Elazığ bölgesinde koyun ve keçi sütlerinden listeria türlerinin izolasyonu

52 6. ÖZET Bu çalışmada Listeria türlerinin varlığı yönünden incelemek amacıyla Nisan ve Eylül 1 995 tarihleri arasında Elazığ ili merkez ve çevre köylerinde 1 4 koyun ve 1 2 keçi sürüsündeki sağlıklı ve atık yapmış hayvanlardan ayrı ayrı çiğ süt örnekleri toplandı. Toplam 300 süt numunesi alındı. Bunlardan 100 tanesi sağlıklı koyunlardan, 50 tanesi atık yapmış koyunlardan ve 150 tanesi sağlıklı keçilerden alındı. Listeria izolasyonu amacıyla International Dairy Federation (IDF) tarafından önerilen metot kullanıldı. Bu metoda göre süt numuneleri Modified Listeria Enrichment Broth'da 30 °C'de 24 ve 48 saat inkube edildi. 24 ve 48 saatlik zenginleştirme sonrası LSA'a sürme ekimler yapıldı. İncelenen tüm süt örneklerinden %1.66 oranında (5/300) Listeria spp. izole edildi. Bunların 4'ü (%4) sağlıklı koyun sütünden, l'i (%0.66) sağlıklı keçi sütünden izole edildi. Koyun izolatlarının 3 tanesi L welshimeri, bir tanesi L dentrificans, keçi izolatı ise L. welshimeri olarak identifıye edildi. Atık yapmış koyun sütlerinden hiç izolasyon yapılamadı. Tüm izolatlar 48 saat zenginleştirme yapılan örneklerden elde edildi. 24 saatlik zenginleştirmede izolasyon yapılamadı. Bu çalışmada hiç patojen Listeria spp. izole edilemedi. Sonuç olarak çiğ sütlerden L. monocytogenes izole edilememiş olması, diğer çalışmalarda süt ürünlerinden (ör. peynir) izole edilen bu bakterinin sütlerin kendisinden değil, daha çok çevresel kontaminasyonlardan kaynaklanabileceğini göstermiştir. Ayrıca çalışmanın bulguları listerik abortuslann bu bölgede ciddi bir hayvancılık sorunu olmadığı kanısını güçlendirmektedir.