Birinci Dünya Savaşı'nda Osmanlı İmparatorluğu'nda ilksel birikim ve kapitalist devlet

Bu tez, Birinci Dünya Savaşı sırasında Osmanlı İmparatorluğu'nda sermaye birikimi sürecini ve devletin bu süreçteki işlevini analiz etmektedir. Tezde, arşiv kaynaklarına dayanarak Osmanlı Devleti'nin i) savaşın finansmanı için emek gücüne, mülkiyete, tarımsal artığa, doğal kaynaklara, üretim ve geçim araçlarına el konulmasını öngören seferberlik ve vergilendirme politikalarının sınıfsal bir seçicilik gözetilerek uygulanmasında ii) toplumun daha önceden üretim faaliyetine katılmamış veya daha sınırlı olarak katılmış kesimlerin ücrete bağımlı hale gelmesine neden olan sosyal politikaların oluşturulmasında; iii) gerek silah ve mühimmat üretimi ve bunların uluslararası ticareti yoluyla, gerekse gıda, giyim, barınma gibi sivil nüfusun yeniden üretimi için gerekli ihtiyaç maddeleri üzerine yapılan spekülatif ticaret yoluyla olağanüstü savaş kârlarının yaratılmasında etkin bir rol oynadığı ortaya konmakta; bu bağlamda Osmanlı İmparatorluğu'nda Birinci Dünya Savaşı döneminin sadece ulus inşası bakımından değil, aynı zamanda sermaye birikiminin ve kapitalist devletin inşası bakımında da önemli bir tarihsel momente işaret ettiği ileri sürülmektedir. Anahtar Kelimeler: ilksel birikim, sermaye birikimi, kapitalist devlet, savaş, harp zenginliği