Diş hekimlerinin antiagregan ve antikoagulan ilaçlar hakkındaki bilgi düzeyinin değerlendirilmesi

Amaç: Pıhtılaşma; koroner arter hastalığı, serebrovasküler hastalık ve periferal arter hastalığı gibi iskemik hastalıklara neden olmaktadır. Bu hastalıkların önlenmesinde veya tekrarlamamasında pıhtı önleyici tedavi vazgeçilmezdir. Tedavi kapsamında antiagregan ve antikoagülan ilaçlar kullanılmaktadır. Pıhtı önleyici tedavilerin kanama başta olmak üzere birçok yan etkisi bulunmasına rağmen günümüzde kullanımı giderek artmıştır. Diş hekimlerin tedavilerinin birçoğu kanama riski olan tedavilerden oluşmaktadır. Antiagregan ve antikoagülan ilaç kullanmakta olan hastalar, çeşitli dental girişimlerde perioperatif süreçte uzamış kanama riskiyle karşı karşıyadır. Diğer yandan bu ajanların kullanımı hastanın genel medikal sağlığının idamesi için de gereklidir. Çalışmamızın amacı diş hekimlerin antiagregan ve antikoagulan ilaçlar hakkındaki bilgi düzeylerini ölçmek ve aynı zamanda bu ilaçları kullanan hastaların tedavisinde uygulanılabilecek tedavi protokollerini de değerlendirmektir. Yöntemler: Çalışmamızda Elazığ ilinde bulunan diş hekimleri, Fırat üniversitesi diş hekimliği fakültesi cerrahi stajını yapmış 5. Sınıf öğrencileri, asistanlar ve öğretim görevlilerinin antiagregan ve antikoagülan ilaçlar hakkındaki bilgi düzeylerinin belirlenmesi amacıyla 2 aşamadan oluşan anket formu dolduruldu. Birinci aşamada hekimin ismi olmadan çalıştığı kurum, yaşı, çalıştığı süre ve ünvanını belirlediğimiz kişisel bilgileri içeren anket formu dolduruldu. İkinci aşamada ise diş hekimin antiagregan ve antikoagülan ilaçlar hakkındaki bilgi düzeylerini değerlendiren soruları içeren bir anket formu dolduruldu. Daha sonra tanımlayıcı istatistikler yapılıp sonuçlar, yüzde ve sayı olarak değerlendirildi. Bulgular: Diş hekimlerinin %41,4'ü antiagregan/antikoagülan kullanan hastalarla çok sık karşılaştıklarını belirtmiştir. Bu ilaçlar hakkında kendini yeterli bilgiye sahip gören hekim oranı %42,04, kanama problemi durumunda yapılacak tedavi hakkında kendini yeterli gören hekim oranı ise %36,94 olmuştur. Hangi ilacın ne zaman kesilmesi gerektiği konusunda yeterli bilgiye sahibim diyen diş hekimi oranı %29,3 olduğu görüldü. Hangi ilacın antiagregan veya antikoagülan olduğunu belirtiniz sorusuna hekimlerin %56,05'i heparin, %60,06'sı aspirin ,%70,7'si warfarin ve %46,05'i klopidogrel için doğru yanıt verebilmiştir. Sonuç: Çalışmamızın sonucunda ülkemizde henüz kapsayıcı ve standardize edilmiş bir tedavi protokolünün bulunmadığı görülmüştür. Diş hekimlerin büyük bir kısmının antiagregan ve antikogulan ilaçlar hakkında yeterli bilgiye sahip olmadığı bu yüzden farklı tedavi seçeneklerine yöneldikleri görülmüştür. Cinsiyet, çalıştığı kurum, çalışma süresi ve ünvanın; antiagregan ve antikoagulan ilaçlar hakkında bilgi düzeyleri üzerine anlamlı bir etkisinin olduğu görülmüştür. Anahtar kelimeler: Antiagregan ve antikoagulan, pıhtılaşma, diş hekimi, anket