Duygudurum bozukluklarında intihar davranışının dürtüsellik ve kalp hızı değişkenliği ile ilişkisinin incelenmesi

Amaçlar: İntihar, dünya çapında önlenebilir ölüm nedenleri arasında başta gelmektedir. Her ne kadar intihar davranışı için birçok risk faktörü tanımlanmış olsa da intihar davranışını öngörebilmek halen mümkün değildir. Yapılan çalışmalarda dürtüsellik ve yanıt inhibisyonu gibi özelliklerin intihar davranışı ile ilişkili olduğu öne sürülmüştür. Kalp hızı değişkenliği (KHD) de prefrontal korteksin inhibe edici etkilerinin bir göstergesi olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışmada intihar davranışında dürtüsellik ve KHD'nin arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Hastalar ve Yöntem: Araştırmaya intihar riski nedeniyle yatarak tedavi gören toplam 30 duygudurum bozukluğu hastası dahil edildi. Katılımcılar son 15 gün içerisindeki sadece intihar düşüncesi (İD) veya intihar girişimi (İG) olup olmamasına göre iki gruba ayrıldı. Yanıt inhibisyonunu ölçmek için Yap-Yapma testi uygulandı. Katılımcıların dinlenim durumunda, test sırasında ve test sonrasında KHD ölçümleri alındı. Yap-Yapma testi sonuçları ve KHD'nin zaman ve frekans bağımlı ölçüm parametreleri İD ve İG grupları arasında karşılaştırıldı. Bulgular: Gruplar sosyodemografik özellikler bakımından benzerdi, ancak İG grubunun yaş ortalaması daha düşüktü. Gruplar depresyon şiddeti, kaygı düzeyleri, çocukluk çağı travmaları, dürtüsellik ve saldırganlık puanları açısında farklılık göstermiyordu. İki grup arasında Yap-Yapma testi sonuçları için fark yoktu. Benzer şekilde gruplar arasında dinlenim HF-KHD, HF-KHD reaktivitesi veya ölçülen diğer KHD parametreleri açısından farklılık bulunmadı. Ek analizlerde İD grubundakilerin LF/HF ölçümlerinin test durumuna göre farklılık gösterdiği bulundu, bu farklılık İG grubunda yoktu. Sonuçlar: Duygudurum bozukluklarında sadece intihar düşüncesi olanlar ve yakın zamanlı intihar girişimi olanlar arasında KHD ölçümlerinin gerek dinlenim durumunda gerek yanıt inhibisyonu görevi esnasında farklılık göstermediği saptanmıştır. Bununla birlikte, bulgularımız yakın zamanda intihar girişiminde bulunanlarda yanıt inhibisyonu görevinde sempatovagal yanıtın körelmiş olabileceğini düşündürmektedir.