Depresyonlu hastalarda günlük fiziksel aktivite, fiziksel uygunluk, vücut kompozisyonu ve yaşam kalitesinin araştırılması

Depresyon yaygın görülen hastalıklardan biridir ve toplumsal maliyeti günden güne artmaktadır. Bu tez çalışmasının amacı sağlıklı kontrollere göre depresyonlu hastalardaki fiziksel uygunluk parametreleri (aerobik egzersiz kapasitesi, kas kuvveti, gövde esnekliği), günlük fiziksel aktivite, solunum fonksiyonları, vücut kompozisyonu, uyku ve yaşam kalitesi farklılıklarını karşılaştırmak, aynı zamanda bu parametreler arasındaki ilişkilerin araştırtmaktır. Depresyon tanısı deneyimli psikiyatrisiler tarafından DSM IV kriterlerine göre Yapılandırılmış Klinik Görüşme ile konuldu. Çalışmaya düzenli antidepresan ilaç kullanmayan ve egzersizle ilişkili riski olmayan hastalar alındı. Çalışmaya depresyonlu 80 (40 kadın, 40 erkek) hasta ve 80 (40 kadın, 40 erkek) sağlıklı kontrol dahil edildi. El kavrama kuvveti ve sırt-bacak kuvveti dinamometreyle; gövde esnekliği fleksibilite ölçüm cihazıyla; günlük fiziksel aktivite metabolik holterle; solunum fonksiyon testleri taşınabilir spirometreyle, deri kıvrım kalınlıkları skinfold cihazıyla ölçüldü. Maksimal aerobik kapasite (VO2max) Astrand submaksimal egzersiz protokolüyle hesaplandı. Vücut kompozisyonu biyoelektrik empedans analiz sistemiyle, arteryel sertlik nabız dalga analiz yöntemiyle belirlendi. Bel, karın ve kalça çevre ölçümleri mezurayla yapıldı. Tüm katılımcılara Beck Depresyon Envanteri (BDE), Beck Anksiyete Envanteri (BAE), Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) ve SF36 yaşam kalitesi anketi uygulandı. Veriler SPSS 18.0 bilgisayar programı kullanılarak analiz edildi. Depresyonlu kadın hastalarda sağlıklı kontrollere göre el kavrama kuvvetleri, sırt-bacak kuvveti ve sağlıkla ilişkili yaşam kalitesini daha düşük; bel/kalça oranı, PUKİ, BDE ve BAE'yi daha yüksek; buna karşın depresyonlu erkek hastalarda sağlıklı kontrollere göre VO2max ve sağlıkla ilişkili yaşam kalitesini daha düşük; günlük uyku süresi ve PUKİ, BDE ve BAE'yi daha yüksek bulduk. Kadın hastalarda BDE ve BAE skorları, kuvvet ölçümleri ve SF36 skoru ile negatif korale iken, PUKİ skoru ile pozitif korale idi. Erkek hastalarda BDE ve BAE skorları, SF36 skoru ile negatif korale iken PUKİ skoru ile pozitif korale idi. Ayrıca erkek hastalarda BDE skoru, günlük uyku süresi ile pozitif korelasyon gösterdi. Hem kadın hem erkek hastalarda BAE skoru, VO2max ile pozitif korelasyon gösterdi. Her iki cinsiyette de gövde esnekliği, vücut yağ oranı ve yağsız vücut ağırlığı, skinfold kalınlıkları, solunum fonksiyon testleri, damar yaşı, stiffness indeksi, günlük adım sayısı, toplam enerji tüketimi ve ortalama metabolik eşdeğer (MET) hasta ve kontrol grupları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark göstermedi. Sağlıklı kontrollere göre kadın hasta grubunda VO2max ve günlük uyku süresi; erkek hasta grubunda ise kuvvet ölçümleri, karın çevresi ve bel/kalça oranı istatistiksel olarak anlamlı fark göstermedi. Bu çalışma, sağlıklı kontrollere göre depresyonlu kadın hastalarda el kavrama ve sırt-bacak kuvvetlerinin, yaşam ve uyku kalitesinin, anksiyete semptomatolojisinin bozulduğunu, buna karşın sağlıklı kontrollere göre depresyonlu erkek hastalarda aerobik egzersiz kapasitesinin, günlük uyku süresinin, yaşam ve uyku kalitesinin bozulduğunu açığa çıkardı. Egzersiz tedavi planlamasında, kadın depresyonlu hastalarda kas kuvvetindeki düşmeyi, erkek depresyonlu hastalarda aerobik egzersiz kapasitesindeki azalmayı göz önüne almanın hastalık yönetiminde daha yararlı stratejilerin geliştirilmesine katkıda bulunabileceği kanaatindeyiz.