Ahmet Mithat Efendi'nin Paris'te Bir Türk, Yeryüzünde Bir Melek, Henüz On Yedi Yaşında ve Dürdane Hanım romanlarında şahıslar kadrosu

Bu çalışmada, Ahmet Mithat Efendi'nin Paris'te Bir Türk, Yeryüzünde Bir Melek, Henüz On Yedi Yaşında ve Dürdane Hanım isimli romanlarının şahıs kadrolarının incelenmesi gerçekleştirilmiştir. Öncelikle, eserlerin her birinin özellikleri ve konuları hakkında bilgi verilmiş; daha sonra da şahıslar, romanların olay örgülerine katkı derecelerine göre sıralanarak tahlil edilmiştir. Tanzimat Dönemi Türk Edebiyatı'nın diğer romancıları gibi Ahmet Mithat Efendi de, eserlerinde şahıs repertuarını oldukça geniş tutmuştur. Yazarın çalışmamıza konu olan dört romanında da, bu durum belirgin bir şekilde görülmektedir. 1876 yılında yazdığı Paris'te Bir Türk isimli romanındaki kişilerini, sadece Osmanlı toplumundan almamış; aynı zamanda Paris'te yaşayan Fransız ve Almanlardan da seçmiştir. Yeryüzünde Bir Melek'te, iftiraya uğrayan masum âşıklardan, kıskançlığından ve kininden gözü kararan insanlara birçok tipi konu edinmiştir. Henüz On Yedi Yaşında adlı eserinde, geçim sıkıntısından dolayı kötü yola düşmüş kadınlardan, onları bu yoldan vazgeçirmeyi kendilerine amaç edinmiş erkekleri işleyerek; Türk, Ermeni, Rum milletlerinden çeşitli kahramanlar yaratmıştır. Dürdane Hanım'da ise evlilik dışı ilişki yaşayan âşıklara, kötü niyetli insanlara karşı iyinin yanında yer alan kişilere yer vermiştir. Ayrıca Müslimler, gayrimüslimler, mirasyediler, alafranga meraklısı züppe tipler de, bu romanlarda yer alan şahıslar olarak karşımıza çıkmaktadır.