Çayırlı ilçesi ve çevresinin eskiçağ tarihi

Kuzeydoğu Anadolu coğrafyasının batı ucunda yer alan Erzincan ili, dağlık bir coğrafyada çeşitli tarihi yol güzergâhlarının kesişme noktasında bulunmaktadır. Geç Kalkolitik Çağ'dan itibaren yerleşim gören Erzincan ilinde İlk Tunç Çağı'nın önemli kültürü olan "Karaz Kültürü" izlerine rastlanmaktadır. Daha sonra il genelinde Azzi-Hayaša Krallığı'nın hâkimiyeti başlamış, bu krallığın ortadan kalkması sonucunda Daya(e)ni/Diau(e)hi Krallığı, Uruatri-Nairi Konfederasyonları Dönemi ve Urartu Krallığı Erzincan ilinde hüküm sürmüştür. Çalışma sahamız olan Çayırlı ilçesi Erzincan iline bağlıdır. Bölgenin deniz seviyesinden yüksek bir konumda bulunması ve dağlık ve engebeli olması bir coğrafyaya sahip olması iklim özelliklerini etkilemiştir. Bunun sonucunda ise ilçede karasal iklim görülmektedir. Bölgede oldukça verimli tarım arazileri ve geniş düzlüklerden oluşan ovalar bulunmaktadır. Hidrografik açıdan zengin bir yapıya sahip olan ilçe, tarih boyunca insan yaşamı için uygun bir ortama sahip olmasından dolayı birçok medeniyetin dikkatini çekmiştir. Özellikle bölgedeki en önemli akarsu olan Karasu (Fırat) Irmağı bölgenin sosyolojik, ekonomik yapısında etkili olmuştur. Ayrıca bölgenin doğal yol ağları ile çevrili olması stratejik açıdan önemini artırmış ve farklı dönemlerde topluluklar arasındaki iletişimi ve etkileşimi sağlayan bağı kurmuştur. Bu doğal yol ağları ile tarım arazilerine hâkim olma isteği bölgede askeri amaçla kurulmuş birçok kale ve yerleşim alanı oluşmasına sebebiyet vermiş ve bölgenin önemli bir geçit alanı olmasını sağlamıştır. "Çayırlı ilçesi ve Çevresinin Eskiçağ Tarihi" konulu yüksek lisans tezinde bölgede daha önceden gerçekleştirilmiş olan yüzey araştırmaları ve halen devam eden araştırmalarla önemli verilere ulaşılmıştır. Bölgede tespit edilen tarihi ve arkeolojik merkezlerin yanı sıra kaynak eserler taranmış ve değerlendirme yapılmıştır."Çayırlı ilçesi ve Çevresinin Eskiçağ Tarihi" konulu yüksek lisans tezinde Çayırlı ilçesinin ve çevresinin Eskiçağ tarihine, doğal ulaşım ağlarına, yerleşim alanlarına ve bölgenin stratejik önemine ışık tutmak amaçlanmıştır.