Finansal tablolarda dipnot analizi: İstanbul Menkul Kıymetler Borsası'nda bir uygulama

Finansal raporlama bir şirketin bilgi kaynağı olması sebebiyle, finansal tablo kullanıcıları için çok önemlidir. Yatırımcılar ve hissedarlar şirket hakkında detaylı bilgiyi finansal tablo dipnotlarından elde ederler. Yani, değişen dünya finansal tablo dipnotlarını finansal tablolar kadar önemli yapmıştır. Sermaye piyasası yasaları ve düzenlemeleri finansal tablo dipnotlarını UFRS'ye uyumlu olarak düzenlemiştir. Yani, değişen dünya finansal tablo dipnotlarını finansal tablolar kadar önemli hale getirmiştir.Bu çalışmanın ana amacı İMKB 100 endeksindeki reel sektör şirketlerin dipnot kalitesini belirlemektir. Veri seti 2005'in başından 2010'un sonuna kadar kapsar. Veri üç aşamada analiz edilmiştir. İlk aşamada, içerik analizi kullanarak genel bir analiz yapılmıştır. Her bir şirketin dipnot sayfa sayısı sayılmış ve denetim kalitesi denetim şirketi boyu açısından ölçülmüştür. İkinci aşamada, daha derin bir içerik analizi yapılmış ve her bir dipnot kaleminin finansal tablo dipnotundaki yüzdesel dağılımı incelenmiştir. Üçüncü aşamada, otomatik içerik analizi gerçekleştirilmiştir. Kelime sıklığı analizi için N-vivo 9 yazılım programı kullanılmıştır.Çalışmanın sonucunda, dört büyük denetim şirketi tarafından denetlenen şirketlerin dipnot sayfa sayıları diğerlerine göre daha büyük bulunmuştur. ?Uygulanan Değerleme İlkeleri/Önemli Muhasebe Politikaları?, ?Mali Tabloların sunumuna İlişkin Esaslar? ve ?İlişkili Taraf Bakiyeleri ve Önemli İşlemler? kalemleri 2005 ve 2006'da en çok yer verilen dipnotlardır. 2007 yılının en çok yer verilen üçüncü kalemi ise ?Karşılıklar, Şarta Bağlı Varlık ve Yükümlülükler? dir. 2008, 2009 ve 2010'da en çok yer verilen üç kalem ise ?Mali Tabloların sunumuna İlişkin Esaslar?, ?Finansal araçlardan Kaynaklanan risklerin Niteliği ve Düzeyi? ve ?Vergi Varlık ve Yükümlülükleri? olmuştur. Bu çalışmanın özgünlüğü ise Türk muhasebe literatüründe yapılan ilk otomatik içerik analizi olmasından kaynaklanmaktadır.Anahtar Kelimeler: Dipnot Analizi, Dipnot Kalitesi, İçerik Analizi