Çeşitli kavak klonlarının ilk yıllardaki performansı

Ülkemizde Akkavak, Titrek kavak, Karakavak, Fırat kavağı doğal olarak yetişmektedir. Ayrıca yabancı kavak türü olarak da, Amerikan karakavağı (Populus x euramericana) ve Melez kavak (Populus deltoides) ılıman bölgelerimizde kültürü yapılarak yetiştirilmektedir. Bu kavak türlerine ait klonların gelişimini olumsuz etkileyen çeşitli biyolojik etmenler vardır. Bunlardan biri de pas mantarı (Melampsora alli–populina)'dır. Bu mantar kavak yapraklarına bulaşarak, yaprağın hayatiyetini kaybetmesine dolayısıyla ağacın çap ve boy gelişimini olumsuz etkimektedir. Melez kavak ve Amerikan karakavağına ait bazı klonlar bu mantara karşı gösterdiği dirençler farklı olabilmektedir. Tez çalışmasında, Melez kavak ve Amerikan karakavağı'nda iyi büyüme yapan ve pas mantarı hastalığına toleranslı klonların belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada 13 adet kavak klonu kullanılmıştır. Klonlara ait çelik materyali Kavak ve Hızlı Gelişen Orman Ağaçları Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü'nün materyal parselinden alınmıştır. Dikim materyali olan çelikler ile üç yerde (Kocaeliİzmit, Bursa-Yenişehir ve Kırklareli-Lüleburgaz) rastlantı blokları deneme desenine göre 4914 adet / ha olacak şekilde denemeler kurulmuştur. Araştırmada iki yıllık çap, boy ölçümü yapılmış, yıllık göğüs yüzeyi artımı belirlenmiş ve pas mantarına ait uredosorus sayısı ölçümleri yapılmıştır. İstatistik analizler 89.M.004, 89.M.063, 89.M.044, OSTİA ve PY-202 klonlarının iyi büyüme yaptığı ve pas mantarına daha toleranslı olduğunu göstermektedir. Anahtar sözcükler: Amerikan karakavağı, Büyüme, Klon, Melez kavak, Pas mantarı.