Çocuklara yüksek akımlı nazal kanül oksijen tedavisi sırasında uygulanan parmak kukla aktivitesinin anksiyete ve fizyolojik parametreler üzerine etkisi

Araştırma çocuklara yüksek akımlı nazal kanül oksijen (YANKO) tedavisi sırasında uygulanan parmak kukla aktivitesinin anksiyete ve fizyolojik parametrelere etkisini belirlemek amacı ile randomize kontrollü deneysel çalışma olarak yapılmıştır. Araştırma Düzce Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi ve Sakarya Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nin Çocuk Klinikleri'nde Eylül 2023-Haziran 2024 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini, yapılan güç analizi sonucu çalışmaya katılmayı kabul eden ve örneklem seçim kriterlerine uyan toplam 70 çocuk (deney=35, kontrol grubu=35) oluşturmuştur. Çocukların gruplara göre dağılımı rastlantısal olarak yapılmıştır. Deney grubunda yer alan çocuklara işlem sırasında parmak kukla aktivitesi uygulanmış olup, kontrol grubundaki çocuklara sadece rutin YANKO tedavisi işlemi uygulanmıştır. Her iki grubun uygulama öncesi, sırasında ve sonrasında fiziksel paremetreleri (vücut sıcaklığı, kalp atım hızı, oksijen satürasyonu) ölçülmüş ve iki gruba da "Çocukların Duygusal Dışa Vurumunu Değerlendirme Ölçeği" (ÇDDVDÖ) uygulanmıştır. Verilerin toplanmasında ebeveyn ve çocukların sosyodemografik özelliklerini belirlemek amacı ile ''Kişisel Bilgi Formu', işlem sırasında anksiyete düzeyini ölçmek için ÇDDVDÖ, fizyolojik bulgularını değerlendirmek için "Fizyolojik Parametreler Kayıt Formu'' kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler SPSS (Statistical Package for Social Sciences) for Windows 22.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma verileri incelendiğinde, çocukların ÇDDVDÖ puanları açısından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmıştır (p<0,05). Elde edilen bulgulara göre, kontrol grubundaki çocukların anksiyete düzeyi, deney grubundaki çocuklara kıyasla daha yüksek bulunmuştur. Gruplar arası ölçüm zamanlarına göre vücut sıcaklığı ve oksijen satürasyonu bulguları açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmazken (p>0,05), kalp atım hızı değerleri açısından anlamlı bir farklılık saptanmıştır (p<0,05). Sonuç olarak, YANKO tedavisi sırasında uygulanan parmak kukla aktivitesinin çocukların anksiyetesini azalttığı ve fizyolojik parametreler üzerinde de olumlu etkileri olduğu görülmüştür. Bu sonuçlar doğrultusunda, çocuk acil, çocuk servisleri ve çocuk yoğun bakım ünitelerinde YANKO tedavisi uygulanan çocuklara non-farmakolojik yöntem olarak parmak kukla aktivitesinin kullanılması önerilmektedir