Vocational and technical high school students
87 theses under this subject heading
Mesleki ve teknik lise öğrencilerinin insana yakışır iş algılarının yordayıcı ve sonuç değişkenleri
Bu çalışmanın temel amacı Mesleki ve Teknik Anadolu Liselerinde eğitimlerine devam eden öğrencilerin Çalışma Psikolojisi Kuramı temelinde gelecekteki insana yakışır iş algılarına yönelik bir model test etmektedir. Çalışma toplam 1102 katılımcıyla yürütülmüştür. Bu amaç doğrultusunda öncelikle Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi öğrencilerinin gelecekteki insana yakışır iş algılarını ve çalışma iradelerini ölçmeyi amaçlayan Gelecekteki İnsana Yakışır İş Ölçeği ve Çalışma İradesi Ölçeği-Öğrenci Formunun psikometrik özellikleri öğrenciler üzerinde incelenmiştir. Psikometrik özelliklerin belirlenmesi amacıyla doğrulayıcı faktör analizi, ölçüt bağıntılı geçerlik ve iç tutarlılık anlamında güvenilirlik katsayıları hesaplanmıştır. Ölçeklerin ölçüt bağıntılı geçerlikleri için Genel Öz-Yeterlik Ölçeği ve Çok Boyutlu Öğrenci Yaşam Doyumu Ölçeği-Kısa Formu kullanılmıştır. İlgili ölçeklerin mesleki ve teknik lise öğrencileri üzerinde geçerli ve güvenilir olduğu görülmüştür. Ardından bağımsız değişkenlerin çalışma iradesi ve kariyer uyumluluğu, aracı değişkenin gelecekteki insana yakışır iş algısı ve bağımlı değişkenlerin iş ve eğitimle ilgili gelecek beklentileri ve yaşam doyumu olduğu bir model test edilmiştir. Model testi amacıyla Kişisel Bilgi Formu, Çalışma İradesi Ölçeği-Öğrenci Formu, Kariyer Uyum Yetenekleri Ölçeği-Kısa Formu, Gelecekteki İnsana Yakışır İş Ölçeği, Ergen Gelecek Beklentileri Ölçeği ve Çok Boyutlu Öğrenci Yaşam Doyumu Ölçeği-Kısa Formu kullanılmıştır. Sözü edilen modelin sınanması için yapısal eşitlik modellemesi kullanılmıştır. Model testi sonucunda çalışma iradesi ile yaşam doyumu arasındaki doğrudan ilişki dışında bağımsız değişkenler ile bağımlı değişkenler, aracı değişken ile bağımlı değişkenler ve bağımsız değişkenler ile aracı değişken arasındaki ilişkilerin istatistiksel açıdan anlamlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu bulgular ışığında sonuçlar tartışılmış ve araştırmacılara, okul psikolojik danışmanlarına, politika yapıcılara çeşitli öneriler verilmiştir.
Mesleki ve teknik okulların elektrik-elektronik teknolojisi alanı öğrencilerinin bilgisayar kullanma öz-yeterlik algılarının incelenmesi
Bu araştırmada Endüstri Meslek Lisesi, Teknik Lise ve Anadolu Teknik Lisesi'nin Elektrik-Elektronik Teknolojileri Alanı'nda öğrenim gören öğrencilerin bilgisayar kullanma becerilerine ilişkin algı düzeyleri saptanmaya çalışılmıştır. Araştırmanın verileri İstanbul İli Anadolu Yakası'nda yer alan Mesleki ve Teknik okullardan toplanmış ve araştırmada küme örnekleme modeli uygulanmıştır. Araştırmaya sekiz okuldan 497 öğrenci katılmıştır. Bu çalışmada veriler tanımlayıcı bilgileri içeren öğrenci anketi ve Torkzadeh ve Koufteros (2003)'un geliştirdiği "bilgisayar kullanma öz-yeterlik algısı ölçeği" ile toplanmıştır. Anket ve ölçekler öğrencilerin sınıflarına gidilerek birebir uygulanmış, kişisel bilgi formunda ve bilgisayar kullanım öz-yeterlik algı ölçeğinde öğrenciler tarafından anlaşılmayan kısımlarda gereken açıklama yapılmıştır. Araştırma sonucunda çıkan verilere göre, İstanbul Anadolu Yakası'nda mesleki ve teknik eğitim veren eğitim kurumlarının elektrik-elektronik teknolojisi alanında okuyan erkek öğrencilerin kız öğrencilere oranı oldukça fazladır. Ayrıca kız öğrencilerin başlangıç düzeyi bilgisayar becerileri ve bilgisayar ağında çalışma becerileri açısından bilgisayar kullanma öz-yeterlik algılarının erkek öğrencilerinden yüksek olduğu görülmektedir. İleri düzey bilgisayar becerilerinde anlamlı bir farklılık görülmemiştir. Araştırmada internet bağlantınsa sahip olan öğrencilerin bilgisayar kullanma öz-yeterlik algılarının internet bağlantısına sahip olmayan öğrencilere göre daha yüksek olduğu saptanmıştır. Bunun dışında dikkat çeken bir başka noktada öğrencilerin bilgisayarı ve interneti en çok sohbet etmek için kullandıkları sonucudur. Anahtar kelimeler: eğitim teknolojisi, mesleki ve teknik eğitim, elektrik-elektronik teknolojisi, bilgisayar kullanımı, öz-yeterlik algısı
Mesleki ve teknik eğitim kurumları öğrencilerinin internet kullanım alışkanlıkları ile algıladıkları sosyal destek arasındaki ilişkinin incelenmesi
Bu çalışmanın amacı, mesleki ve teknik ortaöğretim kurumları öğrencilerinin demografik değişkenlere ve internetle tanışma zamanı, internette ve sosyal ağlarda geçirilen süre gibi bazı unsurlara göre internet kullanım alışkanlıklarını ve algıladıkları sosyal destek derecesini belirlemektir. Çalışmada ayrıca internet kullanım alışkanlıkları ile algılanan sosyal destek arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya İstanbul ili Anadolu yakasındaki meslek liselerinde okuyan 456 öğrenci katılmıştır. Çalışmada, araştırma grubunun kişisel özellikleri ile ilgili bilgi sahibi olmak amacıyla araştırmacı tarafından hazırlanan "Kişisel Bilgi Formu", internet kullanım alışkanlıklarını tespit etmek amacıyla "İnternet Kullanım Ölçeği" (Ekinci, 2014) ve algılanan sosyal desteği ölçmek amacıyla da "Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği" (Eker, Arkar ve Yaldız, 2001) uygulanmıştır. Elde edilen veriler SPSS paket programında istatistiksel olarak analiz edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre öğrencilerin internet kullanım alışkanlıkları; cinsiyet, sınıf düzeyi, anne eğitim düzeyi, internette geçirilen günlük süre, sosyal ağlarla tanışma zamanı, sosyal ağlarda geçirilen günlük süre, sosyal ağları güvenli bulma derecesi, internet tabanlı oyunlarla tanışma zamanı ve internet tabanlı oyunlarda geçirilen günlük süreye göre anlamlı şekilde farklılaşmaktadır. Öğrencilerin algıladığı toplam sosyal destek ise; ailenin ekonomik düzeyi, anne eğitim düzeyi, baba eğitim düzeyi, akademik başarı, bilgisayar sahipliği, internet sahipliği, internetle tanışma zamanı, internette geçirilen günlük süre, sosyal ağlarda geçirilen günlük süre, sosyal ağları güvenli bulma derecesi ve internet tabanlı oyunlarda geçirilen günlük süreye göre anlamlı şekilde farklılaşmaktadır. Öğrencilerin internet kullanım alışkanlıkları ile algıladıkları sosyal destek arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. Algılanan sosyal desteğin alt boyutları açısından ise; internet kullanım alışkanlıkları ile aileden algılanan sosyal destek arasında anlamlı düzeyde negatif yönde ilişki olduğu bulunurken; arkadaştan ve özel kişiden algılanan sosyal destek ile internet kullanım alışkanlıkları arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. Anahtar Kelimeler: Internet kullanım alışkanlıkları, algılanan sosyal destek, mesleki ve teknik ortaöğretim kurumu
Meslek lisesi son sınıf öğrencilerinin kariyer gelişiminde aile etkisi: Pendik İlçesi örneği
AraĢtırma Ġstanbul Ġli, Pendik Ġlçesi‟ nde öğrenim görmekte olan meslek lisesi son sınıf öğrencilerinin kariyer geliĢiminde aile etkisini tespit etmeye yönelik olarak yapılmıĢtır. AraĢtırmanın örneklemi, 2013-2014 Eğitim-Öğretim yılında Ġstanbul ili, Pendik Ġlçesi meslek lisesi son sınıfta öğrenim görmekte olan 95 kız, 240 erkek ve toplam 335 öğrenciden oluĢmaktadır. AraĢtırmada araĢtırmacı tarafından oluĢturulan kiĢisel bilgi formu ile Found, Cotter, Fitzpatrick, Kantamneni, Carter, & Bernfeld, tarafından geliĢtirilip, Akın, Usta, & Satici, tarafından Türkçeye uyarlanan Kariyer GeliĢiminde Aile Etkisi Ölçeği kullanılmıĢtır. Kariyer geliĢiminde Aile Etkisi Ölçeği dört boyut, 22 maddeden oluĢmaktadır. Ölçeğin alt boyutları: „‟bilgisel destek‟‟,‟‟ailenin beklentiler‟‟,‟‟maddi destek‟‟ ve „‟değerler/inançlar‟‟ boyutlarından oluĢmaktadır. AraĢtırmada elde edilen veriler SPSS (Statistical PackageforSocialSciences) for Windows 21.0 programı kullanılarak analiz edilmiĢtir. Verileri değerlendirilirken tanımlayıcı istatistiksel metotları (Sayı, Yüzde, Ortalama, Standart sapma) kullanılmıĢtır. Niceliksel verilerin karĢılaĢtırılmasında iki grup arasındaki farkı t-testi, ikiden fazla grup durumunda parametrelerin gruplararası karĢılaĢtırmalarında Tek yönlü (Oneway) Anova testi ve farklılığa neden olan grubun tespitinde Scheffe testi kullanılmıĢtır. Elde edilen bulgular %95 güven aralığında, %5 anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiĢtir. AraĢtırmanın verileri, 2013-2014 eğitim ve öğretim yıllarında toplanmıĢtır. Bu verilerinin analizi neticesinde ulaĢılan sonuçları aĢağıdaki gibi özetleyebiliriz: 1. AraĢtırmada yer alan öğrencilerin aile geliri arttıkça maddi anlamda destek görme oranı da artmaktadır. 2. Aile ile iyi iliĢkilere sahip öğrencilerin bilgisel anlamda daha fazla desteklendiği saptanmıĢtır. 3. Aile ile iliĢkilerde olumlu yöndeki artıĢ maddi anlamda da destek oranına da yansımaktadır. 4. Ev hanımı ve çalıĢmayan annelerin çocuklarının değer ve inançları hayatlarına daha fazla yansımıĢtır. 5. Anne ve baba eğitim seviyesindeki yükselme öğrenciyi bilgisel anlamda destekleme oranını da artırmaktadır. 6. Anne ve baba eğitim seviyesindeki artıĢ maddi anlamda destek oranını da artırmaktadır. 7. Ġlköğretimde baĢarılı olan öğrencilerin genel anlamda daha fazla desteklendiği görülmektedir. Anahtar Kelimeler: Kariyer, Kariyer GeliĢimi ve Planlaması, Mesleki Eğitim, Aile
Meslek lisesi öğrencilerinin uygulama staj algılarının çeşitli demografik değişkenler açısından incelenmesi
Dünyada gelişen teknolojiye bağlı olarak insan unsurunun çalışma hayatındaki önemi göz ardı edilemez. İşletmelerin sektör için eleman yetiştirmeleri hem alaylı olarak hem de örgün ve yaygın eğitim kurumları tarafından yapılabilmektedir. Mesleki eğitimde teorik eğitim yanında staj uygulamaları da tamamlayıcı bir unsur olmuştur. Staj eğitimi, öğrencilerin iş hayatına adapte olmaları, mesleklerini yerinde uygulayarak yapmaları için önemlidir. Bu araştırma, meslek liselerinde eğitim alan öğrencilerin staj algılarını çeşitli demografik değişkenler açısından tespit etmeye yönelik bir çalışma olması amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubu İstanbul ili Silivri ilçesi Selimpaşa İMKB Otelcilik ve Turizm Meslek Lisesinden 173 öğrenci, Silivri Endüstri ve Teknik Meslek Lisesi'nden 157 Öğrenci, Şerife Baldöktü Kız Teknik ve Meslek Lisesi'nden 134 olmak üzere toplamda 464 öğrenci staj eğitimine katılmışlardır. Üç okul toplamında 330 öğrenciye araştırma kapsamına alınıp anket uygulanmıştır. Elde edilen veriler bilgisayar ortamında SPSS 21,0 paket programı kullanılarak analiz edilmiş, tablolar ile yorumlanmıştır. Yapılan faktör analizi ve demografik özellikler açısından t-testi, Kruskal Wallis H testi, Manny Whitney U testi sonuçlarına göre öğrencilerin staj döneminde eğitim düzeyleri arasında, tatmin, işletme ile ilişkiler, sektöre bağlılık ve işletme koşulları faktörlerinde anlamlı fark olduğu görülmektedir. Öğrencilere işletmelerin sunduğu sosyal imkânlardan, çalışma sürelerinden memnun oldukları söylenebilir. Ayrıca elde edilen verilerden öğrencilerin orta düzeyde işletmelerde sorun yaşadıkları sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Mesleki Eğitim, Staj, Staj Sorunları.
Ortaöğretimde mesleki ve teknik eğitim talebini etkileyen etkenler (İstanbul ili örneği)
Bu çalışmanın amacı adalet alanı olan meslek liselerinin öğrenci profilleri ve öğrencilerin bu tür okulları tercih nedenlerini ortaya koymaktır. Adalet alanı olan meslek liselerine olan talebi etkileyen etkenleri konu alan bu araştırma mevcut durumu betimlemeyi amaçladığından tarama modelindedir. Araştırmanın evrenini 2014-2015 öğretim yılında İstanbul il sınırları içinde bulunan adalet alanı olan meslek liselerinde öğrenim gören öğrencileri kapsamaktadır. Örneklem ise Beylikdüzü, Büyükçekmece, Kadıköy, Güngören, Bakırköy ilçelerindeki adalet alanı olan meslek liselerinde öğrenim gören 490 öğrencilerden oluşmaktadır. Araştırmada, Altunsaray'ın (2000) imam hatip liselerine istemi etkileyen etmenleri ortaya koymak için geliştirmiş olduğu beşli likert türü ölçek izin alınarak kullanılmış bazı bölümleri değiştirilmiş, güvenirlik ve geçerliliği yeniden yapılmıştır Adalet alanı olan meslek liselerine talebi etkileyen etkenlerin belirlenmesinde, aritmetik ortalama, standart sapma, yüzde, frekans gibi betimsel istatistiklerden yararlanılacaktır. Ayrıca Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) ve t testi kullanılacaktır. Araştırmanın sonucuna göre katılan öğrencilerin, adalet alanı meslek liselerini kendi bireysel tercihleri ile birlikte anne-babanın iş ve eğitim durumu, ailenin gelir düzeyi kişisel tercihlerini etkilemektedir. Anahtar Kelimeler: Adalet alanı olan meslek lise, eğitim talebi,
Mesleki ve teknik eğitim kurumlarında iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarına ilişkin yönetici görüşleri
Türkiye'de 17 milyondan fazla öğrenci olduğuna göre, yaşları itibariyle de çok hareketli olan öğrencilerimizi görünür görünmez her türlü kazadan korumak, oluşabilecek kazaları öngörerek tedbir almak, eğitim yuvalarını iş sağlığı ve güvenliğine (İSG) göre dizayn etmek büyük bir mesai, bilgi, donamım ve sermaye gerektirmektedir. İşte bu bağlamda bir işveren kabul edilen okul müdürleri ve diğer eğitim yöneticilerinin iş sağlığı ve güvenliğine dair sahip oldukları yeterlilikleri ve görüşleri büyük önem taşımaktadır. Bu araştırmada mesleki ve teknik eğitim kurumlarında görev yapan eğitim yöneticilerinin (müdür, müdür başyardımcısı, müdür yardımcısı) İSG uygulamalarına ilişkin görüşleri belirlenmeye çalışılmıştır. Kütahya il ve ilçelerindeki mesleki ve teknik eğitim kurumlarında görev yapan eğitim yöneticilerinin İSG uygulamalarına ilişkin görüşlerinin tespiti için yapılan araştırma; nicel araştırma yöntemlerinden betimsel tarama modelinde desenlenmiştir. Araştırmada Uşak Üniversitesi Sağlık Yüksek Okulu İş Sağlığı ve Güvenliği Bölümü öğretim üyesi, Kütahya İl MEM İSG uzmanı, danışman ve araştırmacı tarafından geliştirilen tutum anketi ve içinde demografik özellikler testi olan toplam 40 maddelik bir ölçme aracı kullanılmıştır. Daha sonra 4 madde uzman ve araştırmacı tarafından uygunluğu konusunda tartışılıp çıkartılmış ve 36 madde olarak katılımcılara sunulmuştur. Kütahya il ve ilçelerindeki mesleki ve teknik eğitim kurumlarında görev yapan 45 okul müdürü, 12 müdür başyardımcısı ve 111 müdür yardımcısına uygulanmıştır. Araştırmada veriler betimsel istatistikler, t-testi, ANOVA ve Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Analizi ile analiz edilmiştir. Ölçme aracı vasıtasıyla toplanan verilerin yüzde, frekans, aritmetik ortalama hesaplamaları için betimsel istatistikler uygulanmıştır. Verilen cevaplar doğrultusunda eğitim yöneticilerinin; iş sağlığı ve güvenliğine dair verilen eğitimlerinin "kısmen" yeterli olduğunu, okullarda/kurumlarda oluşturulan İSG ile ilgili kurulların işlevsel olmadığını, MEB bünyesindeki İSG uzmanlarının sayıca yetersiz kaldığını, mesleki ve teknik eğitim kurumlarının İSG açısından diğer eğitim kurumlarından daha fazla risk taşıdığını ve önemli olduğunu, eğitim kurumlarının İSG ile ilgili ayrı bir bütçesi olması gerektiğini, İSG konusunda "kısmen" yeterli olduğunu, kanuni haklarını "kısmen" bildiğini, koordinatör teknik öğretmenlerin İSG konusunda "kesinlikle" daha yetkin olmaları gerektiğini, İş Kanunu"ndan ve "İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu"ndan "kısmen" haberdar olduklarını, çalıştıkları kurumun depreme dayanıklı olduğunu, İSG açısından fiziki alt yapısının "kısmen" yeterli olduğunu fakat uyarıcı levhaların, acil çıkış kapılarının ve kişisel koruyucu donanımların "yeterli" olduğunu, İSG konusundaki yükümlülükten dolayı öğretmenliğin idarecilikten daha rahat olduğunu ve bu sebeple "kısmen" öğretmenliğe dönmeği düşündüklerini, çalıştıkları kurumlardan da "kısmen" memnun olduklarını düşündükleri tespit edilmiştir. Mesleki ve teknik eğitim kurumu yöneticilerinin İSG uygulamalarına ilişkin görüşleri cinsiyet, idari görev, branş ve öğrenim durumu değişkenlerine göre anlamlı farklılık göstermezken mesleki kıdem ve çalışılan yıla göre anlamlı, pozitif yönlü ve düşük düzeyli bir ilişki göstermektedir.
Özel ve devlet Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi 9. ve 12. sınıf öğrencilerinin problem çözme becerilerinin incelenmesi
Bu çalışmanın amacı; 2012 yılında ASO 1. Organize Sanayi Bölgesi'nde kurulmuş bir Özel Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi (MTAL) ile bir Devlet MTAL 9. ve 12. sınıf öğrencilerinin problem çözme becerilerini incelemektir. Araştırmada betimsel yöntem kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Ankara ilinde bulunan, bir özel ve bir devlet MTAL'de 2021-2022 öğretim yılında 9. ve 12. sınıf seviyelerinde öğrenim gören öğrenciler oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri araştırmacı tarafından geliştirilen senaryolar ve yarı yapılandırılmış görüşme formu yolu ile toplanmıştır. Senaryolar yoluyla toplanan veriler araştırmacı tarafından geliştirilen dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilmiştir. Elde edilen nicel veriler iki yönlü ANOVA ile analiz edilmiştir. Nitel verilerin analizinde ise içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın nicel verilerinden elde edilen bulgular; Devlet ve Özel MTAL öğrencilerinin problem çözme puanlarının sınıf düzeyine göre anlamlı olarak farklılaşmadığını fakat okul türüne göre Devlet MTAL lehine anlamlı olarak farklılaştığını göstermektedir. Araştırmanın nitel verilerinden elde edilen bulgular ise, Devlet MTAL 12. sınıf öğrencilerinin mesleki eğitimin katkısına ilişkin, 9. sınıf öğrencilerinden daha fazla olumlu görüş bildirdiklerini göstermektedir.
Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi öğrencilerinin üniversite ve meslek seçimini etkileyen faktörlerin tespiti "İstanbul ili Avrupa Yakası uygulaması"
Bu araştırmanın amacı, 2020-2021 eğitim öğretim döneminde İstanbul ili Avrupa yakasında bulunan mesleki ve teknik anadolu lisesinde okuyan 11. ve 12. sınıf öğrencilerinin üniversite ve meslek seçimlerini etkileyen faktörlerin (kişisel, sosyal ve ekonomik) neler olduğunu tespit etmektir. Konuyla ilgili ilk olarak literatür taraması yapılmıştır. Yapılan literatür taramasından ardından tezin hipotezleri ve belirlenen hipotezlere göre öğrencilere uygulanan anket oluşturulmuştur. Üniversite ve meslek seçimlerini etkileyen etkenlerden, anne-babanın eğitim durumu, anne babanın mesleği, ailenin ekonomik yapısı, öğrencilerin cinsiyetleri, şu an okumakta oldukları alanla meslek seçimi arasındaki ilişkiyi araştırmada elde edilen bulgularla objektif bir şekilde açıklanmaya çalışılmıştır. Gençlere karar verme sürecinde ailelerin, rehberlik uzmanlarının, öğretmenlerin ve diğer kişilerin destek olmaları gerektiği sonucuna varılmıştır. Araştırmanın evrenini 2020-2021 eğitim öğretim döneminde İstanbul İli Avrupa yakasında bulunan mesleki ve teknik anadolu liselerinde okuyan 11. ve 12. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Örneklem, basit rastgele örnekleme yoluyla seçilmiş 1395 öğrencidir. Bu araştırma tarama modelinde betimsel bir çalışmadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen anket kullanılmıştır. Araştırmada atılımcıların verdikleri cevaplar ilk olarak MS Excel programında düzenlenerek uygun kategorilere ayrılmıştır. Çeşitli demografik değişkenlere göre katılımcıların anket sorularına verdikleri cevapların yüzdelik ve frekans değerleri çapraz tablo analizi ve ki kare testi ile analizi yapılmıştır. Bu araştırma ile ilgili istatistiksel analizler de yapılacak söz konusu hipotez testlerinde anlamlılık seviyesi α=0,05 alınmıştır.
Meslek lisesi öğrencilerinin öz-düzenleme stratejileri ve İngilizce öz-yeterlik inancı ile başarıları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Bu araştırmada Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi dokuzuncu sınıf öğrencilerinin öz-düzenleme stratejileri ve İngilizce öz-yeterlik algılarının İngilizce dersindeki başarılarını anlamlı düzeyde yordayıp yordamadığı incelenmiştir. Çalışmada öz-düzenleme stratejileri, öz-yeterlik inancı ve İngilizce Ders başarısı arasındaki ilişkiyi belirleyerek öğrenme ortamını iyileştirmek ve Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi öğrencilerinin başarısına katkıda bulunmak amaçlanmıştır. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Örnekleme İzmir ili merkez ilçelerinde bulunan toplam 70 Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi'nden faaliyette olan 69'u arasından evrendeki oranı temsil edecek sayıda (%15'i ~10 okul) okul seçkisiz şekilde belirlenmiştir. Bu okullarda eğitim gören toplam 57179 öğrenciden 9. sınıfıta olan 542 öğrenci örnekleme dahil edilmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak Kadıoğlu, Uzuntiryaki ve Çapa Aydın (2011) tarafından geliştirilen "Öz-Düzenleyici Öğrenme Stratejileri Ölçeği", Bümen ve Hancı Yanar'ın (2012) geliştirdiği "İngilizce ile İlgili Öz-yeterlik İnancı Ölçeği" ve dokuzuncu sınıf "İngilizce Dersi Başarı Testi" kullnılmıştır. İlk etapta araştırmaya katılan öğrencilerin Öz-düzenleyici Öğrenme Stratejileri Ölçeği ve İngilizce ile İlgili Öz-yeterlik İnancı Ölçeği puanları ve İngilizce Dersi başarı testi puanlarının betimsel istatistikleri yapılmıştır. Sonra bağımsız değişkenler (öz-düzenleyici öğrenme stratejileri ve İngilizce öz-yeterlik inançları) ile bağımlı değişken (İngilizce Dersi başarısı) arasında anlamlı ilişki olup olmadığını belirlemek için Pearson Korelasyon Analizi yapılmıştır. Son olarak öz-düzenleyici öğrenme stratejileri ile İngilizce'ye yönelik öz-yeterlik algılarının İngilizce dersindeki başarılarını yordama durumunu belirlemek amacıyla Basit ve Çoklu Regresyon Analizleri yapılmıştır. İngilizce başarısını açıklamada öz-düzenleme becerisi (t= 4.75; p< .01) ve İngilizce ile ilgili öz-yeterlik algısı (t= 13.37; p< .01) puanlarının anlamlı birer yordayıcı oldukları bulunmuştur. Ayrıca İngilizce başarısını açıklama konusunda öğrencilerin İngilizce ile ilgili öz-yeterlik algısının (R2= .24), öz-düzenleme stratejileri kullanımına (R2= .04) göre daha güçlü bir yordayıcı olduğu tespit edilmiştir. Söz konusu iki yordayıcı değişken birlikte, İngilizce Ders başarısındaki toplam varyansın (R= .50; R2= .25; p< .01) yaklaşık olarak %25'ini açıklamaktadır.
Eğitimde hakkaniyet: Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi örneği
Temel insan haklarından biri de eğitim hakkıdır. Ulusal ve uluslararası yasal metinlerde eğitim hakkından sıklıkla bahsedilmektedir. Ancak üst yasal metinlerde geçen eğitim hakkı kavramının neleri kapsadığı, içeriğinin ne olduğu, nasıl anlaşılması gerektiği konusunda eksiklikler bulunmaktadır. Bu eksikliklerin en büyük sebebi ise eğitim hukuku alanına yeterince önem verilmemesi ve eğitim hukuku alanında yapılan çalışmaların oldukça az sayıda olmasıdır. Birleşmiş Milletler Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Sözleşmesi'nin eğitim hakkını düzenleyen 13. maddesine yönelik komite tarafından yayımlanan 13 Numaralı Genel Yorum çerçevesinde yer alan devletin yükümlülüklerinden yola çıkarak, Konya ilindeki Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi öğrencilerinin yaşam hikayeleri doğrultusunda eğitimde adaletin tam anlamıyla uygulanıp uygulanmadığını ortaya koymak araştırmanın amacını oluşturmaktadır. Konya ilinde eğitim vermekte olan toplam beş Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi araştırmanın evrenini oluşturmaktadır. Maksimum çeşitlilik örnekleme yöntemi kullanılarak belirlenmiş 19 katılımcı araştırmada yer almaktadır. Yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak yüz yüze yapılan görüşmeler sonucu elde edilen veriler içerik analizi tekniği kullanılarak çözümlenmiştir. Öğrencilerin yarı yapılandırılmış görüşme formu sorularına vermiş oldukları cevaplardan yola çıkarak çözümlenen veriler; mevcudiyet, erişilebilirlik, kabul edilebilirlik ve uyarlanabilirlik olmak üzere dört başlık üzerinden değerlendirilmiştir. Araştırma bulgularına göre Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi öğrencilerinin eğitim hakkına ulaşmada zorluklar yaşadığı, eşit nitelikli eğitim fırsatını yakalayamadıkları, sosyoekonomik ve sosyokültürel yönden dezavantajlı konumdan geldikleri ve okudukları lisede bu dezavantajlı konumun daha çok belirginleştiği sonucuna ulaşılmıştır. Ülkelerin kalkınmasında ve sanayileşmesinde büyük öneme sahip olan Mesleki ve Teknik Anadolu Liseleri'nin kuruluş amacına hizmet etmeleri için çocukların eğitim hakkından tam olarak ve eşit fırsatlarda faydalanması ve bütüncül, kapsayıcı tedbirler alarak eğitimde adaletin sağlanması gerekmektedir.
Atölye ve laboratuvar öğretmenleri için performans değerlendirme model önerisi
Bu araştırmanın amacı, Ankara ilinde bulunan kamu Mesleki ve Teknik Anadolu Liselerinde (MTAL) görev yapan okul müdürleri ile atölye ve laboratuvar öğretmenlerinin görüşlerinden hareket ile; somut, taraflarca kabul edilebilir, objektif ve kanıtlara dayanan bir performans değerlendirme modeli ortaya koymaktır. Araştırma karma araştırma yöntemlerinden açıklayıcı sıralı desen ile yürütülmüştür. İlk olarak araştırmanın nicel aşaması gerçekleştirilmiştir. Bu aşamada araştırmacı tarafından geliştirilen ölçek aracılığıyla MTAL'de görev yapan okul müdürleri ile atölye ve laboratuvar öğretmenlerinin performans değerlendirmesine yönelik nicel veriler toplanmıştır. Açıklayıcı sıralı desenin ikinci aşaması olan nitel boyutta, araştırmacı tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak okul müdürleri ile atölye ve laboratuvar öğretmenlerinin performans değerlendirmesine ilişkin görüşlerine dair nitel veriler toplanmıştır. Araştırmanın nicel bölümünde ele alınan örneklemi, 2020 – 2021 eğitim öğretim yılında, Ankara iline bağlı dokuz merkez ilçede (Altındağ, Çankaya, Mamak, Yenimahalle, Etimesgut, Sincan, Gölbaşı, Keçiören, Pursaklar) yer alan, kamuya ait MTAL'lerde görev yapan 100 okul müdürü ve 374 atölye ve laboratuvar öğretmeni oluşturmaktadır. Örneklemin seçiminde tabakalı örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Katılımcıların ölçek maddelerine verdikleri yanıtların değerlendirilmesinde aritmetik ortalama ve standart sapma kullanılmış; her ölçek maddesinin ağırlığını belirlemek içinde frekans ve yüzde (%) oranlarına bakılmıştır. Araştırmaya katılan okul müdürleri ile atölye ve laboratuvar öğretmenlerinin görüşleri arasında anlamlı bir fark olup olmadığına bakmak için t testi kullanılırken, kıdem bakımından fark olup olmadığına bakmak için ANOVA kullanılmıştır. Araştırmanın nitel boyutu, Ankara iline bağlı dokuz merkez ilçede (Altındağ, Çankaya, Mamak, Yenimahalle, Etimesgut, Sincan, Gölbaşı, Keçiören, Pursaklar) yer alan, kamuya ait MTAL'lerde görev yapan 10 atölye ve 10 laboratuvar öğretmeninden oluşan çalışma grubuyla gerçekleştirilmiştir. Çalışma grubunun belirlenmesinde amaçlı örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada toplanan nitel verilerin analizinde betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın nicel bulgularına göre; okul müdürleri ile atölye ve laboratuvar öğretmenleri, performans değerlendirmesini desteklemektedirler. Okul müdürlerinin yarısından fazlası performans değerlendirmesinin, kendileri tarafından yapılması gerektiği şeklinde görüş bildirirken; öğretmenler, bu değerlendirmenin zümre öğretmenlerince veya oluşturulacak bir komisyon tarafından yapılması gerektiğini belirtmektedirler. Hem okul müdürleri hem de öğretmenlere göre performans değerlendirmesi, öğretmenin üzerindeki ataleti kaldıracak; mesleki açıdan güncel kalmalarını ve öğrenci haklarına azami düzeyde saygı göstermelerini sağlayacak bir uyaran olacaktır. Katılımcılar, performans değerlendirmenin, öğretmenlerin uyum ve iş birliğini geliştirerek okul ikliminin iyileşmesine katkı sağlayacağı, sorumluluk ve öz değerlendirme becerisi kazanmalarında etkili olacağı; öğrenciler ve eğitimciler açısından atölyelerin eğitsel ve iş sağlığı anlamında daha güvenli çalışacakları ortamlara dönüşmesinde önemli rol oynayacağı görüşündedirler. Araştırmanın nitel bulgularına göre okul müdürleri ve öğretmenler, performans değerlendirmesinde hataya yol açabilecek; yanlılık, adam kayırma, hemşericilik, objektif olmayan ve somut verilere dayanmayan değerlendirme soruları gibi olumsuz yanlarını dile getirmişlerdir. Bununla beraber performans değerlendirmeyi uygulayacak kişi veya komisyonun yetkinliği ve bu konu ile ilgili eğitim almış olup olmamaları da sorun teşkil etmektedir. Katılımcı okul müdürleri ve öğretmenler, performans değerlendirmesinde süreç ve sonuç değerlendirmesinin bir arada yapılmasını istemektedirler. Okul müdürleri ile atölye ve laboratuvar öğretmenlerince bildirilen görüşler temel alınarak bir model geliştirilmiş ve geliştirilen bu model ile atölye ve laboratuvar öğretmenlerinin pedagojik ve mesleki gelişimlerinin en üst seviyeye çıkarılması, öğretmenlerin niteliğinin arttırılarak, öğrencilere nitelikli bir mesleki eğitim fırsatı sunulması hedeflenmektedir.
Promoting English writing skills of vocational high school students by using blogs
The purpose of this study was to reveal whether using blog would enhance the English writing skills of vocational high school students or not. This study was designed as quasi experimental and the data was gathered with quantative instruments such as pretest, posttest and questionnaires and qualitative instruments such as writing tasks, teacher observation notes and semi-structured interviews. This research was conducted at a vocational high school in Turkey in the fall term of 2019-2020 academic year. The participants of the research were 50 ninth grade students, 25 of whom were placed in the experimental groups. Before the treatment, a pretest was applied to the participants in experimental and control groups in order to see if there was any significant difference between control and experimental group participants' writing skills. And also an internet questionnaire and semi-structured interview regarding English, writing and technology, was applied to both groups. This study lasted eight weeks and all the participants completed their tasks according to the certain topics which had been taught before. Experimental group completed their writing by using blogs and control group completed their writing in a traditional way. After the treatment, a blog use questionnaire and semi-structured interview were applied to the experimental group so as to get their opinions and thoughts related to blog use in writing classes. Additionally, the researcher took fieldnotes while observing the participants of both groups during the treatment. The results of the tests demonstrated that there was no significant difference in writing performances of the participants. However, the students in experimental group performed better than the control group's students. According to the analysis of the interview and questionnaire, it is concluded that the use of blogs can be a beneficial tool to enhance writing skills.
Meslek lisesi grafik bölümü öğrencilerinin öğrenci,öğretmen ve işveren görüşlerine göre mesleki yeterlilikleri
Eğitimin işlevi, yeni yetişen bireylere, bireysel ve toplumsal yaşamları için gerekli olan temel bilgi, beceri, tutum ve değerleri kazandırmak ve onların toplumda ekonomik yönden yaşamlarını sürdürebilmeleri için bir meslek alanında gerekli bilgi, beceri ve tekniklerini öğretmektir. Eğitim bu işlevini, örgün eğitim alanını oluşturan okulöncesi, ilköğretim, ortaöğretim ve yükseköğretim okulları ile yaygın eğitim kurumlarında gerçekleştirir. Okulöncesi ve ilköğretimde tüm öğrencilerin zihinsel, bedensel ve sosyal gelişimleri bir bütün olarak desteklenir. Ortaöğretimde öğrenciler, ya yükseköğretime hazırlayan akademik öğretim ya da bir meslek edinmelerini sağlayan, mesleki ve teknik öğrenim görürler. Yükseköğretimde ise, bir meslek alanında uzmanlık düzeyinde öğrenim görürler. Yaygın eğitim alanında ise, bireylere ya yeni bilgi ve becerilerin kazandırılması ya da bilgi ve becerilerin yenilenmesi ve geliştirilmesi amaçlanır. Türkiye'de mesleki ve teknik eğitim, ortaöğretim kurumlarındaki mesleki ve teknik liseler ile yaygın eğitim kurumlarında verilir. Meslek liselerinde dört yıllık bir eğitim sürecinde öğrencilere bir meslek dalında çalışabilmeleri için gerekli bilgi ve beceriler ile yeterlikler kazandırılır. Meslek lisesinde yer alan bölümlerden birisi de Grafik Bölümüdür. Bu bölümde, öğrencilerin, yeni tasarım araçlarını ve görsel iletişim dilini kullanarak tasarım yapabilmelerini sağlama amaçlı bir eğitim programı uygulanır. Grafik alanına ara nitelikli işgücü yetiştirme yönünden önemli bir işlevi olan ve kitle iletişim araçlarının kullanım ve etki alanının yaygınlaşmasına paralel olarak önemi daha da artan bu bölümü bitiren öğrencilerin iş yaşantısının gerektirdiği yeterliklere sahip olup olmadıklarının belirlenmesine gerek vardır. Bu gerekliliğe dayandırılan bu araştırmada meslek lisesi grafik bölümü öğrencilerinin öğrenci, öğretmen ve işveren görüşlerine göre, tasarım, teknoloji, baskı teknikleri ve genel beceriler alanlarındaki mesleki yeterliklerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu araştırma, 2001-2002 öğretim yılında Eskişehir il merkezindeki Gazi Teknik ve Anadolu Meslek Lisesi Grafik Bölümü ve Bursa il merkezinde bulunan Necatibey Kız Meslek Lisesi Grafik bölümü öğrencileri, öğretmenleri ile staj yapılan işyerlerindeki işverenler ile gerçekleştirilmiştir. Tarama türünde gerçekleştirilen araştırmanın verileri anket aracılığıyla toplanmıştır. Araştırma verilerinin çözümlenmesinde frekans ve yüzde dağılımından yararlanılmıştır. Araştırmanın amacı doğrultusunda öncelikle meslek lisesi grafik bölümü öğrencilerinin öğrenci, öğretmen ve işveren görüşlerine göre tasarım, teknoloji, baskı teknikleri ve genel beceriler alanlarındaki mesleki yeterlikleri belirlenmiştir. Bunun için öğrencilerin, öğretmenlerin, işverenlerin veri toplama aracında yer alan 33 maddeye verdikleri yanıtların yüzdeliklerine bakılmış ve bu verilere göre öğrencilerin dört alanda yeterlikleri kazanma düzeyleri belirlenmiştir. Araştırma sonucunda öğrenci, öğretmen ve işveren görüşlerine göre meslek lisesi grafik bölümü öğrencileri tasarım, teknoloji, baskı teknikleri ve genel beceriler alanındaki yeterlikleri yetersiz düzeyde bulunmuştur. Bu bulgu, Grafik Bölümü öğretim programının öğrencilere grafik alanındaki mesleki yeterlikleri kazandırmada yeterince etkili olmadığını göstermektedir.
İşitme yetersizliği olan öğrencilerin bulunduğu meslek lisesi kaynaştırma uygulamalarının fizik dersi bağlamında incelenmesi
İBu araştırmanın amacı işitme yetersizliği olan öğrencilerin bulunduğu meslek lisesi kaynaştırma uygulamalarının fizik dersi bağlamında incelenmesidir. Araştırma durum çalışması olarak desenlenmiştir. Araştırmaya katılanlar, üç fizik dersi öğretmeni, iki rehber öğretmen, bir okul yöneticisi, işitme yetersizliği olan üç öğrenci ve ebeveynleri, üç normal işiten öğrenci ve ikisinin ebeveynidir. Araştırma verileri saha gözlemleri, yarı yapılandırılmış görüşmeler ve belge inceleme ile toplanmıştır. Veriler araştırma süreci sonunda çeşitli analiz teknikleri kullanılarak analiz edilmiş olup, meslek lisesinin özellikleri, meslek lisesinde gerçekleştirilen fizik öğretimi, meslek lisesinde gerçekleştirilen kaynaştırma eğitimi ve meslek lisesinde işitme yetersizliği olan öğrencilerin bulunduğu kaynaştırma sınıflarında fizik dersinin uygulanması temalarına ulaşılmıştır. Meslek lisesinin özelliklerine ilişkin bulgular incelendiğinde, sınıflarda işitme yetersizliği olan öğrencilere uygun fiziksel ortamların sağlanamadığı, okula TEOG sınavı sonrasında daha çok akademik düzeyi düşük öğrencilerin geldiği, işitme yetersizliği olan öğrencilerin de buna dahil oldukları, psikolojik ve ailevi sorunlar yaşayan öğrencilerin bulunduğu sonucuna varılmıştır. Ancak lise sonrasında özellikle işitme yetersizliği olan öğrencilere ilişkin işletmelerde özel gereksinimli personel çalıştırma zorunluluğu, meslek yüksekokullarına sınavsız geçiş ve E-KPSS ile devlet memurluğuna girme haklarının bulunduğu ifade edilmektedir. Meslek lisesinde gerçekleştirilen fizik öğretimine ilişkin elde edilen bulgular incelendiğinde öğretmenlerin derslerini yönetmeliklere uygun biçimde planladıkları ve haftalık ders saati sayısının düşük olduğunu düşündükleri belirlenmiştir. Ayrıca derslerini çoğunlukla doğrudan anlatım yöntemi, soru-cevap ve ödev verme stratejileri kullanarak ve problem çözme etkinliği desenleyerek yürüttükleri sonucuna varılmıştır. Diğer taraftan okulda laboratuvar bulunmadığı, derslerde deney yapılmadığı, öğretim materyali olarak çoğunlukla resmi ders kitabından yararlandıkları ifade edilmektedir. Değerlendirme sürecinde ise yine yönetmeliklerde yazılı olan sayıda sınav yaptıkları ve sınavlarda farklı türde sorular sordukları belirlenmiştir. Son olarak öğretmenler tarafından özellikle normal işiten öğrencilerin akademik düzeylerinin çok düşük olduğu ifade edilmiştir. Meslek lisesinde gerçekleştirilen kaynaştırma eğitimine ilişkin elde edilen bulgular incelendiğinde katılımcıların genel olarak kaynaştırma eğitimine ilişkin olumlu tutum içinde oldukları ve okullarda belirli düzeyde kaynaştırma ekibi oluşturulduğu belirlenmiştir. Ancak katılımcılar teorik olarak kriterlerin belirlenmiş olmasına rağmen özellikle sınıflardaki özel gereksinimli öğrenci mevcudu, cihaz kontrolü ve bakımı, özel gereksinime yönelik ortam düzenlenmesine ilişkin sorunlar yaşandığını vurgulamışlar ve önerilerde bulunmuşlardır. Katılımcıların üzerinde durduğu diğer sorunlar kriterlerine uygun BEP desenlenmediği ve destek eğitim hizmetlerinin ise hiç sağlanmadığı olmuştur. Ayrıca hem rehber hem de fizik öğretmenlerinin işitme yetersizliği olan çocukların eğitimi konusunda yeterli bilgiye sahip olmadıkları ve konuya ilişkin hizmetiçi eğitim çalışması yapılmadığı belirlenmiştir. Meslek lisesinde işitme yetersizliği olan öğrencilerin bulunduğu kaynaştırma sınıflarında fizik dersinin uygulanmasına ilişkin elde edilen bulgular incelendiğinde fizik öğretiminin planlanma, uygulama ve değerlendirme süreçlerinde işitme yetersizliği olan öğrencilere özel bir çalışmanın yapılmadığı, zaten öğretmenlerin de konuya ilişkin bilgilerinin olmadığı, öğrencilerin derse katılımının olmadığı belirlenmiştir. Ayrıca işitme yetersizliği olan öğrencilere göre ise özellikle öğretmenlerin sözel anlatımları sırasında dersi takip etme konusunda zorluk yaşadıkları, zaman zaman gürültü nedeniyle duymakta zorlandıkları, sadece tahtaya yazılan bilgileri defterlerine geçirebildikleri ifade edilmiştir. Diğer taraftan akranları ile iletişim kurdukları ve özellikle derste kaçırdıkları konulara ilişkin işbirliği yaptıkları belirlenmiştir Anahtar Sözcükler: İşitme yetersizliği, Fizik öğretimi, Kaynaştırma, Mesleki eğitim, Durum çalışması.
Meslek liseleri son sınıf öğrencilerinin alanlarının devam niteliğinde olan yüksek öğretim kurumları tercihlerini etkileyen bazı değişkenler
Bu araştırmada Malatya ilindeki Meslek Liseleri son sınıf öğrencilerinin alanlarının devamı niteliğinde olan yükseköğretim kurumlarını tercihlerinin bazı değişkenlere göre farklılık gösterip göstermediği incelenmiştir. Araştırmanın evrenini 1991-1992 öğretim yılında Malatya il merkezinde bulunan Meslek Liseleri son sınıf öğrencilerinden öğrenci seçme sınavını kazanan 593 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise 1991-1992 öğretim yılında Malatya il merkezindeki Meslek Liselerinin son sınıfında okuyup öğrenci seçme sınavını kazanan 217 öğrenci oluşturmuştur. öğrencilerin ÖSYS tercih formunun fotokopisi alınarak veya bu bilgilerin tercih formu örneğine işlenmesi ile bağımlı değişken olan yükseköğretim kurumları tercihleri elde edilmiştir. Araştırmanın bağımsız değişkenleri, araştırmacı tarafından geliştirilen "Kişisel Bilgi Formu" ile elde edilmiştir. Diğer bir bağımsız değişken olan öğrencinin akademik başarısı ilgili okul idaresinden araştırmacı tarafından temin edilmiştir. Meslek Liseleri son sınıf öğrencilerinin yükseköğretim kurumlarını tercih etmelerinin yüzde oranları verilmiş olup,yüzde oranları kikare testi ile karşılaştırıImıştır.Araştırmada elde edilen sonuçlar şöyle özetlenebilir:. / 1.Ugyulanan ististiksel işlemlere göre; öğrencilerin i. 2.3. 4. 5. tercihlerinin cinsiyetlerine göre farklılık gös¬ termediği bulunmuştur (Bkz.Tablo - 2, 3, 4, 5, S). 2.Ugyulanan ististiksel işlemler sonucunda; Okul türle¬ rine göre meslek liseleri son sınıf öğrencilerinin 9. 1O. il. 12. 13. tercihlerinin alanlarının devamı niteliğinde olan yükseköğretim kurumlarını tercihleri yönünde farklılık gös¬ terdiği bulunmuştur (Bkz.Tablo - 34, 35, 36, 37, 38). Bu fark 9. 1O. 11. 12. 13. tercihlerde imam Hatip li¬ sesi öğrencilerinin alanlarının devamı niteliğinde olup ek puan vermeyen yükseköğretim kurumlarını tercihleri yönünde çıkmıştır. Ayrıca, 14. tercihte imam Hatip Lisesi öğrencilerinin ilgisiz yani alanlarının devamı niteliğinde olmayan yüksek¬ öğretim kurumlarını tercihleri yönünde farklılık olduğu da ortaya çıkmıştır (Bkz.Tablo - 39). 3.Uygulanan istatistiksel işlemlere göre; öğrencilerin 3.4. 5. tercihlerinin okudukları kollara göre farklılık gös¬ termediği bulunmuştur (Bkz. Tablo -52, 53, 54). Uygulanan istatistiksel işlemler sonucunda; okudukları kollara göre, meslek liseleri son sınıf öğrencilerinin 2. 1O. 11. 12. 13. tercihlerinin alanlarının devamı niteliğinde olan yükseköğretim kurumlarını tercihleri yönünde farklılıkgösterdiği bulunmuştur'(Bkz.Tabio - 5i» 59, 6O, 61, 62). Bu fark, 2. tercihte Muhasebe - Bankacılık kolunda oku¬ yan öğrencilerin alanlarının devamı niteliğinde olup ek puan vermeyen yükseköğretim kurumlarını tercihleri yönünde çıkmış¬ tır. 1O. 11. 12. 13. tercihlerde ise imam Hatip'te okuyan * öğrencilerin alanlarının devamı niteliğinde olup ek puan ver¬ meyen yükseköğretim kurumları tercihleri yönünde çıkmıştır. Ayrıca 14. 15. tercihlerde imam Hatip öğrencilerinin ilgisiz yani alanlarının devamı niteliğinde olmayan yükseköğ¬ retim kurumlarını tercihleri yönünde farklılık olduğu da or¬ taya çıkmıştır (Bkz. Tablo -63, 64). 4. Uygulanan istatistiksel işlemlere göre; öğrencilerin 12. 13. 14. 15. 16. 17. 18. 19. tercihlerinin ailelerin ge¬ lir düzeyine göre farklılık göstermediği bulunmuştur (Bkz. Tablo - 85, 86, 87, 88, 89, 9O, 91, 92). Uygulanan istatistiksel işlemler sonucunda; ailelerinin gelir düzeyine göre meslek liseleri son sınıf öğrencilerinin 1. 2. 3. 1O. 11. tercihlerinin alanlarının devamı niteliğinde olan yükseköğretim kurumları tercihleri yönünde farklılık gösterdiği bulunmuştur (Bkz. Tablo - 74, 75, 76, 83, 84). Bu fark, 1. 2. 3. tercihlerde ailelerinin gelir düzeyi dllşuk olan öğrencilerin alanlarının devamı niteliğinde olup ek puan vermeyen yükseköğretim kurumlarını tercihleri yönün¬ de, 1O. 11. tercihlerinde ise alanlarının devamı niteliğindeolup ek puan veren yükseköğretim kurumlarını tercihleri yö- nUnâe çıkmıştır. Ayrıca, 4. 5. tercihlerde ailelerinin gelir düzeyi düşük olan öğrencilerin ilgisiz yani alanlarının devamı niteliğin¬ de olmayan yükseköğretim kurumlarını tercihleri yönünde fark¬ lılık olduğu da ortaya çıkmıştır (Bkz.Tablo - 77, 78). 5.Uygulanan istatistiksel işlemlere göre; öğrencilerin 1. 2. 3. 4. 5. 9. 1O. 11. 13. 15. 16. 17. tercihlerinin okudukları meslek liselerini kendi isteği ile tercih etmiş olma durumuna göre farklılık göstermediği bulunmuştur (Bkz. Tablo -98, 99, 1OO, 1O1, 1O2, 1O6,1O7, İOB, 11O, 112, 113, 114). Uygulanan istatistiksel işlemler sonucunda; okudukları meslek lisesini kendi isteği ile tercih etme durumuna göre, alanlarının devamı niteliğinde olan yükseköğretim kurumları tercihleri yönünde farklılık bulunmamıştır. Ancak kendi isteği ile meslek lisesine gelen öğrencile¬ rin 12. tercihlerinde ilgisiz yani alanlarının devamı nite¬ liğinde olmayan yükseköğretim kurumlarını tercihleri yönün¬ de farkılılık olduğu ortaya çıkmıştır (Bkz. Tablo - 1O9). 6.Uygulanan istatistiksel işlemlere göre; öğrencilerin 1. 5. 13. 14. 15. 16. 17. 18. 19. 2O. tercihlerinin,dersaneye devam etmelerine göre farklılık göstermediği bulünmüştur(Bkz. Tablo- 122, 126, 134, 135, 136, 137,138, 139, 14O, 141).Uygulanan istatistiksel işlemler sonucunda; dersaneye gitmelerine göre, meslek liseleri son sınıf öğrencilerinin 1O.11. 12 tercihlerinin, alanlarının devamı niteliğinde olan yükseköğretim kurumlarını tercihleri yönünde farklılık gös¬ terdiği bulunmuştur (Bkz. Tablo - 131, 132, 133). Bu fark 1O. 11.. 12. tercihlerde dersaneye gitmeyen öğ¬ rencilerin alanlarının devamı niteliğinde olup ek puan veren yükseköğretim kurumlarını tercihleri yönünde çıkmıştır. Ayrıca, 2. 3. 4. 9. tercihlerde ise dersaneye gitmeyen öğrencilerin ilgisiz yani alanlarının devamı niteliğinde ol¬ mayan yükseköğretim kurumlarını tercihleri yönünde farklılık olduğu da ortaya çıkmıştır (Bkz. Tablo - 123, 124, 125, 13O). 7. Uygulanan istatistiksel işlemlere görej öğrencilerin 3. 4. 5. 9. 1O. 11. 12 tercihlerinin, akademik başarılarına göre farklılık göstermediği bulunmuştur (Bkz.Tablo -148, 149, 15O, 154, 155, 156, 157). Uygulanan istatistiksel işlemler sonucunda; akademik başarılarına göre meslek liseleri son sınıf öğrencilerin 13. 14. 15. 16. 18. tercihlerinin alanlarının devamı niteli¬ ğinde olan yükseköğretim kurumlarını tercihleri yönünde fark¬ lılık gösterdiği bulünmüştur(Bkz. Tablo - 158, 159, 16O, 161, 163). Bu fark 13. tercihte pekiyi derecesine sahip olan öğrencilerin alanlarının devamı niteliğinde olup ek puan ver-meyen yükseköğretim kurumlarını tercihleri yönünde çıkmıştır. -. >- 14. 15. 16. 18. tercihlerde ise yine pekiyi derecesine sahip olan öğrencilerin alanlarının devamı niteliğinde olup ek puan veren yükseköğretim kurumlarını tercihleri yönünde çıkmıştır. Ayrıca, 1. 2. tercihlerde pekiyi derecesine sahip olan öğrencilerinin ilgisiz yani alanlarının devamı niteliğinde olmayan yükseköğretim kurumlarını tercihleri yönünde farklı¬ lık olduğu da ortaya çıkmıştır (Bkz. Tablo - 146, 147) 8.Uygulanan istatistiksel işlemlere göre; öğrencilerin 1. 2. 3. 4. 5. 9. 1O. 12. 13. 14. 15. 16. 17. tercihlerinin annelerinin yaptığı ise göre farklılık göstermediği bulunmuş¬ tur (Bkz. Tablo - 17O, 171, 172, 173, 174, 178, 179, 181, 182, 183,184, 185, 186). Uygulanan istatistiksel işlemler sonucunda; annelerinin yaptığı işe göre öğrencilerin alanlarının devamı niteliğinde olan yükseköğretim kurumlarını tercihleri yönünde farklılık bulunmamıştır. Ancak, 11. tercihte annesi memur olan öğrencilerin ilgi¬ siz yani alanlarının devamı niteliğinde olmayan yükseköğretim kurumlarını tercihleri yönünde farklılık olduğu ortaya çık¬ mıştır (Bkz. Tablo -İSO). 9.Uygulanan istatistiksel işlemlere göre; öğrencilerin 1. 2. 3. 4. 5. 12. 13. 14. 15. 16. tercihlerinin, babalarının yaptığı işe göre farklılık göstermediği buJünmüştur (Bkz,-Tablo - 194, 195, İ3S, 197, 198, 2O5, 2O6, 2O7, 2OS, 2OS). Uygulanan istatistiksel işlemler sonucunda; babalarının yaptığı işe göre meslek liseleri son sınıf öğrencilerinin 11. tercihlerinin, alanlarının devamı niteliğinde olan yükseköğ¬ retim kurumlarını tercihleri yönünde farklılık gösterdiği bulunmuştur (Bkz. Tablo - 2G4). Bu fark, 11 tercihlerinde babaları serbest meslek sahibi olan öğrencilerin alanlarının devamı niteliğinde olup ek pu¬ an vermeyen yükseköğretim kurumlarını tercihleri yönünde çık¬ mıştır. İO. Uygulanan istatistiksel işlemlere göre; öğrencilerin 3. 4. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17. tercihlerinin, yetiştikleri çevreye göre farklılık göstermediği bulunmuştur (Bkz.Tabio- 22O, 221, 228, 229, 23O, 231, 232, 233, 234,). Uygulanan istatistiksel işlemler sonucunda; yetiştikleri çevreye göre meslek liseleri son sınıf öğrencilerinin 1. 2. " 9. 1O. tercihlerinin alanlarının devamı niteliğinde olan yük¬ seköğretim kurumlarını tercihleri yönünde farklılık gösterdi¬ ği bulunmuştur (Bkz. Tablo - 218, 219, 226, 227). Bu fark, 1. 2. 9. 1O. tercihlerde köyde yetişen öğrenci¬ lerin alanlarının devamı niteliğinde olup ek puan veren yük¬ seköğretim kurumlarını tercihleri yönünde çıkmıştır. Ayrıca, 5. tercihlerinde köyde yetişen öğrencilerin il¬ gisiz yani alanlarının devamı niteliğinde olmayan yuksekögre-lim kurumlar ın ı Ler c i h ler i yönünde fark f ı l ı k oldugu da ör taya çıRmıştır (Bkz. Tablo'-222). Sonuç olarak; alanlarının devamı niteliğinde olup ek puan veren yükseköğretim kurumlarını tercih etme yönünde istatistiksel olarak anlamlı farklılık gösterme durumu şöyledir: Ailelerinin gelir düzeyine göre; dusuk gelir düzeyine sahip öğrencilerin 1O. 11. tercihleri, Dersaneye devam etme durumuna göre; dersaneye devam et¬ meyen öğrencilerin 1Q. 11. 12. tercihleri, Akademik başarılarına göre; pekiyi derecesine sahip öğ¬ rencilerin 14. 15. 16. 18. tercihleri, Yetiştikleri çevreye göre; köyde yetişen öğrencilerin 1. 2. 9. 1O. tercihleri farklılık göstermektedir. Alanlarının devamı niteliğinde olup ek puan vermeyen yükseköğretim kurumlarını tercih etme yönünde istatistiksel Dolarak anlamlı farklılık gösterme durumu ise şöyledir: Okul türlerine göre; imam hatip lisesi öğrencilerinin 9. 10.11. 12. 13. tercihleri, Kollara göre; Muhasebe - bankacılık kollarında okuyan öğrencilerin 2. tercihleri ve imam hatip öğrencilerinin 1O. 11.12. 13. tercihleri, Ailelerinin gelir düzeyine göre; gelir düzeyi dusuk olan öğrencilerin 1. 2. 3. tercihleri,Akademik başarılarına göre; pekiyi derecesine sahip öğ¬ rencilerinin 13. tercihleri. Babalarının yaptığı işe göre: babaları serbest meslek sahibi olan öğrencilerinin ii. tercihleri farklılık göster¬ mektedir. Yukarıda da gönuldugu gibi öğrencilerin, mesleklerinin devamı niteliğinde olan yükseköğretim kurumlarını genel olarak 1O. tercihten sonra yaptıkları gözlenmektedir. Ancak gelir düzeyi dUşUk olan öğrencilerin ilk uç sırada alanlarının devamı niteliğindeki yükseköğretim kurumlarını tercih ettikleri görülmektedir. Bu öğrencilerin sosyo- ekono¬ mik düzeyleri dUsuk olduğu için kısa yoldan meslek sahibi olmak amacıyla meslek liselerine geldikleri ve mesleklerini devam ettirme isteği içinde oldukları söylenebilir.
Endüstri meslek lisesi elektrik-elektronik bölümünde öğrenim gören öğrencilerin işletmede uygulanan mesleki eğitim (staj) çalışmasının değerlendirilmesi
Bu araştırmada ?Endüstri Meslek Lisesi Elektrik-Elektronik Bölümünde Öğrenim Gören Öğrencilerin İşletmede Uygulanan Mesleki Eğitim (Staj) Çalışmalarının Değerlendirilmesi? başlığı altında 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu uyarınca öğrencilere işletmelerde yaptırılan meslek eğitimi uygulamalarının analiz edilmesi, uygulamadaki durumun tespit edilmesi, öğrencilerin işletmelere uyum sağlayabilme düzeylerinin belirlenmesi, meslek eğitimi sonunda kazandırılması amaçlanan bilgi birikimi ve uygun davranışları edinme düzeyleri saptanmaya çalışılmıştır. Araştırma; giriş ve problem durumu, Türkiye'deki mesleki ve teknik eğitimin durumu, Türkiye'deki mesleki ve teknik eğitimin genel yapısı, Türkiye'deki mesleki eğitimde okul-işletme işbirliği, karşılaştırmalı eğitim, ilgili araştırmalar, yöntem, bulgular ve yorumlar, sonuç, tartışma ve öneriler olmak üzere dokuz bölüm altında toplanmıştır. Araştırmanın evrenini, İstanbul ili Anadolu yakası sınırları içerisinde sekiz endüstri meslek lisesinin elektrik-elektronik bölümünde öğrenim gören ve mesleki eğitimlerini işletmelerde gerçekleştiren 11.sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmanın temel veri kaynağını anketlerle toplanan veriler oluşturmuştur. Araştırmada elde edilen verilerin çözümlenmesinde SPSS istatistik programı kullanılmıştır. Elde edilen veriler amaçlara uygun olarak frekans (f), yüzde (%), aritmetik ortalama ( x ), standart sapma (ss), t testi ve varyans (anova) kullanılarak analiz edilmiştir. Gruplar arasında anlamlı bir farkın olup olmadığı p<0.05 düzeyinde test edilmiştir. Araştırmanın yedinci bölümünde, deneklerin demografik bilgilerine, araştırma evrenindeki öğrencilerin iş yerlerine ve staj yapılan işyerinin eğitim yönüyle değerlendirilmesine ilişkin bulgulara yer verilmiştir. Araştırmada öğrencilerin %65,3'ünün, işletmelerde sekiz saatten fazla çalıştırıldığı, öğrencilerin %40,8'i, iş yerinin tek bir ünitesinde staj eğitimini tamamladığı, öğrencilerin %68,8'inin, koordinatör öğretmeni iş yerini denetlemeye düzenli olarak gittiği vb. bulgulara erişilmiştir. Koordinatör öğretmenlere mümkün olduğu sürece kendi bölümleri dışındaki bölümlere yönelik koordinatörlük görevi verilmemesi; İş yerlerinde mesleki eğitim (staj) çalışması yapan öğrencilerin, eğitim gördükleri süre içerisinde bilgi ve beceri kazanmalarını sağlayabilecek imkânların oluşturulması; iş yerinde mesleki eğitim gören öğrencilerin, staj dönemi bittiğinde çalışma hayatına dair gerçekçi düşüncelerle ayrılması sağlanmalı ve ilerdeki iş hayatını olumsuz etkileyebilecek olaylar yaşanmasına izin verilmemesi vb. gibi önerilerde bulunulmuştur. Anahtar Kelimeler: mesleki ve teknik eğitim, okul-sanayi işbirliği, mesleki eğitim (staj)
Öğrencilerin algıladıkları öğretmen tutumu ile sınav kaygısı arasındaki ilişki ve bir araştırma
Bu araştırma mesleki ve teknik eğitim gören öğrencilerin, algıladıkları öğretmen tutumları ile sınav kaygısı arasındaki ilişkiyi araştırmak amacı ile yapılmıştır.. Konu ile ilgili kapsamlı bir literatür taraması yapılmıştır. Araştırmada Soydal (2006) tarafından geliştirilen 34 maddelik olumlu öğretmen tutum ölçeği, Spielberger (1980) tarafından geliştirilen ve Öner (1990) tarafından Türkçeye uyarlanan 20 maddelik sınav kaygısı ölçeği ve araştırmacı tarafından hazırlanan 11 maddelik kişisel bilgi anketi kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini İstanbul ili Anadolu yakasında 9 farklı mesleki ve teknik eğitim veren ortaöğretim kurumlarında öğrenim gören 239'u kız, 275'i erkek olmak üzere toplam 514 öğrenci oluşturmaktadır. Bu araştırmada betimsel tarama yöntemi kullanılmış, normal dağılım özelliği göstermeyen dağılımlar için non-parametrik teknikler, normal dağılım özelliği gösteren dağılımlar için ise parametrik analiz teknikleri, bağımsız grup t testi, nonparametrik Mann Whitney-U testi, tek boyutlu varyans analizi (ANOVA), nonparametrik Kruskal Wallis-H testi, Pearson Çarpım Moment Korelasyon Analizi, çapraz tablo analizi kullanılmış olup, Anlamlılık 0.05 olarak kabul edilmiş ve analizler SPSS 15. programı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada elde edilen bulgular hipotezde beklendiği olumlu öğretmen tutumları öğrenci başarısına etkisi toplam puanları, sınav kaygısı düzeylerini etkilediği görülmektedir. Öğrencilerin olumlu öğretmen tutumları öğrenci başarısına etkisi toplam puanları ve alt boyutları ile sınav kaygısı ölçeğinden aldıkları toplam puanlar arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Buna göre öğretmen tutumunun başarıyı etkilediğini düşünen öğrencilerin sınav kaygı düzeyleri de yükselmektedir. Öğretmen tutumunun başarısını etkilemediğini düşünen öğrencilerin sınav kaygı düzeyleri de düşmektedir Anahtar Kelimeler: Olumlu Öğretmen Tutumları, Sınav Kaygısı, Mesleki ve Teknik Eğitim Kurumları
Meslek lisesi öğrencilerinin internet bağımlılıklarının çeşitli değişkenler bağlamında incelenmesi
Araştırma, mesleki ve teknik liselerin farklı alanlarında öğrenim gören öğrencilerin internet bağımlılık düzeyleri ile bu bağımlılığın hangi değişkenlere göre farklılaştığını tespit etmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemi, 2012-2013 eğitim-öğretim yılında İstanbul İli Üsküdar ilçesindeki mesleki teknik liselerin 9., 10., 11., ve 12., sınıflarında okuyan 57 kız 1352 erkek toplam 1409 öğrenciden oluşmaktadır. Örneklemin 559'u (%39.7) Endüstri Meslek Lisesi, 471'i (%33.4) Anadolu Teknik Lisesi, 282'si (%20.0) Teknik Lise, 97'si (%6.9) ise Anadolu Meslek Lisesi öğrencisidir. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu ile Hahn ve Jerusalem tarafından geliştirilip, Şahin C. ile Korkmaz Ö. tarafından Türkçeye uyarlanan "İnternet Bağımlılık Ölçeği(İBÖ)" kullanılmıştır. İBÖ beş basamaklı likert tipi bir ölçek olup üç boyut altında toplanabilen 19 maddeden oluşmaktadır. Ölçeğin alt boyutları; "kontrol kaybı", "daha fazla online kalma isteği" ve "sosyal ilişkilerde olumsuzluk"tur (Şahin, Korkmaz, 2011). Araştırmada verilerin analizini SPSS 15.0 programı ile gerçekleştirilmiştir. Verilerin analizinde parametrik analiz tekniklerinden Tek Yönlü Varyans Analizi(ANOVA) ile Bağımsız Gruplar t Testi kullanılmıştır. Farklılıkların anlamlı çıkması durumunda hangi gruplar lehine farklılık bulunduğunu belirlemek için Post-hoc tekniklerinden LSD kullanılmıştır. Ayrıca, Gruplar arasındaki ilişkileri belirlemede ise Pearson Çarpım Momentler Korelasyon analiz tekniği kullanılmıştır. Araştırmada; internete kolay ulaşma, kişisel bilgisayarından ulaşma, günlük 2 saatin üzerinde kullanma ile internet bağımlılık öz değerlendirme değişkenleri ile internet bağımlılığı arasında p<.001 düzeyinde; okul türü, yaş, alan-bölüm, internetin kullanıldığı zaman dilimi değişkenleri ile internet bağımlılığı arasında p<.05 düzeyinde anlamlı ilişki bulunmuştur. Ancak, cinsiyet, anne-babanın sağ/ölü olması değişkenleri ile internet bağımlılığı arasında anlamlı ilişki bulunamamıştır. İnternet Bağımlılık Ölçeği(İBÖ) alt boyutları ile bu ölçeğin toplam puanları arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılan Pearson Çarpım Moment Korelâsyon Analizinde; Bağımlılık Ölçeği toplam puanları ile Kontrol Kaybı, Daha Fazla Online Kalma İsteği ve Sosyal İlişkilerde Olumsuzluk alt boyut puanları arasında pozitif yönde anlamlı ilişkiler bulunmuştur(p<.001). Bu araştırma ile mesleki teknik lise öğrencilerinin, internet kullanımlarını bağımlılığa dönüştürebilecek pek çok değişkenin var olduğu tespit edilmiştir.
Ailenin sosyo ekonomik yapısı ile meslek lisesi öğencilerinin gelecek beklentisi arasındaki ilişki (İstanbul ili Sultanbeyli ilçesindeki Endüstri meslek liseleri örneği)
Meslek lisesi öğrencilerinin gelecek beklentisi olan iş ve yüksek öğrenimi etki eden faktörlerin araştırılması için yapılan bir tezdir. Ailenin sosyo ekonomik durumlarını belirleyen yerleşim durumu, aylık toplam kazanç, kardeş sayısı, aylık gelirden öğrencilere ayrılan kesinti olan harçlık miktarı durumlarının etki durumu incelenmiştir. Öğrencilerin okul , okul türü, okul alan türü ve baba mesleği durum değişkenlerinin öğrenci iş beklentisinde etkili olduğu tespit edilmiştir. Genel olarak öğrenciler eğitimini aldığı alan ilgili çalışmak istemekte, aldığı eğitimle aynı işi yapmayan ailenin yanında çalışmak istememektedir. Babanın mesleği dışında aynı etkenlerin mesleki eğitim sonrası yüksek öğrenim tercihlerinde etkili olduğu tespit edilmiştir. Öğrencilerin çoğunluğu yüksek öğrenimini kendi alanıyla ilgili bölümlerde devam etmek istemektedir. Açık öğretim fakülteye gitmek isteyenler ise çok az bir kesimdir. Mesleki eğitimin öğrencilerden beklenen geri bildirimleri aldığı fakat azımsanmayacak bir çoğunluk ise kendi alanlarının dışında bir fakültede eğitim görmek istemektedir. Öğrencilerin ilköğretimden itibaren yeteneklerini test edebilecekleri ortamlarda ilgilerini de bu yöne çekerek başka bir fakültede eğitim görülme isteğinin önüne geçilebilir. Böylece mesleki eğitim bir zorunluluk olmaktan çıkıp tercih özgürlüğü sayılacaktır. Anahtar Kelimeler: Meslek eğitim sonrası iş beklentisi, Mesleki eğitim sonrası yüksek öğrenim beklentisi, Sosyo Ekonomi, Aile, Mesleki Eğitim
Meslek lisesi öğrencilerinin beden eğitimi dersine yönelik beklenti ve beklentilerini gerçekleştirme düzeyi (Ataşehir ilçe örneği)
Bu araştırmanın amacı meslek liselerine devam eden, 10. sınıf öğrencilerinin beden eğitimi dersine ilişkin, beklentileri ve beklentilerini gerçekleştirme düzeylerini belirlemektir. Araştırma amacına uygun olarak çalışma nicel araştırma desenlerinden tarama modelinde gerçekleştirilmiştir. Bu çerçevede çalışma İstanbul ili, Ataşehir ilçesindeki meslek lisesi öğrencileri arasından, random örnekleme yöntemiyle belirlenen toplam 382 öğrenci (213 erkek ve 169 kız ) öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri, geçerlik ve güvenirlik çalışmaları Sunay ve Sunay (1996) tarafından yapılan anket kullanılarak elde edilmiştir. Bu anket kullanılarak elde edilen veriler frekansı ve yüzdelerle açıklanarak yorumlanmıştır. Verilerin analizi sonucunda 10. sınıf öğrencilerinin benden eğitimi dersinden fiziksel, sosyal, estetik, spora yönelme ve katılma boyutlarında beklentileri olduğu ve öğrencilerin söz konusu boyutlardaki beklentilerini önemli ölçüde gerçekleştirdikleri saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: Beden Eğitimi Dersi, Meslek Lisesi, Öğrenci Beklentisi
Meslek lisesi öğrencilerinin çevresel tutumlarının incelenmesi (Kartal ilçesi örneği)
Bu araştırma, meslek lisesi öğrencilerinin çevresel tutumlarının incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Bu araştırmanın evreni 2013–2014 eğitim öğretim yılında İstanbul ili Kartal İlçesinde bulunan meslek liselerinde okuyan öğrencilerdir. Araştırmanın örneklemi bu evren içinden küme örneklem yoluyla belirlenen 318 kişidir. Araştırma ile ilgili veriler "Çevresel Tutum Ölçeği (Uzun ve Sağlam, 2006) " ve "Kişisel Bilgi Formu" kullanılarak toplanmıştır. İki bölümden oluşan ölçeğin birinci bölümünde kişisel bilgilere, ikinci bölümde, çevresel tutumu ölçen 27 değerlendirme ifadesine yer verilmiştir. Ölçeklerden elde edilen veriler kodlanarak bilgisayar ortamında SPSS paket programı yardımıyla çözümlenmiştir. Ölçeğin birinci bölümüyle ilgili verilere ilişkin frekans ve yüzde dağılımı alınmış, öğrencilerin tutumlarının ve algılamalarının belirlenmesine yönelik olarak aritmetik ortalama ve standart sapma, tutumlar arasında farklılığı ortaya koyabilmek için ikili karşılaştırmalarda "t" testi, ikiden fazla değişken gruplarının karşılaştırılmasında ise tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. Görüşler arasında anlamlı bir farklılık olup olmadığı α = 0.05 anlamlılık düzeyinde test edilmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgular şunlardır; 1. Öğrencilerin çevresel tutum ölçeği puanlarının cinsiyet değişkenine göre grupların aritmetik ortalamaları arasındaki farklılık tüm alt boyutlarda anlamlı bulunmuştur. Anlamlı farklılığın çevresel davranışta erkekler çevresel düşüncede ise kızlar lehine olduğu görülmüştür. 2. Öğrencilerin yaş durumuna, sınıflarına, baba ve anne eğitim durumuna ve birlikte yaşamalarına göre çevresel tutumları gruplar arasında anlamlı bir farklılık göstermemiştir. 3. Okul türlerine göre çevresel tutumları grupların aritmetik ortalamaları arasındaki farklılık çevresel davranış alt boyutunda anlamlı bulunmuştur. Söz konusu farklılığın Kız Teknik Meslek Lisesi ile diğer okul türleri arasında diğer okul türleri lehine gerçekleştiği belirlenmiştir. Diğer grupların aritmetik ortalamaları arasındaki farklılık anlamlı bulunmamıştır. İmam Hatip Lisesi ise en yüksek ortalamaya sahiptir. 4. Ailelerinin ekonomik durumuna göre çevresel tutumları grupların aritmetik ortalamaları arasındaki farklılık çevresel davranış alt boyutunda anlamlı bulunmuştur. Söz konusu farklılığın ekonomik durumu düşük olan grupla ekonomik durumu yüksek olan grup arasında ekonomik durumu düşük olan grup lehine gerçekleştiği belirlenmiştir. Diğer grupların aritmetik ortalamaları arasındaki farklılık anlamlı bulunmamıştır. Anahtar Sözcükler: Çevre, Çevresel Tutum, Çevre Bilinci, Çevresel Düşünce, Çevresel Davranış
Meslek lisesi öğrencilerinin disiplin algılarının incelenmesi
Disiplin, eğitim kurumlarının ve sınıf yönetiminin en önemli ögelerinin başında gelmektedir. Çünkü eğitimin uygulayıcıları olan öğretmenler, derslerinin ve doğal olarak zamanlarının büyük bir bölümünü, sınıf için disiplini sağlamak ve bunu devam ettirmek için kullanmaktadırlar. Bu sebeple eski, klasik, bilindik yöntemler terk edilip öğrencilerin kendi özgür iradeleriyle kararlara katılacakları, sorumluluk alıp başarma ve kendini gerçekleştirme duygusu tadacakları yeni ve çağdaş metotların uygulanması gerekmektedir.Bu araştırma Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi öğrencilerinin, disipline bakış açılarının incelenerek ortaya çıkarılması amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın evrenini, 2014-2015 eğitim-öğretim yılında, İstanbul ilindeki ortaöğretim okullarındaki Motorlu Araçlar, Elektrik-Elektronik ve Bilişim Teknolojileri Alanlarındaki 11.sınıfta olan 369 öğrenci oluşturmaktadır. Hazırlanan anketin ilk bölümünde 10 sorudan oluşan kişisel bilgiler formu bulunmaktadır. Araştırmanın ikinci bölümünü ise öğrencilerin disiplin algılarına yönelik görüşlerini almak amacıyla hazırlanan 20 soru oluşturmaktadır.Verilerin çözümlenmesinde istatistiklerden frekans(F), yüzde(%), aritmetik ortalama(X ̅), standart sapma (ss), ortalamalar arasındaki farkın anlamlılığını test etmek için "t-Testi" ve ikiden fazla yani çoklu değişkenlerde "Tek yönlü Varyans analizi (Anova)" kullanılmıştır. Varyans analizinde anlamlılık bulunduğu durumlarda farkın hangi gruplar arasında olduğunu yani kaynağını belirlemek amacıyla ise tamamlayıcı analizlerden biri olan "Scheffe Testi" kullanılmıştır. Varyansların heterojen olması durumunda ise yaygınlıkla kullanılan "Tamhane's T2" çoklu karşılaştırma tekniği tercih edilmiştir. Araştırmada elde edilen bulgulara göre; Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi öğrencilerinin, kız veya erkek olmasının disiplin algılarını genel olarak etkilemediği, sınıf mevcudu arttıkça disiplin suçu işleme olaylarının artacağı, kiminle yaşadığının disiplin algılarını etkilemediği, annelerinin eğitim durumu ilköğretim ve lise olan öğrenci gruplarının, üniversite olan öğrenci grubuna göre daha az disiplin suçu işleyeceği sonucu bulunmuştur. Öğrencilerin %73'e yakını okulda ya da sınıfta yapmış olduğunuz davranışların hangilerinin disiplin suçu olduğunu bildiklerini belirtmişler ve sınavlarda, konuşmak, kopya çekmek gibi davranışlarda bulunmayı normal olarak algılamışlardır. Öğrencilerin en fazla katıldıkları ifadeler ise, öğretmenleriyle tartışmaktan çekinmeme, okulda yapılan resmi etkinlik ve törenlerden kaçmak sonuçlarına ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Eğitim, Disiplin, İstenmeyen Davranış, Endüstri Meslek Lisesi.
Mesleki ve teknik eğitim gören öğrencilerin öğrenilmiş güçlülük düzeylerinin megep'de alan-dal şeçimi ile ilişkisinin incelenmesi (Şişli ilçesi örneği)
Bu araştırmanın temel amacı mesleki ve teknik eğitim veren liselerde öğrenim gören öğrencilerin MEGEP ile birlikte ortaya çıkan, alan-dal seçimlerine etki eden faktörlerin etkisini araştırmaktır. Bu seçime ilişkili düşünülen en önemli faktörlerden mesleki yönelimleri araştırılmıştır.Ayrıca öğrencilerin öğrenilmiş güçlülük düzeylerinin, meslek seçimi ile ilişkisi de incelenmiştir.İnsanlar hayatlarının değişik dönemlerinde seçenekler arasından birini seçip karar verme zorunluluğu ile karşılaşabilir. Meslek seçimi de bu zorunluluklardan birisidir. Meslek seçimi ile birlikte hayatın yönü de değişmektedir. Bu karardan geri dönmek bazen çok yorucu ve zaman alıcı olabilir, ya da bazen tamamen imkansız olabilir. Bu nedenle meslek seçimi tüm yaşam boyunca alınan en önemli kararlardan biri olması sebebi ile öğrencilerin, öğretim hayatında mesleklerini doğru seçebilmesi gerekmektedir.Rosenbaum (1983), öğrenilmiş güçlülüğü bilişsel bir beceri olarak nitelendirmektedir. Bu bilişsel becerilerin kişide güçlü bir dağarcık halinde bulunduğunu ve tüm bu becerilerin şartlanma, model alma, talimatla öğrenme gibi öğrenme yaşantılarıyla ortaya çıktığını ifade etmektedir. Öğrenilmiş güçlülük, bireyin, amaca yönelik davranışları engelleyen düşünce, duygu gibi etkenleri kontrol altına almasını mümkün kılan bugüne dek öğrenmiş olduğu beceriler olarak tanımlanmaktadır (Akt. Sarıcı 1999). Fleming, Baum ve Singer (1983), başa çıkma terimini bireyin kendisi için stres verici olan olaya karşı direnmeyi belirten ve stres süreci içine yerleştirilen önemli bir olgu olarak açıklamaktadır (Akt. Demirci 1998).Konu ile ilgili kapsamlı bir literatür taraması yapılmıştır. Araştırmada ( Kepçeoğlu, 1990 ) tarafından geliştirilen 60 maddelik mesleki yönelim envanteri, öğrencilerin öğrenilmiş güçlülük düzeylerini belirlemek için Rosenbaum Öğrenilmiş Güçlülük Ölçeği, demografik değişkenler için de araştırmacı tarafından Kişisel Bilgi Formu hazırlanmıştır.Araştırmanın örneklemini İstanbul ili Şişli ilçesindeki mesleki ve teknik eğitim veren ortaöğretim kurumlarında öğrenim gören (66)'ü kız, (509)'i erkek olmak üzere toplam (575) öğrenci oluşturmaktadır.Bu araştırmada betimsel tarama yöntemi kullanılmış, normal dağılım özelliği göstermeyen dağılımlar için non-parametrik teknikler, normal dağılım özelliği gösteren dağılımlar için ise parametrik analiz teknikleri, bağımsız grup t testi, non-parametrik Mann Whitney-U testi, tek boyutlu varyans analizi (ANOVA), non-parametrik Kruskal Wallis-H testi, Pearson Çarpım Moment Korelasyon Analizi kullanılmış olup, Anlamlılık ,05 olarak kabul edilmiş ve analizler SPSS 15 programı ile gerçekleştirilmiştir.Araştırmada elde edilen bulguların tümünün hipotezlerde bulunan varsayımları desteklediği görülmüştür. Hipotezlerde beklendiği gibi öğrencilerin mesleki yönelimlerinin seçtikleri alanla ilgili olduğu görülmektedir. Ayrıca mesleki yönelimin cinsiyet, cinsiyet, sınıf ve ailesinin sosyo-ekonomik yapısı ile ilgili olduğu görülmüştür. Öğrencilerin öğrenilmiş güçlülükleri cinsiyet, sınıf ve ailesinin sosyo-ekonomik yapısı ile ilgili olduğu anlaşılmıştır.Araştırma sonucunda, öğrencilerin mesleki yönelim puanları ve alt boyutlarında, öğrencilerin öğrenilmiş güçlülük puanlarını arasında anlamlı bir farklılık bulunmuştur.Anahtar Kelimeler: Meslek Seçimi, Mesleki Yönelim, Rosenbaum Öğrenilmiş Güçlülük Ölçeği, Alan-Dal Seçimi, MEGEP, Mesleki ve Teknik Eğitim, Meslek Liseleri, Öğrenilmiş Güçlülük, Stres.