Le capitalisme recyclé: L'accumulation par réanimation et les récupérateurs des déchets recyclables à İstanbul

Ekolojik kriz, özellikle 1970'lerden bu yana söylemlerin, bilimsel raporların ve aktivist hareketlerin konusu olageldi ve siyasi gündemler de bunu hızla benimsedi. Devletlerin, devletler üstü kurumların ve ulusötesi kapitalist sınıf şirketlerinin katılımıyla dünya konferansları düzenlendi ve ortaya çıkan çözüm, gelişmekte olan ülkelerin yabancı yatırım ve borç süreçlerine açılması yoluyla karbon ve, yeşil teknoloji piyasalarinin oluşturulması ve sürdürülebilir kalkınma programlarının dayatılması yoluyla krizin metalaştırılması oldu. Bu önlemleri haklı çıkarmak için sunulan açıklama, krizin suçlusu olarak doğrusal yap-tüket-at ekonomisini tanımlamakta ve ambalaj atıkları da dahil olmak üzere geri dönüştürülebilir atıkların geri dönüşüm endüstrisi aracılığıyla yeni hammaddeler haline getirilerek kapalı bir üretim-tüketim sisteminin uygulanmasından oluşan döngüsel bir ekonominin kurulmasını öngörmektedir. Çöp kutusu yolunda değerini kaybetmiş görünen ambalaj atıkları böylece yeniden değer kazanmaktadır. Bu çalışma, bu sürecin aslında kapitalist üretim tarzının sürekli tekrar eden aşırı birikim krizlerine yeni bir yanıt olarak tasarlandığını ve atıkların bu yolla yeniden değerlenmesinin yeni bir birikim modeli ortaya koyduğunu savunmaktadır: yeniden canlandırma (réanimation) yoluyla birikim. Bu küresel bir ekonomik düzen olduğundan, gelişmekte olan ülkelerin küresel geri dönüşüm endüstrisine katılımı, bu üretim tarzı için en karlı biçimi bulmayı amaçlayan bir deneme-yanılma sürecidir. Bu anlamda saha çalışmamız atık toplayıcılarının İstanbul metropolündeki iş örgütlenmelerinin ve sınıf ilişkileri matrisinde kendilerine biçilen konumu analiz etmeyi ve Türkiye'nin bu küresel 'ekolojik' ekonomik düzene nasıl eklemlendiğini göstermeyi amaçlamaktadır.