Faklı isg – risk değerlendirme yöntemlerinin bazalt agrega üretim tesisinde uygulamalı karşılaştırılması

Bir endüstri olarak madencilik; genel arama, detay arama, delme, patlatma, kazı, kırma, öğütme, cevher hazırlama, taşıma gibi birçok aşamayı içermektedir ve tüm bu aşamalar ciddi iş sağlığı ve güvenliği riskleri içermektedir. Bu risklerin önlenememesi durumunda, kazalar, meslek hastalıkları, kalıcı sakatlıklar ve hatta ölümcül iş kazaları meydana gelebilmektedir. Agrega, kırma taş, çakıl, kum, kil, marn gibi iri taneli malzeme olarak tanımlanmakta olup, günümüzde önemli madencilik alanlarından biridir. Bunun nedeni, agreganın; bina, yol, baraj ve diğer altyapı inşaatlarında temel malzeme olarak kullanılmasıdır. Ayrıca agrega, hemen tüm yapı inşaatlarının temeli olan betonun ana girdisidir. Türkiye'de yıllardır popüler olan kentleşmenin büyümesi ve gelişmesi sonucunda agrega ürünlerine olan talep ve bu alandaki madencilik yatırımları çok büyük oranlarda artmıştır. Bu nedenle agrega üretimi Türkiye'de oldukça popüler bir sektör haline gelmiş olup, bu uygun koşullar taş ocaklarının, kırma-eleme tesislerinin ve çalışan sayısının artmasına neden olmuştur. Ancak çalışan sayısının artması risk faktörünü, iş sağlığı sorunlarını ve kazaları da arttırmaktadır. Bu çalışmada, Diyarbakır ilinde mevcut bir bazalt agrega ocağı ve ona bağlı kırma tesisi ve diğer destekleyici çalışma alanları üzerinde iş sağlığı güvenliği amaçlı risk değerlendirme çalışması yapılmıştır. Bu amaçla agrega madenciliği ve üretim tesisleri için en uygun olanı belirlemek amacıyla Fine-Kinney yöntemi, Tehlike Derecelendirme Sistemi (HRNS) yöntemi ve John Ridley risk değerlendirme yöntemleri ayrı ayrı uygulanarak kıyaslanmışlardır. Sonuçta tüm yöntemlerin zayıf ve güçlü yanlarının olduğu, her sektörün kendine özgü koşulları nedeniyle tek ve mükemmel bir risk değerlendirme yöntemi ortaya koymanın neredeyse imkansız olduğu ancak, John Ridley yönteminin diğer iki yöneteme kıyasla bir adım öne çıktığı değerlendirmesi yapılmıştır.