Eski Anadolu Türkçesi döneminde bilimsel terimlerin çeviri stratejileri üzerinde karşılaştırmalı inceleme - Arapça tıp terimlerinin çevirisi örneği -
2022
0 views
0 downloads
Advisor: Doç. Dr. Uğur Gürsu
Abstract (TR)
Bu tez çalışması, Eski Anadolu Türkçesi döneminde yürütülen çeviri hareketi içinde bilim dilinin Türkçeleştirilmesinde izlenmiş olan stratejileri ele almıştır. Söz konusu dönemde kaleme alınan Türkçe bilimsel eserlerin çoğu tıp alanına ait ve çeviri biçimindedir. Bu çevirinin de büyük kısmı Arapçadan yapılmıştır. Bundan hareketle çalışmada Tercüme-i Müfredât-ı İbni Baytâr, Tercüme-i Tıbb-ı Nebevî ve Tercüme-i Kâmilü's-Sinâ'a olmak üzere üç önemli tıp eseri temel alınarak içinde geçen tıp terimleri kaynak eserlerin terimleriyle karşılıklı olarak derlenmiştir. Sonrasında çalışmada seçilmiş ve tasarlanmış olan çeviri stratejilerinin sınıflandırması ışığında terimlerin çevirisinde izlenen stratejiler makro ve mikro düzeyde tespit edilmiştir. Bunun üzerinde yapılan istatistiksel analizin sonucunda terimlerin çevirisinde eserden esere farklı oranda stratejiler kullanılmışsa da mikro düzeyde genel olarak birden fazla strateji bir arada kullanma daha çok tercih edildiğine ulaşılmıştır. Makro düzeyde ise büyük oranda terimlerin yerlileştirilmesi çalışılmıştır. Bu yerlileştirme gayreti içinde tam Türkçeleştirme, %63 oranıyla gerçekleşmiştir. Dolayısıyla Eski Anadolu Türkçesi dönemine ait üç tıp eseri temelinde yapılan inceleme neticesinde bilim dilinin Türkçeleştirilmsinin oldukça başarılı biçimde yapıldığı söylenebilir.
Author
Muhammad Albiladi
Institution
İstanbul University
Division of Modern Turkish Language
How to Cite
Muhammad Albiladi (Doktora Tezi). Eski Anadolu Türkçesi döneminde bilimsel terimlerin çeviri stratejileri üzerinde karşılaştırmalı inceleme - Arapça tıp terimlerinin çevirisi örneği -, 2022, İstanbul University.
Keywords
License
Tüm Hakları Saklıdır
This work is shared under the specified license terms.
More theses from İstanbul University
- Ebülfez Elçibey ve aile hayatı(2021)
- In the covid 19 pandemic of female employees at a university hospital attitudes and affecting factors in nutrition of 9 months-6 years old children(2022)
- COVİD-19 döneminde yeni gözetim paradigmaları: Sağlık Bakanı Fahrettin Koca'nın twitter paylaşımlarının kesitsel örneklemi üzerinden eleştirel söylem analizi(2022)
- Siyah kurt üzümü (Lycium ruthenicum murr.) meyvelerinin toplam antosiyanin, karotenoid ve antioksidan kapasitesinin belirlenmesi(2021)
- İslam Hukuku açısından kıymetli evrakın alım satımı(2022)
- İdiyopatik pulmoner fibrozisde radyolojik görüntülemenin klinik korelasyonunun kantitatif bilgisayarlı tomografi ile analizi(2020)