Dr. Emel Esin koleksiyonunda bulunan yazma kitapların tezhip, cilt ve minyatür açısından incelenmesi

Türklerin kitap sanatlarına olan ilgisi Orta Asya'dan günümüze kadar gelişimini sürdürerek gelen ve hala devam eden en önemli mirasımızdır. Bu uzun süreç içerisinde en güzel örnekleri Osmanlı Devleti döneminde yapılmıştır. Osmanlı Devletinin kuruluşundan sonra 15.yüzyıl da en belirgin gelişimlerini gösteren kitap sanatlarımız 16.yüzyılda klasikleşmiş ve en güzel örneklerini vermiştir. Günümüzde gelenekli kitap sanatlarımızı barındıran örneklerden bir kısmı da Dr. Emel Esin koleksiyonunda mevcuttur. Şimdiye kadar araştırılmamış olan bu eserler tez konusu olarak seçilmiştir. Bu bağlamda tez konusu olarak Dr. Emel Esin'in vasiyeti üzerine kurulmuş olan ve kendi koleksiyonunu bağışladığı Tek-Esin Vakfı'na ait kütüphânesinde bulunan dokuz yazma eser incelenmiştir. 16, 17, 18 ve 19 yüzyıllarına ait dokuz adet yazma eserin içerisinde; dört adet Kur'ân-ı Kerîm, üç adet Delâ-il'ül-Hayrât ve Şevârikü'l-Envâr, bir adet Tercüme-i Reşat Ayne'l Hayat, bir adet Mecmu'a fi Fevâ'idi'l-Fıkhiyye bulunmaktadır. Bu araştırma sayesinde kitap sanatları açısından dört farklı dönemi kapsayan dokuz adet yazma eserin, dönem özelliklerini karşılaştırmalı olarak inceleme fırsatı doğmuştur. Tez iki ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde "Dr. Emel Esin ve Tezhip, Cilt, Minyatür" konuları ele alınmıştır. Alt başlıklarda"Dr. Emel Esin,Tezhip Sanatı, Cilt Sanatı, Minyatür Sanatı" bölümlerinde bu sanatların genel özelliklerine yer verilmiştir. İkinci bölümde ise dokuz yazma eser müze envanter numaralarına göre kataloglandırıldıktan sonra eserin; eser numarası, bölümü, dili, tarihi, ölçüleri, sayfa ve satır sayıları, yazı türü, cilt özellikleri, tezhipli bölümlerin desen, motif ve renk özellikleri ve son olarak minyatür alanlarının konu, desen ve renk özellikleri hakkında bilgi verilmiştir.