Farklı egzersiz uygulamalarında karnozin kullanımının mikrobiyota ile kas proteinlerinden irisin ve miyonektin üzerindeki rolünün belirlenmesi

Tüm canlılar fizyolojik homoestazın sağlanması için hareket ederler. Hareketin canlıların yararına olması spor bilimleri alanında önemli bir yer tutmaktadır. Özellikle yapılan egzersizlerin insan sağlığına ve yaşam kalitesine oldukça önemli etkileri vardır. Ayrıca insan sağlığı ve egzersiz performansı üzerinde etkili olabilecek bir diğer faktör ise mikrobiyota değişiklikleridir. Ancak hangi egzersiz türünün, yoğunluğunun ve süresinin mikrobiyota metabolitleri üzerinde ne gibi etkiler ortaya koyacağı net bir şekilde anlaşılmamıştır. Bu nedenle bu çalışmada farklı egzersiz uygulamalarında karnozin kullanımının mikrobiyota metabolitleri (Trimetilamin N-oksit, S-equol ve İndoksil sülfat), kas proteinlerinden irisin, miyonektin (CTRP15) ve miyonektin ilişkili (CTRP5) formu ile lipit profili, glukoz ve insülin parametreleri üzerindeki etkilerinin biyokimyasal ve immünohistokimyasal yöntemler ile incelenmesi amaçlamıştır. Bu deneysel çalışmada her biri 7 denekten oluşmak üzere kontrol, sham, aerobik, anaerobik, karnozin, karnozin+aerobik ve karnozin+anaerobik gruplarına ayrılan 7 grupta toplam 49 adet erkek Sprague Dawley sıçan kullanıldı. Deneysel sürecin başlaması ile karnozin takviyesi verilecek olan sıçan gruplarına (karnozin, karnozin+aerobik ve karnozin+anaerobik grupları) 5 hafta boyunca 100 mg/kg/gün karnozin takviyesi egzersizler öncesi gavaj yoluyla verildi. Egzersiz gruplarında yer alan sıçan gruplarına (aerobik, anaerobik, karnozin+aerobik ve karnozin+anaerobik grupları) ise 5 hafta boyunca haftada 5 gün egzersiz protokolünde yer alan egzersizler uygulandı. Deneysel sürecin tamamlanmasıyla sıçanlar giotin ile dekapite edildi ve ardından hızlıca kan örnekleri, kalp kası ve iskelet kası dokuları alındı ve -80 ˚C'de muhafaza edildi. Elde edilen biyolojik örneklerden; Trimetilamin N-oksit, S-equol, İndoksil sülfat, miyonektin (CTRP15) ve irisin ELISA yöntemi ile analiz edildi. Lipit profili, glukoz ve insülin seviyeleri otoanalizör ile analiz edildi. Ayrıca kalp kası ve iskelet kası doku homojenatlarında irisin ve miyonektin ilişkili (CTRP5) formu immünohistokimyasal yöntem kullanılarak belirlendi. Çalışmada elde edilen bulgular değerlendirildiğinde mikrobiyota metabolitlerinden Trimetilamin N-oksit, S-equol ve İndoksil sülfat seviyelerinde gruplar arası anlamlı farklılık olduğu gözlendi (p<0,05). Kalp kası ve iskelet kası doku homojenatlarında irisin ve miyonektin (CTRP15) seviyelerinde gruplar arası anlamlı farklılık olduğu gözlendi (p<0,05). Lipit profili (Kolesterol, Trigliserit, HDL-C ve LDL-C) seviyeleri ile glukoz ve insülin seviyelerinde gruplar arası anlamlı farklılık olduğu gözlendi (p<0,05). Sonuç olarak karnozin takviyesinin özellikle egzersiz ile kombine edilmesinin oksidatif stres ve bazı kardiyovasküler risk faktörleri ile ilişkilendirilen mikrobiyota metabolitleri üzerinde olumlu etkilerinin olabileceği düşünülmektedir. Karnozin takviyesinin iskelet kasında irisin ve miyonektin (CTRP15) seviyelerini artırmakta olup yeni bir zayıflatıcı ajan olabileceği düşünülmektedir. Ayrıca hem karnozin takviyesinin hem de egzersiz ile kombine edilmesinin lipit profilleri, glukoz ve insülin seviyeleri üzerinde düzeltici etkilerinin olması kardiyovasküler sistem üzerinde koruyucu rolü olabileceğini düşündürmektedir. Anahtar Kelimeler: Egzersiz, Antioksidan, Mikrobiyata, Miyokinler.