Elli yaş ve üzeri bireylerin kolon kanseri taramalarına katılımlarını etkileyen faktörlerin belirlenmesi

Amaç: Bu çalışmada elli yaş ve üzeri bireylerin kolon kanseri taramalarına katılımlarını etkileyen faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırmamızın örneklemini, Türkiye geneli 50-71 yaş arasındaki 100 birey oluşturmaktadır. Çalışmada bireylerin sosyodemografik özelliklerini ve kolorektal kanser risk faktörlerini belirleyen anket formu ile Kolorektal Kanser Taraması Tutum İnanç Ölçeği ile veriler online bir şekilde toplanmıştır. Bulgular: Araştırmamıza katılan bireylerin bugüne kadar %11'i kolon kanseri taramalarından en az birini yaptırmıştır. Elde edilen verilere göre Kolorektal Kanser Taraması Tutum İnanç (KKTTİ) Ölçeği'nin alt boyutlarından alınan puan ortalamaları sırasıyla; önemseme-tutarlılık alt boyutu puan ortalaması (14,080±2,334), sosyal etki alt boyutu puan ortalaması (11,640±2,758), duyarlılık algısı alt boyutu puan ortalaması (10,440±1,909), yanıt etkinliği alt boyutu puan ortalaması (7,430±1,430) ve kanser endişesi alt boyutu puan ortalaması (5,850±1,966) olarak bulunmuştur. Sonuç: KKTTİ Ölçeği alt boyutları puanları ile kişilerin kolon kanseri tarama testi yaptırma durumları arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Çalışmamızdaki katılımcılardan sadece %11'i daha önce tarama testi yaptırmış, %89'u yaptırmamıştır. Test yaptıranların %27,3'ü kendini riskli gördüğü için test yaptırdığı, hiç tarama testi yaptırmayanların da %18'i kendini gelecekte riskli görmektedir. Tarama testi yaptırmayan ve kendini kolon kanser için riskli görenlerin gerekli eğitim ile farkındalıkların arttırılmasıyla tarama testlerine katılımın artacağı düşünülmektedir. Anahtar kelimeler: Kolerektal Kanser, Kolerektal Kanser Taraması, KKTTİ Ölçeği