Ahmed b. yahya'nın (916/1510) kaleme aldığı "Def'u'l-itirâz Alâ Haşiyeti'l-Keşşâf li Taftazânî" adlı eserin tahkik ve tahlili (kitabın başından surelerin başlangıcıyla ilgili konuya kadar)
2025
0 views
0 downloads
Advisor: Doç. Dr. Enver Bayram
Abstract (TR)
Bu tez, Ahmed b. Yahya el-Ma'ruf bi'l-Hafid (ö. 916/1510) tarafından yazılan Daf'u'l-İ'tirazat 'ala Hâşiyeti'l-Keşşâf li't-Teftâzânî adlı eserin, kitabın başından Fevatihu's-Suver meselesine kadar olan kısmını incelemekte ve tahkik etmektedir. Eser, müellifin Mevla Razi, Şerif el-Cürcânî, Tîbî ve diğerlerinin dedesi Sa'd et-Teftâzânî'nin Keşşâf üzerine yazdığı haşiyeye yaptıkları itirazlara verdiği cevapları içermesi bakımından en önemli dilbilgisel tefsirlerden biri olarak kabul edilir. Aynı zamanda, eserde başka şerhlerde bulunmayan tefsiri ve mantıki görüşler, dilbilgisel nükteler, reddiyeler ve değerli tercihler yer almaktadır. Tahkikte Türkiye'deki iki yazma nüsha esas alınmıştır. Çalışmada, Sa'd et-Teftâzânî ve eserin müellifi olan torunu el-Herevî'nin özgün ve ilmi yaşamları araştırılırken tarihsel betimleme yöntemi izlenmiştir. Tahkik bölümünde ise metinlerin kopyalanması, nüshaların karşılaştırılması, farkların dipnotta belirtilmesi ve metinler ile görüşlerin kaynaklarına atıfta bulunulmasıyla karşılaştırmalı yöntem izlenmiştir. Çalışma, bir dizi sonuç ortaya koymuştur. En önemlileri şunlardır: Müellifin başvurduğu kaynakların zenginliği, itirazları sunma ve cevap verme konusundaki ustalığı, görüşler arasında uzlaştırma ve tercihler yapma konusundaki yetkinliği sayesinde geniş bir kültüre sahip olduğu görülmektedir. Ayrıca, müellifin bazı meselelerde, örneğin besmelenin Kur'ân ayetlerinden sayılmaması meselesinde Şerif el-Cürcânî'nin görüşünü tercih ettiği görülmektedir. Bununla birlikte, dedesi Sa'd et-Teftâzânî'nin görüşlerini sadece Keşşaf şerhinde değil, aynı zamanda Şerh el-Makasıd gibi diğer eserlerinde de incelemekte ve bunlardan en doğru olanı seçmektedir. Ayrıca, İbn Hişâm'ın el-Muğni' deki seçimlerini zikretmekte ve ardından Razi el-Esterâbâdî'nin buna katıldığını belirtmektedir. Aynı şekilde, el-Fadıl el-Yemeni, el-Cürcânî, Tıbbi ve diğerleri gibi müfessir ve dilbilimcilerden oluşan muhakkiklerin görüşlerinden destek alarak kendi seçimlerini desteklemektedir. Bu sayede eser, ilmi, sağlam ve ilgi çekici bir üslupla Sa'd et-Teftâzânî'nin haşiyesine yapılan itirazların belirsizlik ve sorunlu yerlerini ortaya çıkarma ve giderme konusunda önemli bir kaynak haline gelmiştir.
Author
Dr. Mohammed Idnan Hashem
Institution
How to Cite
Mohammed Idnan Hashem (Yüksek Lisans Tezi). Ahmed b. yahya'nın (916/1510) kaleme aldığı "Def'u'l-itirâz Alâ Haşiyeti'l-Keşşâf li Taftazânî" adlı eserin tahkik ve tahlili (kitabın başından surelerin başlangıcıyla ilgili konuya kadar), 2025, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversity.
Keywords
License
Tüm Hakları Saklıdır
This work is shared under the specified license terms.
More theses from Tokat Gaziosmanpaşa Üniversity
- Bir süreksiz uyumlu kesirli sınır değer probleminin temel çözümleri(2023)
- Determination of ACE gene polymorphism in COVID-19 patients(2024)
- Bazı bitki ekstraktları ve nano partiküllerinin spodoptera littoralis (Boisd.) (Lepidoptera: Noctuidae) larvaları üzerine insektisidal etkisinin araştırılması(2024)
- عِلْـــمُ الْكَلام وَآثاَرُهُ فِي الْجَوَ انِبِ الْعَقْلِيةَِّ وَالنفَّْسِيةَِّ وَالرُّوحِيةَِّ(2021)
- 2018 Türkiye Cumhuriyeti inkılâp tarihi ve Atatürkçülük dersi öğretim programına yönelik öğretmen görüşleri (Yozgat ili örneği)(2019)
- Farklı yaş gruplarından bireylerin sperm hücrelerinde aquaporin molekülleri expresyonlarının araştırılması(2019)
