Adıyaman Üniversitesi'nde çalışan bayanların kendi kendine meme muayenesiyle ilgili bilgi ve uygulamaları

1. ÖZETDünyada ve Türkiye'de birçok tıbbi organizasyon kendi kendine meme muayenesini (KKMM) meme kanseri erken tanısını koymada tavsiye etmektedir. Bu araştırma, Adıyaman Üniversitesi'nde çalışan kadınların KKMM hakkında bilgi ve uygulamalarını belirlemek amacıyla yapılmıştır.Tanımlayıcı nitelikteki bu çalışmanın evrenini Adıyaman Üniversitesi'nde çalışan 258 bayan personel oluşturmuştur. Evrenin tümü araştırmaya dahil edilmiş, kadınların 234'üne (% 90,7) ulaşılmıştır. Çalışmanın verileri, araştırmacı tarafından oluşturulan 26 soruluk bir anketle yüz yüze görüşme tekniği kullanılarak elde edilmiştir. Verilerin analizi Statistical Packagefor Social Science istatistiksel paket programı ile Pearson X2 önemlilik testi kullanılarak yapılmıştır.Araştırmaya katılan kadınların %50,4'ünün evli, %80,8'inin üniversite-lisansüstü mezunu, %45,7'sinin akademik personel ve yaş ortalamasının 31,6±7,2 (min:20, max:60) olduğu saptanmıştır. Katılımcıların %81,6'sı KKKM hakkında bilgi sahibi olduğunu. Bunların %90,6'sı ise KKMM'yi erken tanı yöntemi olarak gördüklerini ifade etmiştir. Kadınların bilgilerini çoğunlukla televizyondan (%27,9) ve doktordan (%23,4) aldıkları görülmüştür. KKKM'nin nasıl yapıldığını bilen kadınların (173 kişi) %89,6'sının KKMM uyguladığı, bunların %49,0'ının bu muayeneyi ayda bir, %52,3'ünün adetten 5-7 gün sonra yaptığı belirlenmiştir. KKMM yaptığını belirten kadınlardan %83,2'sinin ayna karşısında gözle meme muayenesini, %36,8'inin yatarak elle meme muayenesini, % 69,7'sinin ayakta elle meme muayenesini yaptığı saptanmıştır. KKMM'ni uygulayan katılımcıların %68,4'ünün doktora klinik meme muayenesi yaptırmadıkları belirlenmiştir. Araştırmada eğitim düzeyi yüksek, evli-dul-boşanmış kadınlarda KKMM hakkında bilgi sahibi olma ve meme muayenesini uygulama oranları daha fazla bulunmuştur. Kadınların çalışma statüleri ve medeni durumlarına göre KKMM hakkında bilgi sahibi olma durumları arasında istatistiksel bir fark saptanmıştır (p<0.05).Sonuç olarak; kadınların KKMM konusunda yeterli düzeyde bilgi sahibi olmadıkları saptanmıştır. KKMM'nin öneminin kavranması yapılacak çalışmaların desteklenmesi gerekmektedir.Anahtar Kelimeler: Adıyaman Üniversitesi, kadın çalışanlar, kendi kendine meme muayenesi.