Beden eğitiminde öğretmen etkililiği öz-değerlendirme formu: ölçek uyarlama çalışması

Bu araştırmanın amacı 2014 yılında Kyrgiridis ve arkadaşları tarafından geliştirilen "Beden Eğitiminde Öğretmen Etkililiği Öz-Değerlendirme Formu (Questionnaire for Self-Evaluation of Teacher Effectiveness in Physical Education)" 'nun Türk kültürüne uyarlanmasıdır. Bu amaç doğrultusunda, çeviri sürecinden sonra Eskişehir İl Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı okullarda görev yapan 110 beden eğitimi öğretmenine yapılan anket uygulaması sonrasında Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) gerçekleştirilmiştir. Yapılan faktör analizi sonrasında ölçeğin farklı alt boyutlarına ait 5 maddenin çıkarılmasına karar verilmiştir. Araştırmada kullanılan Beden Eğitiminde Öğretmen Etkililiği Öz-Değerlendirme Formu (BEÖE-ÖD) toplamda 6 alt boyut ve 21 maddeden meydana gelmektedir. Ölçeğe ilişkin uyum indeks değerleri incelendiğinde genel olarak iyi bir uyumdan söz edilebilir. Ölçeğin toplamına ilişkin Cronbach Alpha değeri ise .930 olarak bulunmuştur. Araştırmanın alt amaçları ise Eskişehir İl Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı okullarda göre yapan beden eğitimi öğretmenlerinin BEÖE-ÖD formunun alt boyutlarına ilişkin skorlarının cinsiyet, kıdem, okul türü, şu anda görev yapılan okuldaki toplam hizmet süresi ve görev yapılan okuldaki spor salonu mevcudiyeti değişkenlerine göre incelenmesi olarak sıralanabilir. Bu bağlamda cinsiyet, okul türü ve spor salonu mevcudiyeti değişkenlerine yönelik olarak t-testi; kıdem ve şu anda görev yapılan okuldaki toplam hizmet süresi değişkenlerine yönelik olarak ise ANOVA kullanılmıştır. Bu analizler sonucunda cinsiyet değişkeninde Beden Eğitimi İçeriğinin Uygulanması, Öğretme Stratejileri ve Dersi Yürütme alt boyutlarında; kıdem değişkeninde Öğrenci-Öğretmen Değerlendirmesi, Beden Eğitimi İçeriğinin Uygulanması, Teknoloji Kullanımı, Öğretme Stratejileri, Dersi Yürütme alt boyutlarında; okul türüne göre Öğrenci-Öğretmen Değerlendirmesi, Beden Eğitimi İçeriğinin Uygulanması, Teknoloji Kullanımı, Öğretme Stratejileri ve Dersi Yürütme alt boyutlarında; şu anda görev yapılan okuldaki toplam hizmet süresine göre Öğrenci-Öğretmen Değerlendirmesi ve Teknoloji Kullanımı alt boyutlarında; spor salonu mevcudiyetine göre Öğrenci-Öğretmen Değerlendirmesi, Beden Eğitimi İçeriğinin Uygulanması, Teknoloji Kullanımı, Öğretme Stratejileri ve Dersi Yürütme alt boyutlarında istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar bulunmuştur (p<.05). Sonuç olarak BEÖE-ÖD formunun Türk kültüründe geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu söylenebilir. Anahtar Kelimeler : beden eğitimi, öğretmen etkililiği, beden eğitiminde öğretmen etkililiği