Diyarbakır Paşa(Behram)Hamamı restorasyon önerisi

Bu araştırmanın ana konusu,Diyarbakır'da yer alan, Osmanlı Dönemine ait 16.yy eseri olan Paşa (Behram) Hamamı'dır. Çalışmanın amacı, yakın zamana kadar özgün işlevinde hizmet vermiş olan Paşa (Behram) Hamamı'nın, bilimsel restorasyon ilkeleri doğrultusunda korunması ve kullanılarak, gelecek nesillere aktarılmasının sağlanmasıdır. Hazırlanan restorasyon önerisi 7 bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde; çalışmanın amacı ve önemi anlatılıp yapının incelenmesinde izlenecek yöntem belirtilmiştir. İkinci bölümde konuyla ilgili önceki çalışmalar anlatılmıştır. Üçüncü bölümde öncelikle geleneksel hamam mimarisi incelenmiş, hamamların tarihsel gelişimi anlatılmıştır. Daha sonra Diyarbakır Sur ilçesinde bulunan ve benzer özellikler taşıyan 16.yy hamamları incelenmiştir. Dördüncü bölümde ilk olarak Paşa (Behram) Hamamı'nın bulunduğu çevrenin özellikleri, Diyarbakır'ın tarihi dokusu ve sosyo kültürel yapısı kısaca anlatılmıştır. Daha sonra günümüze özgünlüğünü koruyarak gelmiş olan Paşa (Behram) Hamamı'nın kısa tarihçesi ve özellikleri anlatıldıktan sonra mevcut durumunun analizi yapılmıştır. Tez kapsamında, hamamın 1/50 ölçekli rölöve çizimleri hazırlanmış; malzeme ve hasar tespit analizleri yapılmıştır. Aynı zamanda, yapıya dair sözlü, yazılı ve görsel kaynaklar taranarak yapı ve geçirdiği değişimlerin tanımlanması sağlanmıştır. Restitüsyon aşamasının anlatıldığı beşinci bölümde, hamamın özgün mimarisi hakkında kesin veri oluşturan korunmuş detay ve elemanlar değerlendirilmiş; restitüsyon sorunları belirlenmiştir.Restitüsyon önerisi, 1/50 ölçekli çizimlerle ifade edilmiştir. Altıncı bölümde; hamamın fiziksel olarak varlığını sürdürebilmesi için gerekli müdahaleler belirlenmiş, ardından hamamın yeniden kullanım olasılıkları, kabul edilen kriterler doğrultusunda tartışılmıştır. Yedinci bölümde araştırmanın sonuçları verilmiştir. Tez çalışmasının sonlarına doğru, Diyarbakır Suriçi Bölgesi'nde meydana gelen olaylar nedeniyle hamam zarar görmüştür. Tezin tamamlandığı dönemde alana girilemediği için gerekli incelemelerin yapılması mümkün olmamıştır. Bu nedenle, çalışma Paşa (Behram) Hamamı'nın 2015 yılındaki hali temel alınarak tamamlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Restorasyon, Diyarbakır, Hamam, Su Mimarisi