Eski kent merkezlerinin kentsel kimlik ve bellek bağlamındaki rolü: Denizli üzerine bir araştırma

Eski kent merkezleri ile kentlerin kimliği ve belleğine yönelik yürütülen tartışmalar, modernleşmeyle başlayıp küreselleşmenin etkisinde devam eden süreçte giderek artmıştır. Çalışma, eski kent merkezlerinin önemini, kimlik ve bellek kavramları üzerinden irdelerken kentlerin tarihi merkezlerindeki tahribat ve dönüşümlerin kentin kimlik unsurları ve belleğine olan etkilerini incelemiştir. Bu doğrultuda son yarım yüzyılda eski kent merkezi birikimli biçimde tahrip edilmiş ve kentsel kimlik ile bellek unsurları tedricen varlığını yitirmiş bulunan Denizli örneği ele alınmıştır. Çalışmada öncelikle kent olgusundan hareketle kimlik ve bellek temelinde kavramsal çerçeve sunulmuştur. Devamında eski kent merkezine yönelik kurguyu somutlaştırmak ve bakış açısını genişletmek amacıyla dünyadan ve Türkiye'den 10 kentin, farklı deneyimleri öne çıkaran eski kent merkezi örnekleri incelenmiştir. Bu kapsamda, eski kent merkezlerinin sanayi öncesi dönemden günümüze geçirdiği dönüşümler ve güncel tartışmalar üzerinde durulmuştur. Araştırma bölümünde Denizli eski kent merkezinin; doğal, yapay, tarihsel, sosyokültürel ve ekonomik unsular altında detaylandırılan kimlik bileşenleri ile mekânsal ve kolektif bellek kapsamında rolü incelenmiştir. Nitel yöntemlere dayalı alan araştırmasında; literatür taraması, kent yürüyüşleri ve fotoğraflama ile desteklenen mekânsal gözlemlerin yanında belirli ölçütler dahilinde seçilen 35 kişi ile 19'u sözlü tarih çalışması olmak üzere yarı yapılandırılmış mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Eski kent merkezi özelinde derlenen bulgular kent kimliği ve belleği bağlamında detaylandırılarak değerlendirilmiştir. Sonuçta Denizli özelinde, kent kimliği ve belleği kapsamında eski kent merkezinin kapsayıcı rolünün güçlendirilmesine yönelik öneriler sunulmuştur.