Ameliyat olan hastalarda düşme korkusunun mobilizasyona bağlı hareket korkusu ve düşme riskine etkisi

Amaç: Bu çalışma ameliyat sonrası dönemde hastaların yaşadıkları düşme korkusunun mobilizasyona bağlı hareket korkusu ve düşme riskine etkisini değerlendirmek amacıyla yapıldı. Yöntem: Tanımlayıcı-kesitsel tipteki araştırmanın yapılabilmesi için etik kurul onayı, kurum izni ve hastalardan onam alındı. Araştırma verileri 1-25 Mayıs 2019 tarihlerinde bir üniversite hastanesinin cerrahi kliniklerindeki hastalardan toplandı. Araştırma örneklemini cerrahi girişim geçiren 215 erişkin hasta oluşturdu. Veriler Hasta Tanıtıcı Bilgi Formu, Düşme Korkusu Ölçeği ve 'İtaki Düşme Riski Ölçeği' ile araştırmacı tarafından yüzyüze görüşme yöntemiyle toplandı. Verilerin analizinde SPSS 25.0 kullanıldı. Verilerin değerlendirilmesinde sayı ve yüzde, aritmetik ortalama, standart sapma, t testi, tek yönlü varyans analizi, Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis H testi, Bonferroni analizi, Spearman korelasyon analizleri kullanıldı. Bulgular: Ameliyat sonrası mobilizasyondaki düşme korkusu (1. Mobilizasyon=2.24±1.19, 2. Mobilizasyon=1.83±1.10) ile hastaların ağrı düzeyi (1. mobilizasyondaki ağrı puanı=5.58±2.98, 2. mobilizasyondaki ağrı puanı=4.05±2.76), mobilizasyona bağlı hareket korkusu (43.53±5.32) ve İtaki düşme riski (1. Mobilizasyon=8.94±3.85; 2. Mobilizasyon=8.49±3.71) puanı arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişkili bulundu (1. Düşme korkusu ile r1. ağrı=0.335, r2. ağrı=0.247, rTKÖ=0.296, r1. İtaki =0.210, r2. İtaki =0.213 p<0.05; 2. Düşme korkusu ile r1. ağrı=0.245, r2. ağrı=0.276, rTKÖ=0.368, r1. İtaki =0.241, r2. İtaki =0.238 p<0.05). Sonuç: Ameliyat olan hastalarda düşme korkusu arttıkça, mobilizasyona bağlı hareket korkusu ve düşme riskinin arttığı belirlendi. Hemşirelerin ameliyat sonrası dönemde hastalarda düşme riskini belirlemesi, önlemleri alması ve mobilizasyona teşvik etmesi önerilir. Anahtar kelimeler: Düşme korkusu, mobilizasyona bağlı hareket korkusu, düşme riski, ameliyat olan hastalar