Acil serviste kontrastlı bilgisayarlı tomografi çekilen hastalarda kontrast ilişkili akut böbrek hasarı gelişim sıklığı ve risk faktörlerinin değerlendirilmesi

Giriş: Bu tez çalışmasında acil serviste kontrastlı bilgisayarlı tomografi çekilen hastalarda kontrast ilişkili akut böbrek hasarı gelişim sıklığı ve risk faktörleri incelenmiştir. Kontrast maddeler tanı ve tedaviye yardımcı olduğundan kullanımı artmıştır. Bununla birlikte kontrast ilişkili akut böbrek hasarı dahil olmak üzere bir dizi yan etkiye yol açmaktadır. Kontrast ilişkili akut böbrek hasarı uzamış hastane yatış süreleri ve kronik böbrek hastalığı riskinde artışla ilişkilidir. Amaç: Bu çalışmada kontrast ilişkili akut böbrek hasarı gelişim sıklığını, kontrast ilişkili akut böbrek hasarının risk faktörlerini ve bu risk faktörlerinin kontrast ilişkili akut böbrek hasarını ön görmedeki etkinliği araştırmayı amaçladık. Çalışmanın örneklemini Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Servisi'nde kontrastlı bilgisayarlı tomografi çekilen hastalar oluşturmaktadır. Gereç ve Yöntem: Hastanemiz Acil Servisine, 25.10.2023-25.05.2024 tarihleri arasında başvuran, 18 yaş üstü ve bilinen kronik böbrek yetmezliği olmayan İntravenöz kontrast madde verilerek bilgisayarlı tomografi çekilen hastalar, prospektif olarak çalışmaya alındı. Bu hastalar yaş, cinsiyet, ek hastalık, AF, işlem öncesi tansiyon-HGB değerleri, taburcu-servis yatış-yoğun bakım yatışı yapılan ve uygulanan kontrast madde miktarı açısından tarandı. Kontrast ilişkili akut böbrek hasarı, kontrast madde uygulanmasından sonraki 2-5 gün içinde serum kreatinin düzeyinde başlangıca göre 0,5 mg/dL (44 μmol/L) veya %25'lik bir artış olması olarak tanımlanmıştır. Bulgular: Bu çalışmaya toplam 125 hasta dahil edildi. Çalışmaya alınan hastaların 17'sinde (%13,6) Kİ-ABH geliştiği belirlendi. Kİ-ABH gelişen ve gelişmeyen hastalar tansiyon ölçümleri açısından incelendiğinde işlem öncesi hipotansiyon varlığının artmış risk ile ilişkili olduğu gözlendi. AF'si olan hastalarda Kİ-ABH gelişimi oranı %30 bulunmuştur ve AF'nin artmış Kİ-ABH riski ile ilişkili olduğu saptandı. Hastaların sonlanım durumu (taburcu-servis yatış-YBÜ yatış) ve Kİ-ABH gelişimi arasında anlamlı ilişki bulundu. Yoğun bakım ünitesine yatışı yapılan hastaların Kİ-ABH açısından daha riskli olduğu saptandı. Sonuç: İşlem öncesi hipotansif olan, EKG' sinde ritim atrial fibrilasyon olan ve yoğun bakım ünitesine yatışı yapılan hastalarda Kİ-ABH riski yüksektir. ANAHTAR KELİMELER: Acil Servis, Kontrastlı Bilgisayarlı Tomografi, Kontrast İlişkili Akut Böbrek Hasarı.