Gastrointestinal nöroendokrin tümörlü hastalarda demografik, klinik, histolojik özellikler ve bu özelliklerin sağkalım ile ilişkisi

Amaç: Gİ-NET farklı hormonal profillere sahip amin ve asit üreten hücrelerden oluşan bir neoplazi grubudur. Tüm GİS tümörlerin yaklaşık %2'sini oluştursa da, son dönemde yapılan araştırmalar insidans hızının arttığını ortaya koymaktadır. Gİ-NET'lerdeki artan insidans göz önüne alındığında, bu konuda daha fazla ve kapsamlı araştırmalara gerek duyulmaktadır. Bu bakımdan, bu çalışmada Gİ-NET tanısı konulan hastaların demografik ve klinikopatolojik özellikleri ile bu özelliklerin sağkalım ile ilişkisi araştırıldı. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Gastroenteroloji Bilim Dalı'nda 01.01.2009-31.12.2019 yılları arasında Gİ-NET tanısı alan hastalar dahil edildi. Toplamda 34 hasta dosyasında yer alan veriler retrospektif olarak incelendi. Hastalarda cinsiyet, yaş, tümör lokalizasyonu, metastaz durumu, tümör sayısı, tümör çapı, grad derecesi, Ki-67 indeksi, nekroz, ülser ve kanama durumu, adenokarsinom birlikteliği, lenfovasküler invazyon ve perinöral invazyon varlığı, küratif operasyon geçirip geçirmediği ve bu özelliklerin sağkalım ile ilişkisi incelendi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hastaların %61,8'i erkek ve %38,2'si kadındı. Hastaların tanı anı yaş ortalaması 60,74'tü. En sık görülen tümör lokalizasyonu mide (%26,5) ve karaciğer idi (%26,5). Bunun dışında, NET'lerin %17,6'sı pankreasta, %11,8'i kolonda, %8,8'i rektumda, %5,9'u ince bağırsakta ve %2,9'u apendikste görüldü. Cinsiyete ve yaşa göre tümör lokalizasyonu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmadı. Vakalarda tümör çapı 0,2 cm ile 13,91 cm arasında değişmekle birlikte, ortalama tümör çapı 3,84 cm'di. Vakaların %51,5'inde soliter tümör, %48,5'inde ise multiple tümör rastlandı. En sık görülen grad %41,2 ile Grad 1'di. Patoloji raporlarında Ki-67 indeksi belirtilen 22 vakanın Ki-67 indeksi ortalaması %18,36'dı. Hastların %33,3'ünde nekroz, %27,3'ünde ülserasyon ve yine %27,3'ünde kanama saptandı. Hastaların %24,2'sinde adenokarsinom birlikteliği, %36,4'ünde lenfovasküler invazyon ve %27,3'ünde perinöral invazyon bulundu. Vakaların %52,9'unda metastaz vardı. Medikal tedavi kullanım oranı %48,5'ti. Hastaların medyan sağkalım süresi ise 23,1 aydı. Ayrıca, 1 yıllık sağkalım %74,9, 2 yıllık sağkalım %44,6 ve 5 yıllık sağkalım %35,7 olarak bulundu. Grad derecesi ve metastaz durumu ile 1, 2 ve 5 yıllık sağkalım arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulundu (p = 0,003 ve p = 0,005). Sonuçlar: Gastrointestinal nöroendokrin tümörlerde grad derecesi ve metastaz varlığı genel sağkalımı etkileyen en önemli prognostik etkenler olarak bulundu. Anahtar Kelimele: Gastrointestinal Nöroendokrin Tümör (Gİ-NET), genel sağkalım