Cumhuriyet döneminde (2005'ten günümüze) Bursa Irgandı Köprüsü'ndeki geleneksel el sanatları üzerine halk bilimsel bir inceleme
2011
0 views
0 downloads
Advisor: Doç. Dr. Mustafa Sever
Abstract (TR)
El sanatları, milli duyguları, milli karakteri yansıtan en önemli kültürel mirastır ve bir disiplin olarak Halk Bilimin temelini oluşturur.Osmanlıya başkentlik yapmış, tarihi dokusunu günümüze taşımayı başarmış olan Bursa ili, bu özelliğinin yanı sıra kültürel değerleri yaşatmaya çalışan sanatçılarını dünyadaki dört çarşılı köprüden biri olan Tarihi Irgandı Köprüsü ile ev sahipliği yapması bakımından da dikkat çekmektedir.UNESCO Somut olmayan kültürel mirası şu şekilde tanımlamıştır ? Somut olmayan kültürel miras, toplulukların, grupların ve kimi durumlarda bireylerin kültürel miraslarının bir parçası olarak tanımlandıkları uygulamalar, temsiller, anlatımlar, bilgiler, beceriler ve bunlara ilişkin araçlar, gereçler ve kültürel mekânlar? anlamına gelir. Ancak el sanatlarının günümüz Türkiyesinde yeterince tanınmadığı, oysaki bu kıymetli hazinenin değerlendirilip işlenmesi ve bir bütün halinde daha güzel sunumların yapılması gerekmektedir. Böyle bir düşünceyle yola çıkan Osmangazi Belediyesi Tarihi Irgandı Köprüsü'nü yenileyerek Türk kültürüne kazandırmıştır.Bursa Irgandı Köprüsü'nde icra edilen sanatlardan? tezhip? altın anlamındaki Arapça ?zehep? kelimesinden gelir, altınlamak anlamında kullanılır. Altın mürekkebi, boya ve yaldızlarla yapılan süslemedir. Yazma eserlerin ve levhaların süslenmesidir. Tezhip sanatı, geçmişin motiflerini bugünün ilgi çeken çizgileriyle birleştirmiştir.Hat sanatı, Arap harflerinin yazımının elverişliliğinden yola çıkılarak yazının estetikle buluşmasından doğmuştur. Türklerin İslamiyet'i kabulünden sonra Arap harflerini kullanmaya başlamasıyla tanıştığı bu sanat, özellikle Osmanlı döneminde önemli ustaların yetiştiği ve önemli eserlerin Türk kültürüne kazandırıldığı bir sanat haline gelmiştir. Bugün ise hat sanatı ev ve iş yerlerini süsleyen levhalar halini almıştır.Tesbih, müminlerin namaz sonrası Hz. Peygamberin tavsiyesi üzerine yaptıkları bir tür selamlamadır. Bir anlamda namazın memnuniyetini ifade etme biçimdir. Bu sanatın öncü güçleri Osmanlı padişahlarıdır. Padişaha verilen hediyelerin özel olması gerektiği düşüncesinden doğan tesbih sanatı günümüzde de devlet büyüklerine verilen özel hediyeler olarak yaşatılmaya devam etmektedir.Ahşap oyma sanatı, geçmişin ihtişamlı mimarisinde kullanılan; ancak günümüz Türkiyesinde özellikle tarihi dokusunu koruyan mimarilerin restorasyonlarında icra edilmektedir.Bursa bıçağı, Türk kültüründe mücadelenin sembolü olan metallerin yapımında kullanılırken günümüzde Bursa Irgandı Köprüsü'nde çatal, kaşık ve bıçaklara şekil verilerek yeni bir boyut kazanmıştır.Çini sanatı, önceleri sadece mimari eserlerin süslemesinde kullanılırken, günümüzde gençler tarafından beğenilen takıların tasarımında kullanılmaktadır.Sedefçilik, doğal malzemeler kullanılarak icra edilen bir sanattır. Bursa Irgandı Köprüsü'nde sedefçilik çağın ihtiyaçlarına uygun olarak tasarlanan (toka, tarak, kolye, sedef işlemeli sandık?)ürünler verilmesiyle canlılığını korumaktadır.Anahtar Kelimeler: Kültürel Miras, Halk Bilimi, El sanatları, gelenek, Irgandı Köprüsü.
Author
Dr. Duygu Kiremitci
Institution

Gazi University
Türk Halk Bilimi (folklor) Bilim Dalı
How to Cite
Duygu Kiremitci (Yüksek Lisans Tezi). Cumhuriyet döneminde (2005'ten günümüze) Bursa Irgandı Köprüsü'ndeki geleneksel el sanatları üzerine halk bilimsel bir inceleme, 2011, Gazi University.
License
Tüm Hakları Saklıdır
This work is shared under the specified license terms.
More theses from Gazi University
- Türkiye petrol ve gaz sondaj sahası iş kazaları analiz ve modellemesi(2021)
- XVI. yüzyıl Anadolu'sunda Oğuzların Karkın Boyu(2004)
- Gerçek hayattaki geometri örneklerinin sosyal bir öğrenme ortamı aracılığıyla paylaşımı: Bir durum çalışması(2021)
- İki farklı irrigasyon aktifleştirme tekniğinin farklı kök seviyelerinde hazırlanmış yapay internal rezorpsiyon kavitelerinden kalsiyum hidroksit uzaklaştırma etkinliğinin değerlendirilmesi(2021)
- Experimental development of the interfacial bond-slip model between textile reinforced mortar strips and masonry walls(2025)
- Sürdürülebilirlik ve iktidar bağlamında sözel belleğin Türk müzelerinde kullanımı(2010)