FEMA P-154 hızlı değerlendirme yöntemi kullanarak Erzincan ilindeki mevcut yapıların performans seviyelerin belirlenmesi

Tahmin edilemez doğası gereği ve yüksek hasar potansiyeli nedeniyle depremler, binalara önemli bir tehdit oluşturmaktadır. Bu nedenle, dünya genelinde birçok bölgede yaşanan can kaybı ve önemli ekonomik kayıp, başlıca bir endişe haline geldi. Bu aşamada, depremin etkilerine karşı alınabilecek birincil önlem, mevcut yapıların deprem performanslarını hızlı, ekonomik ve güvenilir bir yöntemle belirlemektir. Mevcut yapıların deprem performansını değerlendirebilmek için dünya genelinde birçok farklı hızlı değerlendirme yöntemi geliştirilmiştir. Risk değerlendirmesi, bina yaşı, kat sayısı, yumuşak katın varlığı, kısa kolon, ağır çıkıntılar, topografik etkiler ve binanın konumlandığı deprem bölgesi gibi kriterleri dikkate almaktadır. Bu yöntemler, sismik güvenlik açısından detaylı bir değerlendirme gerektiren yapıları için hem zaman hem ekonomik tasarufu kazandırmaktatır. Bu çalışmada FEMA P-154 (FEMA P-154, 2015) yöntemini kullanarak BAFE (building safe, güvenli bina) uygulaması geliştirilmiştir. Binaları beş dakika içinde riskli olup olmadıklarını tespit edebilen bu yazılım, Türkiye'de bulunan herhangi binayı değerlendirilebilmektedir. Çalışma kapsamında, deprem aktivitesi açısından riskli bir bölgede yer alan Erzincan ilinde bulunan 140 bina BAFE uygulamasıyla değerlendirilmiştir. Sokaktan tarama yöntemiyle gerçekleştirilen bu çalışma, binanın gözle görülebilen özelikleri (kat sayısı, yapısal düzensizlik varlığı gibi parametreler) dikkate alarak değerlendirildi. Bina performans puanlarının istatistiki olarak incelemesi sonucunda, değerlendirilen 140 binanın %26'sının öncelikli detaylı değerlendirmeye gerekl, olduğu tespit edilmiştir.