Aile işletmelerinin kurumsallaşma düzeyi ile işgörenlerin bağlılık düzeyleri arasındaki ilişkide iş stresinin rolü

Bu çalışmanın birincil amacı aile işletmelerinin kurumsallaşma düzeyi ile iş görenlerin bağlılık düzeyleri arasındaki ilişkide iş stresinin rolünün belirlenmesidir. İkincil amacı ise bu ilişkinin demografik değişkenler acısından farklılaşmasının ortaya konmasıdır. Bu çalışma 3 teorik ve bir araştırma bölümü olmakla toplamda 4 bölümden oluşmaktadır. İlk 3 bölümde; Kurumsallaşma, aile işletmelerinde kurumsallaşma, örgütsel bağlılık ve iş stresi kavramları teorik açıdan incelenmiştir. Araştırma bölümünde ise Aile İşletmelerinin Kurumsallaşma Düzeyi ile İş görenlerin Bağlılık Düzeyleri arasındaki İlişkide İş Stresinin Rolünün analizi yapılmıştır. Araştırmanın evreni, Ankara ve Bakü şehirlerinde ticaret odalarına kayıtlı aile işletmeleri oluşmaktadır. Araştırmanın örneklem gurubu Ankara ve Bakü şehirleri için 50'şer restoran olmak üzere toplamda 100 restoran ve her bir restoranda da 10'ar çalışan ve birer yönetici olmak üzere toplamda 1100 katılımcı olarak belirlenmiştir. Örneklem gurubu, kolayda örneklem yöntemi kullanılarak seçilmiştir. Veri toplama aracı olarak anket formları kullanılmıştır. Yöneticilere uygulanan kurumsallaşma anketinde Koç, H. Ve Aylan, S. (2017) ölçeği, çalışanlara uygulanan iş stresi anketinde Aktaş, A. M. (2001) iş stresi belirleme ölçeği ve örgütsel bağlılık anketinde Mowdaw, Steers ve Porter in örgütsel bağlılık ölçeği (1979) kullanılmıştır. Anket formlarından elde edilen verilerin analizi istatistik paket programı kullanılarak yapılmıştır. Çalışmada ölçeklerin yapısal geçerliliği doğrulayıcı faktör analiziyle, araştırma hipotezlerinin testi hiyerarşik regresyon modeliyle ve anket verilerinin analizi ise pearson korelasyon analizi, student-t testi, ANOVA testi ve açıklayıcı istatistik yöntemleriyle yapılmıştır. Analizlerin sonucunda Aile İşletmelerinin Kurumsallaşma Düzeyi ile İş görenlerin Bağlılık Düzeyleri Arasındaki İlişkide İş Stresinin önemli aracı rolünün olduğu hipotezi Türkiye işletmeleri için kabul edilmiş, Azerbaycan işletmeleri için reddedilmiştir.