Ergenlerde okul kültürünün okula bağlılığa olan etkisinde sosyal ve duygusal öğrenmenin aracılık rolü

Bu araştırmada lise öğrencilerinin okul kültürü algılarının okula bağlılıkları üzerindeki etkisinde sosyal ve duygusal öğrenmenin aracı rolünün incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya Aydın ili Efeler ilçesindeki iki farklı lisede öğrenim gören toplam 365 (%52,9 kız, %47,1 erkek) öğrenci katılmıştır. Araştırmada veri toplama araçları olarak Okula Bağlılık Ölçeği, Okul Kültürü Ölçeği, Ergenlerde Sosyal ve Duygusal Öğrenme Ölçeği ve araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Araştırmanın hipotezlerini test etmek için Pearson momentler çarpımı korelasyon analizi ve Hayes'in (2022) PROCESS prosedürünün 4. modeli kullanılmıştır. Doğrudan ve dolaylı etki tahminleri 5000 örneklemde Bootstrap yöntemi kullanılarak incelenmiştir. Araştırma sonucuna göre okula bağlılık ve okul kültürü, okula bağlılık ve sosyal ve duygusal öğrenme, okul kültürü ve sosyal ve duygusal öğrenme değişkenleri arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler olduğu belirlenmiştir. Ergenlerde okul kültürünün okul bağlılığa anlamlı düzeyde yordamakta olduğu belirlenmiştir. Bununla birlikte okul kültürünün sosyal ve duygusal öğrenme üzerindeki ve sosyal ve duygusal öğrenmenin de okula bağlılığı olan etkisi istatistiksel olarak olumlu yönde anlamlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma modelinde tüm yolların istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir. Elde edilen sonuca göre ergenlerde okul kültürünün okula bağlılığa olan etkisinde sosyal ve duygusal öğrenmenin dolaylı etkisinin anlamlı olduğu bulunmuştur. Dolaylı etki analizinin yeterliliği dikkate alındığında sosyal duygusal öğrenmenin okul kültürünün okula bağlılığa olan etkisinde kısmi aracılık etkisi gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Rehberlik ve psikolojik danışmanlık alanında okul kültürü ve sosyal ve duygusal öğrenmenin etkisi göz önüne alınarak öğrencilerin okula bağlılığını arttıracak psikoeğitimler ve grupla rehberlik çalışmaları gerçekleştirilebilir. Okula bağlılığı arttırmak için okul yönetimi, öğretmenler ve veliler ile iş birliği içinde okul kültürünü güçlendirici müdahaleler yürütülebilir.