Ebü'l-Alâ' Ahmed b. Abdillâh el-Maarrî (ö. 449/1057) şiirlerindeki psikolojik değişimler

Bu araştırma, Ebu'l-Ala el-Maarri'nin şiirine psikolojik bir yaklaşım getirmeye çalışmakta, böylece bir yandan müellifin hayatı ile diğer yandan şiiri arasında karşılaştırmalı bir inceleme yapmaktadır. Bu bağlamda müellifin psikolojik krizlerinin bir çerçevesini sunulmakta, ardından bu krizlerin neden olduğu psikolojik etkiler incelenecek, böylelikle bu etkilerin edebiyatı ve şiiri üzerinde ne denli etkin olduğu değerlendirilecektir. Bu çerçevede çalışma, giriş, üç bölüm ve sonuç olmak üzere bölümlere ayrılmıştır. Birinci bölümde el-Maarri nezdinde psikolojik etkilerin özellikleri ele alınmış, ikinci bölümde bu psikolojik etkinin dışsal nedenlerine değinilmiştir. Ardından üçüncü bölümde psikolojik etkilerin görünüm biçimleri ele alınmıştır. Son olarak sonuç bölümünde araştırma sırasında elde edilen sonuçlar ve önerilere yer verilmiştir. Çalışmanın amaçlarına ve gereksinimlerine uygun olduğundan araştırmada tanımlayıcı bir analitik yaklaşım izlenmiştir. Psikolojik etkilerin nedenlerini oluşturan kötü koşulları incelendiğinde, çiçek hastalığı, görme kaybı, anne ve babanın kaybı il el-Maarri'nin ilmi arayışı yolculuğu sırasında karşılaştığı trajediler sayılabilir. Müellifin hayatı boyunca karşı karşıya kaldığı krizler ve trajediler, maruz kaldığı psikolojik etkilerin en önemli nedenleri ve güdüleri kabul edilebilir. Zira farklı biçimlerde ortaya çıkan ve peş peşe maruz kaldığı olaylar ve koşullar sonucu giderek ilerleyen çeşitli türlerde psikolojik krizlerle başa çıkmak zorunda kalmıştı. Depresyon, izolasyon ve yalnızlık hissi ile kendisine bakışı bunların başlıcalarıdır.