Farklı yüzey parlatma sistemleri ile otoklavda yaşlandırma işleminin monolitik zirkonyumun yüzey özellikleri, faz dönüşümü ve kırılma dayanımına etkisi

Amaç: Bu çalışma farklı yüzey parlatma sistemleri ile otoklavda yaşlandırma işleminin monolitik zirkonyumun yüzey özellikleri, faz dönüşümü ve kırılma dayanıma etkisini değerlendirilmek amacıyla yapıldı. Materyal ve Metot: Prettau Zirkonzahn monolitik bloktan 48 adet örnek Bilgisayar Destekli Tasarım/ Bilgisayar Destekli Üretim (CAD/CAM) ile uluslararası standartlara (ISO 6872) uygun olacak şekilde 15 mm çapında ve 1.2 mm kalınlığında, disk şeklinde hazırlandı. Örnek kalınlıkları dijital kumpas ile kontrol edildi. Sinterleme işlemlerinden sonra örneklerin oda sıcaklığında soğuması beklenildi. Üretici firmanın talimatları doğrultusunda karıştırılan glaze tozu ile likiti ince bir tabaka şeklinde tüm örneklere uygulandı ve Ivoclar Vivadent Programat P300 fırını kullanılarak fırınlandı. Örnekler; kontrol, Meisinger cila kiti ve OptraFine cila kiti uygulanan olmak üzere üç gruba ayrıldı. Kontrol grubundaki 16 örneğe glaze sonrası herhangi bir işlem uygulanmadı. Kalan örneklere zirkonyum restorasyonlar için önerilen 100 µm elmas partikülleri içeren mavi bantlı frezlerle aynı araştırmacı tarafından 20 saniye süreyle aerotor ile su soğutması altında ileri geri süpürme hareketi şeklinde 20000 rpm de aşındırma işlemi uygulandı. Aşındırma yapılan 16 örneğe Meisinger cila kitiyle, kalan 16 örneğe ise OptraFine cila kitiyle cila işlemi yapıldı. Parlatma işlemleri sonrası her grup iki gruba (N=8) ayrıldı. Bir gruptaki örnekler 24 saat distile suda bekletildi, diğer gruptaki örneklere buharlı otoklavda 134°C'de, 2 bar basınç altında beş saat süre ile ISO 13356 standardına uygun olarak yaşlandırma işlemi uygulandı. Tüm örneklerin yüzeyi profilometre ile değerlendirildi. Daha sonra mikro sertlikleri Vickers mikro sertlik testiyle, üç boyutlu yüzey görüntüleri Atomik Kuvvet Mikroskobuyla (AFM), yüzey özellikleri Taramalı Elektron Mikroskobuyla (SEM), kristal yapıları ve faz dönüşümleri X-Işını Kırınımı (X-Ray Difraktometre; XRD) ile analiz edildi. Son olarak üç top üzerine piston tekniği ile kırılma dayanımları değerlendirildi. Bulgular: Monolitik zirkonyum örneklere uygulanan yüzey parlatma işlemlerinin yüzey pürüzlülüğüne, mikro sertliğine, kırılma dayanımına etkisi çok anlamlı (p<0.01), faz dönüşümüne etkisi anlamlı (p<0.05) bulundu. En fazla yüzey pürüzlülüğü Meisinger cila kiti uygulanan grupta tespit edildi. Otoklavda yaşlandırma işleminin faz dönüşümüne etkisi anlamlı (p<0.05), yüzey pürüzlülüğüne, mikro sertliğine ve kırılma dayanımına etkisi ise istatiksel olarak anlamsız (p>0.05) bulundu. Sonuç: Monolitik zirkonyum örneklere uygulanan yüzey parlatma sistemlerinin yüzey özelliklerini, faz dönüşümünü ve kırılma dayanımını etkilediği, otoklavda yaşlandırma işleminin ise yüzey özelliklerini ve kırılma dayanımını etkilemediği, faz dönüşümünü ise etkilediği belirlendi. Anahtar Kelimeler: Monolitik zirkonyum, yüzey parlatma sistemleri, otoklavda yaşlandırma, yüzey özellikleri, faz dönüşümü, kırılma dayanımı