiği kaynaklar olan ders kitabının ve çalışma fasiküllerinin bu önem düzeyine göre hazırlanması, öğretim programının ise öğrencilerin tarihsel düşünme becerilerini harekete geçirebilmelerini sağlayacak biçimde oluşturulması elzemdir. Belirlenen amaca göre 2020-2021 yılı için hazırlanan MEB yayınlarına ait ders kitabı (MEB, 2020), 2018 sosyal bilgiler öğretim programı (MEB, 2018a) ve Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan çalışma fasikülleri (ODSGM, 2020) doküman olarak belirlenmiştir. Bu dokümanlar ABD Ulusal Tarih Standartları Konseyi'nin (NCHS, 1996) oluşturduğu kriterler doğrultusunda analiz edilmiştir. Ortaya çıkan bulgulardan hareketle öğrencilerde tarihsel düşünme becerilerinden kronolojik düşünme becerisini geliştirici özelliklerin ön planda olduğu; tarihsel kavrama, tarihsel analiz ve yorumlama, tarihsel sorunlara yönelik analiz ve karar verme becerilerinin öğrencilerin tarihsel düşünmeleri açısından etkili olabildiği; tarihsel araştırma becerisinin ise göz ardı edildiği belirlenmiştir.