Aile sağlığı merkezlerine başvuran hastaların sağlık okuryazarlık düzeylerinin belirlenmesi: Kahramanmaraş ili örneği

Sağlık okuryazarlığı, tüm dünyada olduğu gibi Avrupa Birliği ve Türkiye'de giderek önemi artan bir kavram haline gelmiştir. Bireylerin sağlık okuryazarlık düzeylerinin belirlenmesi, bu alanda yapılacak çalışmalara ışık tutması bakımından oldukça önemlidir. Bu araştırma Aile Sağlığı Merkezlerine başvuran hastaların sağlık okuryazarlık düzeylerinin belirlenmesi amacıyla, 01.10.2015-31.12.2015 tarihleri arasında Kahramanmaraş ili merkez ilçelerindeki Aile Sağlığı Merkezlerine başvuran bireyler üzerinde kolayda örneklem yöntemi kullanılarak yapılmıştır. Araştırmada iki bölümden oluşan bir anket formu kullanılmıştır. Birinci bölüm; yaş, cinsiyet, medeni durum, eğitim durumu, çalışma durumu ve ailenin aylık geliri gibi çeşitli soruların bulunduğu sosyodemografik değişkenlerden oluşmaktadır. İkinci bölümde ise; Avrupa Sağlık Okuryazarlığı Projesi kapsamında geliştirilen 47 soruluk "Avrupa Birliği Sağlık Okuryazarlık Anketi" (SOYA-AB) anketi kullanılmıştır. Yapılan örneklem hesaplaması sonucu, minimum 384 kişi üzerinde araştırmanın gerçekleştirilmesine karar verilmiş olup cevaplanmama oranı da göz önünde bulundurularak 500 kişiye ulaşılması hedeflenmiştir. Araştırmada 500 kişiye anket ulaştırılmış ancak çeşitli nedenlerden dolayı 421 anket formu üzerinden analizler yapılabilmiştir. Araştırma sonucunda, araştırmaya katılanların %50,6'sının kadın, %33,5'inin 25-34 yaş grubunda, %77,2'sinin evli, %26,1'inin lise mezunu ve %48,9'u memur olarak görev yaptığı anlaşılmıştır. Araştırma sonucunda katılımcıların genel sağlık okuryazarlığı indeks ortalaması 33,97 ± 7,23 olarak bulunmuştur. Katılımcıların %12,8'inin yetersiz sağlık okuryazarlığı, %35,4'ünün sorunlu-sınırlı sağlık okuryazarlığı, %39,2'sinin yeterli sağlık okuryazarlığı ve %12,6'sının ise mükemmel sağlık okuryazarlığı düzeyine sahip olduğu saptanmıştır.