Dünyada ve Türkiye'de engelli bireylerin toplumla uyumlaştırılması ve entegre edilmesinde kamu harcamalarının etkisi

Günümüzde değişen sosyal devlet anlayışıyla birlikte ülkelerin siyasi yapıları, kültürleri ve sosyo-ekonomik durumları her ne kadar farklı olmuş olsa da her ülke de sunulan hizmet ve uygulamalar adil ve eşitlik anlayışı ışığında toplumda yaşayan bütün bireylerin ihtiyaçlarına cevap verebilecek nitelikte olmalıdır. Bu sebeple engellilere yönelik hizmet ve uygulamalara bakış açısı da; onlara karşı ayrımcılık yapılmadan sosyal bütünleşmelerini ve toplumsal gelişmelerden pay almalarını mümkün kılan, sosyal hayata tam katılımlarını sağlayan eğitim, sağlık, istihdam, sosyal güvenlik gibi alanlarda fırsat eşitliğinden yararlanabilen bir grup olarak kabul edilmesine yönelik olmalıdır. Engellilerin yaşam koşullarının iyileştirilmesi bağımsız ve insan onuruna yakışır bir hayat sürmeleri için gerekli imkânların temin edilmesi devletin yadsınamaz bir görevidir. Bu çalışmanın esas amacı, engelli bireylerin topluma entegre olmasına ilişkin sağlanan hizmet ve düzenlemelerde kamusal harcamaların etkilerinin incelenmesidir. Bu doğrultuda, seçilmiş gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerden Almanya, İngiltere, Şili ve Türkiye'deki engellilere yönelik kamu harcamaları, hizmet ve uygulamaların kapsamı incelenmiştir. Çalışma sırasında engelli hizmetlerine yönelik olan harcamalar ve eğitim, sağlık, istihdam, sosyal güvenlik ve sosyal hayata tam katılım ile ilgili düzenlemelerden bahsedilmiştir. Ayrıca engelli bireylerin topluma eşit katılımlarının sağlanmasına ilişkin yöntemlere sadece bir harcama kalemi olarak yaklaşılmaması gerektiği, engelli bireylerin eğitim seviyelerinin artırılması, yüksek nitelikli iş pozisyonlarına erişimlerinin sağlanması orta ve uzun vadede engelli bireylerin toplumun birer parçası olarak katma değer yaratabileceği vurgulanmıştır. Anahtar kelimeler: Engellilik, Engelli Birey, Kamu Harcamaları, Sosyal Dışlanma,