Familyal hiperkolesterolemi hastalarında PCSK9 gen polimorfizmi (F216l, R496W, S127R, D374Y) sıklığı ve koroner arter hastalığı ve klinik parametreler üzerine etkisinin araştırılması

Giriş: Familyal hiperkolesterolemi (FH) yüksek serum LDL kolesterol düzeyleri, tendon ksantomları ve prematür koroner arter hastalığı (KAH) ile karakterize genetik bir bozukluktur. PCSK 9 fonksiyon kazanma mutasyonlarının FH'ye neden olduğu bilinmektedir. Bu çalışmada Ege Üniversitesi Kardiyoloji Anabilim Dalı lipid polikliniğinde takipte olan FH hastalarının oluşturduğu bir kohortta PCSK 9 mutasyon prevalansını bulmayı amaçladık. Metod ve Sonuçlar: Ege bölgesinde yaşayan FH tanılı 80 ardışık hasta (ort yaş 56±11 , % 61 kadın) çalışmaya alındı. Tüm hastalara Simon Broome Kayıt Kriterleri ya da Hollanda Lipid Klinik Ağı kriterleri ile tanı kondu. "Kesin FH" ve "muhtemel FH" tanılı hastalar dahil edildi. PCSK 9 geni S127R, D374Y, F216L ve R496W varyantlarının tek nükleotid dizilim hatası analizi için kan örnekleri alındı. Çalışılan 80 hastadan 11'i (%13,75) bu mutasyonlardan birine sahipti. R496W mutasyonu 7 (% 8,75) ve D374Y mutasyonu 4 (% 5) hastada saptandı. Bunlardan sadece 1 hasta (% 1,25) R496W mutasyonu için homozigot saptandı. Mutasyon saptanan ve saptanmayan hastaların karşılaştırılması Tablo-1'de verilmiştir. Total kolesterol, LDL kolesterol, lipoprotein (a), apolipoprotein B düzeyleri, karotis intima media ve Aşil tendon kalınlıkları istatistiksel anlamlılığa ulaşmasa da PCSK 9 mutasyonu olan grupta daha yüksek saptandı. Sonuç: PCSK 9 D374Y ve R496W fonksiyon kazanma mutasyon sıklığı bir Türkiye FH kohortunda % 13,75 saptanmıştır. Bildiğimiz kadarıyla bu çalışma Türkiye'de FH kohortunda PCSK 9 prevalansını gösteren ilk çalışmadır.