Bazı ilaçlarda ve amino asit bileşiklerinde gama ışınları ile oluşturulmuş yapısal bozuklukların cinsinin ve yarı ömrünün EPR tekniği ile belirlenmesi

Bu çalışma üç kısımdan oluşmuştur. Tez çalışmasının birinci bölümünde nörolojik ilaçların hazırlanmasında ilaç etkin maddesi olarak kullanılan topiramat ve gabapentin bileşiklerinin radyasyon duyarlılıkları incelenmiştir. Bu bileşikler 1,5,7,10,15,20,25 kGy doz değerinde gama ile ışınlanmış ve ışınlama sonucunda bu bileşiklerde oluşan serbest radikal miktarları ve oda sıcaklığındaki kararlılıkları Elektron Paramagnetik Rezonans spektroskopisi yardımıyla belirlenmiştir. Işınlanan topiramat'ın tekli gabapentin'in ikili olmak üzere oldukça basit sayılabilecek karakteristik rezonans tepesine sahip oldukları gözlenmiştir. Farklı doz değerlerinde ışınlanan örneklerin doz-cevap eğrileri oluşturularak bu sonuçları en iyi şekilde betimleyen matematiksel fonksiyonlar belirlenmiştir. Doz-cevap eğrilerinden yararlanarak bileşiklerin yaklaşık 10 kGy doz değerinde satüre oldukları gözlenmiştir. Bir yıl boyunca oda sıcaklığında bekletilen örneklerin sinyal şiddetlerinde zamanla ortaya çıkan farlılıklar incelenmiş bu yolla rezonas sinyallerine kaynaklık eden radikal türleri ve bunların oda sıcaklığındaki sönüm sabitleri belirlenmiştir. İkinci kısımda, gama ile ışınlanmış aminoasit bileşiklerinden L-Glutamin tek kristalinin EPR incelemesi yapıldı. Işınlanan L-Glutamin tek kristallerinin genel olarak beşli ve altılı olmak üzere karmaşık sayılabilecek karakteristik rezonans tepelerine sahip oldukları gözlenmiştir. L-Glutamin tek kristalinde ışınlama sonucu oluşan paramanyetik merkez CH2?HCOOH (? elektron radikali) radikaline atfedilmiştir. Bu paramanyetik merkezin eşleşmemiş elektronun ? protonu ile anizotropik, metilen protonları ile izotropik olarak etkileştiği görüldü.Çalışmanın üçüncü kısmında, gama ile ışınlanmış aminoasit bileşiklerinden N-metil-DL-alanin, L-glutamin t-butil ester hidroklorür ve D-(+)-galaktozamin hidroklorür toz kristallerinin EPR incelemesi yapıldı. Üç örnekte ışınlama sonucu oluşan radikaller spektrum ölçümlerinden ve simülasyon programı yardımıyla sırasıyla CH3?H(COOH), CH2?HCOOH, CH?HOH olduğu belirlendi.Anahtar Kelimeler: EPR, Gama ışınları, Serbest Radikal, Amino Asit Bileşikleri , İlaç