Emtia piyasasında piyasa riskinin yönetimi: Riske maruz değer yöntemi ile bir uygulama

Bu çalışmanın amacı, emtia piyasasında piyasa riskinin ölçülmesinde kullanılan Varyans-Kovaryans yöntemi ile öngörülecek VaR değerleri için uygun dağılımın ve modellerin belirlenmesi ve bu modellerin piyasa riskini tahmin etme başarısının geriye dönük testler ile ortaya konulmasıdır. Çalışmada Ocak 2003-Kasım 2013 dönemlerine ait altın, gümüş, bakır, alüminyum, brent ve Batı Teksas (WTI) petrol, doğal gaz, buğday ve soya emtialarına ilişkin günlük getiri serileri kullanılmıştır. VaR değerleri normal, student-t ve GED dağılımına dayanan simetrik ve asimetrik genelleştirilmiş otoregresif koşullu değişen varyans (GARCH) modelli Varyans-Kovaryans yöntemi ile hesaplanmıştır. Analiz sonuçları, metal ürünleri içerisinde altın ve gümüş için student-t dağılımına dayalı modellerin daha doğru VaR öngörülerinde bulunduğunu, bakır serilerinde normal dağılıma, alüminyum serilerinde ise normal ve GED dağılımına dayalı modellerin daha başarılı olduğunu ortaya koymaktadır. Enerji ürünlerinde normal dağılıma dayalı modeller daha iyi performans gösterirken, student-t ve GED dağılıma dayanan modeller piyasa riskini olduğundan daha yüksek tahmin etme eğilimindedirler. Tarımsal ürünlerde ise metal ürünlerinde olduğu gibi student-t ve GED dağılımları daha güvenilir VaR öngörülerinde bulunmaktadır. Ayrıca emtia piyasasında asimetrik etkiyi dikkate alan modellerin performansı simetrik modellere göre daha yüksektir. Bu durum olumlu ve olumsuz haberlerin emtia fiyatları üzerindeki etkisinin aynı olmadığını ve öngörüde bulunurken bu özelliğin dikkate alınması gerektiğini göstermektedir