Atık malzeme ile güçlendirilmiş zemine oturan yüzeysel temellerin taşıma gücü

Dünya nüfusu her geçen gün artmakta ve kullanılan araç sayısında artış görülmektedir. Tüm dünyada artan araç sayısına bağlı olarak araç lastik kullanımı her geçen gün hızla artmaktadır. Araç lastikleri kullanıldıktan sonra atık bir malzeme haline gelmekte ve ortaya çıkan bu atık malzemenin uygun bir şekilde bertaraf edilmesi gerekmektedir. Aksi halde çevresel birtakım sorunlar ortaya çıkmaktadır. Ayrıca sağlık açısından da sorunlar ortaya çıkmaktadır. Bu yüzden atık lastik günümüzde önemli bir problem olarak görülmektedir. Geoteknik mühendisliğinde, bu alanda yapılan çalışmalar ile atık lastiklerin kullanım imkanları araştırılmakta ve dayanıklılık, yüksek sürtünme direnci, düşük yoğunluk gibi özellikleri sayesinde birçok problem daha düşük maliyetler ile çözülebilmektedir. Böylece, hem çevreye katkı sağlanmakta, hem de atık malzeme yönetimi yapılmaktadır. Ayrıca ülke ekonomisine katkı sağlanmaktadır. Bu tez çalışmasında, atık lastiklerle güçlendirilmiş kum zeminlerin, sürekli temel yükleri altında, taşıma gücü ve oturma davranışları incelenmiştir. Ayrıca, atık lastiklerle güçlendirilmiş kum zeminler kullanılarak oluşturulan şevli dolguların stabilite davranışları statik ve dinamik durumlar için analiz edilmiştir. Çalışmada, analizler, sonlu elemanlar yöntemi ile çözüm yapan PLAXIS bilgisayar programı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışma kapsamında, kum zemin değişik oranlarda atık malzeme (%0, %16.5, %29.16, %39.37, %50, %66.54, %100) ile karıştırılarak analizler gerçekleştirilmiş ve temel zemini taşıma gücü ve oturma davranışlarını iyileştiren optimum karışım oranları ve iyileştirme derinlikleri belirlenmiştir. Şev analizlerinde ise, statik ve dinamik durumlar için şev stabilitesini arttıran optimum karışım oranları belirlenmiştir. Çalışma sonunda, elde edilen analiz sonuçlarına göre, optimum karışım oranına sahip atık lastik kullanımının, kumlu zeminlerde hem taşıma gücü ve oturma değerlerini iyileştirdiği hem de şev stabilitesine olumlu katkı sağladığı belirlenmiş ve uygulamaya yönelik gerekli öneriler sunulmuştur.