Akademisyenlerin yaşlanma deneyimi

Yaşlılık olgusu ve yaşlanma süreci, bireyi ruhsal, fiziksel, ekonomik, psikolojik ve sosyolojik olarak birçok yönden etkilemektedir. Bireylerin yaşlılığa bakış açısının yanında, onların bu süreci nasıl deneyimlediği önem arz etmektedir. Bu çalışmada öncelikle yaşlanma süreci ve yaşlılık olgusunun kavramsal çerçevesi ele alınmıştır. Ardından akademi kavramının ne olduğu ve Türkiye'de akademinin gelişimi teorik olarak incelenmiştir. Araştırmanın konusu akademisyenlerin yaşlanmayı nasıl deneyimledikleridir. Araştırmanın amacı, 60 yaş ve üstü akademisyenlerin yaşlanma sürecini, yaşlılığı nasıl anlamlandırdıklarını, nasıl tanımladıklarını, deneyimlerinin özünün ne olduğunu anlamaya çalışmaktır. Söz konusu amaca ulaşmak için araştırmada nitel araştırma desenlerinden olan fenomenoloji kullanılmıştır. Çalışmada Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi'nde çalışmaya devam eden 60 yaş ve üzeri olan akademisyenlerin yaşlanma deneyimleri ele alınmıştır. Çalışmaya 7 kadın, 29 erkek olmak üzere toplam 36 akademisyen katılım sağlamıştır. Veriler, açık ve kapalı uçlu sorular içeren mülakat formu kullanılarak yapılan yüz yüze görüşmeler sonucunda elde edilmiştir. Çalışmada katılımcıların yaşlılığı nasıl tanımladığı, yaşlılığa yönelik metaforları, yaşlılık denildiğinde ilk akıllarına neyin geldiği, yaş alırken neler hissettikleri, akademide nasıl yaşlandıkları, yaşlı bakımına yönelik düşünceleri ve emeklilik süreçleri incelenmiştir. Katılımcılar yaşlılığı olgunluk ve tecrübe olarak tanımlamıştır. Akademisyenlere göre yaşlanma, bilgelik ve üretkenlik ekseninde şekillenen, topluma katkı sunmaya devam etme arzusuyla dolu bir deneyimdir. Deneyim ve üretkenlik ile zenginleşen bu yolculuk değerli bir kütüphane gibidir. Zamanla fiziksel olarak yıpransa da içindeki bilgi birikimi ve tecrübe var oldukça, o kütüphane toplum için en kıymetli hazine olmayı sürdürmektedir.