Yenilenebilir enerji kaynaklarının ekonomik büyümeye etkisi: Türkiye uygulaması

Enerjinin neredeyse her alanda kullanılıyor olması, teknolojinin gelişmesi ve nüfus artışıyla enerjiye olan ihtiyacın artmakta ve bu durum, enerji kaynakları açısından yetersiz olan ülkelerin enerjide dışa bağımlılığının artmasına, ülke ekonomisinin olumsuz olarak etkilenmesine yol açabilmektedir. Ülkeler, enerji kaynakları bakımından büyük oranda ithalata bağlı kalması durumunda ekonomik açıdan olumsuz sonuçlara maruz kalabilmektedir. Yenilenebilir enerjinin, yurt içinde üretilebilir olması, tükenmiyor olması ile çevre dostu olması gibi olumlu özellikleri vardır. Bu noktada, enerji tüketiminin yenilenebilir ya da yenilenemez enerji kaynaklarından sağlanması ülke ekonomisiyle ilişkili olabilmekte ve bu ilişki üzerine çalışmalar yapılmaktadır. Yenilenebilir enerji kaynaklarının önemi nedeniyle, bu çalışmada Türkiye için toplam yenilenebilir enerji kaynakları tüketimi, ekonomik büyüme ve karbondioksit emisyonu arasındaki ilişki kısa ve uzun dönem için incelenmiştir. Bu ilişki incelenirken, 1972 ile 2018 yılları arasındaki veriler kullanılarak Granger nedensellik testi, SVAR metotu ve ARDL metotu uygulanmıştır. Elde edilen bulgulara göre, Granger nedensellik testinde yenilenebilir enerji tüketimi, ekonomik büyüme ve karbondioksit emisyonu arasında bir ilişki olmadığı ortaya çıkmış ve tarafsızlık hipotezi desteklenmiştir. SVAR ve ARDL metotları kullanılarak yapılan incelemelerde, yenilenebilir enerji tüketimi, karbondioksit emisyonu ve ekonomik büyümenin hem kısa hem de uzun dönemde birbirini etkilediği ortaya konulmuştur. SVAR yöntemi ile tüm değişkenlerin birbiriyle pozitif bir ilişki içinde olduğu görülürken, kısa örneklemlerde güvenilirlik avantajı olan ARDL yöntemine göre, yenilenebilir enerji tüketimi ile ekonomik büyüme arasında pozitif ve karbondioksit emisyonu ile negatif bir ilişkisi olduğu ortaya çıkmıştır. ARDL yönteminden elde edilen sonuçlara göre yenilenebilir enerji tüketimi arttıkça ekonomik büyüme artacak ve karbondioksit salınımı azalacaktır. Türkiye'de hem çevre kirliliğini azaltmak hem de ekonomik büyümeyi destekleyebilmek için yenilenebilir enerji kaynakları önemli olarak görülmekte ve bu nedenle yenilenebilir enerjiye yönelik destekleyici politikalar artırılmalıdır.