Ergenlerde algılanan duygusal istismarın kendine zarar verme ve riskli davranışlar ile ilişkisi

Bu araştırmanın amacı, ergenlerde algılanan duygusal istismarın kendine zarar verme ve riskli davranışlar ile ilişkisini incelemektir. Ayrıca araştırmada ergenlerin algıladıkları duygusal istismar, kendine zarar verme ve riskli davranışları cinsiyet, sınıf düzeyi, okul türü ve aile gelir durumuna göre incelenmektedir. Araştırma betimsel bir çalışma olup ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırma grubunu 2017-2018 eğitim öğretim yılı Kahramanmaraş merkezinde bulunan Süleyman Demirel Fen Lisesi, TOBB Fen Lisesi, Süha Erler Anadolu Lisesi, Sevim Şirikçi Kız Meslek Lisesi, Altınşehir Mesleki ve Teknik Lisesi 9., 10. ve 11.sınıflarına devam eden gönüllü 725 öğrenci oluşturmaktadır. Çalışmada veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu, Ana Baba Duygusal İstismar Ölçeği, Öğretmen Duygusal İstismar Ölçeği, Kendine Zarar Verme Davranışı Değerlendirme Envanteri ve Riskli Davranışlar Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde Mann Whitney U testi, Kruskal-Wallis testi, Spearman Brown Sıra Farkları Korelasyon Testi ve Çoklu Regresyon Analizi kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre ergenlerin algıladıkları duygusal istismar cinsiyet, okul türü, sınıf düzeyi ve aile gelir durumuna göre anlamlı düzeyde farklılık gösterdiği belirlenmiştir. Ergenlerin kendine zarar verme davranışının cinsiyet, okul türü ve ailenin gelir durumuna göre anlamlı düzeyde farklılaştığı ancak sınıf türüne göre anlamlı düzeyde farklılık göstermediği belirlenmiştir. Ergenlerin riskli davranışlarının cinsiyete göre anlamlı düzeyde farklılaştığı; antisosyal davranışlar, alkol kullanımı, sigara kullanımı, intihar eğilimi ve okul terkinin okul türüne göre farklılaştığı; alkol kullanımı, sigara kullanımı ve okul terkinin sınıf türüne göre anlamlı düzeyde farklılaştığı; sigara kullanımı, intihar eğilimi ve beslenme alışkanlıklarının ailenin gelir durumuna göre anlamlı düzeyde farklılaştığı sonucuna ulaşılmıştır. Ergenlerin algıladıkları duygusal istismar düzeyi ile kendine zarar verme ve riskli davranışlar düzeyi arasında pozitif yönde anlamlı düzeyde bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Araştırmada ergenlerin ana babadan ve öğretmenden algıladıkları duygusal istismar düzeyi arttıkça kendine zarar verme ve riskli davranışlarında artış olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Çoklu regresyon analizinde ise, ergenlerin ana babadan ve öğretmenden algıladıkları duygusal istismar düzeyinin kendine zarar verme ve riskli davranışları anlamlı düzeyde yordadığı görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Ergen, Duygusal İstismar, Kendine Zarar Verme Davranışı, Riskli Davranışlar